Atos 13

Ŋwàk Nwì Ma Rʉ̀k Nə̀ Fi (YAM) vs ARA

ARA Almeida Revista e Atualizada 1993

¹ Bwìŋ à ye mvwe' cos nə̀ mvwe' lak Antiyòk sə̀ wo à tse' fàak sə̀ co ŋgàa tsòhòbum Tà Jisòs, bə cicàa sə̀ wo ŋgàa yə'rə̀ bwìŋ ncèp Jisòs. Liŋ mok à ye Bànabà bə Saimʉ̀. (Wo à sə to yi mok də, Najà.) Mòk à ye Lòsiyònə̀ lak yee Sìrinì, mòk ye Manàŋ nə̀ yi à kuk ndzə bohòŋkum Herò, nə ye fe'lə Sol.

¹ Havia na igreja de Antioquia profetas e mestres: Barnabé, Simeão, por sobrenome Níger, Lúcio de Cirene, Manaém, colaço de Herodes, o tetrarca, e Saulo.

² Ghà nə̀ wo à sə dzə̀ zʉzʉ ŋgòkùksə Tà, fana wo yuk ŋga Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ nə dʉk fa wo dʉk də, <<Wèeŋ cok noŋsə fa mʉ Bànabà bə Sol zok, bʉ̀ʉsə̀ mʉ̀ a to wo, nə fa wo fàak mok sə̀ wo nə fak fa mʉ.>>

² E, servindo eles ao Senhor e jejuando, disse o Espírito Santo: Separai-me, agora, Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho chamado.

³ Wo à dzə̀ malì zʉzʉ, nə sə lɛŋ pìriyà fana, wo naaŋ fa wo bo, nə se wo də wo lo.

³ Então, jejuando, e orando, e impondo sobre eles as mãos, os despediram.

⁴ Mvə̀'nə̀ Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ nə à tumsə Bànabà bə Sol fana wo tsoŋ lo sə Sèlusiyà, nə kə ni ŋgwes, nə lo mvwe' nze Sɛprò.

⁴ Enviados, pois, pelo Espírito Santo, desceram a Selêucia e dali navegaram para Chipre.

⁵ Wo ànə kə dzeŋ mvwe' lak Sàlamì fana wo tsoho kɛ' ca ncèp Nwì fo' mʉnə ndaap pìriyàa bʉ̀ʉ Jus wèŋ. Jon Mak à ye sə̀' bə yà'wèŋ ŋgòtɛsə wo.

⁵ Chegados a Salamina, anunciavam a palavra de Deus nas sinagogas judaicas; tinham também João como auxiliar.

⁶ Wo à gìhi lòtə̀tè wo kə dzeŋ Pafòs. Wo à kə̀ tsèŋ ŋgà mfim mòk fo' nə̀ liŋ yee də Bàjisòs. Ŋwə̀ ènə à ye ŋwə̀ə Jus, yi sə bòrə bwìŋ də yi ŋgà tsòhòbum Nwì.

⁶ Havendo atravessado toda a ilha até Pafos, encontraram certo judeu, mágico, falso profeta, de nome Barjesus,

⁷ Ŋgà mfim nə à ye ŋwə̀ govənònə̀ yi à ye mvwe' lak yà'sə yi nə. Liŋ govənònə à ye də Sejìs Palìs. Yi tse' ŋkərə̀ nə̀bʉp. Ŋwə̀ nə̀ ghaŋ ènə à dzəm ŋgòyuk ncèp Nwì fana, yi to Bànabà bə Sol də wo və.

⁷ o qual estava com o procônsul Sérgio Paulo, que era homem inteligente. Este, tendo chamado Barnabé e Saulo, diligenciava para ouvir a palavra de Deus.

