Mateus 21
Ju̱denu jto̱ nijya̱nvamyu (YADNT) vs ARA
1 — ausente —
1 Quando se aproximaram de Jerusalém e chegaram a Betfagé, ao monte das Oliveiras, enviou Jesus dois discípulos, dizendo-lhes:
2 — ausente —
2 Ide à aldeia que aí está diante de vós e logo achareis presa uma jumenta e, com ela, um jumentinho. Desprendei-a e trazei-mos.
3 Ti̱tiy ra̱jtesiy tara sa̱diva, sa̱na̱ma̱ jmutya̱jasiy variñi̱: Nutyityu̱ va̱ta mityijyijyu̱y nada. Varidye sa̱jpa̱jasiy nada.”
3 E, se alguém vos disser alguma coisa, respondei-lhe que o Senhor precisa deles. E logo os enviará.
4 — ausente —
4 Ora, isto aconteceu para se cumprir o que foi dito por intermédio do profeta:
5 — ausente —
5 Dizei à filha de Sião: Eis aí te vem o teu Rei, humilde, montado em jumento, num jumentinho, cria de animal de carga.
6 Nadaya̱da ji̱ta sisa̱ datyanu̱jyu̱be variy, nadivaañuvejada ji̱ta daryatiy su̱teda Jesús nadiva.
6 Indo os discípulos e tendo feito como Jesus lhes ordenara,
7 Nadaryitya̱da ji̱tani̱ cavañu, sadenu yisa̱ju̱. Nanubayada ji̱tara jichujajyuu nadancha, sama̱sa̱da ji̱ta Jesús variy rancha.
7 trouxeram a jumenta e o jumentinho. Então, puseram em cima deles as suas vestes, e sobre elas Jesus montou.
8 Riryetya̱da ji̱ta nijya̱nvajyuu tevaberya jichujay nú̱va. Ti̱ni̱ ra̱cha̱da darya nutasarajii ti̱ta̱ju̱ vi̱tara day, rirya̱tidye bay nú̱vara.
8 E a maior parte da multidão estendeu as suas vestes pelo caminho, e outros cortavam ramos de árvores, espalhando-os pela estrada.
9 Rityi jiya̱da jo̱ta̱da nijya̱mi̱juu sa̱jiju̱, rityi rupiyada su̱sintyi, riyaro̱vaya̱tityiyada vatajuu variy: “¡Ya̱jantyutya nu̱y, Davyíbe jasi̱! ¡Jchana̱tyasi̱ ji̱ta si̱tenuni̱ ni̱tiy jniy Ju̱denu jtyamu! ¡Ya̱jantyutya na̱vachiy nu̱y!”
9 E as multidões, tanto as que o precediam como as que o seguiam, clamavam: Hosana ao Filho de Davi! Bendito o que vem em nome do Senhor! Hosana nas maiores alturas!
10 Sajayadanumatiy Jesús Jerusarí̱mu, riche̱ñe̱ya̱jada ji̱ta vicha̱daja̱nvabe variy yichana̱yadamu, ruutaja̱doda variyu: “¿Chi̱ra jiñu, chi̱?”
10 E, entrando ele em Jerusalém, toda a cidade se alvoroçou, e perguntavam: Quem é este?
11 Ru̱mutya̱jada ji̱ta nijya̱nvajyuu variy: “Ni̱ni̱ sani̱cha Ju̱denuju̱ tu̱chu̱, Jesús jtyati̱, jiryatiy Nasaryémusi̱ni̱, jiryatiy Cadidéya mucadimura.”
11 E as multidões clamavam: Este é o profeta Jesus, de Nazaré da Galileia!
12 Sajayada ji̱ta Jesús Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, sajatya̱da ji̱ta jadchiryi ta̱ryu̱tyavabe, jiryatiy ritye̱ryu̱tyanu̱yada jasiy, ta̱ryu̱vyebe jarye ruusa̱ju̱. Sajatyatimyu̱yada ji̱tara criquiy ta̱ritanivyebe mi̱sa variy, putuvinu ta̱ryu̱tyavabe ma̱sajo jarye risa̱ju̱.
