Lucas 14
Kaimana'o Tominkaru Paradan (WAPNT) vs ARA
1 Baudaꞌapa kamoo Jesus makon uaroopaꞌanan Pharisee dapu iti, uruu kazowautapaꞌo pamin-Phariseennao. Aizii wuruꞌu uaroopaꞌananuz Sookapa-karu Kamoon donoꞌo. Uruu idi naꞌiaꞌa naa pidannao diꞌitapan Jesus kaimanaiman, ĩtukapaꞌazon ushaꞌapatan aimaakan.
1 Aconteceu que, ao entrar ele num sábado na casa de um dos principais fariseus para comer pão, eis que o estavam observando.
2 Upuꞌaꞌa naa pidan poodapaꞌo utabaꞌu, naꞌiki uanoba waꞌatin Jesus idaꞌati.
2 Ora, diante dele se achava um homem hidrópico.
3 Sariapa Jesus kian wunao atiꞌi, tiichaapauzonao Moses kakinaori dauꞌu, naꞌiki Phariseenao ati. Ukian ĩꞌati, “Naꞌapa dii kakinaorii taa-kariwaiz waꞌati dyuudan shaꞌapatin-karu? Ukashaapa wakakudan karinaꞌo pidan Sookapa-karu Kamoon dono, oo aonaa?”
3 Então, Jesus, dirigindo-se aos intérpretes da Lei e aos fariseus, perguntou-lhes: É ou não é lícito curar no sábado?
4 Mazan aonaa baudaꞌapa pidan dakoꞌatin Jesus paradan. Udaunaꞌan upishataꞌakan naa wuruꞌu pidanaz, sariapa ukakudaꞌakan. Udaunaꞌan udyuudan naa umakon.
4 Eles, porém, nada disseram. E, tomando-o, o curou e o despediu.
5 Uruu daunaꞌan ukian naa koshan pidannao ati, “Aizii mani diꞌi unao dani, oo utapiꞌizan waotan an munapoꞌo mowaꞌun shaawata, aonaa mani usoꞌotanuzu Sookapa-karu Kamoon dono?”
5 A seguir, lhes perguntou: Qual de vós, se o filho ou o boi cair num poço, não o tirará logo, mesmo em dia de sábado?
6 Mazan aonaa ĩaitapan naꞌapam padakoꞌatin Jesus paradan.
6 A isto nada puderam responder.
7 Jesus tukapan pabiꞌi kida pidannao tuukii ĩaipan pasakanatan umanawun kidaꞌo tabai idaꞌa. Uruu idi uparadan ĩꞌati diꞌitinapa-kinai kuwai idaꞌan, kaikapaꞌo wuruꞌu ukianuz ĩꞌati:
7 Reparando como os convidados escolhiam os primeiros lugares, propôs-lhes uma parábola:
8 “Naꞌapainim udapada-kao dono aroopaꞌo nii mazidainao diꞌiti, manaꞌa usakanataꞌanaꞌa umanawun kidaꞌo tabai idaꞌa. Panaadon kainaꞌa kadapuꞌo dapadan umanawun kidainao pidannao powaꞌaꞌo zii uꞌai.
8 Quando por alguém fores convidado para um casamento, não procures o primeiro lugar; para não suceder que, havendo um convidado mais digno do que tu,
9 Udaunaꞌan kadapuꞌo, wuruꞌu dapadaꞌoraz unao waꞌatin nii uꞌidaꞌati naꞌiki ukian nii uꞌati, ‘Marii paꞌan arawu sakanatan daꞌaꞌa,’ ukian nii. Uruu idi usakanatan niꞌi naa naꞌiam karikaonan. Uruu idaꞌan ubaꞌazootin-kida-kao.
9 vindo aquele que te convidou e também a ele, te diga: Dá o lugar a este. Então, irás, envergonhado, ocupar o último lugar.
10 Ukauꞌan naꞌapainim udapada-kao dono, manaꞌa usakanataꞌanaꞌa umanawun kidaꞌo tabai idaꞌa, mishiꞌoraiman usakanata panaꞌitinapu. Aizii kadapuꞌo wuruꞌu dapadaꞌoraz unao, utukapan idi usakanatapan naꞌii, ukian nii uꞌati. ‘Daꞌati paꞌan puwaꞌatiꞌi õpaonaru, pusakanata kizi umanawunuꞌo tabai idaꞌa.’ Uruu idi ipaiꞌo nii pidannao tukapan putaapa-kao umanawunuꞌo nii.