⁸ Wo à və̀ə, fana ŋgà mfim nə kà ncèp nə̀ Nwì nə dzəm, nə sə lap də Sejìs Palìs nə kà ncèp awo nə sə̀' dzəm. Wo togə̀ Bàjisòs nə də Elemà (ŋgà fe ŋgam) vɛ'nə bə ncèep bʉ̀ʉ Gris.

⁸ Mas opunha-se-lhes Elimas, o mágico (porque assim se interpreta o seu nome), procurando afastar da fé o procônsul.

⁹ À ye vɛ'nə, fana Sol nə̀ liŋ ye mok də Pol, à kʉ̀k tse' nà' bə lis rap rap. Pol nə à rwiŋ bə Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ.

⁹ Todavia, Saulo, também chamado Paulo, cheio do Espírito Santo, fixando nele os olhos, disse:

¹⁰ Yi dʉk fa ŋgà gʉ̀ bum mfim nə də, <<Wù mo ze', yusə̀ yà'a bə̀boŋ pwe' wu bɛ̀ŋgə̀ yòyà' bɛ̀ŋnə. Və̀əm yo yà'a rwiŋ cu gù ca nsàap ŋkərə̀ə sə̀ bʉp nə ye ŋkʉ̀ì'. Wu lapgə̀ bə ŋàaŋ yo pwe' də wu gʉ gorə bʉpsə mandzə̀ nə̀ Tà nə.

¹⁰ Ó filho do diabo, cheio de todo o engano e de toda a malícia, inimigo de toda a justiça, não cessarás de perverter os retos caminhos do Senhor?

¹¹ Bo Nwìi nə jwɛŋ wu ŋga'a yè'sə. Lis nə loho wu, wù cumtse' ŋga wù sə kà marɛŋ yə.>> Yi ànə cep wes vɛ'nə ntɛ̀ŋ, Elemà ye ŋga yumok lok yi lis co mbàk vɛ'ɛ. Yi sə jam lap kɛ' ca fo' də ŋwə̀ nəmòk ko yi bo.

¹¹ Pois, agora, eis aí está sobre ti a mão do Senhor, e ficarás cego, não vendo o sol por algum tempo. No mesmo instante, caiu sobre ele névoa e escuridade, e, andando à roda, procurava quem o guiasse pela mão.

¹² Mvəsə̀ govənònə à yə vɛ'nə fana yi dzəm bohòJisòs. Ànə ye vɛ'nə yi mərə bə nsàap yusə̀ wo à sə yə'rə fa bwìŋ bə liŋ Tà sə wùriŋ.

¹² Então, o procônsul, vendo o que sucedera, creu, maravilhado com a doutrina do Senhor.

¹³ Pol bə bʉ̀ʉ ye sə wèŋ à ye'e Pafòs anə, nə gi bə ŋgwes kə dzeŋ mvwe' lak Pegà, nə̀ nà'a mvwe' nze Pàmfiliyà. Jon Mak à mè'rə wo fo', nə bwi foho lo Jòrosalèm.

¹³ E, navegando de Pafos, Paulo e seus companheiros dirigiram-se a Perge da Panfília. João, porém, apartando-se deles, voltou para Jerusalém.

¹⁴ Wo à càsə malì Pegà, nə kə dzeŋ Antiyòk nə̀ mvwe' nzeŋgòŋ Pìsidiyà. Nùmbu dzə̀ à ye, wo lo kə ni cum mʉnə ndap pìriyà bʉ̀ʉ Jus.

¹⁴ Mas eles, atravessando de Perge para a Antioquia da Pisídia, indo num sábado à sinagoga, assentaram-se.

¹⁵ Ghà nə̀ ŋwə̀ nəmòk ànə taŋ wesə ŋwàk lʉ̀ʉk Musì, bə yusə̀ ŋgàa tsòhòbum Nwì wèŋ à còom fana bʉ̀ʉ sə̀ mantombì mʉnə ndap pìriyà nə wèŋ à tum ŋwè dʉk də nà'a kə ye Bànabà bə Pol. Wo də yi kə dʉk fa yà'wèŋ dʉk də, yà' co bwema, tse'-a ncèp mòk nə̀ bə̀boŋ co wo tipsə bwìŋ bə zeŋ àlɛ', yà' və kə tsok fa wo.

