Mateus 27
ANUTUNING MIDI TOTANGAKA INGA'NI (UVH) vs ARIB
1 Ka Jisas u pris girii tim iyak ning yak ganang unggung ningsa' kaminga katatoranga kama wari fasanganda tinga Juda ning pris a aming girisi arantagim wari Jisas u ugumak titiga' midi totangka tiging.
1 Ora, chegada a manhã, todos os principais sacerdotes e os anciãos do povo entraram em conselho contra Jesus, para o matarem;
2 Adi midi u totangkanga ning tanga Jisas ning kafong u iptanga nagira tonga Romni kiap girii wapni Pailat adining kafong ganang ubu kamiging.
2 e, maniatando-o, levaram-no e o entregaram a Pilatos, o governador.
3 Ka aming kadagang Judas adi aming girisi wari midi ka Jisas u ugumak titi waraga' totangkaging u naknga tubobu sura tipfaranga o na kadapmang kadagang ba tangak ning tonga kaba mamareng naknga moni silva 30 ning amiinga manggegu' u pris a aming girisi wara'siga' tubobu fonga yamgu'.
3 Então Judas, aquele que o traíra, vendo que Jesus fora condenado, devolveu, compungido, as trinta moedas de prata aos anciãos, dizendo:
4 Ka adi moni u ima ning tanga ning yanggu', na aming ka kadagang kabi'guk mo' tanga' u sigesa' tipkadofisaminga sidi ugumak titiga' toing wa na kadagang girii sini' tangak wara' na uningkim i tubobu fabanga samirik. Ka aming girisi arantagim adi adining midi u nakngam guk mo' tanga ning aniging, a wa indining napa' mo', gasa' kuma' tangang.
4 Pequei, traindo o sangue inocente. Responderam eles: Que nos importa? Seja isto lá contigo.
5 Ka Judas adi moni u wadigi' imotik ning tonga agu' wara' adi aming girisi ning midi u naknga bibi' naknga moni u siring yak girii wara'ning iyung bane ganang unggung u kura igukyama ning tanga kadofinga mugo tugu'. Anga anasa' ananing fugu ura bidanga amanga kungkumak tugu'.
5 E tendo ele atirado para dentro do santuário as moedas de prata, retirou-se, e foi enforcar-se.
6 Ka pris girisi adi Judas wari moni kura igukyamgu' u manggara ning toging, moni ka ya aming ugumak wara'ning amaa to wara'ning bingi kuma' tanga' wara' tapni guk. Ka indi Anutuning siring yakganang i mo' kamintam.
6 Os principais sacerdotes, pois, tomaram as moedas de prata, e disseram: Não é lícito metê-las no cofre das ofertas, porque é preço de sangue.
7 Ning tonga midi tonga naknga iging moni u bema anga kama dibing ka tim aming nua'ni wari kabak mera fagararugu' u tonga bemging. Ning tanga ning toging, kama ka i toyam ya aming yong kamanini wari abanga kumakinga unafarafiap wara'ningsa' itarota'.
7 E, tendo deliberado em conselho, compraram com elas o campo do oleiro, para servir de cemitério para os estrangeiros.
8 Ka adi kadapmang ka ning u tiging wara' kama wara'ning wapni wa aming ning amaa to ning u ko anitam.
8 Por isso tem sido chamado aquele campo, até o dia de hoje, Campo de Sangue.
9 Ka adi kadapmang ka kama to ning u tiging waraga' wa tim profet Jeremaia wari ning kuma' togu', adi moni silva 30 ning ka Isrel aming wari aming to ga' kamiging u beming.
9 Cumpriu-se, então, o que foi dito pelo profeta Jeremias: Tomaram as trinta moedas de prata, preço do que foi avaliado, a quem certos filhos de Israel avaliaram,
10 Bema anga midi ka girii wari nanggu', u yaranga aming ka kabak fagarita' wara'ning kama dibing u toing, ning tuguinga yoking wari beng guk kadofigu'.
10 e deram-nas pelo campo do oleiro, assim como me ordenou o Senhor.
11 Ning tanga Jisas u nagira tonga kiap Pailat ganang kamiging. Ning tinga kiap Pailat wari ning anigagu', ma' gu Juda arantagim ning king girii wa. Ka Jisas wari ning anigu', ga kuma' torang una.
