Lucas 8
Ŋwàk Nwì Ma Rʉ̀k Nə̀ Fi (YAM) vs NTLH
1 À cu momjo fana Jisòs bə ŋgàa fàak ye sə̀ hum-ncòp-ba sə wèŋ à gìhi kɛ' mʉmvwe' buhu lak sə̀ yà' à ye fo' sə. Jisòs sə tsoho Ntirə̀ nə̀ Bə̀boŋ nə̀ nà'a bə gaŋ ŋkum Nwì.
1 Algum tempo depois Jesus saiu e viajou por cidades e povoados, anunciando a boa notícia do Reino de Deus . Os doze discípulos foram com ele,
2 Fana bə̀ba səmok à sə gì bə Jisòs nə. Bə̀ba yè'sə, Jisòs ànə bɛ'fis fa wo yòŋsə̀ə ze' ndzə ni'ì wo, nə mesə fa wo yiyaŋ awo sə̀'. Mòk à ye fo' Mèri Màdàlinà nə̀ ze' sàmba à tesə ndzə ni'ì yi nà'a.
2 e também algumas mulheres que haviam sido livradas de espíritos maus e curadas de doenças. Eram Maria, chamada Madalena, de quem tinham sido expulsos sete demônios;
3 Mòk à ye Jòanà nə̀ yi à ye ŋgwe Cuzà, mofàk ŋkum Herò, nə̀ yi à sə kʉ̀kgə̀ lis bə ndap Herò. Sùsanà à ye sə̀' fo', bə bə̀ba səmok ŋkʉ̀ʉŋ. Wo à sə jə bum awo sə̀ wo tse', nə sə tɛsə Jisòs bə ŋgàa fàak ye wèŋ bə zeŋ.
3 Joana, mulher de Cuza, que era alto funcionário do governo de Herodes; Susana e muitas outras mulheres que, com os seus próprios recursos, ajudavam Jesus e os seus discípulos.
4 Bwìŋ à sə və̀ bohòJisòs mvwe' bòop lak zəzok, fana wo à kə̀ màa, Jisòs cèp bohòwo bə gbʉ'.
4 Uma grande multidão, vinda de várias cidades, veio ver Jesus. Quando todos estavam reunidos, ele contou esta parábola :
5 Yi à cèp də, <<Ŋgà bì ŋgwìi bum mòk à lòŋgòkə̀ ŋwə̀ ŋgwìi bum ye. Mvə̀'nə̀ yi à sə ŋwə̀ yà' fana ŋgwìi bum mok gbʉ sə mandzə̀. Bwìŋ sə nərə yà' bə kù, fana swiŋ dzooŋ və, nə kə te' zʉ lo yà'.
5 — Certo homem saiu para semear. E, quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, onde foram pisadas pelas pessoas e comidas pelos passarinhos.
6 Mok gbʉ mvwe' lìs, nə to. Mvəsə̀ yà' à sə kùu', fana yà' yum, bʉ̀ʉ jì ndzəp.
6 Outras sementes caíram num lugar onde havia muitas pedras, e, quando começaram a brotar, as plantas secaram porque não havia umidade.
7 Mok gbʉ mvwe' ndik, nə kuk. Yà' kuk bə ndik sə, fana ndik sə lim zə yà', yà' kpʉ.
7 Outra parte caiu no meio de espinhos, que cresceram junto com as plantas e as sufocaram.
8 Mok gbʉ mvwe' nze nə̀ bə̀boŋ, nə kuk, nə zəm ŋgwì co ŋkʉ̀ mò'fis.>> Jisòs ànə dʉk wes vɛ'nə fana yi cep torə fis bə ŋàŋ də, <<Ŋwə̀ nə̀ wù tse'-a ntu' ŋgòyuk yusə̀ mʉ̀ cèp yè'sə, wù yuk.>>
8 Mas algumas sementes caíram em terra boa. As plantas cresceram e produziram cem grãos para cada semente. E Jesus terminou, dizendo:
9 Ànə geŋ ŋgàa fàak ye wèŋ fek yi də gbʉ' ènə yè'sə dalɛ?
