Atos 19
Ŋwàk Nwì Ma Rʉ̀k Nə̀ Fi (YAM) vs NTLH
1 Àpolòànə ye mvwe' lak Korè, fana Pol gi ca mvwe' ntònzeŋgòànə, nə kə dzeŋ mvwe' lak Efesò. À kə̀ dzèŋ fo', yi ye bʉ̀ʉ mok sə̀ wo à sə yù mandzə̀ Jisòs.
1 Enquanto Apolo estava na cidade de Corinto, Paulo viajou pelo interior da província da Ásia e chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns cristãos
2 Yi fek yà'wèŋ dʉk də, yà' ànə tse' Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ nə ghà nə̀ yà'wèŋ ànə dzəm Jisòs laŋ àlɛ? Wo dʉk fa yi dʉk də, <<Vès ka yàvès liŋ yumok dʉk də Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ yuk yuk.>>
2 e perguntou: — Quando vocês creram, vocês receberam o Espírito Santo? Eles responderam: — Nós nem mesmo sabíamos que existe o Espírito Santo.
3 Pol fek fe'lə wo də, <<Ànə geŋ wèŋ bàptɛsə nsàp bàptɛ yà?>> Wo də ànə ye bàptɛ Jon.
3 — Então que tipo de batismo vocês receberam? — perguntou Paulo. — O batismo de João Batista! — responderam.
4 Yi tsok fe'lə fa yà'wèŋ dʉk də, <<Bàptɛ Jon ànə ye də a bàptɛsə bʉ̀ʉ sə̀ wo à kupsə ntʉm bə bʉp awo sə̀ wo à sə gʉ̀ʉ. Yi Jon nə à tsòho fa bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ də yà'wèeŋ dzəm bohòŋwə̀ nəmòk nə̀ nà' sə və̀ maŋkwɛ̀ɛŋ yi. Ŋwə̀ nə̀ yi à sə dʉk də wo dzəm nà' nə à ye Jisòs.>>
4 Então Paulo disse: — João batizava aqueles que se arrependiam dos seus pecados. E também dizia ao povo de Israel que eles deviam crer naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Wo ànə geŋ də wo yuk vɛ'nə, fana wo bàptɛsə fe'lə sə̀mok mʉnə liŋ sə̀ Tà Jisòs.
5 Depois de ouvirem isso, aqueles homens foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pol naaŋ fa yà'wèŋ bo, fana Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ nə və bohòwo. Wo sə cep ncèep lak mok sə̀ bwìŋ ka yà' riŋ, nə sə tsoho bum mok sə̀ Nwì à sə tsə̀' fa wo.
6 Aí Paulo pôs as mãos sobre eles, e o Espírito Santo veio sobre eles. Então começaram a falar em línguas estranhas e a anunciar também a mensagem de Deus.
7 Wo à ye lòoŋ fo' co bwìŋ hum-ncòp-ba.
7 Esses homens eram mais ou menos doze.
8 Pol à lòmʉmvwe' ndap pìriyà bʉ̀ʉ Jus wèŋ. Mʉnə ŋwʉ tɛ', yi sə cep bə bʉ̀ʉ sə wèŋ, nə kà wəp lok. Yi à fenə bə yà'wèŋ, nə sə lap mandzə̀ ŋgògʉ̀ də wo dzəm də yusə̀ yi tsə̀' fa yà'wèŋ bə gaŋ ŋkum Nwìi zìnə.
8 Durante três meses Paulo foi à sinagoga e falou com coragem ao povo. Ele conversava com eles e tentava convencê-los a respeito do Reino de Deus .
9 Fana mok wèŋ gʉŋ tu nə kà dzəm. Wo cep bum sə̀ bʉp bə ma nə̀ Tà Jisòs ŋga kwe' bwìŋ sə yuk pwe'. Pol jəŋ bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə yù mandzə̀ Jisòs sə bə yà'wèŋ lo. Nùumbu pwe' bə yà'wèŋ sə kə cep bum mʉmvwe' ndap mòk nə̀ ghaŋ nə̀ Tìranù à tse' nà' yi.
9 Mas alguns eram teimosos, não acreditavam e, em frente de todos, ainda falavam mal do Caminho do Senhor . Então Paulo abandonou a sinagoga, levando os cristãos consigo, e começou a falar diariamente na escola de um homem chamado Tirano.
