Mateus 6
Mbeɗe sáka kuni fie (XUO) vs NVT
1 Zezu ɓaa na rɔɓay mii: «Ɓaarì na, ì nzɛ ɓáy sùo-rì ká ɓay kóɗ Ŋgɛrɛwṵru ká nun nzoɓri ɓay ɗáɓke sùo-rì hɔy ha ri kɔ́ke rì ya. Zaɗka ì ɗaa munu lɛ, ì ti zíŋ fe tunduo ká luo Bǎa ɓaarì ká nulue na ya.
1 “Tenham cuidado! Não pratiquem suas boas ações em público, para serem admirados por outros, pois não receberão a recompensa de seu Pai, que está no céu.
2 «Ɓe ze, zaɗka mù mbi fe ɓay mgbáke ini ziŋ nzoɓ síe lɛ, mu ha̰ vbɛm ka mgba ká ɗi ká̰y ká̰y ya. Mu ɗaa munu ká nzoɓ nzaa rúɔ ɓayri ɗaa ká ɓil *hul mbṵ́ kḭ ɓari ɓáy faa buori ɓay haŋa nzoɓri písi ri ká ɗi ku na ya. Mì ɓaa ha rì ta-taŋ ɓa tusuɛ kḭ: bele fe tunduo ɓari kḭ ze i ziŋ ɗɔɗ ro ku.
2 Quando ajudarem alguém necessitado, não façam como os hipócritas que tocam trombetas nas sinagogas e nas ruas para serem elogiados pelos outros. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
3 Roo lɛ, ɓo na, zaɗka mù mbi fe ɓo ɓáy nduo-ɔ fi hoɗo ɓay mgbáke ini ziŋ nzoɓ síe lɛ, kɔkɔ ká nduo-ɔ fi gel ka kɔ feke na.
3 Mas, quando ajudarem alguém necessitado, não deixem que a mão esquerda saiba o que a direita está fazendo.
4 Ɓe nda̰w rɔɔ, fe haŋa ini ɓo na, a ɗoko zaɗ muni, lɛ, Bǎa-ka ká nulue ká kɔ fe ká nzoɓ ɗaa ká zaɗ muni na, a haŋa mù fe tunduoke na ɓáy.»
4 Deem sua ajuda em segredo, e seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
5 «Zaɗka ì ɗaa nzaa ɓay kere na, ì ɗaa munu ká nzoɓ nzaa rúɔ ɓayri ɗaa ku ya. Ɓari na, i hii ɗoko siya nda̰w rɔɔ ɓay ɗáa nzaa ɓay kere ká ɓil *hul mbṵ́ kḭ ɓari, ɓáy faa buori nda̰w ɓay ɗáɓke sùo-ri ká nun nzoɓri riw bele ha ri kɔ ri. Mì ɓaa ha rì ta-taŋ ɓa tusuɛ kḭ: bele fe tunduo ɓari kḭ ze i ziŋ ɗɔɗ ro ku.
5 “Quando vocês orarem, não sejam como os hipócritas, que gostam de orar em público nas sinagogas e nas esquinas, onde todos possam vê-los. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
6 Roo lɛ, ɓo na, zaɗka mù ɗaa nzaa ɓay kere na, mu nduo hul nam ɓo, mú mgba faa hul gbukru ɗo tul-a, a mú ɗaa nzaa ɓáy kere ká pol Bǎa-ka ká ɗo zaɗ munike ziŋ mù na. Lɛɛ, Bǎa-ka ká kaw nulue káʼa kɔ fe ká nzoɓ ɗaa ká zaɗ muni na, a haŋa mù fe tunduoke na ɓáy.
6 Mas, quando orarem, cada um vá para seu quarto, feche a porta e ore a seu Pai, em segredo. Então seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.