9 Os discípulos de Jesus perguntaram o que ele queria dizer com essa parábola .
10 Yi dʉk fa yà' də, <<Nwì à gʉ̀ weŋ yàwèŋ ŋgòrì bum səmok bə gaŋ ye sə̀ yà'a sə̀swihì bohòbʉ̀ʉ səmok. Fana bʉ̀ʉ sə̀ wo yàwo sə mbiŋ, wo sə kʉk nə kʉk, nə kà bum sə yə, wo sə yuk nə kà rɛɛŋ.
10 Jesus respondeu:
11 <<Mbwè gbʉ' nə nè'. Ŋgwìi bum sə ncèp nə̀ Nwì.
11 — O que essa parábola quer dizer é o seguinte: a semente é a mensagem de Deus.
12 Ŋgwìi bum sə̀ yà' à gbʉ sə mandzə̀, a bʉ̀ʉ sə̀ wo a yuk ncèp Nwì, Satà və, nə kə jəŋ gɛsə ncèp nə sə ntʉʉ̀ wo, ya kà də wo dzəm ncèp nə, nə tse' lùŋ dʉk.
12 As sementes que caíram na beira do caminho são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém o Diabo chega e tira a mensagem do coração delas para que não creiam e não sejam salvas.
13 Mok sə̀ yà' à gbʉ̀ mvwe' lìs, a bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp nə̀ Nwì, nə dzəm bə kwəkwa, fana nà' kà ŋgàŋ sə ntʉʉ̀ wo sò. Yè'e bʉ̀ʉ sə̀ wo dzəmgə̀ mvə̀k momjo, ŋga mə̀mumsə̀ və̀ə fana wo gbʉ gɛsə lo fo'.
13 As sementes que caíram onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a recebem com muita alegria. Elas não têm raízes e por isso creem somente por algum tempo; e, quando chega a tentação, abandonam tudo.
14 Ŋgwìi bum mok sə̀ yà' à gbʉ̀ mvwe' ndik yà'a, a bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk, wo cu fana bum nzeŋgòŋ lim te'lə tse' ncèp nə. Bum nzeŋgòŋ sə, a bum sə̀ ŋwè sə tsərə ŋgògʉ̀ yà' nùumbu pwe', bə ntʉm nə̀ ŋgòtse' ghàk, nə ye ntʉm nə̀ ŋgòyu' lʉ̀ʉm sə̀ sənə nzeŋgònə. Yà'a bum sə̀ yà' lim tè'lə tse' ncèp nə fana nà' kà kùk.
14 As sementes que caíram no meio dos espinhos são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém as preocupações, as riquezas e os prazeres desta vida aumentam e sufocam essas pessoas. Por isso os frutos que elas produzem nunca amadurecem.
15 Nə ye də, ŋgwìi bum sə̀ yà' à gbʉ̀ yàwo mvwe' nze nə̀ bə̀boŋ, a ntʉʉm bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp Nwì, fana wo ko ntʉm, nə kotse' yà' cʉ̀k bə ntʉm nə̀ zìnə, nə zəm nto'.
15 E as sementes que caíram em terra boa são aquelas pessoas que ouvem e guardam a mensagem no seu coração bom e obediente; e, porque são fiéis, produzem frutos.
16 <<Kaco ŋwè bwe' lam, nə fə'ə lok nà' sənə yumok yeŋ. Kaco yi tes nà' sə mbwè kè sə̀' yeŋ. Yi nə tes nà' mʉnə dak, ya ŋga bwìŋ ni və̀ə, nà' sə rɛɛŋ bohòwo.
16 Jesus continuou:
17 Yà' cu sə̀' də yumok sə̀ yà'a sə̀swihì, də yà'a nə kà kə̀ yəə̀ŋ ka yeŋ. Yumok sə̀ də wo fə'ə lok yà' də bwìŋ nə kà yà' jəja yəə bʉ̀ə̀.
17 Pois tudo o que está escondido será descoberto, e tudo o que está em segredo será conhecido e revelado.
18 Ye də wèeŋ sə jəŋ ŋkərə̀ mvəsə̀ wèŋ sə yuk bum, bʉ̀ʉsə̀ ŋwə̀ nə̀ yi tse'-a yumok, Nwìi nə jo naaŋ fa fe'lə yi mok sə̀' ya yi tse' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ. Nə ye də ŋwə̀ nə̀ yi ka ye yumok tse' fana Nwìi nə jəŋ gɛsə nə̀ momjo nə̀ yi tsəm də yi tse' nə.>>
18 — Portanto, tomem cuidado e vejam como vocês ouvem. Porque quem tem receberá mais; mas quem não tem, até o que pensa que tem será tirado dele.
