Atos 19
YAUBADA BONANA VEYAO IVAGUNA Bona Iduna (VIV) vs NVT
1 — ausente —
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 — ausente —
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Bana Folo gigayo, “Taumadi! GavaiyaꞋamine wabafitaiso?”
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Au bana Folo gigayo, “Yoni ma kaliva yadi dewa koyona hivenikohiyena-ma gikivebafitaisoyedi, ada gigahedi gigayo, Bana mulikuya ginaꞋela-ma wanavetumaganena, higa Yesu faꞋine gigahe.”
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Ada badi hidedemi hinogalini-yo au Kaiwabu Yesu ana eganeya hibafitaiso.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Ada Folo nimana badi agaidiya giseni tu AluꞋaluwa Mahalina giluvaiyedi-yo mali meya agaidiya hilukahihi kadu Yaubada yana venuwaꞋata gitunevehabalutugidi-yo hiꞋawatalatalainena.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Ada adi yoꞋo ma kaliva tuwelo amine.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Tu Folo givebutu manuwa-abavehawala ana egana sinagogi againe ginauna ada vaikohi tohiye agaidiya aseꞋasena bouna kaliva agaidiya gilulumamala, buye hiveꞋagahegahe tu Folo Yaubada yana yoꞋogaga ana luku faꞋina gilulukahihi toyogina, higa gidasiveꞋauyedi.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Tu badi tufoidi tagadi kuluna, keke nuwanuwadi hinavetumagana, ada kaliva moyaꞋaidi matadiya Kaiwabu yana Eda hihawavekoyoyena. Au Folo ginuyabuyabudi, ada tovetumagana gigahedi be buye hinuvehaila. Au aiyeta saꞋeyana saꞋeyana kaliva saꞋeyana, ana egana Tilano, yana manuwa-abalaumamala againe kaliva buye hiveveꞋagahegahe.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Ada au hidedemi ginunauwena malamala luhei, faꞋina miYuda kadu yoꞋo tulidiyao kavewagadi miGilika moyaꞋaidi fafali ana egana Esiya againe himiyami-ma Kaiwabu bonana hinogalina.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Tu Yaubada Folo gifaiwalavelena be aituha fifiwala-moꞋena gififaisewana.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Ada Folo kaliva gihawahegedi be bana uꞋuna ana kaleko hitana faꞋina kadu kaleko faisewa faꞋina goline gihifohifona-ma hivaivaina be hinunauwena, toꞋaulolo agaidiya hiseseni-yo hiyamuyamumu, kadu yafune badi toꞋaulolo agaidiya hiyemuyemu.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Tu Yuda tokwelikweli tufoidi hinunumiyamiyanana be yafune hiwaviwavidi. Ada au hinuwanuwa vaita kaꞋi Yesu ana egana hinayakahina, au yadi kwelikweli ginafaiwala, faꞋina hivebutu Kaiwabu Yesu ana egana hiyakayakahina be yafune hinawavidi faꞋina. Au yafune agaidiya higahe higayo, “Yesu Folo gilulumamalena amanadi, Bana ana eganeya avehimeyemi be wanayemu.” Hidedemi higahegahe.
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Ada kwanaYuda saꞋeyana, ana egana Siva, natuneyao kaliva seveni hidede amine hihuluhuluva. Bana Siva higa abaveyao ana tofaisewa adi tonagona saꞋeyana.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Badi kaliva adiveseveni hidedemi Yesu ana eganeya hihuluva tu tova saꞋeyana yafune gigahedi gigayo, “Bana Yesu gahalamanena kadu bana Folo gahalamanena, tu omiꞋiyao ma kaliva gaveyao?”