11 Jesus, pois, ficou em pé diante do governador; e este lhe perguntou: És tu o rei dos judeus? Respondeu-lhe Jesus: É como dizes.
12 Ka Juda ning pris a aming girisi arantagim adibu marara Jisas u midi sige fam animbeging. Ka Jisas adi midi tubobu kabi'guk mo' yanggu', adi sige ningsa' adegu'.
12 Mas ao ser acusado pelos principais sacerdotes e pelos anciãos, nada respondeu.
13 Ka Pailat wari sigesa' adegu' u kanga ning anigu', indining, gu midi u gangbenga yaring wa ninak guk mo' u tanga maga isefinga fiderang.
13 Perguntou-lhe então Pilatos: Não ouves quantas coisas testificam contra ti?
14 Ka Jisas adi midi tubobu kabi'sini' guk mo' togu', mokngang. Ka Pailat adi Jisas wari midi kabi'guk mo' togu' u kanga aming kuni' nua'ni ninga kanga sasuk mimeng tugu'.
14 E Jesus não lhe respondeu a uma pergunta sequer; de modo que o governador muito se admirava.
15 Ka Romni kiap ka Juda ning kamaganang ikiaging adi kadapmang nua'ni ka ning tiaging, gurak kubanik kubanik fikifiki wa Juda ning tangsana girii Pasova wari kadofonga tinga Romni kiap adi Juda aming ning kabaksi' ifakarenda waraga' sura adisining aming ka iyung kane kalabus tiaging u kubanikning fadara kamaiminga mugo waraga' wa Juda aming anasa' anga tuguinga aming kubanikning wa wara'ganangsa' fadara ipmiamiaging.
15 Ora, por ocasião da festa costumava o governador soltar um preso, escolhendo o povo aquele que quisesse.
16 — ausente —
16 Nesse tempo tinham um preso notório, chamado Barrabás.
17 — ausente —
17 Portanto, estando o povo reunido, perguntou-lhe Pilatos: Qual quereis que vos solte? Barrabás, ou Jesus, chamado o Cristo?
18 — ausente —
18 Pois sabia que por inveja o haviam entregado.
19 Ka Pailat adi aming midi u yangkanga ning tanga Jisas ning midi waraga' ko mera arasukdidimagu' wara'ganang ka tamni wari midi nua'ni ning kamingamgu', aming ka wa aming didimeng kareng ka gu napa' mamareng ni mo' kabingamotang. Na tiim ganang dama deramak kuma' tanga kangak wara' na mamareng naknga wa u ganirik wang ning anigu'.
19 E estando ele assentado no tribunal, sua mulher mandou dizer-lhe: Não te envolvas na questão desse justo, porque muito sofri hoje em sonho por causa dele.
20 Ka Juda ning pris a aming girisi arantagim wari Juda arantagim sige u ning yangdideging, Pailat wari nisi' kabisamotik ning u nua'bu udep sangkainga wa sidi Barabas wa kagabi te' a Jisas wa ugumak ningsa' katinting ning kuma' yangging.
20 Mas os principais sacerdotes e os anciãos persuadiram as multidões a que pedissem Barrabás e fizessem morrer Jesus.
21 Ka Pailat wari nua'bu yanggu' ganang wa ami taming adi Barabas wa kagabi titi waraga'sa' sura Barabas kabanim ga' nakem ningsa' katinga yareging.
21 O governador, pois, perguntou-lhes: Qual dos dois quereis que eu vos solte? E disseram: Barrabás.
22 Ka Pailat wari u naknga ning yanggu', a Jisas ka wapni nua'ni ka Kraist ning aniting ya indining totik. Ka aming arantagim kabi'mo' wari ning katiging, a wa firi ganang bema ugare'.
22 Tornou-lhes Pilatos: Que farei então de Jesus, que se chama Cristo? Disseram todos: Seja crucificado.
23 Ka Pailat wari ning yanggu', ka adi nasi' kadagang guk tugu' wara' sidi firi ganang bema ugari ga' toing. Ka ami taming kabi'mo' wari a, ugari te' firi ganang ugare' ning u dabiksa' napa'yanga katinga yareging.