¹⁵ Depois da leitura da lei e dos profetas, os chefes da sinagoga mandaram dizer-lhes: Irmãos, se tendes alguma palavra de exortação para o povo, dizei-a.

¹⁶ Pol à lòkok mʉtsə̀, nə gʉ bo də wo cum gəe', nə sə cep dʉk də, <<Wèeŋ yu'rə fa mʉ, bʉ̀ʉ am bwe Izùrɛ, nə ye wèŋ mok sə̀ wèeŋ kùksəgə̀ Nwì.

¹⁶ Paulo, levantando-se e fazendo com a mão sinal de silêncio, disse: Varões israelitas e vós outros que também temeis a Deus, ouvi.

¹⁷ Nwì nə̀ bʉ̀ʉ Izùrɛ yè'e kùksəgə̀ yi, à cokfis tàcicii avès, nə gʉ yà'wèŋ yam maŋgəŋgèŋ ghà nə̀ wo ànə ye ŋkʉ̀ìŋ mvwe' nze Ijìp. Nwì à jə fis wo mvwe' nzeŋgòŋ Ijìp anə bə ŋàaŋ ye.

¹⁷ O Deus deste povo de Israel escolheu nossos pais e exaltou o povo durante sua peregrinação na terra do Egito, donde os tirou com braço poderoso;

¹⁸ Mʉnə lùumŋgòŋ hum kwè, yi sə ye bə yà'wèŋ ŋgəà.

¹⁸ e suportou-lhes os maus costumes por cerca de quarenta anos no deserto;

¹⁹ Yi à lə̀sə bʉ̀ ŋkəŋkum sàmba bə lak awo mvwe' nze Kanà. Yi à gʉ̀ bʉ̀ʉ ye wèŋ tse' nze nə fo' mok wo. Bum yè'sə a jə co lùumŋgòŋ ŋkʉ̀ kwè-bə-hum tàŋ.

¹⁹ e, havendo destruído sete nações na terra de Canaã, deu-lhes essa terra por herança,

²⁰ Ghà ànə à càa, yi fa yà'wèŋ bʉ̀ʉ sə̀ ŋgòtəəŋ mantombì wo tə̀tè kə dzeŋ mvə̀k nə̀ ŋgà tsòhòbum Nwì nə̀ liŋ ye Samwè à ye sə̀' ŋwə̀ nə̀ mantombì.

²⁰ vencidos cerca de quatrocentos e cinquenta anos. Depois disto, lhes deu juízes, até o profeta Samuel.

²¹ <<Ànə geŋ, wo fek Samwè nə dʉk də wo dzəm ŋkum, fana Nwì fa wo Sol də nà'a ye ŋkum nə nà'. Sol nə à ye ŋkum mʉnə lùumŋgòŋ hum kwè. Yi à ye mo Kis nə̀ mvwe' bòp lak Benjamè.

²¹ Então, eles pediram um rei, e Deus lhes deparou Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, e isto pelo espaço de quarenta anos.

²² Ghà nə̀ Nwì ànə susə yi fana Nwì koksə bwi Devìd ŋkum àwo. Nwì à cèp bə liŋ Devìd sə dʉk də,

²² E, tendo tirado a este, levantou-lhes o rei Davi, do qual também, dando testemunho, disse: Achei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração, que fará toda a minha vontade.

²³ Devìd nə, Nwì à fis və̀ Jisòs ŋgà lùŋsə̀ bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ bohòŋgwì bʉ̀ ye nə. Nwì ànə kak tes vɛ'nə.

