Mateus 21
Ju̱denu jto̱ nijya̱nvamyu (YADNT) vs VC
1 — ausente —
1 Aproximavam-se de Jerusalém. Quando chegaram a Betfagé, perto do monte das Oliveiras, Jesus enviou dois de seus discípulos,
2 — ausente —
2 dizendo-lhes: Ide à aldeia que está defronte. Encontrareis logo uma jumenta amarrada e com ela seu jumentinho. Desamarrai-os e trazei-mos.
3 Ti̱tiy ra̱jtesiy tara sa̱diva, sa̱na̱ma̱ jmutya̱jasiy variñi̱: Nutyityu̱ va̱ta mityijyijyu̱y nada. Varidye sa̱jpa̱jasiy nada.”
3 Se alguém vos disser qualquer coisa, respondei-lhe que o Senhor necessita deles e que ele sem demora os devolverá.
4 — ausente —
4 Assim, neste acontecimento, cumpria-se o oráculo do profeta:
5 — ausente —
5 Dizei à filha de Sião: Eis que teu rei vem a ti, cheio de doçura, montado numa jumenta, num jumentinho, filho da que leva o jugo {Zc 9,9}.
6 Nadaya̱da ji̱ta sisa̱ datyanu̱jyu̱be variy, nadivaañuvejada ji̱ta daryatiy su̱teda Jesús nadiva.
6 Os discípulos foram e executaram a ordem de Jesus.
7 Nadaryitya̱da ji̱tani̱ cavañu, sadenu yisa̱ju̱. Nanubayada ji̱tara jichujajyuu nadancha, sama̱sa̱da ji̱ta Jesús variy rancha.
7 Trouxeram a jumenta e o jumentinho, cobriram-nos com seus mantos e fizeram-no montar.
8 Riryetya̱da ji̱ta nijya̱nvajyuu tevaberya jichujay nú̱va. Ti̱ni̱ ra̱cha̱da darya nutasarajii ti̱ta̱ju̱ vi̱tara day, rirya̱tidye bay nú̱vara.
8 Então a multidão estendia os mantos pelo caminho, cortava ramos de árvores e espalhava-os pela estrada.
9 Rityi jiya̱da jo̱ta̱da nijya̱mi̱juu sa̱jiju̱, rityi rupiyada su̱sintyi, riyaro̱vaya̱tityiyada vatajuu variy: “¡Ya̱jantyutya nu̱y, Davyíbe jasi̱! ¡Jchana̱tyasi̱ ji̱ta si̱tenuni̱ ni̱tiy jniy Ju̱denu jtyamu! ¡Ya̱jantyutya na̱vachiy nu̱y!”
9 E toda aquela multidão, que o precedia e que o seguia, clamava: Hosana ao filho de Davi! Bendito seja aquele que vem em nome do Senhor! Hosana no mais alto dos céus!
10 Sajayadanumatiy Jesús Jerusarí̱mu, riche̱ñe̱ya̱jada ji̱ta vicha̱daja̱nvabe variy yichana̱yadamu, ruutaja̱doda variyu: “¿Chi̱ra jiñu, chi̱?”
10 Quando ele entrou em Jerusalém, alvoroçou-se toda a cidade, perguntando: Quem é este?
11 Ru̱mutya̱jada ji̱ta nijya̱nvajyuu variy: “Ni̱ni̱ sani̱cha Ju̱denuju̱ tu̱chu̱, Jesús jtyati̱, jiryatiy Nasaryémusi̱ni̱, jiryatiy Cadidéya mucadimura.”
11 A multidão respondia: É Jesus, o profeta de Nazaré da Galiléia.
12 Sajayada ji̱ta Jesús Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, sajatya̱da ji̱ta jadchiryi ta̱ryu̱tyavabe, jiryatiy ritye̱ryu̱tyanu̱yada jasiy, ta̱ryu̱vyebe jarye ruusa̱ju̱. Sajatyatimyu̱yada ji̱tara criquiy ta̱ritanivyebe mi̱sa variy, putuvinu ta̱ryu̱tyavabe ma̱sajo jarye risa̱ju̱.