23 Pilatos, porém, disse: Pois que mal fez ele? Mas eles clamavam ainda mais: Seja crucificado.
24 Ka Pailat wari ami taming kabi'mo' wari adining midi ninak ga' bibi'sini' nakngamging u yapma ning suku', o na midi mimeng mo' inotik. Adi banaksi' kagaya naknga anasa' ami' girii ma tipmarakni'. Ning sura ning tanga aming wari kanga o adining kadagang mo' ba ning nakedanga tugu waraga' ama dis bema kafong u adisining dasi'ganang yotiku'. Yotira ning tanga ami taming u ning yanggu', sidi naga kafana yotitik i napma ning nakedanting, aming yari kumarota' wa naganing kadagang guk mokngang. Sidi napa' ni titiga' suking wa naga nua' mo' nangting, sidasa' tini'.
24 Ao ver Pilatos que nada conseguia, mas pelo contrário que o tumulto aumentava, mandando trazer água, lavou as mãos diante da multidão, dizendo: Sou inocente do sangue deste homem; seja isso lá convosco.
25 Pailat wari ning tuguinga ami taming arantagim kabi'mo' wari ning katiging, a ning undu' girisa' adining kungkumak ning kadagang wa indi a indining irini' warisa' kuma' bemtam ning toging.
25 E todo o povo respondeu: O seu sangue caia sobre nós e sobre nossos filhos.
26 Ning tanga Pailat wari aming kadagang Barabas ka kalabus tarugu' u fadara kamiamgu'. Ning tanga Jisas wa arantagimni ga' iminga bema fifefi tiging. Fefang fefang kabinga aming arantagim u ning yanggu', giri bema tonga ugari tini'.
26 — ausente —
27 Ning tanga Pailat ning soldia wari Jisas u nagira kiap ning yak iyung bane ganang amoging. Amanga ning tanga soldia arantagim girii dabiksa' wari yak ganang u abanga amanga bak girii tanga
27 Nisso os soldados do governador levaram Jesus ao pretório, e reuniram em torno dele toda a corte.
28 Juda ning king ningda'ning kanga anikige titi waraga' sura Jisas ning kwi' timini kamagu' u kifanga kayongama ning tanga kwi' timini kamagu' u kifanga kayongama ning tanga kwi' inga'ni paramu' giming kareng sini' ka king wari ipmiaging ningwara' u kamingamging.
28 E, despindo-o, vestiram-lhe um manto escarlate;
29 Ning tanga king ning mungkup tigigira ning tonga aya kusung guk u bema gwenga ki ganang kuta kamingamging. Ning tanga king wari aming yaptatora ning tong kigineng tigigira ning tonga sigisap tong ka ni bema Jisas ning kafong kareng ganang garingaminga suronga adegu'. Ning tanga Jisas ning kayong ganang u mandaksi' uwap tigigira tanga mera ning anikigeging, o beng sini' gu Juda aming ning king girii.
29 e tecendo uma coroa de espinhos, puseram-lha na cabeça, e na mão direita uma cana, e ajoelhando-se diante dele, o escarneciam, dizendo: Salve, rei dos judeus!
30 Ning tanga iguk sombara tong ka kafong ganang amiging u tubobu iromkadara bema ki kati u fefiging.
30 E, cuspindo nele, tiraram-lhe a cana, e davam-lhe com ela na cabeça.
31 Adi kadapmang ka ning u taramira anikigenga anganga ning tanga kwi' giming kareng kamingamging u tubobu kifinga irombema ananing kwi' timini u tubobu kamingama ning tanga ugumak titi waraga' nagira aging.
31 Depois de o terem escarnecido, despiram-lhe o manto, puseram-lhe as suas vestes, e levaram-no para ser crucificado.
32 Ka soldia wari Jisas u nagira anga Jerusalem yong wara'ning gaga u kabinga aramugoging ka yong Sairini wara'ni aming nua'ni wapni Saimon u katuaging. Katuanga ning tanga Jisas ning firi ugari u yotangkangama barungnangam waraga' aniging.
32 Ao saírem, encontraram um homem cireneu, chamado Simão, a quem obrigaram a levar a cruz de Jesus.
33 Ka adi midi ninak sa' tanga Jisas ning firi ugari u barungnanga kabi'ning anganga kama wap Golgota ning aniaging u kadofiging. Ka midi Golgota wara'ning kini wa ki kati ning aniaging u anga kadofiging.