7 A zaɗka ì ɗaa nzaa ɓay kere na, ì ká̰y fal ɓay taa mbḭwke hɔy ɓaŋguɔ munu ká nzoɓri ká i tuu Ŋgɛrɛwṵru ya na ya. Ɓari na, i ker ká ɓil law-ri mii, ɓari ɓaa ɓay ŋgḭ-ŋgḭi munu na nda̰w rɔɔ, Ŋgɛrɛwṵru a láa ɓay ɓari na ɓáy.
7 “Ao orar, não repitam frases vazias sem parar, como fazem os gentios. Eles acham que, se repetirem as palavras várias vezes, suas orações serão respondidas.
8 Ì mbóro fe ɗáa ɓari na ku ya, ɓay ḭi lɛ, Bǎa ɓaarì ká kaw nulue na, kɔ fe ká ì se síeke na pola ɗɔɗ nda̰w rɔɔ, ì vbi ni ku ɓáy.
8 Não sejam como eles, pois seu Pai sabe exatamente do que vocês precisam antes mesmo de pedirem.
9 «Munu zu lɛ, faa ɗáa nzaa ɓay kere na ze ɗo key:
9 “Portanto, orem da seguinte forma: Pai nosso que estás no céu, santificado seja o teu nome.
10 Ndaɗ ɓay haŋa mu ví re mbay ká tusiri key.
10 Venha o teu reino. Seja feita a tua vontade, assim na terra como no céu.
11 Mu ha̰ ɓuru ŋgaw, ɓo ɓuru re maa ɓuru ká vuri key.
11 Dá-nos hoje o pão para este dia,
12 Mu nda buma ka ziŋ ɓuru ká tul fe ɗáa ka̰aya ɓuru,
12 e perdoa nossas dívidas, assim como perdoamos os nossos devedores.
13 Mu ha̰ ɓuru se ɓil nzaa úla ya,
13 E não nos deixes cair em tentação, mas livra-nos do mal. Pois teu é o reino, o poder e a glória para sempre. Amém.
14 «Ì kɔ, zaɗka ì nda buma ziŋ nzoɓri ká i ɗaa ka̰aya ziŋ rì na lɛ, Bǎa ɓaarì ká kaw nulue na, a ndáka buma ziŋ rì nda̰w.
14 “Seu Pai celestial os perdoará se perdoarem aqueles que pecam contra vocês.
15 Roo lɛ, zaɗka ì nda buma ziŋ nzoɓri ká i ɗaa ka̰aya ziŋ rì na ya lɛ, Bǎa ɓaarì kara ti ndáka buma ká tul fe ka̰aya ɓaarì na ziŋ rì ya nda̰w pi.»
15 Mas, se vocês se recusarem a perdoar os outros, seu Pai não perdoará seus pecados.”
16 «Zaɗka ì saŋ sùo-rì í sṵ fe ya ká pol Ŋgɛrɛwṵru na, ì ɗaa sùo-rì ɓa síe munu ká nzoɓ nzaa rúɔ ɓayri ya. Ɓari na, i siŋ tul nun-ri mbiɗ mbiɗ ɓay haŋa nzoɓri riw bele i kɔ mii, i saŋ sùo-ri í sṵ fe ya. Mì ɓaa ha rì ta-taŋ ɓa tusuɛ kḭ: bele fe tunduo ɓari kḭ ze i ziŋ ɗɔɗ ro ku.
16 “Quando jejuarem, não façam como os hipócritas, que se esforçam para parecer tristes e desarrumados a fim de que as pessoas percebam que estão jejuando. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
17 Roo lɛ, ɓo na, zaɗka mù saŋ sùo-ɔ mú sṵ fe ya na, mu wáa nun-a, mú ɗaa num ka nda tul-a,
17 Mas, quando jejuarem, penteiem o cabelo e lavem o rosto.
18 ɓay haŋa nzoɓ mbḭw mini kara ka kɔ mii, mù saŋ sùo-ɔ saŋ na ya, ɓa Bǎa-ka ká ɗo zaɗ muni ziŋ mù na huo-ɛ hɔy ze kɔ. Lɛɛ, ɓe káʼa kaw nulue ká kɔ fe ká nzoɓ ɗaa ká zaɗ muni na, a haŋa mù fe tunduoke na ɓáy.»