10 Wo à sə gʉ̀hʉ vɛ'nə tə̀tè kə dzeŋ lùumŋgòŋ ba. Fana bʉ̀ʉ sə̀ wo à cu mvwe' nzeŋgòƐsiyà, bʉ̀ʉ Jus bə sə̀ wo bʉ̀ lakmvum wèŋ pwe' à yuk ncèp nə̀ Tà Jisòs.
10 Ele fez isso durante dois anos, até que todos os moradores da província da Ásia, tanto os judeus como os não judeus, ouviram a mensagem do Senhor.
11 Nwì à sə gʉ̀ càsə nsàap maŋgəŋgèeŋ mok sə̀ yà' à ka vɛ'nə ye yuk ndzə bohòPol.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Nsàp nə̀ co wo sə jəŋ megu mok gà cə̀k nə̀ yi yìsgə̀ ndùrə̀ bə zeŋ, nə kə jwɛŋ ŋgàa yiyaŋ bə zeŋ, fana wo gʉŋ. Yòŋsə̀ə sə̀ bʉp sə tesə gɛsə ndzə ni'ì wo sə̀'. Wo à sə jə cə̀ək fàak ye sə̀ yi à sə ni tse', nə sə gʉ bə zeŋ sə̀' vɛ'nə.
12 tanto que as pessoas pegavam lenços e aventais que ele usava e os levavam para os doentes tocarem. E, quando estes tocavam neles, ficavam curados; e de outras pessoas saíam os espíritos maus.
13 Bʉ̀ʉ Jus mok à ye sə̀ wo à sə gìhi kɛ' càa, nə sə bɛ' fis fa bwìŋ yòŋsə̀ə sə̀ bʉp sə̀'. Wo à yè ŋgòmùmsə ja'a də wo sə bɛ' fis yà' bə liŋ Tà Jisòs. Wo dʉk fa yòŋsə̀ə sə̀ bʉp sə dʉk də, <<Mʉ̀ cèp bə ŋàaŋ Jisòs nə̀ Pol sə tsòho nà'a.>>
13 Alguns judeus que andavam de um lugar para outro, expulsando espíritos maus, quiseram usar também o nome do Senhor Jesus para expulsar os espíritos maus, dizendo a eles: — Pelo poder do nome de Jesus, o mesmo que Paulo anuncia, eu mando que vocês saiam!
14 Ŋwə̀ə Jus nə̀ ŋgà fa satikà' mòk nə̀ ghaŋ à ye nə̀ liŋ yee Sivà. Yi à tse' bwe mbəmbam sàmba sə̀ wo à sə gʉ̀hʉ vɛ'nə.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de um judeu chamado Ceva, que era Grande Sacerdote .
15 Yòŋsə̀ nə̀ bʉp nə à cèp fəsə fa wo dʉk də, <<Mʉ̀ rì Jisòs, nə riŋ Pol sə̀', a wèŋ ndà?>>
15 Mas certa vez um espírito mau disse a eles: — Eu conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vocês, quem são?
16 Ŋwə̀ nə̀ yi à tse' yòŋsə̀ nə̀ bʉp ndzə ni'ì yi nə à ko wo nsàp ŋgwap lʉ̀ mok vɛ'ɛ, nə lʉ ghak wo. Wo à carə tesə mʉ nda'à yi anə bə mvwe' bə mvwe'. Wo à ye sə̀' jì cə̀k ŋga yà' sàha wes pwe'.
16 Então o homem que estava dominado pelo espírito mau os atacou e bateu neles com tanta violência, que eles fugiram daquela casa feridos e com as roupas rasgadas.
17 Bʉ̀ʉ Jus nə ye sə̀ wo bʉ̀ lakmvum sə̀ wo à sə cu mvwe' lak Efesòà yuk yu yè'sə pwe'. Wʉə à ko wo nə̀bʉp. Bwìŋ à kùksə nə sə wəp ghaha lo liŋ Tà Jisòs mantombì.
17 E todos os que moravam em Éfeso, judeus e não judeus, souberam disso. Eles ficaram com muito medo, e o nome do Senhor Jesus se tornou mais respeitado ainda.