10 Pelo contrário, quando fores convidado, vai tomar o último lugar; para que, quando vier o que te convidou, te diga: Amigo, senta-te mais para cima. Ser-te-á isto uma honra diante de todos os mais convivas.
11 Naꞌiaꞌoram pidan tuukiaꞌo uaipan pakazowautapan pidannao, baudaꞌapa kamoo Tominkaru waranuitapa-kidan nii uruu baꞌorainao ati. Naꞌiki naꞌiaꞌoram pidan waranuitapa-kidinaꞌo, mazan baudaꞌapa kamoo Tominkaru zaamatan nii uruu kazowautapaꞌo nii baꞌorainao.”
11 Pois todo o que se exalta será humilhado; e o que se humilha será exaltado.
12 Udaunaꞌan Jesus kian aroapa-kidaꞌo ati paugaru, “Naꞌapainim putoman an aroapa-karu, aonaa pudapadaꞌanaꞌa pupaonarunao, naꞌiki puꞌinawuzunao, oo puiribannao, naꞌiki kapuraatan kidainao pidannao wuruꞌu pudapu dazaba an kidainaouz. Ushaꞌapanum kauꞌan ĩnao naꞌapaꞌo nii kapam ĩaroapa-kidan pugaru, uruu naꞌapaꞌo idaꞌan ĩkawinipinaatan wuruꞌu paaroopauzonuz puꞌidaꞌa.
12 Disse também ao que o havia convidado: Quando deres um jantar ou uma ceia, não convides os teus amigos, nem teus irmãos, nem teus parentes, nem vizinhos ricos; para não suceder que eles, por sua vez, te convidem e sejas recompensado.
13 Mazan naꞌapainim putoman an aroapa-karu, pudapada mapuraataniinao, uꞌachoonnao, naꞌiki machiꞌika-kainao, naꞌiki ushaawunnao.
13 Antes, ao dares um banquete, convida os pobres, os aleijados, os coxos e os cegos;
14 Unaꞌapan dono, konaukiaꞌo nii pugaru. Ushaꞌapanum kauꞌan aonaꞌo nii kowas ĩkaꞌiitan pakawadauntan wuruꞌu paaroapa-kida-kaoaz. Mazan Tominkaru kawinipinaatan nii paꞌan pugaru diinaꞌitiꞌi, ukadishita-kidan dono mawakainao pidannao, wuruꞌu izoꞌatiinao kidaz uparadan.”
14 e serás bem-aventurado, pelo fato de não terem eles com que recompensar-te; a tua recompensa, porém, tu a receberás na ressurreição dos justos.
15 Aizii baudaꞌapa pidan Jesus min-aroapatinan, uabatan idi wuruꞌu Jesus paradanuz kaikapaꞌa, sariapa ukian Jesus ati, “Konaukiaꞌo nii zii manawun pidannao, ĩaroapa-kida-kao dono Tominkaru naobanai-tinapa-kizi ii.”
15 Ora, ouvindo tais palavras, um dos que estavam com ele à mesa, disse-lhe: Bem-aventurado aquele que comer pão no reino de Deus.
16 Mazan Jesus kian uꞌati, “Baukapaiman pidan toman udaruꞌo aroapa-karu, udapada iriba pidannao.
16 Ele, porém, respondeu: Certo homem deu uma grande ceia e convidou muitos.
17 Aizii aroapa-karu kamoon donoꞌo naa, udyuudan naa papoitoru dapadankan dapada-kariwainao pidannao, marii kiziꞌi naa ipai ĩwaꞌatin, ĩaroapanaka kiziꞌi naa.
17 À hora da ceia, enviou o seu servo para avisar aos convidados: Vinde, porque tudo já está preparado.
18 Mazan ipai dapada-kariwainao pidannao, kainaꞌa ĩparadan kida.
18 Não obstante, todos, à uma, começaram a escusar-se. Disse o primeiro: Comprei um campo e preciso ir vê-lo; rogo-te que me tenhas por escusado.
19 “Baꞌoran kian uꞌati, ‘Akarachii, aonaa õturuudinan. Kainaꞌa paꞌi õtorian 10 boinao, kaudinainao nii zakapu ii. Ukauꞌan õmakon wuruꞌu õtiwaaꞌanan naa ĩkaudinaaban. Ukauꞌan aonaꞌo nii õmakon aroapa-karu diꞌiti.boinao kaudin-kida-kao|src="HK00019.tif" size="col" ref="14:19" Pukowaada kizi naꞌapa punaobanaa ati.’