18 Desse modo, ninguém notará que estão jejuando, exceto seu Pai, que sabe o que vocês fazem em segredo. E seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
19 «Ì mbṵ feziŋari ká tusiri key kiɓli kiɓli ya. Tusiri key na ɓa zaɗ ká ndereri nde fe ká ɗi nda̰w, fe kɔ vay ká ɗi a ɓiɛ nda̰w, nzoɓ riiɓari kara vuo hul a í rii fe ká ɗi nda̰w pi.
19 “Não ajuntem tesouros aqui na terra, onde as traças e a ferrugem os destroem, e onde ladrões arrombam casas e os furtam.
20 Roo lɛ, ì mbṵ feziŋari ha̰ Ŋgɛrɛwṵru kɔ́rɔ ká nulue. Ɓa zaɗ ká ndereri nde fe ká ɗi ya, fe kɔ vay ká ɗi a ɓiɛ ya nda̰w, riiɓari kara vuo hul a í rii fe ká ɗi ya nda̰w pi.
20 Ajuntem seus tesouros no céu, onde traças e ferrugem não destroem, e onde ladrões não arrombam nem furtam.
21 Tusuɛke lɛ, zaɗ ká feziŋa ɓo ɗo ɗi na, ɓa zaɗ ká law-a hɔy kara te ɗi nzokɗo ɓaŋguɔ nda̰w.»
21 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.
22 «Nun nzoɓ na ɗo munu ɓa huu ndele ká sùo nzoɓ. Zaɗka nun-ari ɗo ɓáy kere lɛ, sùo-ɔri riw bele a táŋ kaɗ kaɗ.
22 “Seus olhos são como uma lâmpada que ilumina todo o corpo. Quando os olhos são bons, todo o corpo se enche de luz.
23 Roo lɛ, zaɗka nun-ari ɓa sɛm lɛ, sùo-ɔri riw bele na a ɗoko ɓil suŋ tilo. Ɓe mini ze, zaɗka zaɗ taŋa ɓo vi ɓa suŋ tilo nduŋ lɛ, suŋ tiloke ku na a ɗoko mina ro lɛ?»
23 Mas, quando os olhos são maus, o corpo se enche de escuridão. E, se a luz que há em vocês é, na verdade, escuridão, como é profunda essa escuridão!
24 «Nzoɓ mbḭw maa ɓay ɗáa peɗ ha̰ bǎa gaŋ ɓeri siɗi ya, ɓay ḭi lɛ, a ḭ́m nzoɓ mbḭwke, a hii nzoɓ siɗike, mase a zúɔ ziŋ nzoɓ ni, a tuŋ ɓay nzoɓ nu. Ì maa ɓay séke fal Ŋgɛrɛwṵru nda̰w, rɔɔ fal feziŋari ká tusiri key nda̰w buruk siɗi bele ya.»
24 “Ninguém pode servir a dois senhores, pois odiará um e amará o outro; será dedicado a um e desprezará o outro. Vocês não podem servir a Deus e ao dinheiro.”
25 «Sa̰wke mini ze, mì ɓaa ha rì: ì ha̰ law-rì ka nzáa-rì ɓay tul fe sṵm, mase mbii nzɔkɔ ká ì se síeke ɓay káwke ɓáy kumnun na ya, mase ɓay tul gari ká ì ndúo na kara ya nda̰w. Wa̰a, káw ɓáy kumnun ɓaarì na kal tul fe sṵmri, a sùo-rì kara kal tul gari ká ì nduo nda̰w na ya lɛ woo?
25 “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, beber ou vestir. A vida não é mais que comida, e o corpo não é mais que roupa?
