Lucas 1
Tnuʼu vaʼa tnuʼu Jesucristo (XTDNT) vs NAA
1 — ausente —
1 Visto que muitos já empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 — ausente —
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Dani daña, vii nene n‑nduku tnuꞌu‑da, te n‑xini‑da nax n‑kuu nax n‑xino, te xini‑da xandaa. Xijan kuu xa xini‑da xa io vaꞌa xa chidotnuni‑da xa n‑kuu xa n‑xino.
3 igualmente a mim pareceu bem, depois de cuidadosa investigação de tudo desde a sua origem, dar-lhe por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 Kachitnuꞌu ñaꞌa‑da xa na kunaꞌa‑n xa xandaa kuu xa n‑ka jaꞌan ñayiu jan nuu‑n tuku.
4 para que você tenha plena certeza das verdades em que foi instruído.
5 Na n‑taxnuni Herodes distrito Judea, n‑xio ɨɨn dutu nani Zacarías. Daꞌya dana dutu Abías n‑xo kuu‑s. Isabel nani ñadɨꞌɨ‑s. Daꞌya dana Aarón kuu‑ña.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. A mulher dele era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Vaꞌa‑s nduu‑s nuu Ianyuux. N‑ka xo jandixa‑s xa n‑xo taꞌu tniu‑ia. Ña n‑ka kuxee ini‑s nuu‑ia. Xijan kuu xa ña n‑jaꞌan‑ia xa io kuechi‑s nduu‑s.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo de forma irrepreensível em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Ña n‑xio daꞌya Zacarías xiꞌin Isabel chi ña n‑kuaꞌa xa koo daꞌya‑ña, te n‑ka yɨɨ‑s nduu‑s.
7 Eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e os dois já tinham idade avançada.
8 Ntnaꞌa semana n‑xo nadama tnaꞌa dutu ka xinokuechi veñuꞌu Jerusalén xa n‑ka xo kida‑s tniu Ianyuux, te n‑xee semana kada Zacarías xiꞌin dava ka dutu xnetnaꞌa xiꞌin‑s tniu‑ia.
8 E aconteceu que, enquanto Zacarias exercia o sacerdócio diante de Deus na ordem do seu turno, coube-lhe por sorteio,
9 N‑ka dadɨkɨ‑s suerte‑s ná xneꞌe tnɨɨ‑s vaxi nuu ndeda ɨɨn‑s na kakunuu xa kɨu‑s veñuꞌu Jerusalén xa jandodo‑s kuu ñuꞌu duxa nuu altar Ianyuux kɨu ijan, te n‑kakunuu Zacarías.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso.
10 Nɨni kayu duxa ka xijan taꞌu ñayiu xyuku nukeñuꞌu. Kueꞌe‑i xyuku.
10 Durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia na parte de fora, orando.
11 Danaa n‑xini‑s ɨɨn ángel, ia xinokuechi nuu Ianyuux, nujuiin lado kuaꞌa altar nuu kayu duxa jan.
11 E eis que apareceu a Zacarias um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Nu n‑xini‑s‑ia, yo n‑yuꞌu‑s, te kueꞌe xa n‑xani ini‑s.
12 Ao vê-lo, Zacarias ficou assustado, e o temor se apoderou dele.
13 Te n‑jaꞌan ángel, ia xinokuechi nuu Ianyuux, nuu‑s:
13 O anjo, porém, lhe disse: — Não tenha medo, Zacarias, porque a sua oração foi ouvida. Isabel, sua esposa, dará à luz um filho, a quem você dará o nome de João.
14 Xaxeꞌe xa kaku‑s yo kudɨ ini‑n nduu‑n, te kueꞌe ñayiu kudɨ ini tuku.
14 Você ficará alegre e feliz, e muitos ficarão contentes com o nascimento dele.
15 Se ndandɨꞌɨ ku kuu‑s nuu Ianyuux, te ma koꞌo‑s vinu. Ni ɨɨn nuu ndɨdɨ́ ma koꞌo‑s, te juꞌun ñaꞌa Espíritu Ianyuux nde kɨu jun tuu‑s xiti dɨꞌɨ‑s.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte, e será cheio do Espírito Santo, já desde o ventre materno.