33 Quando chegaram ao lugar chamado Gólgota, que quer dizer, lugar da Caveira,
34 Kama ka u kadofinga ning tanga aming ka uuk tonga nagira aging wari Jisas ga' ama kagaya ka napa' kagaya kadagasi fam guk kuma' tanga gipfaranga bema aging u amiging, ugari tinga kagaya mimeng ma nako' ning tonga magi tipapeinga kagaya mimeng mo' ninak waraga' tanga bema aging u amiging. Ka Jisas adi kabi'sini'sa' fipnanga naknga topna guk mo' tugu', kagabi tugu'.
34 deram-lhe a beber vinho misturado com fel; mas ele, provando-o, não quis beber.
35 Ning tanga aming wari Jisas u bema firi ganang ugariging. Jisas u firi ganang kuma' ugaringa kabinga ning tanga adining kwi' kangkamani kifang kamiging u tanga bemna waraga' kat mera aratiging.
35 Então, depois de o crucificarem, repartiram as vestes dele, lançando sortes, {para que se cumprisse o que foi dito pelo profeta: Repartiram entre si as minhas vestes, e sobre a minha túnica deitaram sortes.}
36 Kat u tanga ning tanga unggung ko katatoranga merafaging.
36 E, sentados, ali o guardavam.
37 Ka Jisas u ugaringa wa firi dibing kabi' bema midi pumpurum kabi' nua'ni ka ning yoking, YA JISAS JUDA NING KING. Ning yora bema Jisas ning ki ganang using u tapking.
37 Puseram-lhe por cima da cabeça a sua acusação escrita: ESTE É JESUS, O REI DOS JUDEUS.
38 Ka Jisas u uking ganang wa aming kadagasi kuba sasop titisi fama' undu' inagira fonga nua'ni ka Jisas ning kafong kareng ganang tara' a nua'ni ka kafong kesini ganang tara' ning ugariapking.
38 Então foram crucificados com ele dois salteadores, um à direita, e outro à esquerda.
39 Ning tinga ami taming sige wari yangara Jisas u tarang kanga ning anikigenga yangaging,
39 E os que iam passando blasfemavam dele, meneando a cabeça
40 a gu tangkunang guk ning tonga siring yak girii tempel wa kaga'sa' kwetataranga kama faminengsa' tubobu tipmarak ga' urang fatugutang wa magabem, tanga tipmaratang wa. Abanga gu na Anutuning mindingni ning fatugutang. Ka gu Anutuning mindingni sini' ganang wa ganing fuka u yotangkanga firi ugari i kabinga afuinga gapnam.
40 e dizendo: Tu, que destróis o santuário e em três dias o reedificas, salva-te a ti mesmo; se és Filho de Deus, desce da cruz.
41 Ning tinga Juda arantagim ning pris a sasuk aming a aming girisi fam adindu' ningsa' anikigeging.
41 De igual modo também os principais sacerdotes, com os escribas e anciãos, escarnecendo, diziam:
42 Adi ning toging, magayam adi aming fam tanga yotangkayapma faiareta' wa. Adi firi ugari u kabinga afuinga wa giri indi o adi Isrel ning king beng sini' ba ning tonga naktangka tantam.
42 A outros salvou; a si mesmo não pode salvar. Rei de Israel é ele; desça agora da cruz, e creremos nele;
43 Abanga adi Anutuning tangkunang ga' naktangka tanga a na Anutuning mindingni ning fatuguta'. Ka adi Anutu wari beng udep yotangkangamita' wa kaga'sa' yotangkangaminga kanam.
43 confiou em Deus, livre-o ele agora, se lhe quer bem; porque disse: Sou Filho de Deus.
44 Ning tuguinga aming kadagang titisi fama' ka Jisas ning gagaa ganang ugariapking adindu' Jisas u ningsa' anikigegumu'.
44 O mesmo lhe lançaram em rosto também os salteadores que com ele foram crucificados.
45 Ka kama ka Jisas u uking ganang didimeng mayam de wari bining sini' ka 12 klok ning adegu' ganang mayam de wari kangkamara tanga kama kama dabiksa' kama garinga yaregu'. Kama u ningsa' kangkamaranga anganga
45 E, desde a hora sexta, houve trevas sobre toda a terra, até a hora nona.
46 kibiri 3 klok ganang Jisas wari kungkumak tonga fugu naknga Juda anasining midiganang ku bang ning katigu', ilai ilai lama sabaktani. Ka midi ka u togu' wara'ning kini wa ning, o naning Anutu naning Anutu gu ninibi guk wa naga' tarang.