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Kaliva wayafunena hidemi gigahe-yo kaliva tabodiya gihegelakahina, yana wafaiwala gimunukoyokoyodi, au konekonediyao kadu wadayadayagidiyao yana manuwa himaduꞋotayabuyabuna.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Ada miYuda kadu yoꞋo tulidiyao kavewagadi miGilika moyaꞋaidi Efeso againe himiyami-ma hida kaliva valeyana hinogalini-yo himatautaveꞋine, tu kadu Kaiwabu Yesu ana egana hikilakahi-moꞋena.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ada au tovetumagana moyaꞋaidi hiꞋela adi yoꞋo matadiya yadi dewa uyuꞋuyuyuna higa yadi kwelikweli tulina tulina hiyakayakahina-ma hiyauna.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Ada tufoidi moyaꞋaidi tokwelikweli yadi faisewa hiꞋabiꞋabina. Au yadi kwelikweli buki againe hiꞋetoladina-ma seꞋeyaine hiꞋaliyena be kaliva matadiya hikabuna. Au buki fatana hikilagalagana ada ana veꞋatutamoꞋaina mani lakahi-moꞋena, kaliva fifiti tausani (50,000) yadi faisewa aiyeta saꞋeyana fatana amine.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Ada au hida gaitoma lakahina gilakayemu faꞋina, Kaiwabu bonana au toyogina ma moyaꞋaidi hiꞋitana, ada valeyana giveꞋaliyahega be kaliva moyaꞋaidi hivebutu hivetuvetumagana, kadu yadi vetumagana gitubutubuga.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Tu hida gaitoma ahe gilakayemu-yo au AluꞋaluwa Mahalina Folo givehimeyena be higa Yelusalema againe ginayewana, ada fafali adi egana Masedoniya Akaiya amidiya ginana. Au tobohiyaneyao givenuwaꞋatadi kadu gigayo, “Hida fafali agaidiya ganana-yo gilubodaku be Loma againe gadana gadawakawaka.”
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Au ana toveluga adiꞋiselu Timoti Elasito giꞋiveninisedi be Masedoniya againe hina tu bana tauna aimo fafali ana egana Esiya againe gimiyami.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Ada medema tovai-nadi vekwageya keke kabiꞋona Efeso againe gilakayemu, au Kaiwabu yana Eda faꞋina kaliva hivekwageya.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Kaliva saꞋeyana gimiyami, ana egana Demitiliyo, bana yana faisewa ma lokoloko siliva babiya hiyalayalana-ma againe gibububuna. Badi miEfeso ma yadi viviluwa kwamayoku, adi egana Atemisa hihawadavadavadi, ada bana Demitiliyo yana tofaisewa buye Atemisa yadi manuwa-tafalolo anununa kabikabiꞋona siliva againe hibububuna higa kaliva yadi abahawadavadava faꞋina. Ada anununa moyaꞋaina hififaisewadi be kaliva hikimokimonedi faꞋina, tofaisewai-dina yadi mani keke kabiꞋona hivaivaina.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Au Demitiliyo yana tofaisewa kadu mali kaliva yadi faisewa bana amine ma buye gikovavagaꞋauhidi gigahedi gigayo, “Kaliva wanogali! Hida yada faisewa againe mani lakahina kavaivaina ma wahalamanena.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Au taumiyao Folo yana huluva waꞋitana o kaꞋi valeyana wanogalina. Bana gigahe vaita kilumina kaliva nimadiya hibubudi-ma keke velemoꞋena viviluwa, ada kaliva moyaꞋaidi ginuwaꞋabiyedi. Hidedei yada melala Efeso againe kadu fafali ana egana Esiya matatabuna againe ginuwaꞋabiyedi be bonana hivenogalena.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Medema keke gidalubodani, faꞋina kaꞋi kaliva hinavebutu yada faisewa hinahawavekoyoyena, au yada mani inubana ginahavahavaina. KaduꞋe kaꞋi yada viviluwa kwamayoku Atemisa yadi manuwa-tafalolo hinakilowena, ada badi taudi yadi kikaiwabu ginahavaina, badi yada viviluwa kwamayoku Esiya kaliva moyaꞋaidi kadu fafali tulina tulina kalivadi hihawadavadavadi amanadi.”
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Tu yoꞋo Demitiliyo yana gahe hinogalini-yo hiꞋilaꞋa, hivebutu hikovakova higayo, “Badi Atemisa adi egana lakahina, ide miEfeso yada viviluwa badiꞋe.”