19 Ma Jisòs bə bwema ye wèŋ à və̀ ŋgòkə̀ yə yi, fana wo kà yi yə, bʉ̀ʉsə̀ bwìŋ à ye fo' ŋkʉ̀ʉŋ.
19 A mãe e os irmãos de Jesus vieram até o lugar onde ele estava, mas, por causa da multidão, não conseguiam chegar perto dele.
20 Wo tsok fa Jisòs də, <<Ma yo bə bwema yo wèŋ tə sə mbiŋ, wo sə dzəm ŋgòyə wu.>>
20 Então alguém disse a Jesus: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor.
21 Jisòs dʉk fa wo də, <<Ma am bə bwema am wèeŋ bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp Nwì, nə gʉ sə̀' vɛ'nə.>>
21 Mas Jesus disse a todos:
22 Nùmbu mòk à ye Jisòs bə ŋgàa fàak ye ni sənə ŋgwes. Yi tsok fa yà' də, <<Vesùwèeŋ to lo ndzə ŋgʉ ndzəp mamòk.>> Mvə̀'nə̀ wo à sə lòo, fana yi dzəm lo.
22 Certo dia Jesus subiu num barco com os seus discípulos e disse: Então eles partiram.
23 Wo à sə lòsə ŋgwesə̀ anə fana, fə̀fə̀ nə̀ bʉp tseŋ wo, nə sə ci rwiŋsə ŋgwes nə bə ndzəp, fana nà' ye co nà'a nə cəəŋ.
23 Enquanto estavam atravessando o lago, Jesus dormiu. Um vento muito forte começou a soprar sobre o lago, e o barco foi ficando cheio de água, de modo que todos estavam em perigo.
24 Wo lo kə to yəmsə Jisòs, nə dʉk fa yi də, <<Tà, vesùwèŋ sə kpʉ yè'e kpʉ.>> Jisòs à lòkok mʉtsə̀, nə dʉk fa fə̀fə̀ nə dʉk də, <<Teŋsə, kà mok cà fe'lə̀,>> nə dʉk bohòndzəp sə̀' dʉk də, <<Naaŋ yòsə̀' gəe'.>> Fə̀fə̀ à dʉk gù dok, fana cì'i təəŋ fo' mok wʉmm.
24 Aí os discípulos chegaram perto de Jesus e o acordaram, dizendo: — Mestre, Mestre! Nós vamos morrer! Jesus se levantou e deu uma ordem ao vento e à tempestade. Eles pararam, e tudo ficou calmo.
25 Fana yi fek yà' də, <<Kaco wèŋ dzəmtse' bohòmʉ̀ yeŋ yè'sə bʉ̀ʉ yà?>> Ŋgàa fàak ye wèŋ wəp, nə mərə də, <<Nè'e nsàp ŋwə̀ nə̀ fònə̀ yi cèep, fə̀fə̀ bə ndzəp pwe' sə yuk yi-ɛ?>>
25 Então ele disse aos discípulos: Mas eles estavam admirados e com medo e diziam uns aos outros: — Que homem é este? Ele manda até no vento e nas ondas, e eles obedecem!
26 Wo à to tesə lònto ndzəp ma nja, nə kə tesə və mvwe' lak Gerasàn. Lak yè'sə yà'a ma ndzə nto ndzəp mvwe' nze Galìli.
26 Jesus e os discípulos chegaram à região de Gerasa, no lado leste do lago da Galileia.
27 Jisòs tesə sənə ŋgwes nə, fana yi kʉrə bə ŋwə̀ nəmòk nə̀ yi tesə mvwe' lak yà'sə ŋga nà' tse' yòŋsə̀ə ze' ndzə ni'ì yi. À sàp ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ ŋga ŋwə̀ ènə sə gì ni' to, nə kà nda'à sə cu. Yi sə nooŋ kɛ'lo mvwe' sə̀ wo tuuŋgə̀ bwìŋ.