12 Tendo Jesus entrado no templo, expulsou todos os que ali vendiam e compravam; também derribou as mesas dos cambistas e as cadeiras dos que vendiam pombas.
13 Su̱teda ji̱ta variy ruuva: “Nu̱charanuma:
13 E disse-lhes: Está escrito:
14 Ni̱sipyuryimyi ji̱ta ju̱deda simu Jesús, Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, canuya̱simyi jarye ruusa̱ju̱, sami̱sadeda variy jasiryi.
14 Vieram a ele, no templo, cegos e coxos, e ele os curou.
15 Ridyiyada ji̱ta caserdótevyeda nutyityu̱mibe, Ju̱denu niquejada datyanuvabetya riva mityamusiy su̱ndejada, rityuva̱chodantirya riyaro̱vaya̱ derajuubay, jiryatiy ru̱tay: “¡Ya̱jantyutya, Davyíbe jasi̱!” Riñique̱yada ji̱ta variy ranchiy.
15 Mas, vendo os principais sacerdotes e os escribas as maravilhas que Jesus fazia e os meninos clamando: Hosana ao Filho de Davi!, indignaram-se e perguntaram-lhe:
16 Ru̱teda ji̱ta variy siva Jesús: “¿Ne jityuva̱chu nu̱tyura ru̱tay jivye derajuu, nu̱tyura?” Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “Jo. ¿Neviy jiryi̱nu̱tya Ju̱denu niquejadamu:
16 Ouves o que estes estão dizendo? Respondeu-lhes Jesus: Sim; nunca lestes:
17 Satochedanumatiy variryi, sasipyateda ji̱ta Jerusarí̱musiy Betániyamuju̱, sama̱yada variy jasiy.
17 E, deixando-os, saiu da cidade para Betânia, onde pernoitou.
18 Sata̱rya̱danumatiy ta̱rimyusidyera Jerusarí̱muju̱ntiy, sajachi̱jada ji̱ta variy.
18 Cedo de manhã, ao voltar para a cidade, teve fome;
19 Sadiñuvejada ji̱ta nú̱tuva̱rya riva jígunu, saya̱da ji̱ta: “Ra̱jnu̱dyi,” ne sadiyada riva rajo tiii, mitya, vinu ravi̱vaniy sadiyada day. Saniquetta̱da ji̱ta Jesús varirya jígunu: “¡Ne taramu̱y ya̱jacharanu̱day!” Radiijeyada jígunu varenude variy.
19 e, vendo uma figueira à beira do caminho, aproximou-se dela; e, não tendo achado senão folhas, disse-lhe: Nunca mais nasça fruto de ti! E a figueira secou imediatamente.
20 Ridyiyadanumatiy sisa̱ datyavavyedabay riva, rityi̱tta̱da varirya: “¿Nu̱tyuramusiy radiijeyasiy jígunu mityamusidye, nu̱tyuramusiy?”
20 Vendo isto os discípulos, admiraram-se e exclamaram: Como secou depressa a figueira!
21 Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús variryi: “Ri̱tatye si̱tenu jiryiva: Jiryetyi vichasara tuva̱chodatavay, ne siquityavay jiryejechipiya̱jadamu, jirya̱jvaachara ne vinu jiryatiy ravyichadesirya jígunu. Jiryetyi jtay ji̱ta riva jirya musiqui: Ya̱numa bay jadchidye, ja̱mu na̱vamu ya̱jatyanuve ji, daryani̱ ra̱cha variy.
21 Jesus, porém, lhes respondeu: Em verdade vos digo que, se tiverdes fé e não duvidardes, não somente fareis o que foi feito à figueira, mas até mesmo, se a este monte disserdes: Ergue-te e lança-te no mar, tal sucederá;
22 Miryani̱ntyi jiryejechiñu̱y siva Ju̱denu sisa̱ tu̱chodamu, jirya̱day jmutya̱ varirya, jiryetyi tuva̱chu simucu̱.”
22 e tudo quanto pedirdes em oração, crendo, recebereis.
