Daniel 2

Tutu ii - Kaꞌan ia Dios nuu ndiꞌi ñayiu (XTN) vs NVT

Sair da comparação
NVT Nova Versão Transformadora
1 Te kuia kuu uu ja tatnuni rey Nabucodonosor, ni jika jani nuu de, te ndiꞌni ndevaꞌa de, te vi ña ni ndii ka ñuaꞌna nuu de ja ndakusun de.
1 Certa noite, no segundo ano de seu reinado, Nabucodonosor teve sonhos tão perturbadores que não conseguiu mais dormir.
2 Yun te ni tatnuni de ja ni ka kana ña jin tee ka jitotnuni vi tee ka skuaꞌa siki kimi vi tee tasi vi tee ndichi, nagua ja na vi kaꞌan de na jani kuu. Te nuu ni jinokuei de, te ni jaꞌankuei de nuu oo rey.
2 Chamou seus magos, encantadores, feiticeiros e astrólogos e exigiu que lhe dissessem o que ele havia sonhado. Quando se apresentaram ao rei,
3 Te jiñaꞌa rey nuu de:
3 ele disse: “Tive um sonho que muito me perturbou e preciso saber o que significa”.
4 Yun te ni ka kaꞌan tee ndichi yun nuu rey jin saꞌan arameo, te ka jiñaꞌa de:
4 Então os astrólogos responderam ao rei em aramaico: “Que o rei viva para sempre! Conte-nos o sonho e nós lhe diremos o que ele significa”.
5 Te jiñaꞌa rey nuu tee ndichi yun:
5 O rei, porém, disse aos astrólogos: “Estou falando sério! Se não me disserem qual foi o sonho e o que ele significa, vocês serão despedaçados, e suas casas, transformadas em montes de escombros!
6 Su nuu ja na vi kaꞌan ni naxa ni jani san vi naxa kei ja ni jani san, te vi niꞌi ni ja skutaꞌu ña san vi jandiuxi, vi koo jayiñuꞌu ndevaꞌa nuu ni. Te yun guaa vi kaꞌan ni naxa ni jani san vi naxa kei ja ni jani san ―jiñaꞌa de.
6 Mas, se me disserem qual foi o sonho e o que ele significa, lhes darei muitos presentes, muitas recompensas e honras. Portanto, digam-me qual foi o sonho e o que ele significa!”.
7 Te jichi kuu uu ka jiñaꞌa tee ndichi yun:
7 Eles disseram novamente: “Ó rei, conte-nos o sonho e então lhe diremos o que ele significa”.
8 Su jiñaꞌa rey:
8 O rei respondeu: “Sei o que estão fazendo! Estão tentando ganhar tempo, pois sabem que falo sério quando digo:
9 Su nuu ja ma vi kaꞌan ni naxa ni jani san, te invaa ni tnundoꞌo vi tnaꞌa ni, chi ja ni ka ndatnoꞌo tnaꞌa ni ja vi kaꞌan ni tnoꞌo tnoꞌo, te vi xndaꞌu ña ni jin san, guaa ndee na sama ini san. Su vi kaꞌan ni naxa ni jani san, nagua ja na kuni san ja suni kuu vi kaꞌan ni naxa kei ja ni jani san ―jiñaꞌa de.
9 ‘Se não me contarem qual foi o sonho, estão condenados!’. Por isso, conspiraram para me dizer mentiras, na esperança de que mudarei de ideia. Digam-me, porém, qual foi o sonho e então saberei que podem explicar o que ele significa”.
10 Te ka jiñaꞌa tee ndichi yun nuu rey:
10 Os astrólogos responderam ao rei: “Não há ninguém, em toda terra, capaz de dizer ao rei qual foi seu sonho! E nenhum rei, por maior e mais poderoso que fosse, pediu algo assim a um mago, encantador ou astrólogo!