27 Assim que Jesus saiu do barco, um homem daquela cidade foi encontrar-se com ele. Esse homem estava dominado por demônios. Fazia muito tempo que ele andava sem roupas e não morava numa casa, mas vivia nos túmulos do cemitério.
28 Yi ànə ye Jisòs fana yi gbʉ tsoŋ sə nze ŋgʉ ni'ì nà', nə sə waŋ furə fis də, <<Jisòs mo Nwì nə̀ ghaŋ, wù sə làp bohòmʉ̀ yà? Mʉ̀ lɛŋ wu də wu kà mʉ ŋgə' fa.>>
28 Quando viu Jesus, o homem deu um grito, caiu no chão diante dele e disse bem alto: — Jesus, Filho do Deus Altíssimo! O que o senhor quer de mim? Por favor, não me castigue!
29 Yi à dʉk vɛ'nə bʉ̀ʉsə̀ Jisòs à dʉk fa yòŋsə̀ ze' nə də nà'a tesə ndzə ni'ì yi anə. Ze' nə ànə sə ci' kotse' ŋwə̀ nà'nə kɛ̀' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ fana wo à sə kì yi bo bə kù lòoŋfo' bə kwaŋ nə sə kʉk yi, fana yi sə sòoŋ tirə yà' pwe' ze' nə sə jamsə lo yi ŋgəà.
29 Ele disse isso porque Jesus havia mandado o espírito mau sair dele. Esse espírito o havia agarrado muitas vezes. As pessoas chegaram até a amarrar os pés e as mãos do homem com correntes de ferro, mas ele as quebrava, e o demônio o levava para o deserto.
30 Jisòs fek yi də, <<Liŋ yoo ndà?>> Yi dʉk də, <<Liŋ aam Bòp.>> Yi dʉk vɛ'nə bʉ̀ʉsə̀ ze' sə à ye ndzə ni'ì yi anə ŋkʉ̀ʉŋ.
30 Jesus perguntou a ele: — O meu nome é Multidão! — respondeu ele. (Ele disse isso porque muitos demônios tinham entrado nele.)
31 Ze' sə lɛŋ Jisòs də nà'a kà wo sə mvwe' wʉ sə̀ cəco yà'a gèsə̀ lò.
31 Aí os demônios começaram a pedir com insistência a Jesus que não os mandasse para o abismo .
32 Ŋgùnaaŋ mok à ye fo' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ ŋga wo sə zʉ mvwe' mbwè nda mòk fo'. Fana ze' sə lɛŋ Jisòs də nà'a me'rə wo, wo kə ni ndzə ni'ì ŋgùnaaŋ sə. Jisòs dzəm fa wo.
32 Muitos porcos estavam comendo num morro ali perto. Os demônios pediram com insistência a Jesus que os deixasse entrar nos porcos, e ele deixou.
33 Ze' sə tesə ndzə ni'ì ŋgà' nə, nə kə ni ndzə ni'ì ŋgùnaaŋ sə. Ŋgùnaaŋ sə à ca du'rə tsoŋ ndzə baàŋ anə, nə kə gbʉ kpʉ lo wes sənə ndzəp Galìli.
33 Então eles saíram do homem e entraram nos porcos, que se atiraram morro abaixo, para dentro do lago, e se afogaram.
34 Bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə gʉ̀msə ŋgùnaaŋ sə à carə lòo, nə kə tsoho fa bʉ̀ʉ sə̀ mvwe' lak yà'sə pwe'.
34 Quando os homens que estavam tomando conta dos porcos viram o que havia acontecido, fugiram e espalharam a notícia na cidade e nos seus arredores.
35 Fana bwìŋ tesə və ŋgòkə̀ ja'a nsàp yu nə̀ nà' gʉ̀ nə. Wo à və̀ bohòJisòs, nə ye ŋga ŋwə̀ nə̀ yi ànə tse' yòŋsə̀ ze' ndzə ni'ì yi nə ŋga yi cu kok ŋgʉ ŋki'ì Jisòs, nə ni tse' cə̀k, nə cum fe'lə bə ŋkərə̀ ye bə̀boŋ làaŋ vɛ'. Fana wʉə ko wo nə̀bʉp.