26 Ì mbi nun-rì í kɔ nduyri ká i ha̰ari tumbam siya ku. Ɓari na, i ru fe ya nda̰w, í vbie fe pay í ɗaa zuɔ ɓil pul ya nda̰w, roo lɛ, Bǎa ɓaarì ká kaw nulue na hɔl ri. A wa̰a ɓaarì na, ì kal tul-ri kal ya lɛ woo?
26 Observem os pássaros. Eles não plantam nem colhem, nem guardam alimento em celeiros, pois seu Pai celestial os alimenta. Acaso vocês não são muito mais valiosos que os pássaros?
27 Ká sakra ɓaarì key na wa̰a, nzoɓ ve ze ɓáy faa law-ɛ ká nzaa ni na, a máa ɓay ɗáa nam kḭ nde tul nam káw ɓáy kumnun ɓe na lɛ woo?
27 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
28 «A munu ku waa, ɓay ḭi nda̰w rɔɔ, ì ha̰ law-rì nzáa rì ɓay tul gari ndúo ɗo sùo-rì lɛ? Ì bɛ́klɛ fukri feri ká ɗo mbṵu ká ɓil wáari ku í kɔ. I ɗaa peɗ ya, í kaŋ gari ya nda̰w.
28 “E por que se preocupar com a roupa? Observem como crescem os lírios do campo. Não trabalham nem fazem roupas
29 Roo lɛ, mì ɓaa ha rì ta-taŋ: Mbay Salomo̰n kḭ ká ɓa nzoɓ riŋ ɗika káʼa kaw ɓil feziŋa baɗak na hɔy kara, ka nduo gari ndṵy mba fukri fe niri na key ya.
29 e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
30 Feri ká fuu ɗo mbṵu ká ɓil wáari ká ɗo vuri key, ká ruo lɛ, i fá̰a ri zuɔ huu hɔy lɛ, Ŋgɛrɛwṵru kɔ-kɔ́m ɓa tul-ri a ha ri fuu mbṵu ɓa gama ku ya rɔɔ, maa ɓay ɓaarì ze, ka ti haŋa rì gari ká ì se síeke na ya lɛ woo? Áa, ɓaarì ká mbika law ɓaarì ndḭi na!
30 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores silvestres que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
31 Munu zu lɛ, ì ha̰ law-rì ka nzáa rì í ɓaa mii: “Fe ḭi ze ɓuru sṵŋa,” mase “Fe ḭi ze ɓuru nzɔkɔ,” mase “Gari ḭi ze ɓuru ndúo lɛ” na munu ya.
31 “Portanto, não se preocupem, dizendo: ‘O que vamos comer? O que vamos beber? O que vamos vestir?’.
32 Nzoɓri ká i tuu Ŋgɛrɛwṵru ya ze i nzaa feri ká mini key ɓaŋguɔ. Roo lɛ, Bǎa ɓaarì ká kaw nulue na kɔ feri ká ì se síeke na kɔ.
32 Essas coisas ocupam o pensamento dos pagãos, mas seu Pai celestial já sabe do que vocês precisam.
33 Ì nzaa faa ha̰ Ŋgɛrɛwṵru ze ka re mbay ká tul-rì, a í ɗaa fe ká ɗo ɓáy zaɗɛ pola ɗɛkrɛ ro lɛ, a haŋa rì fe niri ká ì se síeke na riw bele nde ɗi ɓáy.
33 Busquem, em primeiro lugar, o reino de Deus e a sua justiça, e todas essas coisas lhes serão dadas.
34 Munu zu lɛ, ì ha̰ law-rì ka nzáa rì ɓay tul nam taa ruo ya, ɓay ḭi lɛ, nam taa ruo na, ɗo ɓáy fe kér ɓay ɓe kḭ. Ɓil namri mbḭw mbḭw riw bele na ɗo ɓáy fe kér ɓay ɓari.»
34 “Portanto, não se preocupem com o amanhã, pois o amanhã trará suas próprias inquietações. Bastam para hoje os problemas deste dia.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.