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Hidedei hikovakova tu melala kalivai-dina moyaꞋaidi hiveꞋatalalakalaka. Au yoꞋo miMasedoniya adiꞋiselu hikiveꞋavidi, badi Folo ana bwaꞋuli adi egana Gaiyasi Alisitako. HikiveꞋavidi-yo abavagaꞋauta lakahina againe seꞋeyaine himadunauwedi.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Tu bana Folo nuwanuwana tauna ginana, yoꞋo matadiya ginamidi ginalukahihi tu tovetumagana hihawatana.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Kadu Esiya fafali ana tonagona tufoidi, badi Folo ahe hivetobohiyanena-ma kalivai-dina, venuwaꞋata bana againe hiꞋiveninisena higayo, “Keke-moꞋa abavagaꞋauta againe unaluku. Au siule, yama gahe udavenogalena.”
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Tu abavagaꞋauta againe kaliva tufoidi hidede amine hikovakova kadu tufoidi medede amine hikovakova, yadi kova tulina tulina faꞋina tufoidi moyaꞋaidi gavadi-yo hivagaꞋauta-ma keke hidahalamaneni, au hiyoꞋo-kawowo.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Kaliva saꞋeyana gimiyami, ana egana Alekisanida, ada banaꞋe miYuda hituwamadumadugena be yoꞋo matadiya ginamidi, faꞋina yoꞋo hivaita banaꞋe vekwageya inubana gidahalamaneni. Au nimane giluhawatadi be yoꞋo ginakivetuvetunudi ada hinahalamanena vekwageya inubana keke bana againe.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Tu bana kwanaYuda ma hihalamanena againe, moyaꞋaidi hivebutu seyaseyaꞋaine hikovakova higayo, “Badi Atemisa adi egana lakahina, ide miEfeso yada viviluwa badiꞋe.” Ada yadi kovakova hinunauwena bai luhei.
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Hidedemi hinunauwena tu kaliva saꞋeyana, melala ana kalaka, gifaiwala be gigaheveꞋilovedi. HiꞋilova-yo gigahedi gigayo, “Omi miEfeso wanogali! Kaliva moyaꞋaidi hihalamanena ide miEfeso Atemisa yadi manuwa-tafalolo kaꞋitaꞋitaveꞋavina, badiꞋe yada viviluwa kwamayoku lakahidi. KaduꞋe ide yadi kabala tabutabuna lobameya gihobu be kaꞋitaꞋitaveꞋavina ma moyaꞋaidi hihalamanena.
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Ada keke tamo hakwadi hida gaitoma anafaiweya ginahawavefwayayeni, faꞋina yami agoꞋuga auwe waꞋiloveni. Keke kaliva kwavakwavadiyao amine wanahuluva.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Hida kalivai-dina keke manuwa-tafalolo ana lokoloko tabutabuna hidakiꞋafuni, kadu yada viviluwa kwamayoku agaidiya keke hidaꞋihawadamana. Keke hidedemi hidahuluva nonogana wakiveꞋavidi be hidei abavagaꞋauta lakahina againe waꞋaliyedi.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 KaꞋi bana Demitiliyo yana tofaisewa buye nuwanuwadi tamo hakwadi hinavekotuna digo, kotu ana aiyeta faꞋina vehimeya gidadauda, kadu tovedewayauga himimiyami. Au adifaiweya hinana hinavekotudi.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Tu kaꞋi tamo gavadi faꞋina kadu nuwanuwami wanalukahihiyena, au koniselo wadavenuwaꞋatadi ada yadi vagaꞋauta againe hidanuwenuwena be vehimeya hidasena.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 KaꞋi yada tovehimeya lakahidiyao Loma againe yada vekwageya valeyana hinanogalina, au vita kananuhagana. Ide kavekwageya-kawowo ada kaꞋi hinatoliluvaluva hinagayo, Gavadi-yo wavekwageya? Au keke-moꞋa adafaiweya gavaimi kanagahedi, faꞋina keke kotu ana vehimeya amine kadahuluva.”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ada au hidedemi gilukahihi gihavaina, yoꞋo gigahedi gigayo, “Auwe, wanana yami manuweya.”
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.