35 Muita gente foi ver o que havia acontecido. Quando chegaram perto de Jesus, viram o homem de quem haviam saído os demônios. E ficaram assustados porque ele estava sentado aos pés de Jesus, vestido e no seu perfeito juízo.
36 Bʉ̀ʉ sə̀ wo à yə bum yè'sə à tsòho fa bʉ̀ʉ sə̀ wo à və̀ə yusə̀ Jisòs gʉ̀ bohòŋgà' ànə.
36 Os que haviam visto tudo contaram ao povo como o homem tinha sido curado.
37 Bʉ̀ʉ sə̀ mvwe' ntòlak Gerasàn wèŋ à wəp vɛ'ɛ, nə dʉk fa Jisòs də nà'a lo gɛsə fo'. Yi ni ŋgwes, nə bwi foho lo yuye.
37 Aí toda a gente da região de Gerasa ficou com muito medo e pediu que Jesus saísse da terra deles. Então Jesus subiu no barco e foi embora.
38 Ŋwə̀ nə̀ ze' à tesə ndzə ni'ì yi nə à lɛŋ Jisòs də bə nà'a lo.
38 E o homem de quem os demônios tinham saído implorou a Jesus: — Me deixe ir com o senhor! Mas Jesus o mandou embora, dizendo:
39 Jisòs à tum fəsə yi maŋkwɛ̀ŋ, nə tsok fa nà' də, <<Dù la'à wù, nə kə tsok fa bwìŋ yusə̀ Nwì gʉ̀ bohòwù.>> Yi à lòo, nə kə tsok fa bwìŋ mʉ ntòlak pwe' yusə̀ Jisòs gʉ̀ bohòyi sə.
39 — Volte para casa e conte o que Deus fez por você. Então o homem foi pela cidade, contando o que Jesus tinha feito por ele.
40 Jisòs à to tə̀m nə, nə bwi foho və fana, bòp bʉ̀ nə̀ wo à ye fo' nə à kwa ŋgòyə yi wùriŋ, bʉ̀ʉsə̀ wo à sə tək yi.
40 Quando Jesus voltou para o lado oeste do lago, a multidão o recebeu com alegria, pois todos tinham ficado ali à espera dele.
41 Ŋwə̀ nəmòk à və̀ fo' nə̀ wo to yi də Jairòs. Ŋwə̀ ànə ànə ye ŋkwà' ŋwə̀ nəmòk mʉnə ndap pìriyà. Yi à yə Jisòs ntɛ̀ŋ, yi kə gbʉ nooŋ mantombìi nà', nə lɛŋ nà' də nà'a və mʉ ndà'à yi,
41 Então chegou um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga daquele lugar. Ele se jogou aos pés de Jesus e pediu com insistência que fosse até a sua casa
42 bʉ̀ʉsə̀ mo ye à ye mvə̀k kpʉkpʉ. Yi à tse' mègù mo nə̀ mò'fis ànə ŋga nà'a ŋwàŋwè. Mo nə à ye lùumŋgòŋ hum-ncòp-ba. Jisòs à lòbə Jairòs nə fana bwìŋ yuŋ yi, nə sə bwi'lə yi nsàp nə̀ co ndùrə̀ to yi.
42 porque a sua filha única, de doze anos, estava morrendo. Enquanto Jesus ia caminhando, a multidão o apertava de todos os lados.
43 Ŋwà nəmòk à ye fo' nə̀ ndʉəm à sə ca yi ndzə ni'ì mʉnə lùumŋgòŋ hum-ncòp-ba. Ŋwə̀ nə̀ ŋgòfa yi ncə̀p ŋga yà'a me kà ye.
43 Nisto, chegou uma mulher que fazia doze anos que estava com uma hemorragia. Ela havia gastado com os médicos tudo o que tinha, mas ninguém havia conseguido curá-la.
44 Yi à nɛɛ və̀ fʉ ŋkwɛ̀ɛŋ Jisòs, nə jwɛŋ gesə cù cə̀k nà' bə bo. Mvə̀'nə̀ yi à jwɛ̀ŋ gèsə nà' ntɛ̀ŋ, ndʉəm sə teŋsə ŋgòca.