19 Outro disse: Comprei cinco juntas de bois e vou experimentá-las; rogo-te que me tenhas por escusado.
20 “Baꞌoran kian, ‘Akarachii, aonaa õturuudinan. Diikiꞌi zii paꞌi õmazidaꞌakanuꞌu. Uruu idi aonaa õturuudinan õmakon aroapa-karu diꞌiti. Pukowaada kizi naꞌapa punaobanaa ati.’
20 E outro disse: Casei-me e, por isso, não posso ir.
21 “Udaunaꞌan poitorui kiwaꞌakan naa, naꞌiki ukowaada ipai panaobanaa ati wuruꞌu parada-karu kidaz. Uruu idi tuukii unaobanaa toꞌoran. Udaunaꞌan ukian papoitoru ati. ‘Kadiman, aizii õaiapa pumakon ipai kazoo kidaꞌo dunapo kawanaꞌati naꞌiki mazoo kidaꞌo dunapo kawanaꞌati wuruꞌu donoi an kidaꞌoraz. Punanaka kizi daꞌati wuruꞌu mapuraataniinao kida pidannao, machiꞌika-kainao, ushaawunnao, naꞌiki tokoozaꞌuupainao kida.’
21 Voltando o servo, tudo contou ao seu senhor. Então, irado, o dono da casa disse ao seu servo: Sai depressa para as ruas e becos da cidade e traze para aqui os pobres, os aleijados, os cegos e os coxos.
22 “Uruu idi poitorui makon padyuuda-kao kawanaꞌati. Udaunaꞌan ukaawan naa, naꞌiki ukian panaobanaa ati. ‘Kainaꞌaꞌa naa õkaawa-kidan pidannao puparadan kawanaꞌati, mazan kainaꞌa zii tabai mawazoo kidaꞌo.’
22 Depois, lhe disse o servo: Senhor, feito está como mandaste, e ainda há lugar.
23 “Uruu idi naobanai kian papoitoru ati. ‘Aizii pumako naꞌiki pukoraꞌuu donoi tokon ii aka, naꞌiki donoi dawun ii aka punaꞌaka kizi pidannao daꞌatiꞌi wuruꞌu mashaapainao kidaz naꞌiiꞌaka. Marii ĩkawazootan õdapu paida.’
23 Respondeu-lhe o senhor: Sai pelos caminhos e atalhos e obriga a todos a entrar, para que fique cheia a minha casa.
24 “Pidannao kaawan daunaꞌan, naobanai kian. ‘Aizii õkian nii unao ati, aonaꞌo nii baudaꞌapa pidan, wuruꞌu dapada-kariwainaouz padamata mawaꞌatiꞌizoo-kainaouz, tiwaan õwanyukunuu idionaa, aonaa masakaudaꞌu,’ ukian ĩꞌati.”
24 Porque vos declaro que nenhum daqueles homens que foram convidados provará a minha ceia.
25 Baudaꞌapa kamoo, iriba pidannao makon kasabaꞌu-kasabaꞌuan Jesus dawuꞌati. Pamakopa-kizi an, Jesus mashaadinaanan, naꞌiki ukian ĩꞌati.
25 Grandes multidões o acompanhavam, e ele, voltando-se, lhes disse:
26 “Naꞌiaꞌoram pidan tominpaꞌo naꞌiki aipinaꞌo õpoitoru nii, mazan tuukiaꞌo manawun umarainpan pairibannao, padaro, paudaiaro, paudainao, paꞌinawuzunao naꞌiki padadakoonao pamarainpan ai õgaru, naꞌiki tuukiaꞌo umarainpan pamashaapan kaiman oo tuukiaꞌo ukarodinpan, aonaa turuu udaꞌanan õgaru, naꞌiki ukaudinan õtuma.
26 Se alguém vem a mim e não aborrece a seu pai, e mãe, e mulher, e filhos, e irmãos, e irmãs e ainda a sua própria vida, não pode ser meu discípulo.
27 Naꞌiaꞌoram pidan aonaꞌo unaꞌakaꞌazon pacrossannaa, aonaa turuu udaꞌanan naꞌiki ukaudinan õtuma. Aizii naꞌiaꞌoram pidan aonaꞌo uaipan pazowii-kao õgaru dikin ii, aonaa turuu udaꞌanan õgaru, naꞌiki ukaudinan õtuma.