16 Kada‑s xa kueꞌe daꞌya dana Israel dama mudu‑i, te jandixa koio‑i Ianyuux, Ia kuu Xtoꞌo‑ro, Ia ndeka ñaꞌa.
16 Ele converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Kiꞌna ka‑s kixi dada Ia kuu Xtoꞌo‑ro. Juꞌun ñaꞌa espíritu n‑ñuꞌu Elías. Nani n‑kuaꞌa Elías xa kada‑s, dani kuaꞌa‑s xa kada‑s. Kada‑s xa juemani se ka kuu taa daꞌya‑s. Kada‑s xa ñayiu ka kuxee ini, kixeꞌe‑i xa kani ini‑i ná ka xani ini ñayiu vaꞌa anu. Kada‑s xa kada tuꞌa ñayiu mee‑i xa xe ini‑i Ia kuu Xtoꞌo‑ro —kuu ángel, ia xinokuechi nuu Ianyuux, xiaꞌan‑ia.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 —¿Janda kada‑da xa jini‑da xa duꞌa yaꞌa?, chi yo n‑ka kuxaꞌnu‑da xiꞌin ñadɨꞌɨ‑da —kuu Zacarías, xiaꞌan‑s.
18 Então Zacarias perguntou ao anjo: — Como terei certeza disso? Pois eu sou velho, e a minha mulher também já tem idade avançada.
19 —Ruꞌu kuu Gabriel, te xinokuechi‑r nuu Ianyuux. N‑tundaꞌa ñaꞌa‑ia xa kachitnuꞌu ñaꞌa‑r ɨɨn xavaꞌa yaꞌa,
19 O anjo respondeu: — Eu sou Gabriel, que estou a serviço de Deus, e fui enviado para falar com você e lhe trazer esta boa notícia.
20 ko xaxeꞌe xa ña n‑jandixa‑n xa n‑jaꞌan‑r, ma kuu ka xa jaꞌan‑n. Nde na kaku daꞌya ñadɨꞌɨ‑n, ijan dada najaꞌan‑n. Kɨu n‑xantuu Ianyuux jɨn tnaꞌa xaꞌa —kuu‑ia, xiaꞌan‑ia.
20 Todavia, você ficará mudo e não poderá falar até o dia em que estas coisas vierem a acontecer, porque você não acreditou nas minhas palavras, as quais, no devido tempo, se cumprirão.
21 Xndetu ñayiu xyuku nukeñuꞌu jan Zacarías. Ka yuꞌu anu‑i xa naꞌa n‑kuu n‑kɨu‑s xiti veñuꞌu.
21 O povo estava esperando Zacarias e admirava-se com a demora dele no santuário.
22 Nu n‑ndee‑s veñuꞌu jan, ña n‑kuu ka xa jaꞌan‑s. N‑ka kutnuni ini ñayiu jan xa n‑kida Ianyuux xa n‑xini‑s ɨɨn xa n‑xini‑s. Ña n‑kuu ka xa jaꞌan‑s; diko nga seña n‑kida‑s.
22 Quando Zacarias saiu, não lhes podia falar. Então entenderam que ele havia tido uma visão no santuário. E expressava-se por sinais e permanecia mudo.
23 Nu n‑xinokava kɨu n‑kidatniu‑s veñuꞌu, te juan nuꞌu‑s veꞌe‑s.
23 Aconteceu que, terminados os dias do seu ministério, Zacarias voltou para casa.
24 Nu n‑yaꞌa xijan, te n‑niꞌi daꞌya ñadɨꞌɨ‑s, Isabel. Oꞌon yoo ñatu n‑kee Isabel veꞌe‑ña chi n‑xo tuu kutu n‑xo tuu kuu‑ña. N‑xo xani ini‑ña:
24 Passados esses dias, Isabel, a mulher de Zacarias, ficou grávida. E ela não saiu de casa durante cinco meses, dizendo:
25 “N‑kida Ianyuux xa koo daꞌya‑r, te ma kujanuu ka‑r nuu ñayiu.”