23 Sajayadanumatiy Jesús Ju̱denunijyu̱ jachipiya̱jovimu, ruuti̱jada ji̱ta caserdótevyeda nutyityu̱mibe, nijya̱nvay rimyityumibe jarye simu, sadatyadodamu, ru̱teda ji̱ta jasiy siva: “¿Nu̱tyura jpa̱jadata yivaacharara yivaayada day, nu̱tyura? varimyata ¿chi̱ jtedamuju̱ jiñi jvaadyerya, chi̱ jtedamuju̱?”
23 Tendo Jesus chegado ao templo, estando já ensinando, acercaram-se dele os principais sacerdotes e os anciãos do povo, perguntando: Com que autoridade fazes estas coisas? E quem te deu essa autoridade?
24 Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús riy: “Rajerye ra̱jtaja̱nu jiryentyidye, jiryetyi jtay rivara jmutya̱jada, rajerye ra̱tu̱chu jiryiva nu̱tyura jpa̱jadata rivaacharara rivaayada day, nu̱tyura.
24 E Jesus lhes respondeu: Eu também vos farei uma pergunta; se me responderdes, também eu vos direi com que autoridade faço estas coisas.
25 ¿Tesiy ravicha̱da Juán Bautístabay jtyadoda day, tesiy? varimyata Ju̱denu jtedamusirya, nijya̱mi̱ jtedamusiy dyetyara.” Riñi̱ ji̱ta niquetasa̱deda riva dayu: “Vurya̱tiy jmutya̱: Ju̱denu jtedamusirya Juánbay jtyadoda, sa̱jtay ji̱ta variy vuryiva day: ¿Daryamuni̱mu̱y ne jiryetyuva̱churu̱yada simu?
25 Donde era o batismo de João, do céu ou dos homens? E discorriam entre si: Se dissermos: do céu, ele nos dirá: Então, por que não acreditastes nele?
26 Vurya̱tiy jmutya̱ ji̱ta: Nijya̱mi̱ jtedamusirya Juánbay jtyadoda, vu̱chuvu̱ryi nijya̱nvajyuu, tapitya rijechipiya̱ daryaju̱ sanijyu̱ Juánbay: Ni̱ni̱ dyetyate Ju̱denuju̱ tu̱chu̱.”
26 E, se dissermos: dos homens, é para temer o povo, porque todos consideram João como profeta.
27 Ru̱mutya̱jada ji̱ta variñi̱ Jesús: “Ne nu̱dyetya day.” Su̱teda ji̱ta variy ruuvantiy: “Dantyamu̱y ne vinu ray ra̱tu̱chuntidyerya nu̱tyura jpa̱jadata rivaacharara rivaayada, nu̱tyura.”
27 Então, responderam a Jesus: Não sabemos. E ele, por sua vez: Nem eu vos digo com que autoridade faço estas coisas.
28 “¿Ta̱ra jiryejechipiya̱, ta̱ra? Savicha̱da vanu danu̱ju̱y denuti̱. Su̱tañuvejada ji̱ta siva jimyunatyi̱: ‘Pi̱, ye̱jiya ju̱vaañu randimyu diye.’
28 E que vos parece? Um homem tinha dois filhos. Chegando-se ao primeiro, disse: Filho, vai hoje trabalhar na vinha.
29 Su̱mutya̱jada ji̱tani̱ jijye̱: ‘¡Ne ra̱jiya!’ Rivasiy ji̱ta saparu̱yada riva jijechipiya̱jada, saya̱da variy ju̱vaañu.