12 Jesus entrou no templo e expulsou dali todos aqueles que se entregavam ao comércio. Derrubou as mesas dos cambistas e os bancos dos negociantes de pombas,
13 Su̱teda ji̱ta variy ruuva: “Nu̱charanuma:
13 e disse-lhes: Está escrito: Minha casa é uma casa de oração {Is 56,7}, mas vós fizestes dela um covil de ladrões {Jr 7,11}!
14 Ni̱sipyuryimyi ji̱ta ju̱deda simu Jesús, Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, canuya̱simyi jarye ruusa̱ju̱, sami̱sadeda variy jasiryi.
14 Os cegos e os coxos vieram a ele no templo e ele os curou,
15 Ridyiyada ji̱ta caserdótevyeda nutyityu̱mibe, Ju̱denu niquejada datyanuvabetya riva mityamusiy su̱ndejada, rityuva̱chodantirya riyaro̱vaya̱ derajuubay, jiryatiy ru̱tay: “¡Ya̱jantyutya, Davyíbe jasi̱!” Riñique̱yada ji̱ta variy ranchiy.
15 com grande indignação dos príncipes dos sacerdotes e dos escribas que assistiam a seus milagres e ouviam os meninos gritar no templo: Hosana ao filho de Davi!
16 Ru̱teda ji̱ta variy siva Jesús: “¿Ne jityuva̱chu nu̱tyura ru̱tay jivye derajuu, nu̱tyura?” Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “Jo. ¿Neviy jiryi̱nu̱tya Ju̱denu niquejadamu:
16 Disseram-lhe eles: Ouves o que dizem eles? Perfeitamente, respondeu-lhes Jesus. Nunca lestes estas palavras: Da boca dos meninos e das crianças de peito tirastes o vosso louvor {Sl 8,3}?
17 Satochedanumatiy variryi, sasipyateda ji̱ta Jerusarí̱musiy Betániyamuju̱, sama̱yada variy jasiy.
17 Depois os deixou e saiu da cidade para hospedar-se em Betânia.
18 Sata̱rya̱danumatiy ta̱rimyusidyera Jerusarí̱muju̱ntiy, sajachi̱jada ji̱ta variy.
18 De manhã, voltando à cidade, teve fome.
19 Sadiñuvejada ji̱ta nú̱tuva̱rya riva jígunu, saya̱da ji̱ta: “Ra̱jnu̱dyi,” ne sadiyada riva rajo tiii, mitya, vinu ravi̱vaniy sadiyada day. Saniquetta̱da ji̱ta Jesús varirya jígunu: “¡Ne taramu̱y ya̱jacharanu̱day!” Radiijeyada jígunu varenude variy.
19 Vendo uma figueira à beira do caminho, aproximou-se dela, mas só achou nela folhas; e disse-lhe: Jamais nasça fruto de ti!
20 Ridyiyadanumatiy sisa̱ datyavavyedabay riva, rityi̱tta̱da varirya: “¿Nu̱tyuramusiy radiijeyasiy jígunu mityamusidye, nu̱tyuramusiy?”
20 E imediatamente a figueira secou. À vista disto, os discípulos ficaram estupefatos e disseram: Como ficou seca num instante a figueira?!
21 Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús variryi: “Ri̱tatye si̱tenu jiryiva: Jiryetyi vichasara tuva̱chodatavay, ne siquityavay jiryejechipiya̱jadamu, jirya̱jvaachara ne vinu jiryatiy ravyichadesirya jígunu. Jiryetyi jtay ji̱ta riva jirya musiqui: Ya̱numa bay jadchidye, ja̱mu na̱vamu ya̱jatyanuve ji, daryani̱ ra̱cha variy.
21 Respondeu-lhes Jesus: Em verdade vos declaro que, se tiverdes fé e não hesitardes, não só fareis o que foi feito a esta figueira, mas ainda se disserdes a esta montanha: Levanta-te daí e atira-te ao mar, isso se fará...