25 — Foi isto o que o Senhor me fez, ao contemplar-me, para acabar com a minha vergonha diante das pessoas.
26 Nu n‑kuu iñu yoo ñuꞌu daꞌya‑ña, te n‑tundaꞌa Ianyuux Gabriel, ia xinokuechi nuu‑ia, ñuu nani Nazaret, distrito Galilea.
26 No sexto mês, o anjo Gabriel foi enviado por Deus a uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 N‑tundaꞌa ñaꞌa‑ia nuu ɨɨn dichi ii nani María. Xá n‑xiaꞌan María tnuꞌu‑ña xa tnundaꞌa‑ña xiꞌin se nani José, se kuu daꞌya dana David.
27 a uma virgem que estava comprometida a casar com um homem da casa de Davi, cujo nome era José. A virgem se chamava Maria.
28 N‑kɨu‑ia veꞌe‑ña, n‑jaꞌan‑ia nuu‑ña:
28 E, aproximando-se dela, o anjo disse: — Salve, agraciada! O Senhor está com você.
29 Xaxeꞌe xa duꞌa n‑jaꞌan‑ia, n‑chi ini María, te n‑xani ini‑ña nuu nax kuu xa n‑jaꞌan‑ia nuu‑ña.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que poderia significar esta saudação.
30 Te xiaꞌan‑ia nuu‑ña:
30 Mas o anjo lhe disse: — Não tenha medo, Maria; porque você foi abençoada por Deus.
31 Vitna niꞌi daꞌya‑n, kajan‑n daꞌya yɨɨ. Jesús danani‑n‑ia.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, a quem chamará pelo nome de Jesus.
32 Ia yaꞌa, ndandɨꞌɨ‑ia, te kuu‑ia Daꞌya Yɨɨ Ianyuux, Ia kuu Xtoꞌo‑ro. Juñaꞌa‑ia ñuu daꞌya dana Israel nuu n‑taxnuni David, se kuu xixitna‑ia,
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo. Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai.
33 xa taxnuni‑ia nɨkava nɨkuita —kuu‑ia.
33 Ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Te n‑jaꞌan‑ña nuu‑ia:
34 Então Maria disse ao anjo: — Como será isto, se eu nunca tive relações com homem algum?
35 Te xiaꞌan ángel nuu‑ña:
35 O anjo respondeu: — O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Juini n‑yɨɨ Isabel, ñá kuu tnaꞌa‑n, ko n‑kuu iñu yoo ñuꞌu daꞌya‑ña. N‑ka xani ini ñayiu xa ma koo daꞌya‑ña, ko koo daꞌya‑ña vitna.
36 E Isabel, sua parenta, igualmente está grávida, apesar de sua idade avançada, sendo este já o sexto mês de gestação para aquela que diziam ser estéril.
37 Xaxa Ianyuux ntdandituꞌu xa ñatu kuaꞌa ñayiu xa kada‑i kida‑ia —kuu ángel, xiaꞌan‑ia.
37 Porque para Deus não há nada impossível.
38 —Daña xinokuechi‑da nuu Ianyuux, Ia kuu Xtoꞌo‑ro. Na kuu na n‑jaꞌan‑n —kuu‑ña, xiaꞌan‑ña.
38 Então Maria disse: — Aqui está a serva do Senhor; que aconteça comigo o que você falou. Então o anjo foi embora.
39 Kɨu ijan ni juaꞌan‑ña yuku distrito Judea nuu katuu ɨɨn ñuu luchi.
39 Naqueles dias, Maria se aprontou e foi depressa à região montanhosa, a uma cidade de Judá.
40 N‑xee‑ña ijan, te n‑xeꞌen‑ña veꞌe Zacarías, te n‑jaꞌan‑ña nyuux nuu Isabel.
40 Entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Nu n‑teku Isabel xa n‑jaꞌan‑ña nuu‑ña, te n‑kanda daꞌya ñuꞌu xiti‑ña chi n‑kudɨ ini‑s, te n‑keé Espíritu Ianyuux Isabel.