27 E qualquer que não tomar a sua cruz e vier após mim não pode ser meu discípulo.
28 “Naꞌiaꞌoram baudaꞌapa pidan unao biiꞌi kaidaꞌaꞌa, tomaꞌo udaruꞌo kabaun, pamadiꞌitapakan puꞌu naꞌapaudaꞌum nii puraata pakaiwaan patoma-kinaa nii naꞌiki paipai-kinaa nii wuruꞌu padapuz?
28 Pois qual de vós, pretendendo construir uma torre, não se assenta primeiro para calcular a despesa e verificar se tem os meios para a concluir?
29 Mazan pamadiꞌitinapakan puꞌu, upuꞌu zii utoman kabaun wiizi nii, naꞌiki usakitaꞌakan naa kabaun toronnaa kida nii. Mazan aonaꞌa naa ukaꞌiitan paipaian wuruꞌu kabaun patomaꞌazooniaz. Aizii ipai pidannao dobaapainao kida naꞌan, pakawan zii ĩtukapan utoron kida sakitinpan. Uruu idi ĩbanikiitan niizu, naꞌiki ĩshaazootinan nii wuru dauꞌaꞌa pidan tomaꞌazoꞌoraz padamata kabaun.
29 Para não suceder que, tendo lançado os alicerces e não a podendo acabar, todos os que a virem zombem dele,
30 Naꞌiki ĩkian nii udauꞌan. ‘Akaa, kotuaꞌa naa arawu sakitan padapu toronnaꞌa, atii diꞌi aonaa zii ushaꞌapatauanuz, aonaa naꞌapainim nii uipaianuz’ ĩkian nii udauꞌan.
30 dizendo: Este homem começou a construir e não pôde acabar.
31 “Aizii mani, king dakotan an pamizaataakapan, naꞌiki kainaꞌa 10,000 usoldyaannao. Umizaataakapaꞌazon baꞌoran king tuma. Aizii wuruꞌu baꞌoran king idaꞌa 20,000 soldyaanao, powaꞌaꞌo zii manawun ĩiriban usoldyaannao ai. Aonaꞌo nii mani mooko usakanatan naꞌiki udiꞌitinpan kiwiin pamizaataakapan uaꞌii, utukapa kizi paturuan naꞌiki pakaꞌiitan pamizaataakapan baꞌoran king tuma, dobataꞌo zii usoldyaannao paꞌai?
31 Ou qual é o rei que, indo para combater outro rei, não se assenta primeiro para calcular se com dez mil homens poderá enfrentar o que vem contra ele com vinte mil?
32 Aizii uaitapan an pamaturuukan utuma, sariaapaꞌo nii udyuuda-kidan paparadan baꞌoran king diꞌiti umunapon puꞌu zii, ukowaada-kidan uꞌati aonaꞌa naa umizaataakapaꞌazon, mazan ĩkaimanaaka kiziꞌi naa powaa iti.”
32 Caso contrário, estando o outro ainda longe, envia-lhe uma embaixada, pedindo condições de paz.
33 Udaunaꞌan Jesus kian koshan ĩꞌati, “Naꞌapa kapam pidan kaudinaꞌazon an õꞌati. Marii udiꞌitinpan kiwiin. Aizii uwaꞌakaꞌazon an mishi wuruꞌu pamarainapanii kidaz, pairibannao naꞌiki ipai aimaakan kida. Naꞌapaꞌo pidan turuu paꞌan ukaudinan õꞌati.
33 Assim, pois, todo aquele que dentre vós não renuncia a tudo quanto tem não pode ser meu discípulo.
34 “Kaimanaꞌo wuruꞌu duwuz, mazan duwu manaun anaꞌa naa, aonaa naꞌapam ukuzubaa-kao powaa iti.
34 O sal é certamente bom; caso, porém, se torne insípido, como restaurar-lhe o sabor?
35 Uruu idi aonaa powaꞌa ukaimanan, atii paoribai diꞌiti, aonaa ukaimanan. Uruu idi ukabootaꞌaka-kao niꞌi naa. Pukakinaon an puabataꞌa naa kakinaorii!”
35 Nem presta para a terra, nem mesmo para o monturo; lançam-no fora. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.