29 Ele respondeu: Sim, senhor; porém não foi.
30 Su̱tañuvejada ji̱ta vanu variy siva jidyenu tamityi̱ daryantiy, ni̱ni̱ ji̱ta jmutya̱jadani̱: ‘Ray ji̱ta ra̱jiya, Ye̱ye̱.’ Dañumamu̱y ne saya̱da varidye.
30 Dirigindo-se ao segundo, disse-lhe a mesma coisa. Mas este respondeu: Não quero; depois, arrependido, foi.
31 ¿Mi̱ra danu̱ju̱myusiy rañi jvaayadara jijye̱ va̱tara, mi̱?” Ru̱mutya̱jada ji̱tani̱ Jesús: “Samunatyi̱.” Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “Ri̱tay si̱tenu jiryiva: Criquiy jmutya̱varyapu̱ryamiy, cadnatuveda jarye, rirya̱jay jirya̱jisiy Ju̱denu nusu̱jyomu.
31 Qual dos dois fez a vontade do pai? Disseram: O segundo. Declarou-lhes Jesus: Em verdade vos digo que publicanos e meretrizes vos precedem no reino de Deus.
32 Tapi su̱deda Juán Bautístabay jiryimu Ju̱denu nú̱va rupiñu, tama̱ jiryeñi tuva̱churu̱yada simu, tama̱. Criquiy jmutya̱vay ji̱ta, cadnatuveda jarye tuva̱choda si̱tenu simu. Dañuma jiryeñi diyada riva, ne jiryepyaru̱ryu̱yada variy riva jijechipiya̱jada, jirya̱tidye tuva̱chu variy simu Juánbay.”
32 Porque João veio a vós outros no caminho da justiça, e não acreditastes nele; ao passo que publicanos e meretrizes creram. Vós, porém, mesmo vendo isto, não vos arrependestes, afinal, para acreditardes nele.
33 “Jirya̱tuva̱chura ratarya dityadoda niquejadantiy. Savichanu̱yada ti̱qui rorijya̱mi̱, santa̱da ji̱tara ni̱nsijyu̱u̱ni̱. Sapuryejada ji̱ta ravichu̱ta rayada; su̱beda ji̱tantirya ni̱nsiy muchijyoju̱ risa̱ju̱ntiy, sivaayada ji̱ta ni̱nsijyu̱u̱ni̱mura rorivyu̱qui, jiryatiy ru̱nu̱tya̱da ravimusirya yindiy. Satocheda ji̱ta nuta̱daja̱mi̱ variy ruumu jvaavyerya, rirya̱tidye jvaadyerya. Rateratanuma nutasarasiy rirya̱murichenu dañi̱ mucadi ja̱mi̱ day, rateranuma ra̱ma̱cho̱ rijyu̱ day. Saya̱da ji̱ta variy tajijyu̱ day.
33 Atentai noutra parábola. Havia um homem, dono de casa, que plantou uma vinha. Cercou-a de uma sebe, construiu nela um lagar, edificou-lhe uma torre e arrendou-a a uns lavradores. Depois, se ausentou do país.
34 Rito̱jadanumatiy ra̱tosa̱da runda, su̱pa̱jada ji̱tariy jimyuchechimyi ruumu jvaavye, rirya̱tidye jmutya̱ra sayaru̱rya ni̱nusityera.
34 Ao tempo da colheita, enviou os seus servos aos lavradores, para receber os frutos que lhe tocavam.
35 Rureda ji̱ta jvaavyeryi samuchechimyi, rimyusiye̱yadani̱ ti̱qui, nu̱ntiy ru̱veda ti̱ta̱ju̱, puutyi. Ti̱ni̱ rijecheda ravichu̱ta day.
35 E os lavradores, agarrando os servos, espancaram a um, mataram a outro e a outro apedrejaram.
36 Sajatyiiyada jpa̱jada ti̱ jimyuchechintyi, nu̱ntiy, nu̱ntiy, nu̱ntiy, jaryi rajuuvavya̱ju̱ ruumusiy munatya jpa̱savaryi, riñi vichadeda jvaavye daryantyiryi.