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre. Então Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 Xee n‑jaꞌan‑ña. Xiaꞌan‑ña nuu María:
42 E exclamou em alta voz: — Bendita é você entre as mulheres, e bendito o fruto do seu ventre!
43 Nava vaxi dichi kuu dɨꞌɨ Ia kuu Xtoꞌo‑ro veꞌe‑r.
43 E que grande honra é para mim receber a visita da mãe do meu Senhor!
44 Nu n‑teku‑r xa n‑jaꞌan‑un nyuux nuu‑r, n‑kudɨ ini daꞌya ñuꞌu xiti‑r, te n‑kanda‑i.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da saudação que você fez, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 Naka taꞌu‑un chi jandixa‑un xa jɨn tnaꞌa xa n‑jaꞌan Ianyuux, Ia kuu Xtoꞌo‑ro —kuu Isabel, xiaꞌan‑ña.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Xiaꞌan María:
46 Então Maria disse: “A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Te kudɨ ini‑da chi dananitaꞌu ñaꞌa‑ia.
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 N‑chinuu Ianyuux xa kundaꞌu kukee‑da.
48 porque ele atentou para a humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 chi kueꞌe xavaꞌa n‑kida ñaꞌa Ianyuux.
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Kundaꞌu ini‑ia ñayiu ka yuꞌu nuu‑ia.
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Kueꞌe xavaꞌa n‑kida ñaꞌa‑ia.
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 N‑kida‑ia xa te ka taxnuni, ña taxnuni ka‑te.
52 Derrubou dos seus tronos os poderosos e exaltou os humildes.
53 Kueꞌe xa n‑taxi‑ia roo, ñayiu ka kojon ka yichi chi ka kundaꞌu‑ro, te ma kojon ka‑ro.
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 N‑chindee ñaꞌa‑ia roo, ñayiu Israel, ñayiu xinokuechi nuu‑ia chi naꞌa ñaꞌa‑ia, te kundaꞌu ini ñaꞌa‑ia.
54 Amparou Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Naꞌa‑ia nax n‑jaꞌan‑ia nuu xixitna‑ro Abram xiꞌin nuu daꞌya dana‑te.
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como havia prometido aos nossos pais.”
56 Naxa uni yoo n‑xo tuu María veꞌe Isabel. Ijan dada juan nuꞌu‑ña veꞌe‑ña.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 N‑xee kɨu kaku daꞌya Isabel, te n‑xajan‑ña ɨɨn seyɨɨ.
57 Quando chegou o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Yo n‑kudɨ ini‑ña. N‑ka teku ñayiu xndaxio yatni xiꞌin‑ña xiꞌin ñayiu ka kuu tnaꞌa‑ña xa yo n‑kundaꞌu ini ñaꞌa Ianyuux, te n‑ka kudɨ ini‑i tuku.
58 Os vizinhos e parentes ouviram que o Senhor tinha usado de grande misericórdia para com Isabel e se alegraram com ela.
59 Nu n‑kuu una kɨu seluchi jan, te xndeka ñaꞌa tadɨꞌɨ‑s juaꞌan xa taꞌnde ndodo ñɨɨ nuu ii‑s, te n‑ka juini ñayiu xyuku ijan xa danani‑i‑sɨ Zacarías ná nani taa‑s,
59 Aconteceu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 ko xiaꞌan dɨꞌɨ‑s nuu ñayiu jan:
60 Mas a mãe do menino disse: — De modo nenhum! Ele será chamado João.
61 Te ka xiaꞌan ñayiu jan nuu‑ña:
61 Disseram-lhe: — Mas você não tem nenhum parente com esse nome!
62 N‑ka kida ñayiu jan seña xa kajan tnuꞌu‑i taa‑s janda juini‑s xa kunani seluchi jan.
62 Fizeram sinais, perguntando ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 N‑xijan taa‑s tutu, te n‑chidotnuni‑s: “Sua kunani‑s.” N‑ka yuꞌu anu ñayiu xyuku ijan.