18 Bwìŋ wùriŋ sə̀ wo à dzəm Jisòs wèŋ à tesə və̀ mvwe' bwìŋ, nə sə cep fis bʉp sə̀ wo à gʉ̀ jəja.
18 Então muitos dos que creram vinham e confessavam publicamente as coisas más que haviam feito.
19 Bwìŋ ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ sə̀ wo à sə fegə̀ ŋgam wèŋ à jə benə və̀ ŋwàak ŋgam awo mvwe' mò'fis, nə tɛŋ yà' ŋga bwìŋ sə yə pwe'. Wo à ta be'lə mbàam ŋwàak sə pwe', yà' kə dzeŋ bàam mbàm ncùhù hum tàŋ.
19 E muitos daqueles que praticavam feitiçaria ajuntaram os seus livros e os trouxeram para queimar diante de todos. Quando calcularam o preço dos livros queimados, o total chegou a cinquenta mil moedas de prata .
20 Njo bum sə̀ yà' à sə gʉ wùriŋ yè'sə fana, ncèp nə̀ Tà Jisòs nə à sə yuhu lòmantombì, nə sə yam gʉŋ ghaha ghaha.
20 Assim, de maneira poderosa, a mensagem do Senhor era anunciada e se espalhava cada vez mais.
21 Ghà nə̀ bum yè'sə ànə ca wes me vɛ'nə pwe', fana Pol də yi nə lo gì. Yi dʉk də yi nə ca mvwe' nzeŋgòŋ Màsìdoniyà bə Gris, nə kə dzeŋ Jòrosalèm. Yi dʉk sə̀' dʉk də yi kə̀ cu fo', fana yi kə dzeŋ mvwe' lak Rumà sə̀'.
21 Depois desses acontecimentos, Paulo resolveu passar pelas províncias da Macedônia e da Acaia e ir até Jerusalém. Ele dizia: — Depois que eu visitar Jerusalém, preciso ir a Roma.
22 Ànə ye vɛ'nə, fana yi tumsə lo Timatì bə Ɛ̀ratòs mvwe' nzeŋgòŋ Màsìdoniyà. Bʉ̀ʉ sə̀ ba yè'sə à ye bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə tɛsə kɛ'cà yi bə bum. Yà'wèŋ à lòo, yi sə cum mali ye sə mvwe' nzeŋgòƐsiyà ŋkuŋ.
22 Então Paulo enviou para a Macedônia dois dos seus ajudantes, Timóteo e Erasto, mas ele ficou mais algum tempo na província da Ásia.
23 Nè'e ŋga'a mvə̀k nə̀ ŋkəŋkɛs ŋgə' mòk nə̀ bʉp à tesə mvwe' lak Efesòanə njo mandzə̀ ma nə̀ Tà Jisòs.
23 Foi nessa ocasião que houve na cidade de Éfeso uma grande desordem por causa do Caminho do Senhor .
24 Ŋgà tɛŋlàm nəmòk à ye nə̀ liŋ ye à ye də Dìmàtiròs. Yi à sə tɛ̀ɛŋ fʉ̀'rə bum mok co ndap mòk nə̀ ghaŋ nə̀ nà' à ye ndap nwì nəmòk, nə̀ wo togə̀ nwì nə də Dìyanà. Yi à gʉ̀ nà' bə ntɛŋ nəmòk nə̀ wo togə̀ nà' də sivà. Yusə̀ yi à gʉ̀ sə à sə jə və fa bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə fàak sə wèŋ swe' wùriŋ.Nwì nə̀ ŋwàŋwè nə̀ wo to nà' də Dìyanà|src="hk00286c.tif" size="col" copy="Horace Knowles" ref="Ŋgàa Ntum Jisòs 19:24"
24 Um ourives chamado Demétrio fazia pequenos modelos de prata do templo da deusa Diana, e o seu negócio dava muito lucro aos que trabalhavam com ele.
25 Ànə geŋ, yi to benə yà'wèŋ pwe' mvwe' mò'fis. Yi to bə bʉ̀ʉ səmok sə̀ nsàp fàak awo sə̀' co sə̀ mok wèŋ sə. Yi dʉk fa yà'wèŋ dʉk də, <<Bʉ̀ʉ am, wèŋ rì də vesùwèeŋ tse' mègù mbàam yàvès bə nsàp fàk nə̀ vesùwèeŋ gʉ̀gə̀ nè'e.
25 Então ele chamou estes e outros da mesma profissão e disse: — Meus amigos, vocês sabem que a nossa riqueza vem deste nosso ofício.