11 Chi tnoꞌo ja jikan tnoꞌo ña ni, vi tata rey, kuu in tnoꞌo vijin ndevaꞌa, te tu na in ñayiu kuu kuni. Maintnoꞌo chuꞌchi, guaa ka jini ya, su tu ka oo ia yun neꞌu ñayiu ñuyiu ―ka jiñaꞌa de.
11 É impossível cumprir a exigência do rei. Ninguém, exceto os deuses, pode dizer qual foi seu sonho, e os deuses não vivem entre os mortais”.
12 Nuu ni onini rey tnoꞌo yun, te ni kiti ndevaꞌa ini de, te ni tatnuni de ja vi kaꞌni ndiꞌi tee ndichi ka oo ñuu Babilonia.
12 O rei ficou furioso e ordenou que todos os sábios da Babilônia fossem executados.
13 Te ni ka xtutenuu de tnoꞌo ni kee nuu kaꞌan ja vi kaꞌni ndiꞌi tee ndichi, te suni ni ka ndanduku de Daniel vi sava ka suchi ka ndeka tnaꞌa jin, nagua ja vi kaꞌni ña de jin.
13 E, por causa do decreto do rei, foram enviados homens para encontrar Daniel e seus amigos e matá-los.
14 Te nuu kuaꞌan Arioc, tee tatnuni nuu tee ka jito veꞌe tniuu nuu oo rey, ja kaꞌni de tee ndichi ka oo Babilonia, yun te ni kaꞌan ndichi kaꞌan kaji Daniel nuu Arioc yun,
14 Quando Arioque, comandante da guarda do rei, veio matá-los, Daniel se dirigiu a ele com sabedoria e prudência.
15 te ni jikan tnoꞌi:
15 Perguntou-lhe: “Por que o rei publicou um decreto tão severo?”, e Arioque lhe contou o que havia acontecido.
16 Yun te ñama ni jaꞌan Daniel nuu oo rey, te ni jikain ja na kondetu nuu ka de, nagua ja na kuu kaꞌin naxa ni jani de vi naxa kei jani yun.
16 Daniel foi ver o rei de imediato e pediu mais tempo para comunicar o significado do sonho.
17 Yun te kuanoꞌo Daniel veꞌi, te ni kaxtnoꞌi ja siun kaa tnundoꞌo ka tnaꞌi nuu Ananías vi Misael vi nuu Azarías, suchi ka oo jin.
17 Em seguida, Daniel voltou para casa e contou a seus amigos Hananias, Misael e Azarias o que havia acontecido.
18 Te ni kaꞌin ja na vi kakain nuu ia Dios oo ndee andivi ja na kundaꞌu ini ña ya siki jani oyuꞌu yun, nagua ja ma vi kui jin sava ka ñayiu ndichi ka oo Babilonia yun.
18 Pediu que suplicassem ao Deus dos céus que tivesse misericórdia deles e lhes revelasse o segredo, para que não fossem mortos com os outros sábios da Babilônia.
19 Yun te nuu jakuaa suaꞌa, te ni ndaskuni ña jani oyuꞌu yun jin Daniel, te ni ndakuantaꞌu kaꞌnui nuu ia Dios oo ndee andivi,
19 Naquela noite, o segredo foi revelado a Daniel numa visão. Então Daniel louvou o Deus dos céus
20 te jiñaꞌi:
20 e disse: “Louvado seja o nome de Deus para todo o sempre, pois a ele pertencem a sabedoria e o poder.
21 Te maa ya sama tiempu vi kuia,
21 Ele muda o curso dos acontecimentos; remove reis de seus tronos e põe outros no lugar. Dá sabedoria aos sábios e conhecimento aos eruditos.
22 Te maa ya skuni ña javijin vi ja oo yuꞌu,
22 Revela coisas profundas e misteriosas e sabe o que está escondido nas trevas, embora ele seja cercado de luz.
23 Te nuu maa ni ndakuantaꞌu san
23 Eu te agradeço e te louvo, ó Deus de meus antepassados, pois me deste sabedoria e força. Tu me mostraste o que te pedimos; revelaste o que o rei exigiu”.