²³ Da descendência deste, conforme a promessa, trouxe Deus a Israel o Salvador, que é Jesus,

²⁴ Ŋkuŋ Jisòs sə və ŋga Jon à tsòho to fa bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ pwe'fo' dʉk də yà'a kupsə, nə bwi fa bʉp awo ŋkwɛ̀ŋ, nə baptɛsə.

²⁴ havendo João, primeiro, pregado a todo o povo de Israel, antes da manifestação dele, batismo de arrependimento.

²⁵ Jon à sə kʉəp ŋgòmèsə fàak ye sə fana, yi fek bʉ̀ʉ sə wèŋ dʉk də, <Wèŋ sə tsəm də mʉ yè'sə ndà? Mʉ̀ ka ŋwə̀ nə̀ wèŋ sə tək nə yeŋ. Yi sə və maŋkwɛ̀ŋ. Mʉ̀ ka kʉrə ŋgòfweŋ fa yi kùuŋgùup ye kʉrə.>

²⁵ Mas, ao completar João a sua carreira, dizia: Não sou quem supondes; mas após mim vem aquele de cujos pés não sou digno de desatar as sandálias.

²⁶ <<Bwema am wèŋ sə̀ wèeŋ ŋgwì bʉ̀ʉ Abràham bə wèŋ sə̀ wèŋ ka bʉ̀ʉ Jus yeŋ sə̀ wèeŋ kùksəgə̀ Nwì. Ncèp lùŋ ènə sə və̀ yè'sə bohòvesùwèŋ.

²⁶ Irmãos, descendência de Abraão e vós outros os que temeis a Deus, a nós nos foi enviada a palavra desta salvação.

²⁷ Bʉ̀ʉ sə̀ wo à ye mvwe' lak Jòrosalèm bə ŋkwàha bʉ̀ awo à ka riŋ də ŋwə̀ ànə ŋgà tətɛsə̀ bwìŋ riŋ. Nùumbu dzə̀ à sə ye pwe', wo sə taŋ ncèp nə̀ ŋgàa tsòhòbum Nwì à còm bə liŋ ye, nə kà sə̀' sə rɛɛŋ. Ànə ye-a sə̀' vɛ'nə fana wo à gʉ̀ ncèp ŋgàa tsòhòbum Nwì sə wèŋ ye zìnə mvəsə̀ wo à zə yi sə.

²⁷ Pois os que habitavam em Jerusalém e as suas autoridades, não conhecendo Jesus nem os ensinos dos profetas que se leem todos os sábados, quando o condenaram, cumpriram as profecias;

²⁸ Wo ànə ka njo nə̀ co wo zə yi bə zeŋ sə̀' tse' fana, wo lɛŋ mali Palè ŋgòzə nà'.

²⁸ e, embora não achassem nenhuma causa de morte, pediram a Pilatos que ele fosse morto.

²⁹ Wo à gʉ̀ wes yusə̀ ŋwàk Nwì à sə cèp bə liŋ ye pwe' fana, wo ki tsoŋ yi mʉ ntə̀əŋ anə, nə tuuŋ yi.

²⁹ Depois de cumprirem tudo o que a respeito dele estava escrito, tirando-o do madeiro, puseram-no em um túmulo.

³⁰ Ànə geŋ, Nwì lokoksə yi mvwe' kpʉ.

³⁰ Mas Deus o ressuscitou dentre os mortos;

³¹ Mʉnə nùumbu ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ yi à yəəŋ bohòbʉ̀ʉ sə̀ bə yà'wèŋ à gì yè jə mvwe' nzeŋgòŋ Galìli nə kə dzeŋ Jòrosalèm. Nə̀ ŋga'a nè'e, wo mok bʉ̀ʉ sə̀ wo sə tsoho fa bwìŋ yusə̀ wòà yə.

³¹ e foi visto muitos dias pelos que, com ele, subiram da Galileia para Jerusalém, os quais são agora as suas testemunhas perante o povo.