26 Fana aco wèŋ yuk nə ye yà'wèeŋ bə lis awèŋ sə̀' nsàp yu nə̀ ŋgà' nə̀ wo to yi də Pol nè'e sə gʉ̀ʉ. Yi sə tsòho kɛ' fa bwìŋ dʉk də, nwìi sə̀ bwìŋ gʉ̀ yà' bə bo ka nwì yeŋ lok nə̀ kɛ̀' mò'fis. Bwìŋ a bʉ̀ʉŋ, nə dzəm ncèp ye nə wùriŋ. Bʉ̀ʉ sə̀ wo dzəm ncèp ye nə, wo mvwe' lak Efesòfɛnə, nə ye bwi ma nə̀ ghaŋ mvwe' nzeŋgòƐsiyà pwe'.
26 Vocês mesmos podem ver e ouvir o que esse tal de Paulo está fazendo. Ele afirma que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. E está conseguindo convencer muita gente, tanto daqui como de quase toda a província da Ásia.
27 Yusə̀ mʉ̀ sə yə, a də yà'a nə jəŋ və ŋgə'ə də fàak avès yè'sə nə tse' liŋ sə̀ bʉp. Nə sə yəə̀ŋ nə sə̀' dʉk də ndap nwì avès nə̀ ghaŋ Dìyanà nə kà fàk mok sə̀ tse' fe'lə̀. Mvəsə̀ wo jəgə̀ yi co yu nə̀ yum, yè'e nə bʉp. Ŋga yi nwì nə̀ bʉ̀ʉ Ɛsiyà pwe' nə ye bə nzeŋgònə pwe'fo' kùksə mègù yi.>>
27 Assim nós estamos correndo o perigo de ver o povo rejeitar o nosso negócio. E não é só isso. Existe o perigo de o templo da grande deusa Diana não ficar valendo mais nada e também de ser destruída a grandeza dessa deusa adorada por todos na Ásia e no mundo inteiro.
28 Mvə̀'nə̀ kwe' bʉ̀ nə à yuk ncèp ènə, fana ntʉm yaaŋ wo. Wo jok, nə ye ŋgòfurə dʉk də, <<Dìyanà nə̀ mvwe' lak Efesòo nwì nə̀ ghaŋ.>>
28 Quando a multidão ouviu isso, ficou furiosa e começou a gritar: — Viva a grande Diana de Éfeso!
29 Mfuŋ à lòbə ntòlak nə pwe'. Bʉ̀ʉ sə wèŋ tap ko bʉ̀ʉ səmok ba sə̀ wo à sə gìgə̀ bə Pol, nə jəŋ lo wo mvwe' nzʉ̀ə̀ nə̀ bʉ̀ lak sə̀ fo' sə kə benəgə̀ fo'. Bʉ̀ʉ sə̀ ba yè'sə, à ye Gayòs bə Àritakò. Wo à ye bwe lak mvwe' nze Màsìdoniyà.
29 E a confusão se espalhou por toda a cidade. A multidão agarrou Gaio e Aristarco, dois macedônios que viajavam com Paulo, e os arrastou até o teatro.
30 Pol à dzəm də yi lo ŋgòkə̀ teŋsə bʉ̀ʉ sə wèŋ bə tu ye, fana bʉ̀ ŋgàa yù mandzə̀ Jisòs wèŋ kà vɛ'nə dzəm.
30 Paulo queria falar ao povo, mas os irmãos não deixaram.
31 Ŋge'e Pol mok sə̀ wo à yə bʉ̀ʉ sə̀ ghaŋ mvwe' lak yà'sə wèŋ à tum fa yi ntirə̀. Wo à tirə fa nà' dʉk də, <<Kwəkwè', kà si yo mvwe' nze ènə kə̀ nì vèsə̀.>>
31 Alguns altos funcionários daquela província, que eram amigos de Paulo, mandaram a ele um recado, pedindo que não fosse ao teatro.
32 Bum yè'sə ànə ye co kwe' awo nə sə jam jamə vɛ'ɛ. Bòp bʉ̀ mòk à sə fu sə̀' yusə̀ zok, ma mòk sə fuŋ sə̀' yusə̀ zok. Ànə ye vɛ'nə bʉ̀ʉsə̀ bòp ma nə̀ ghaŋ à ka yusə̀ yà' à jə benə və̀ wo fo' sə̀' riŋ.