24 Yun te ni jaꞌan Daniel nuu oo Arioc, tee xiin nuu ni tatnuni rey ja kaꞌni de tee ndichi ka oo Babilonia, te jiñaꞌi suaꞌa:
24 Então Daniel foi falar com Arioque, a quem o rei havia ordenado que executasse os sábios da Babilônia. “Não mate os sábios”, disse. “Leve-me ao rei e eu interpretarei o sonho dele.”
25 Yun te ñama kuiti ni jaka ña maa Arioc jin Daniel nuu oo rey, te jiñaꞌa de suaꞌa:
25 Sem demora, Arioque levou Daniel ao rei e disse: “Encontrei um dos exilados de Judá que dirá ao rei o significado do sonho!”.
26 Yun te jiñaꞌa rey nuu Daniel, suchi ni ka ndaxnani Beltsasar:
26 O rei disse a Daniel (também chamado Beltessazar): “Você pode mesmo me dizer qual foi meu sonho e o que ele significa?”.
27 Te jiñaꞌa Daniel nuu rey:
27 Daniel respondeu: “Não existem sábios, encantadores, magos nem adivinhos capazes de revelar o segredo do rei.
28 Su oo in ia Dios ndee andivi ja skuni ña ya tnoꞌo oyuꞌu, te maa ya ni kaxtnoꞌo nuu ni, vi rey Nabucodonosor, nagua kokuu kiuu ja vaji nuu kuee ka. Yaꞌa kuu jani ni vi ja ni jini ni nuu katuu ni nuu jito ni kixin ni.
28 Mas há um Deus nos céus que revela segredos, e ele mostrou ao rei Nabucodonosor o que acontecerá no futuro. Agora lhe direi qual foi o sonho e as visões que o rei teve enquanto estava deitado em sua cama.
29 ’Nuu katuu ni, vi tata rey, nuu jito ni, te ni kii ja ndakani ini ni naxa kaa ja kokuu nuu kuee ka. Te ia ja skuni ña tnoꞌo oyuꞌu ni xneꞌe ya naxa kaa ja kokuu.
29 “Enquanto o rei dormia, sonhou com acontecimentos futuros. Aquele que revela segredos lhe mostrou o que acontecerá.
30 Te ni xneꞌe ya nuu maa san tnoꞌo oyuꞌu yaꞌa, su masu chia ndichi ka san saa sava ka ñayiu ñuyiu, chi saa nagua ja kaxtnoꞌo san nuu maa ni, vi tata rey, naxa kei jani ni, te saa nagua ja jinkuiꞌnu ini ni nagua ndakani ini ni.
30 E eu sei o segredo de seu sonho não porque sou mais sábio que os outros, mas porque Deus deseja que o rei entenda o que se passava em seu coração.
31 ’Te nuu jani yun ni jini ni, vi tata rey, in jakaꞌnu ndevaꞌa ja na kaa ñayiu. Te kaꞌnu ndevaꞌa kuu vi yeꞌe tajan, nukuiin ichi nuu ni, te ioo ndevaꞌa jito.
31 “Em sua visão, ó rei, havia à sua frente uma enorme estátua brilhante, e a aparência dela era assustadora.
32 Te xini yun kuu oro ninoꞌo, te ndika vi ndaꞌa kuu plata, te chii vi kuñu kokin siꞌin kuu bronce.
32 A cabeça da estátua era feita de ouro puro. O peito e os braços eram de prata, a barriga e os quadris eram de bronze,
33 Te siꞌin kuu kaa. Te jaꞌa, chi joo kuu kaa, te joo kuu ñuꞌu ndoꞌo.
33 as pernas eram de ferro, e os pés, uma mistura de ferro e barro cozido.
34 Te oo ni ndiaꞌa ni yun, te sanaa ni jiotuu in kava ja masu na ñayiu ni skiotuu. Te ni kani jaꞌa ja na kaa ñayiu yun nuu kuu kaa vi ñuꞌu, te skuechi kueli ña.