46 Cerca da hora nona, bradou Jesus em alta voz, dizendo: Eli, Eli, lamá sabactani; isto é, Deus meu, Deus meu, por que me desamparaste?
47 Ning tinga aming ka unggung adeingaging wari adining ku ka ilai ning katigu' u naknga ning toging, ai u nakni' Ilaija katinganara'.
47 Alguns dos que ali estavam, ouvindo isso, diziam: Ele chama por Elias.
48 Ning tonga Jisas ning fugu kagaya u tipkura kabi' titi waraga' aming nua'ni wari urapsa' unara anga gunggurang amaganangni u bema kuyang ganang tanga ama kagaya wain u yogubura bema Jisas ning mini ganang do kamingamgu'.
48 E logo correu um deles, tomou uma esponja, ensopou-a em vinagre e, pondo-a numa cana, dava-lhe de beber.
49 Ka aming fam wari ning aniging, a urapmo' tangamotang Ilaija wari kuma' udep abanga yotangkangamota' ning toging.
49 Os outros, porém, disseram: Deixa, vejamos se Elias vem salvá-lo.
50 Ning tanga adeia' Jisas wari ku bang sini' ari' nua'bu katigu'. Ning tinga uring wari kadofinga mugoinga kungkumak wadigi' tugu'.
50 De novo bradou Jesus com grande voz, e entregou o espírito.
51 Ning tinga didimeng sini' ka wara'ganangsa' kwi' tantung girii ka siring yak girii tempel ning iyung bane ganang ka iyung kabasi' ka Anutuning iyung ning aniaging u isefi waraga' tapsiseinga isefanga fideragu' wari anasa' bining sini' ganang using kuta yodanga ibaramara amamanga kaing ari' apa ibaregu'. Ning tanga kining girii wari kadofigu'. Kadofiinga uningkim girisi girisi wari anasa' taunga mangfiangak,
51 E eis que o véu do santuário se rasgou em dois, de alto a baixo; a terra tremeu, as pedras se fenderam,
52 a aming kungkumosi ning kusik kama ginang ka wadigi' kuma' isefitangka wari tubobu dasanganda, ning tinga Anutuning arantagim kabi'mo' ka timinggi' kuma' kumoging wari tubobu maraging.
52 os sepulcros se abriram, e muitos corpos de santos que tinham dormido foram ressuscitados;
53 Marara ning tanga kusiksi' u ibinga kadak yangaging. Ka inga' Jisas wari tubobu seranga maragu' ganang wa aming kungkumosi arantagim ka wa Jerusalem yong girii ganang amanga sireng sini' kadofisirendainga aming fam wari kuma' yapking.
53 e, saindo dos sepulcros, depois da ressurreição dele, entraram na cidade santa, e apareceram a muitos.
54 Ka ami'ning aming girii guk ka arantagimni ami'ning aming fam ka Jisas ugariging udi unggung katatoranga fideging wari kining girii a napa' fam ka kama ka wara'ganangsa' kadofigu' u kanga mutu sini' tanga kabaksi' tubobu sura tipfaranga ning toging, beng guk sini' idi Anutuning mindingni beng ba ugumogum ning toging.
54 ora, o centurião e os que com ele guardavam Jesus, vendo o terremoto e as coisas que aconteciam, tiveram grande temor, e disseram: Verdadeiramente este era filho de Deus.
55 Ka taming arantagim kabi'mo' ka Jisas u yotangkangama tanga kama tubo Galili u kubap kabinga aging adindu' dokning unggung ko fidenga tabanga fakatatoreging.
55 Também estavam ali, olhando de longe, muitas mulheres que tinham seguido Jesus desde a Galiléia para o ouvir;
56 Ka taming fam wara'sining wapsi' wa ning, Maria Makdalani a Maria nua'ni ka Jems ya Josep ya ning mamangsi' a nua'ni ka Sebedi ning tamni Jems ya Jon ya ning mamangsi' ning wari fidenga fagaging.