³² — ausente —

³² Nós vos anunciamos o evangelho da promessa feita a nossos pais,

³³ — ausente —

³³ como Deus a cumpriu plenamente a nós, seus filhos, ressuscitando a Jesus, como também está escrito no Salmo segundo: Tu és meu Filho, eu, hoje, te gerei.

³⁴ Yusə̀ Nwì ànə cep bə mvə̀'nə̀ yi à lòkoksə nà' mvwe' kpʉ də nà'a nə kà mok bi yuk sə də,

³⁴ E, que Deus o ressuscitou dentre os mortos para que jamais voltasse à corrupção, desta maneira o disse: E cumprirei a vosso favor as santas e fiéis promessas feitas a Davi.

³⁵ Mvəsə̀ yi sə cep fe'lə mʉmvwe' nəmòk ndzənə ŋwàk Sam nə dʉk də,

³⁵ Por isso, também diz em outro Salmo: Não permitirás que o teu Santo veja corrupção.

³⁶ A rì də Devìd bə tu ye ànə fak bohòNwì mvəsə̀ Nwì à dzəm njamòk anə, nə kpʉ, wo tuuŋ yi ŋgʉ sèe tàcicii ye wèŋ fana ni' ye bi lo.

³⁶ Porque, na verdade, tendo Davi servido à sua própria geração, conforme o desígnio de Deus, adormeceu, foi para junto de seus pais e viu corrupção.

³⁷ Nə yeè nə dʉk də, ŋwə̀ nə̀ Nwì ànə lokoksə yi mvwe' kpʉ nə, a yi nə̀ yi à ka ye bi.

³⁷ Porém aquele a quem Deus ressuscitou não viu corrupção.

³⁸ — ausente —

³⁸ Tomai, pois, irmãos, conhecimento de que se vos anuncia remissão de pecados por intermédio deste;

³⁹ — ausente —

³⁹ e, por meio dele, todo o que crê é justificado de todas as coisas das quais vós não pudestes ser justificados pela lei de Moisés.

⁴⁰ Wèeŋ jəŋ ŋkərə̀ ya yusə̀ ŋgàa tsòhòbum Nwì à cèep kà bohòwèŋ kə̀ ye.

⁴⁰ Notai, pois, que não vos sobrevenha o que está dito nos profetas:

⁴¹ Də,

⁴¹ Vede, ó desprezadores, maravilhai-vos e desvanecei, porque eu realizo, em vossos dias, obra tal que não crereis se alguém vo-la contar.

⁴² Pol bə Bànabà à sə tesə mʉ ndap pìriyà nə də wo lo fana, bʉ̀ʉ sə wèŋ dʉk fa wo dʉk də, nùmbu dzə̀ mòk nə̀ nà' tsə nà'a dzèeŋ, yà'wèŋ və kə tsoho fa wo bum yè'sə sə̀mok.

⁴² Ao saírem eles, rogaram-lhes que, no sábado seguinte, lhes falassem estas mesmas palavras.

⁴³ Ghà nə̀ bʉ̀ʉ sə wèŋ à sam wes fana bʉ̀ʉ Jus bə bʉ̀ʉ sə̀ wo bʉ̀ʉŋ bʉ̀ʉ Jus wèŋ à yù Pol bə Bànabà ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ. Wo à cèp, nə tipsə yà'wèŋ dʉk də yà'a sə geŋ mantombì bə ntʉm nə̀ də wo rì bòvə̀m nə̀ Nwì.

⁴³ Despedida a sinagoga, muitos dos judeus e dos prosélitos piedosos seguiram Paulo e Barnabé, e estes, falando-lhes, os persuadiam a perseverar na graça de Deus.

⁴⁴ Nùmbu dzə̀ mòk nə à dzèeŋ, à bwehe gù jo də bwìŋ à tesə mvwe' lak yà'sə pwe'fo' ŋgòkə̀ yuk ncèp nə.