34 Enquanto o rei observava, uma pedra foi cortada de uma montanha, mas não por mãos humanas. Ela atingiu os pés de ferro e barro e os despedaçou.
35 Yun te ndiꞌi ni ka jechi kueli ja kuu kaa vi ñuꞌu vi bronce vi plata vi oro. Te ni nduu ja na kaa ñayiu yun ñuyaka na kuinio miꞌi yoo ja ka xtechi triu, te ni xtechi ndiꞌi ña tachi, te ni tu ka na ndenaꞌa ja ni oo jayun. Su kava ja ni kani ña jin ja na kaa ñayiu yun, ni nduu in yuku kaꞌnu ndevaꞌa ja vi ni chitu nii oo ñuyiu.
35 Toda a estátua se desintegrou em minúsculos pedaços de ferro, barro, bronze, prata e ouro. Então o vento levou tudo, como se fosse palha na eira. Mas a pedra que derrubou a estátua se tornou uma grande montanha que cobriu toda a terra.
36 ’Yaꞌa kuu ja ni jani ni, vi tata rey. Te vitna te na kaꞌan san naxa kei jani ni.
36 “Esse foi o sonho. Agora, direi ao rei o que ele significa.
37 Maa ni, vi tata rey, kuu ni rey kaꞌnu ka nuu ndiꞌi rey, chi maa ia Dios oo ndee andivi ni chitniuu ña ja kotatnuni ni, vi koo ni jin jakaꞌnu vi jandakui vi jayiñuꞌu.
37 Ó rei, o senhor é o maior de todos os reis. O Deus dos céus lhe deu soberania, poder, força e honra.
38 Te nuu ndaꞌa maa ni, ni xndendoo ia Dios ndiꞌi ñayiu vi kiti yuku vi tisala, tu ni ja saꞌi ndeni nuu kuu ja ka oi. Te maa ia Dios ni saꞌa kaꞌnu ña ja kotatnuni ni nuu ndiꞌi. Te maa ni kuu yiki xini ja kuu oro yun.
38 Ele o fez governante de todo o mundo habitado e pôs até os animais selvagens e as aves debaixo de seu controle. O senhor é a cabeça de ouro.
39 Te nuu yaꞌa ja kotatnuni maa ni, vi tata rey, te kotatnuni inka rey kokuu lule ka saa maa ni. Yun te saa kii inka rey kuu uni ja kuu bronce, ja kundee kotatnuni nuu ndiꞌi ñayiu ñuyiu.
39 “Quando, porém, seu reino chegar ao fim, outro reino, inferior ao seu, se levantará em seu lugar. Depois que esse reino tiver caído, o terceiro reino, representado pelo bronze, se levantará para governar o mundo.
40 Te rey kuu kuun koo ndakui de na kuinio kaa, te nagua taꞌu kaa yun ndiꞌi nani guaa kuu te xnaa ña, te suni saa saꞌa rey yun, chi skuechi kueli de sava ka nuu ka tatnuni rey, te xnaa de.
40 Depois dele haverá o quarto reino, forte como o ferro. Esse reino esmagará e despedaçará todos os impérios anteriores, como o ferro esmaga e despedaça tudo que ele atinge.
41 ’Te ja ni jini ni jaꞌa yun vi xinjaꞌa ja joo kuu ñuꞌu ndoꞌo vi joo kuu kaa. Te kaa ja saka tnaꞌa jin ñuꞌu ja ni jini ni yun, vi tata rey, kei kaꞌan ja teꞌnde sagua nuu tatnuni rey yun, visi koo ndakui de na kuinio kaa.
41 Os pés e os dedos que o rei viu, uma mistura de ferro e barro cozido, mostram que esse reino será dividido. Como ferro misturado com barro, ele terá um tanto da força do ferro.
42 Te ja siun joo xinjaꞌa yun kuu kaa, te joo kuu ñuꞌu, te yun kei kaꞌan ja joo nuu tatnuni rey yun koo ndakui, te joo koo vita.