36 Enviou ainda outros servos em maior número; e trataram-nos da mesma sorte.
37 Pariche su̱pa̱jada ji̱tani̱ jidyenu ruumu, saniquejada variy: Rirya̱suvu̱y dyetyani̱ radyenu.
37 E, por último, enviou-lhes o seu próprio filho, dizendo: A meu filho respeitarão.
38 Ridyiyadanumatiy jvaavye siva sadenu, riñiquejada ji̱ta variy yiva: Jiñu ji̱ta mucadi ja̱mi̱ denu day. Sa̱numatiy diichara saja̱y, ni̱numa ra̱ma̱cho̱sara raja̱mi̱ju̱ varintyidye. Vañú, vurya̱jvañi̱, vurya̱tidye ju̱riy vu̱jyu̱ra samucadi.
38 Mas os lavradores, vendo o filho, disseram entre si: Este é o herdeiro; ora, vamos, matemo-lo e apoderemo-nos da sua herança.
39 Ruredanumatiy variñi̱, rijetya̱da ji̱ta nudimyusiñi̱, ru̱veda variy jasiñi̱, puutyityeni̱.
39 E, agarrando-o, lançaram-no fora da vinha e o mataram.
40 Ramuni̱tiy, sa̱numatiy jti̱ mucadi ja̱mi̱ yindimyuntiy, ¿nu̱tyura sa̱chaniy variryi jvaavye rapu̱ryamiy, nu̱tyura?”
40 Quando, pois, vier o senhor da vinha, que fará àqueles lavradores?
41 Ru̱teda variy siva Jesús: “Ne jantyutya̱damusiy sa̱paruta riy nicyara̱myi, sa̱sa̱y variy tavantyidyerya ni̱nsijyu̱u̱ni̱ntidye, jiryatiy rirya̱sa̱ryu̱rya jiyaru̱rya ra̱tosa̱da rundamu.”
41 Responderam-lhe: Fará perecer horrivelmente a estes malvados e arrendará a vinha a outros lavradores que lhe remetam os frutos nos seus devidos tempos.
42 Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva: “¿Neviy jiryi̱nu̱ñu̱yada Ju̱denu niquejadamu didyerya jirya niquejada didye?
42 Perguntou-lhes Jesus: Nunca lestes nas Escrituras:
43 Ramuni̱ ri̱tatye jiryiva: Sa̱so̱vay ji̱ta Ju̱denu jiryimusirya yinsu̱yada, sa̱sa̱y variy tavantyidyerya jiryatiy rirya̱jontay nta daryatiy sava̱ta̱da ruumusiy.
43 Portanto, vos digo que o reino de Deus vos será tirado e será entregue a um povo que lhe produza os respectivos frutos.
44 Ni̱day ji̱ta ni̱tiy raryijyu̱u̱y jiñu ravichu̱ncha, saryiryotyatimyu̱y variy sanchasiy; jiñu ji̱ta, sanchatiy saryijyu̱u̱y jiñu ravichu̱, saryiñe̱ya vamidideju̱ variñi̱.”
44 Todo o que cair sobre esta pedra ficará em pedaços; e aquele sobre quem ela cair ficará reduzido a pó.
45 Rityuva̱chodanumatiy caserdótevyeda nutyityu̱mibe, Varyisévuvedabay jarye ruusa̱ju̱ra saniquejada dityadoda, ridyetya̱da ji̱ta jiñijyu̱ saniquejada darya.
45 Os principais sacerdotes e os fariseus, ouvindo estas parábolas, entenderam que era a respeito deles que Jesus falava;
46 Ruuriryu̱yadanumatiy rivasiñi̱ Jesús, richuvu̱yada riy nijya̱nvajyuubay, jiryatiy rijechipiya̱jada daryaju̱: “Ju̱denuju̱ tu̱chu̱ sani̱cha.”
46 e, conquanto buscassem prendê-lo, temeram as multidões, porque estas o consideravam como profeta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 21, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.