⁴⁴ No sábado seguinte, afluiu quase toda a cidade para ouvir a palavra de Deus.

⁴⁵ Bʉ̀ʉ Jus wèŋ à yə mvəsə̀ bwìŋ à kə rwiŋ fana, ntʉm kà wo bò. Wo cep də Pol sə ci' mvwès, nə yak nà'.

⁴⁵ Mas os judeus, vendo as multidões, tomaram-se de inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo falava.

⁴⁶ Pol bə Bànabà cep fis, nə kà wəp dʉk də, <<Anə boŋ tsoŋ dʉk də wèeŋ yuk to ncèp nə̀ Nwì nə wèŋ. Nə yeè nə də mvəsə̀ wèŋ bɛ̀ŋ ncèp nə, ye də wèŋ lɛŋ kpʉ awèŋ wèŋ, də wèŋ ka kʉrə ŋgòkə̀ tse' lùŋ nə̀ nà'a nə̀ kà mè nə. Mvə̀'nə̀ yà'a vɛ'nə fana, vèes nə tsoho fa mok bohòbʉ̀ lakmvum wèŋ.

⁴⁶ Então, Paulo e Barnabé, falando ousadamente, disseram: Cumpria que a vós outros, em primeiro lugar, fosse pregada a palavra de Deus; mas, posto que a rejeitais e a vós mesmos vos julgais indignos da vida eterna, eis aí que nos volvemos para os gentios.

⁴⁷ Ncèp nə̀ Tà fa ves nə nè' də,

⁴⁷ Porque o Senhor assim no-lo determinou: Eu te constituí para luz dos gentios, a fim de que sejas para salvação até aos confins da terra.

⁴⁸ Bʉ̀ lakmvum sə à yuk vɛ'nə, wo kwa, nə kwasə bə ncèp nə̀ Tà nə. Bʉ̀ʉ sə̀ Nwì ànə cok fis də wo nə tse' lùŋ à bʉ̀ʉŋ mok Krətèŋ.

⁴⁸ Os gentios, ouvindo isto, regozijavam-se e glorificavam a palavra do Senhor, e creram todos os que haviam sido destinados para a vida eterna.

⁴⁹ Ncèp nə̀ Tà nə à yuhu mvwe' lak yà'sə pwe'fo'.

⁴⁹ E divulgava-se a palavra do Senhor por toda aquela região.

⁵⁰ Fana bʉ̀ʉ Jus wèŋ kə caŋsə ncəncàŋ bohòbʉ̀ gʉgʉŋ sə̀ mvwe' lak yà'sə bə bàa sə̀ ghaŋ sə̀ wo kùksəgə̀ Nwì wèŋ. Wo ye ŋgòfa Pol bə Bànabà ŋgə' wùriŋ, nsàp nə̀ wo à lògɛsə mvwe' lak yà'sə maràŋ.

⁵⁰ Mas os judeus instigaram as mulheres piedosas de alta posição e os principais da cidade e levantaram perseguição contra Paulo e Barnabé, expulsando-os do seu território.

⁵¹ Wo à kɛ̀'sə màk nòŋsə mfə̀mfəə kù awo fo', ŋgònì tsə̀' bə yusə̀ yà' ànə ye fa'nə sə. Wo à gʉ̀ wes vɛ'nə, wo bɛ' mandzə̀, nə lo mvwe' lak mok sə̀ wo to yà' də Àkonòm.

⁵¹ E estes, sacudindo contra aqueles o pó dos pés, partiram para Icônio.

⁵² Bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə yù mandzə̀ Jisòs sə̀ wo à ye mvwe' lak Antiyòk à rwiŋ bə kwəkwa nə ye bə Yòŋsə̀ nə̀ Rərɛŋ nə.

⁵² Os discípulos, porém, transbordavam de alegria e do Espírito Santo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.

💬 Explicar Atos 13 no WhatsApp Sobre a Bíblia com IA →