22 Miryani̱ntyi jiryejechiñu̱y siva Ju̱denu sisa̱ tu̱chodamu, jirya̱day jmutya̱ varirya, jiryetyi tuva̱chu simucu̱.”
22 Tudo o que pedirdes com fé na oração, vós o alcançareis.
23 Sajayadanumatiy Jesús Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, ruuti̱jada ji̱ta caserdótevyeda nutyityu̱mibe, nijya̱nvay rimyityumibe jarye simu, sadatyadodamu, ru̱teda ji̱ta jasiy siva: “¿Nu̱tyura jpa̱jadata yivaacharara yivaayada day, nu̱tyura? varimyata ¿chi̱ jtedamuju̱ jiñi jvaadyerya, chi̱ jtedamuju̱?”
23 Dirigiu-se Jesus ao templo. E, enquanto ensinava, os príncipes dos sacerdotes e os anciãos do povo aproximaram-se e perguntaram-lhe: Com que direito fazes isso? Quem te deu esta autoridade?
24 Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús riy: “Rajerye ra̱jtaja̱nu jiryentyidye, jiryetyi jtay rivara jmutya̱jada, rajerye ra̱tu̱chu jiryiva nu̱tyura jpa̱jadata rivaacharara rivaayada day, nu̱tyura.
24 Respondeu-lhes Jesus: Eu vos proporei também uma questão. Se responderdes, eu vos direi com que direito o faço.
25 ¿Tesiy ravicha̱da Juán Bautístabay jtyadoda day, tesiy? varimyata Ju̱denu jtedamusirya, nijya̱mi̱ jtedamusiy dyetyara.” Riñi̱ ji̱ta niquetasa̱deda riva dayu: “Vurya̱tiy jmutya̱: Ju̱denu jtedamusirya Juánbay jtyadoda, sa̱jtay ji̱ta variy vuryiva day: ¿Daryamuni̱mu̱y ne jiryetyuva̱churu̱yada simu?
25 Donde procedia o batismo de João: do céu ou dos homens? Ora, eles raciocinavam entre si: Se respondermos: Do céu, ele nos dirá: Por que não crestes nele?
26 Vurya̱tiy jmutya̱ ji̱ta: Nijya̱mi̱ jtedamusirya Juánbay jtyadoda, vu̱chuvu̱ryi nijya̱nvajyuu, tapitya rijechipiya̱ daryaju̱ sanijyu̱ Juánbay: Ni̱ni̱ dyetyate Ju̱denuju̱ tu̱chu̱.”
26 E se dissermos: Dos homens, é de temer-se a multidão, porque todo o mundo considera João como profeta.
27 Ru̱mutya̱jada ji̱ta variñi̱ Jesús: “Ne nu̱dyetya day.” Su̱teda ji̱ta variy ruuvantiy: “Dantyamu̱y ne vinu ray ra̱tu̱chuntidyerya nu̱tyura jpa̱jadata rivaacharara rivaayada, nu̱tyura.”
27 Responderam a Jesus: Não sabemos. Pois eu tampouco vos digo, retorquiu Jesus, com que direito faço estas coisas.
28 “¿Ta̱ra jiryejechipiya̱, ta̱ra? Savicha̱da vanu danu̱ju̱y denuti̱. Su̱tañuvejada ji̱ta siva jimyunatyi̱: ‘Pi̱, ye̱jiya ju̱vaañu randimyu diye.’
28 Que vos parece? Um homem tinha dois filhos. Dirigindo-se ao primeiro, disse-lhe: - Meu filho, vai trabalhar hoje na vinha.
29 Su̱mutya̱jada ji̱tani̱ jijye̱: ‘¡Ne ra̱jiya!’ Rivasiy ji̱ta saparu̱yada riva jijechipiya̱jada, saya̱da variy ju̱vaañu.