32 Naquela altura dos acontecimentos a multidão que se achava no teatro estava em completa desordem: uns gritavam uma coisa, e outros gritavam outra, pois a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ŋwə̀ nəmòk à ye fo' nə̀ liŋ ye à ye də Àlèsandà, fana bʉ̀ʉ Jus wèŋ tes yi mantombì də nà'a cep fa wo. Àlèsandà gʉ bo də bwìiŋ teŋsə cù, ya yi taŋ njo mʉtsətsə'rə bwìŋ.
33 Algumas pessoas ficaram pensando que Alexandre era o culpado, pois os judeus o obrigaram a ir e ficar lá na frente. Aí Alexandre fez um sinal com a mão e tentou falar para se defender diante do povo.
34 Bʉ̀ʉ sə wèŋ ànə ye riŋ də nà'a ŋwə̀ə Jus, fana wo pwe'fo' sə fuŋ benə megu mok yusə̀ mò'fis. Wo à sə furə dʉk də, <<Dìyanà nə̀ mvwe' lak Efesòo nwì nə̀ ghaŋ.>> Wo sə furə vɛ'nə tə̀tè haŋ, nə kà nə̀nàk teŋsə̀.
34 Mas, quando perceberam que ele era judeu, ficaram gritando todos juntos a mesma coisa durante duas horas: — Viva a grande Diana de Éfeso!
35 Ànə geŋ, ŋgà còm bum nə̀ mvwe' lak yà'sə à gʉ̀ bʉ̀ʉ sə wèŋ teŋsə cùu sə. Yi yeto ŋgòcèp dʉk də, <<Wèŋ bʉ̀ʉ Efesò, ndàaŋwè pwe' riŋ dʉk də a nòŋsəgə̀ ndap nə̀ ghaŋ nə̀ nwì Dìyanà nè'e ntʉm lak Efesò, bə lìs ye nə̀ rərɛŋ nə̀ nà' à gbʉ̀ tsə mʉbu.
35 Finalmente o secretário da prefeitura da cidade conseguiu acalmar o povo. Ele disse o seguinte: — Cidadãos de Éfeso! Todos sabem que a nossa cidade é a guardadora do templo da grande Diana e da pedra sagrada que caiu do céu.
36 Kaco ŋwə̀ nəmòk dʉk də yè'sə mvwès yeŋ. Bòco wèŋ ko tsoŋ ntʉm, nə kà yumok co bʉ̀ʉ sə̀ wo ka ŋkərə̀ tse' gʉ̀.
36 Ninguém pode negar isso. Assim fiquem calmos e não façam nada sem pensar bem.
37 Wèŋ jə və̀ bʉ̀ʉ yè'e fɛɛŋ wèŋ, ŋga wo ka yumok mʉ nda'à nwì àvès yə fis. Wo ka liŋ ye sə̀' bʉpsə.
37 Vocês trouxeram aqui estes homens, mas eles não assaltaram o templo, nem ofenderam a nossa deusa.
38 A ye-a də Dìmàtiròs bə ŋgàa fàak ye wèŋ tse' nzak bə ŋwə̀ nəmòk, fana kot cu yo bə ŋgàa sak nzak sə sə̀'. Yà'a mvwe' sə̀ co ŋwè tsok yusə̀ yà' sə yaaŋ yi bə mòk fo'.
38 Se Demétrio e os seus ajudantes têm alguma acusação contra alguém, eles podem apresentar suas acusações no tribunal, pois para isso há dias certos de reunião, e também existem os governadores.
39 Nə ye sə̀' dʉk də ŋga wèŋ dzəm-a yumok sə̀ zok, fana ye də wo kə cep yà' mvwe' kwe' bʉ̀ nə̀ ghaŋ nə.
39 Porém, se vocês querem mais alguma coisa, isso será tratado na reunião do povo, convocada de acordo com a lei .
40 Bʉsə̀ yà'a nə bʉp bohòvesùwèŋ. Wo nə ta vesùwèŋ bɛ̀ŋ bə nsàp gham cù nə̀ ghaŋ nə̀ nà' ye ntinə ènə. Kaco ŋwə̀ nəmòk tsok njo mòk bə̀boŋ nə̀ nsàp cù nè'e tesə bʉ̀ʉ zeŋ yeŋ.>>
40 Pois corremos o risco de sermos acusados de revolta, por causa do que está acontecendo hoje. Não há motivo para toda esta confusão. E nós não poderíamos justificar tudo isso.
41 Yi ànə cep wes vɛ'nə, fana yi də wo sam.
41 Depois de dizer essas palavras, ele terminou a reunião.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.