63 Então, pedindo uma tabuinha, ele escreveu: — O nome dele é João. E todos se admiraram.
64 Hora ni ijan n‑kida Ianyuux xa n‑najaꞌan Zacarías, te n‑nakuetu‑s nuu‑ia.
64 Imediatamente a boca de Zacarias se abriu e a língua se soltou. Então começou a falar, louvando a Deus.
65 N‑ka yuꞌu ntdaa ñayiu xndaxio yatni xiꞌin Zacarías xiꞌin Isabel. N‑ka xo kakuneꞌe ntdaa ñayiu xndaxio nituꞌu yuku distrito Judea ntdaa xa n‑yaꞌa.
65 Todos os vizinhos deles ficaram possuídos de temor, e essas coisas foram divulgadas por toda a região montanhosa da Judeia.
66 Ntdantuꞌu ñayiu n‑ka teku xijan n‑ka xani ini nax yaꞌa. Te n‑ka xo xijan tnuꞌu tnaꞌa‑i:
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: — O que virá a ser este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 N‑keé Espíritu Ianyuux Zacarías, te duꞌa n‑jaꞌan‑s nuu ñayiu:
67 Zacarias, o pai de João, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 Na ndadakaꞌnu‑ro Ianyuux, Ia ndeka ñaꞌa roo, ñayiu Israel.
68 “Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 N‑kida Ianyuux xa kixi Ia dananitaꞌu ñaꞌa.
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 Jɨn tnaꞌa tnuꞌu n‑jaꞌan‑ia nuu se ka jaꞌan tnuꞌu‑ia nuu ñayiu ka kuu daꞌya‑ia.
70 como havia prometido, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 N‑kixee‑ia xa dakaku ñaꞌa‑ia nuu se ka kida uꞌu ñaꞌa xiꞌin nuu se ka xini uꞌu ñaꞌa.
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 N‑kundaꞌu ini‑ia xixitna‑ro.
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 N‑xiaꞌan‑ia tnuꞌu‑ia Abraham, taa xixitna‑ro, xa duꞌa kada ñaꞌa‑ia mee‑ro.
73 e do juramento que fez a nosso pai Abraão,
74 N‑jaꞌan‑ia xa dakaku ñaꞌa‑ia nuu se ka xini uꞌu ñaꞌa.
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 Xaxeꞌe xijan ndaku‑ro xa kada‑ro xavaꞌa, te junukuechi‑ro nuu‑ia ndɨkɨu ndɨñuu,
75 em santidade e justiça diante dele, todos os nossos dias.
76 Te n‑jaꞌan‑s nuu seluchi jan:
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, porque precederá o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 Juña tnuꞌu‑n ñayiu ka kuu daꞌya Ianyuux nax io xa kada‑i xa nanitaꞌu koio‑i, te taxkanu ini‑ia kuechi n‑ka kida‑i.
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, por meio da remissão dos seus pecados,
78 Xaxeꞌe xa kundaꞌu ini ñaꞌa‑ia, xijan kuu xa daa kada‑ia.
78 graças à profunda misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 Kixi Ia kachitnuꞌu ñaꞌa jundu kuu Ianyuux.
79 para iluminar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.”
80 N‑tnuu ini seluchi jan, te idii vuelta n‑xajan‑s anu‑s xa kada‑s tniu Ianyuux. Juaꞌan‑s nuu ñayo ñayiu io, te ñatu nga juun dau. N‑xo tuu‑s ijan nde kɨu n‑xee‑s nuu ka nataka ñayiu Israel xa jini‑i jundu kuu‑s.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até o dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.