56 entre as quais se achavam Maria Madalena, Maria, mãe de Tiago e de José, e a mãe dos filhos de Zebedeu.
57 Ning tanga anganga kama wari kibirida tinga aming mambongni siamo' guk nua'ni wapni Josep ka yong Arimatiani adi Jisas ga' naktangka tanga yagu'
57 Ao cair da tarde, veio um homem rico de Arimatéia, chamado José, que também era discípulo de Jesus.
58 ka wari Jisas ning fugu ugari tiging u bema kama ginang ganang kangkami waraga' sura kiap Pailat ganang agu'. Anga kadofinga Pailat u aniinga Pailat wari aigangam tanga adining kane aming u ininga kabingam sa' tiging.
58 Esse foi a Pilatos e pediu o corpo de Jesus. Então Pilatos mandou que lhe fosse entregue.
59 Kabingaminga Jisas ning fugu kungkumong u tataranga bema ning tanga ananing kwi' fafa' inga'ni kareng sini' wari' Jisas ning fugu u tumuku'.
59 E José, tomando o corpo, envolveu-o num pano limpo, de linho,
60 Tumura ning tanga bema tonga kama ginang inga'ni sini' ka Josep anata' sura unanga kabigu' wara'ganang tonga dasigu'. Ning tanga uningkim pampangareng girii nua'ni u tipdaranga bema tonga kama ginang wara'ning de u isefitangkanga kabinga ning tanga yoringga' mugo tugu'.
60 e depositou-o no seu sepulcro novo, que havia aberto em rocha; e, rodando uma grande pedra para a porta do sepulcro, retirou-se.
61 Ka Maria Makdalani wara'guk ka Maria nua'ni guk adi kama ginang wara'ning du' mera Josep wari Jisas ning fugu bema tonga dasinga fatugu' u kuma' mera tonga fagagumu'.
61 Mas achavam-se ali Maria Madalena e a outra Maria, sentadas defronte do sepulcro.
62 Ka Jisas uking wa fraide kibiri ganang bema ugariinga kumogu'. Ka kamindapking kama fagainga Juda ning pris girisi a Farisi arantagim wari kiap Pailat ganang abanga kadofinga bak tiging.
62 No dia seguinte, isto é, o dia depois da preparação, reuniram-se os principais sacerdotes e os fariseus perante Pilatos,
63 Tanga Pailat u ning aniging, girii gam indi mandaga' aming ka kap urang ugariging waraga' ganonga abem. Adi ka' ko ikita' ganang wa ning fatuguta', na kungkumak tok wa na kama faminengsa' ibinga tubobu kuma' seranga mararokga' ning fatuguta', ka indi midi ka waraga' ko sukem.
63 e disseram: Senhor, lembramo-nos de que aquele embusteiro, quando ainda vivo, afirmou: Depois de três dias ressurgirei.
64 Ka arantagimni wari fuguni u kapmo' anga bema, ai kuma' marara' ning wa ami taming sige ma yangni'. Wara' Pailat gu soldia fam yangkareinga anga adining kusik u kama faminengning som tangkunang katatoranting. A indi ning guk mo' tantam wa adi fugu u kapmo' beminga adining midi mandaga' ka tim togu' wari wara'ganang wa girii nua'bu ma girawa'.
64 Manda, pois, que o sepulcro seja guardado com segurança até o terceiro dia; para não suceder que, vindo os discípulos, o furtem e digam ao povo: Ressurgiu dos mortos; e assim o último embuste será pior do que o primeiro.
65 Ning aniinga Pailat wari aigaim tanga ning yanggu', beng guk toing. Ka ningwara' sidi naganing ami'ning aming fam u inagira fonga sidaning sasuk ganangsa' ipminga tinting ning yanggu'.
65 Disse-lhes Pilatos: Tendes uma guarda; ide, tornai-o seguro, como entendeis.
66 Ning tanga Juda arantagim wari Pailat ning ami'ning aming arantagim fam u inagira anga Jisas ning kama ginang de u aming wari mo' kagadak waraga' napa' fam u nua'bu manggara fabanga so tangkunang sini' tanga kabinga ning tanga ami'ning aming inagira aging u kukyabinga Jisas ning kusik u katatoranga fideging.
66 Foram, pois, e tornaram seguro o sepulcro, selando a pedra, e deixando ali a guarda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.