29 Respondeu ele: - Não quero. Mas, em seguida, tocado de arrependimento, foi.
30 Su̱tañuvejada ji̱ta vanu variy siva jidyenu tamityi̱ daryantiy, ni̱ni̱ ji̱ta jmutya̱jadani̱: ‘Ray ji̱ta ra̱jiya, Ye̱ye̱.’ Dañumamu̱y ne saya̱da varidye.
30 Dirigindo-se depois ao outro, disse-lhe a mesma coisa. O filho respondeu: - Sim, pai! Mas não foi.
31 ¿Mi̱ra danu̱ju̱myusiy rañi jvaayadara jijye̱ va̱tara, mi̱?” Ru̱mutya̱jada ji̱tani̱ Jesús: “Samunatyi̱.” Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “Ri̱tay si̱tenu jiryiva: Criquiy jmutya̱varyapu̱ryamiy, cadnatuveda jarye, rirya̱jay jirya̱jisiy Ju̱denu nusu̱jyomu.
31 Qual dos dois fez a vontade do pai? O primeiro, responderam-lhe. E Jesus disse-lhes: Em verdade vos digo: os publicanos e as meretrizes vos precedem no Reino de Deus!
32 Tapi su̱deda Juán Bautístabay jiryimu Ju̱denu nú̱va rupiñu, tama̱ jiryeñi tuva̱churu̱yada simu, tama̱. Criquiy jmutya̱vay ji̱ta, cadnatuveda jarye tuva̱choda si̱tenu simu. Dañuma jiryeñi diyada riva, ne jiryepyaru̱ryu̱yada variy riva jijechipiya̱jada, jirya̱tidye tuva̱chu variy simu Juánbay.”
32 João veio a vós no caminho da justiça e não crestes nele. Os publicanos, porém, e as prostitutas creram nele. E vós, vendo isto, nem fostes tocados de arrependimento para crerdes nele.
33 “Jirya̱tuva̱chura ratarya dityadoda niquejadantiy. Savichanu̱yada ti̱qui rorijya̱mi̱, santa̱da ji̱tara ni̱nsijyu̱u̱ni̱. Sapuryejada ji̱ta ravichu̱ta rayada; su̱beda ji̱tantirya ni̱nsiy muchijyoju̱ risa̱ju̱ntiy, sivaayada ji̱ta ni̱nsijyu̱u̱ni̱mura rorivyu̱qui, jiryatiy ru̱nu̱tya̱da ravimusirya yindiy. Satocheda ji̱ta nuta̱daja̱mi̱ variy ruumu jvaavyerya, rirya̱tidye jvaadyerya. Rateratanuma nutasarasiy rirya̱murichenu dañi̱ mucadi ja̱mi̱ day, rateranuma ra̱ma̱cho̱ rijyu̱ day. Saya̱da ji̱ta variy tajijyu̱ day.
33 Ouvi outra parábola: havia um pai de família que plantou uma vinha. Cercou-a com uma sebe, cavou um lagar e edificou uma torre. E, tendo-a arrendado a lavradores, deixou o país.
34 Rito̱jadanumatiy ra̱tosa̱da runda, su̱pa̱jada ji̱tariy jimyuchechimyi ruumu jvaavye, rirya̱tidye jmutya̱ra sayaru̱rya ni̱nusityera.
34 Vindo o tempo da colheita, enviou seus servos aos lavradores para recolher o produto de sua vinha.
35 Rureda ji̱ta jvaavyeryi samuchechimyi, rimyusiye̱yadani̱ ti̱qui, nu̱ntiy ru̱veda ti̱ta̱ju̱, puutyi. Ti̱ni̱ rijecheda ravichu̱ta day.
35 Mas os lavradores agarraram os servos, feriram um, mataram outro e apedrejaram o terceiro.
36 Sajatyiiyada jpa̱jada ti̱ jimyuchechintyi, nu̱ntiy, nu̱ntiy, nu̱ntiy, jaryi rajuuvavya̱ju̱ ruumusiy munatya jpa̱savaryi, riñi vichadeda jvaavye daryantyiryi.