44 Ela foi por trás de Jesus e tocou na barra da capa dele, e logo o sangue parou de escorrer.
45 Jisòs fek də, <<Jwɛ̀ŋ mʉ ndà?>> Bwìŋ pwe' à bɛ̀ɛŋ, fana Pità dʉk də, <<Masà, bwìŋ sə bwi'lə wu ma nə̀ fòpwe'.>>
45 Aí Jesus perguntou: Todos negaram. Então Pedro disse: — Mestre, todo o povo está rodeando o senhor e o está apertando.
46 Jisòs dʉk də, <<Ŋwə̀ nəmòk jwɛ̀ŋ mʉ laŋ. Mʉ̀ yuk ŋga ŋàŋ tesə ndzə ni'ì mʉ̀.>>
46 Mas Jesus disse:
47 Ŋwà nə riŋ də kaco yi swihi yeŋ. Yi və, nə sə kaŋ, nə bʉhʉ mantombìi Jisòs, nə cep fis mvwe' bwìŋ. Yi tsok fa nà' njo nə̀ yi anə jwɛŋ cə̀k nà' nə, də ndʉəm ye sə cì'i sə̀'.
47 Então a mulher, vendo que não podia mais ficar escondida, veio, tremendo, e se atirou aos pés de Jesus. E, diante de todos, contou a Jesus por que tinha tocado nele e como havia sido curada na mesma hora.
48 Jisòs dʉk bohòmoŋwà nə də, <<Njɛ̀'gù, dzədzəm yònə̀ wù tse' nə gʉŋsə wu laŋ. Dù, gèŋ bə̀boŋ.>>
48 Aí Jesus disse:
49 Jisòs à sə dʉk də yi cep mesə bə ŋwà ènə ntɛ̀ŋ, ŋwə̀ nəmòk caŋ və ŋgòtsə̀' fa Jairòs də mo nà' nə kpʉ laŋ. Də nà'a kà cicà nə ŋgə' mok ŋgwàŋ fa yiskok.
49 Jesus ainda estava falando, quando chegou da casa de Jairo um empregado, que disse: — Seu Jairo, a menina já morreu. Não aborreça mais o Mestre.
50 Jisòs ànə yuk vɛ'nə, yi dʉk də, <<Kà yumok wəp, tse' megu yòdzədzəm fana mo ŋwà nə nə luŋ.>>
50 Jesus ouviu isso e disse a Jairo:
51 Jisòs à kə̀ dzèŋ mvwe' ndap nə, yi kà dzəm də ŋwə̀ nəmòok ni yuŋ lo yi mʉ nda'à anə dzəm. Yi à dzəm də a ni megu Pità bə Jon bə Jem, nə ye ma bə tɛ̀'ɛ mo nə.
51 Quando Jesus chegou à casa de Jairo, deixou que Pedro, João e Tiago entrassem com ele, além do pai e da mãe da menina, e mais ninguém.
52 Bwìŋ pwe' à sə wa gùrə kpʉ mo nə. Jisòs dʉk fa wo də, <<Wèeŋ kà wa. Mo nə ka kpʉ, yi sə dzəmlo.>>
52 Todos os que estavam ali choravam e se lamentavam por causa da menina. Então Jesus disse:
53 Bʉ̀ʉ sə à ywì'lə yi swee, bʉ̀ʉsə̀ wo à rì də mo nə kpʉ laŋ.
53 Aí começaram a caçoar dele porque sabiam que ela estava morta.
54 Jisòs ko mo ŋwà nə bo, nə dʉk də, <<Mweŋ, lòkok.>>
54 Mas Jesus foi, pegou-a pela mão e disse bem alto:
55 Yòŋsə̀ mo nə à bwìŋ foho və̀ sə̀mok, fana yi lokok kɛ̀' mò'fis. Jisòs dʉk də wo fa mo nə bɛŋ ya yi zʉ.
55 Ela tornou a viver e se levantou imediatamente. Aí Jesus mandou que dessem comida a ela.
56 Ma bə tɛ̀'ɛ mo nə à mərə wùriŋ. Jisòs dʉk fa wo də wo kà ŋwə̀ nəmòk tsə̀' fa.
56 Os seus pais ficaram muito admirados, mas Jesus mandou que não contassem a ninguém o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.