42 Algumas partes serão fortes como o ferro, mas outras serão fracas como o barro.
43 Te ja siun ni jini ni kaa ja saka tnaꞌa jin ñuꞌu, te saa vi saꞌa rey yun, chi vi saꞌa de in tratu, te vi saka tnaꞌa de jin maꞌñu sagua ja vi tnandaꞌa de, su ma kuu vi nitnaꞌa inuu in in de, nagua saꞌa kaa ja tu saka tnaꞌa jin ñuꞌu.
43 A mistura de ferro e barro também mostra que esses reinos tentarão se fortalecer ao formar alianças entre si por meio de casamentos. Contudo, não permanecerão unidos, da mesma forma que o ferro não se une ao barro.
44 Te kiuu ja vi kotatnuni rey yaꞌa, chi saꞌa ia Dios oo ndee andivi ja ndakoo inka rey kotatnuni ja ma naa saꞌun. Te ni in ñuu ma kundee ja kokuu nijaꞌnu nuu, te xnaa ndiꞌi nuu ka tatnuni sava ka rey. Su maa, chi nikuii nikani ni koo.
44 “Enquanto esses reis estiverem no poder, o Deus dos céus estabelecerá um reino que jamais será destruído ou conquistado. Reduzirá os outros reinos a nada e permanecerá para sempre.
45 Yun kei kaꞌan kava ni jini ni ja ni jiotuu ndee nuu yuku yun ja masu na ñayiu ni skiotuu, kava ja ni skuechi kueli ña jin kaa vi bronce vi ñuꞌu vi plata vi oro. Te maa ia Dios kaꞌnu ndevaꞌa ni skuni ña jin maa ni, vi tata rey, naxa kaa ja kokuu nuu kuee ka. Te ni jani ndaa ni vi oo ndaa ndija ja saa kei jani yun ―jiñaꞌi.
45 Esse é o significado da pedra cortada da montanha, mas não por mãos humanas, que despedaçou a estátua de ferro, bronze, barro, prata e ouro. O grande Deus está mostrando ao rei o que acontecerá no futuro. O sonho é verdadeiro, e seu significado é certo”.
46 Yun te ni jinkuiin jiti rey Nabucodonosor nuu Daniel, te ni chindei de xini de ndee nuu ñuꞌu, te ni tatnuni de ja vi soko ñayiu, te vi teñuꞌi suja vixin nuu Daniel.
46 Então o rei Nabucodonosor se curvou à frente dele e ordenou que o povo oferecesse sacrifícios e queimasse incenso diante de Daniel.
47 Te jiñaꞌa rey yun nuu Daniel:
47 O rei lhe disse: “Verdadeiramente, seu Deus é o maior de todos os deuses, Senhor dos reis e revelador de mistérios, pois você conseguiu revelar esse segredo”.
48 Yun te ni saꞌa kaꞌnu ña rey ja ni onei tniuu kaꞌnu ndevaꞌa, te kuaꞌa ja ni skutaꞌu ña de, vi ni chitniuu ña de ja kotatnuni nuu ndiꞌi ñuu ja tnii Babilonia, vi mai kuu tee kaꞌnu ka ja tatnuni nuu ndiꞌi tee ndichi maa ñuu kaꞌnu Babilonia yun.
48 O rei colocou Daniel em um cargo elevado e lhe deu muitos presentes valiosos. Nomeou-o governador de toda a província da Babilônia e chefe de todos os sábios.
49 Te ni jikan Daniel nuu rey ja na chitniuu ña de ja vi kotatnuni Sadrac vi Mesac vi Abed-nego nuu ñuu ja tnii Babilonia, te saa ni saꞌa rey yun. Te ni kendoo maa Daniel nuu veꞌe tniuu ja tatnuni rey.
49 A pedido de Daniel, nomeou Sadraque, Mesaque e Abede-Nego para cuidarem de todos os negócios da província da Babilônia, enquanto Daniel permaneceu na corte do rei.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.