36 Enviou outros servos em maior número que os primeiros, e fizeram-lhes o mesmo.
37 Pariche su̱pa̱jada ji̱tani̱ jidyenu ruumu, saniquejada variy: Rirya̱suvu̱y dyetyani̱ radyenu.
37 Enfim, enviou seu próprio filho, dizendo: Hão de respeitar meu filho.
38 Ridyiyadanumatiy jvaavye siva sadenu, riñiquejada ji̱ta variy yiva: Jiñu ji̱ta mucadi ja̱mi̱ denu day. Sa̱numatiy diichara saja̱y, ni̱numa ra̱ma̱cho̱sara raja̱mi̱ju̱ varintyidye. Vañú, vurya̱jvañi̱, vurya̱tidye ju̱riy vu̱jyu̱ra samucadi.
38 Os lavradores, porém, vendo o filho, disseram uns aos outros: Eis o herdeiro! Matemo-lo e teremos a sua herança!
39 Ruredanumatiy variñi̱, rijetya̱da ji̱ta nudimyusiñi̱, ru̱veda variy jasiñi̱, puutyityeni̱.
39 Lançaram-lhe as mãos, conduziram-no para fora da vinha e o assassinaram.
40 Ramuni̱tiy, sa̱numatiy jti̱ mucadi ja̱mi̱ yindimyuntiy, ¿nu̱tyura sa̱chaniy variryi jvaavye rapu̱ryamiy, nu̱tyura?”
40 Pois bem: quando voltar o senhor da vinha, que fará ele àqueles lavradores?
41 Ru̱teda variy siva Jesús: “Ne jantyutya̱damusiy sa̱paruta riy nicyara̱myi, sa̱sa̱y variy tavantyidyerya ni̱nsijyu̱u̱ni̱ntidye, jiryatiy rirya̱sa̱ryu̱rya jiyaru̱rya ra̱tosa̱da rundamu.”
41 Responderam-lhe: Mandará matar sem piedade aqueles miseráveis e arrendará sua vinha a outros lavradores que lhe pagarão o produto em seu tempo.
42 Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “¿Neviy jiryi̱nu̱ñu̱yada Ju̱denu niquejadamu didyerya jirya niquejada didye?
42 Jesus acrescentou: Nunca lestes nas Escrituras: A pedra rejeitada pelos construtores tornou-se a pedra angular; isto é obra do Senhor, e é admirável aos nossos olhos {Sl 117,22}?
43 Ramuni̱ ri̱tatye jiryiva: Sa̱so̱vay ji̱ta Ju̱denu jiryimusirya yinsu̱yada, sa̱sa̱y variy tavantyidyerya jiryatiy rirya̱jontay nta daryatiy sava̱ta̱da ruumusiy.
43 Por isso vos digo: ser-vos-á tirado o Reino de Deus, e será dado a um povo que produzirá os frutos dele.
44 Ni̱day ji̱ta ni̱tiy raryijyu̱u̱y jiñu ravichu̱ncha, saryiryotyatimyu̱y variy sanchasiy; jiñu ji̱ta, sanchatiy saryijyu̱u̱y jiñu ravichu̱, saryiñe̱ya vamidideju̱ variñi̱.”
44 {Aquele que tropeçar nesta pedra, far-se-á em pedaços; e aquele sobre quem ela cair será esmagado.}
45 Rityuva̱chodanumatiy caserdótevyeda nutyityu̱mibe, Varyisévuvedabay jarye ruusa̱ju̱ra saniquejada dityadoda, ridyetya̱da ji̱ta jiñijyu̱ saniquejada darya.
45 Ouvindo isto, os príncipes dos sacerdotes e os fariseus compreenderam que era deles que Jesus falava.
46 Ruuriryu̱yadanumatiy rivasiñi̱ Jesús, richuvu̱yada riy nijya̱nvajyuubay, jiryatiy rijechipiya̱jada daryaju̱: “Ju̱denuju̱ tu̱chu̱ sani̱cha.”
46 E procuravam prendê-lo; mas temeram o povo, que o tinha por um profeta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 21, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.