Mateus 13
Eastern Tz'utujil NT (TZJ_EAS) vs ARA
1 Chpam jara' k'ij xel ela Jesús pjay, xba chiya' y tzra' xetz'be' wa'.
1 Naquele mesmo dia, saindo Jesus de casa, assentou-se à beira-mar;
2 Congan e q'uiy wnak xequemlo' qui' ruq'uin rmal c'ara' tak arja' xoca chpam jun lanch y xetz'be'a chpam. Je' wnak xepe' cana chiya' conjelal.
2 e grandes multidões se reuniram perto dele, de modo que entrou num barco e se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Y xumaj tzij cuq'uin, q'uiy rwech xbij chca chpam c'ambal tak tzij y cawra xbij ra: —C'ola jun tcoy tejco'n xba pe rchinoj chneretca' rtejco'n.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas e dizia: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Tak xekaja xumaj rch'akxic ija'tz, c'ola nic'aj pbey xkaj wa', xepeta tz'quin, xquetaj ela.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 C'o chic jle' xkaja abar c'o wa' abaj, congan xax ulew tzra' rmal c'ara' chanim xel ta ija'tz rmal.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Per tak xel ta k'ij xc'atsaj y tak xq'uisbena xechkij rmal com majo'n xetque' ta bien ruxe'.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 C'o chic jle' xkaja ptak q'uix y tak xq'uisbena xq'uiya q'uix y xk'ok'aj tejco'n y xcamsaj.
7 Outra caiu entre os espinhos, e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Per c'o chic jle' xkaja chpam utzlaj ulew y congan xwachina, jun rk'arwech ija'tz c'ola xuya' jun cient, c'ola xuya' sesenta y c'ola xuya' treinta.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Achnak c'ola rexquin tc'axaj c'a jquenbij.
9 Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
10 Je e rdiscípulo Jesús arj-e' xe'ekaja ruq'uin y cawra xecc'axaj tzra: —¿Nak tzra c'ambal tak tzij nacsaj tak ncatzijona cuq'uin wnak? cara' xecbij tzra.
10 Então, se aproximaram os discípulos e lhe perguntaram: Por que lhes falas por parábolas?
11 Jesús cawra xbij chca: —Ixix yatanak chewa chnewutkij nak rbanic jwewtanak tzrij gobierno je rxin chcaj, per jle' chic wnak majo'n yatanak ta chca.
11 Ao que respondeu: Porque a vós outros é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas àqueles não lhes é isso concedido.
12 Cara' quenbij chewa com je' wnak jc'ola yatanak chca arj-e' nyataj na más chca y tak nq'uisbena nuban q'uiy cuq'uin. Per je' wnak jmajo'n achnak yatanak chca per we nquech'ob j-e' chc'ola yatanak chca jara' nelsasa chca.
12 Pois ao que tem se lhe dará, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Rmal c'ara' tak quencsaj c'ambal tzij tak quentzijona cuq'uin wnak com arj-e' c'ola ck'awech per majo'n nquetz'et ta je nc'u'ta chquewech, y c'ola quexquin per majo'n necc'axaj ta je nbixa chca y nmesquier nch'obtaja cmal.
13 Por isso, lhes falo por parábolas; porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Jquemjon rij camic ra jara' che nbantaja cumplir je rbin cana Dios ajni' rbin cana profeta Isaías jcawrara: —Newc'axaj na ruq'uin ewexquin per mesquier nch'obtaja ewmal, netz'et na ruq'uin ek'awech per nmajo'n achnak newsaj tzrij, cara' nbij. Y jun chic je rbin cana cawrara:
14 De sorte que neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 —Cawra quenbij chca j-ela wnak com canm cwernak y congan pen noc wa' pquexquin je nbixa chca, y xe cyupun ck'awech. Cara' nqueban ch-utz c'ara' majo'n nquetz'et ta je nc'u'ta chquewech, y nexte c'ola cgan necc'axaj je nbixa chca nexte c'ola cgan nquech'ob ptak canm je nch'o'ba chquewech nexte c'ola cgan chka' nquemloj ta wq'uin ch-utz c'ara' quencuy quil quemac, cara' nbij Dios. Cara' c'a bitanak cana.
15 Porque o coração deste povo está endurecido, de mau grado ouviram com os ouvidos e fecharam os olhos; para não suceder que vejam com os olhos, ouçam com os ouvidos, entendam com o coração, se convertam e sejam por mim curados.
16 Per ixix kas congan wen chewa com netz'et je nc'u'ta chewech y newc'axaj je nbixa chewa.
16 Bem-aventurados, porém, os vossos olhos, porque veem; e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Cara' quenbij chewa com ne ktzij wa' je xtenbij chewa, e q'uiy ja e ojer tak profeta y e q'uiy jle' chic wnak je xqueban rbeyal chwech Dios, arj-e' congan xecyarij xquetz'et ta ajni' nquixtajina netz'et ixix camic y congan xecyarij xecc'axaj ta chka' ajni' nquixtajina newc'axaj ixix camic.
17 Pois em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não viram; e ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 Tewc'axaj c'a camic, anen quench'ob chewech nak rec'mon ta jc'ambal tzij jxenbij chewa tzrij je tcoy tejco'n.
18 Atendei vós, pois, à parábola do semeador.
19 Ja utzlaj tzij jnuc'ut chkawech nak rbanic jgobierno rxin chcaj, tak nela rbixic y tak c'ola jun nc'axaj per mesquier nch'obtaja rmal, npeta diablo y nelsaj ela tzij jtcon pranm. Ja c'ara' nbij tzij ja ija'tz xkaja pbey.
19 A todos os que ouvem a palavra do reino e não a compreendem, vem o maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Jq'ue ija'tz xkaja ptak abaj jara' nbij tzij je' wnak jnecc'axaj ja utzlaj tzij y alnak necnimaj y congan nquequicota rmal.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e a recebe logo, com alegria;
21 Per arj-e' e ajni' tejco'n jmajo'n rc'amal ruxe', njurmaj oca necnimaj. Per tak xterla' jlowlo' tiemp tak nmajtaja rbanic lowlo' chca wnak rmal rtzojbal Dios arj-e' alnak nqueya' cana yukbal quec'u'x.
21 mas não tem raiz em si mesmo, sendo, antes, de pouca duração; em lhe chegando a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Ija'tz je xkaja ptak q'uix jara' nbij tzij je' wnak jnecc'axaj utzlaj tzij per tak nq'uisbena xnecbisoj chic je' achnak rxin jawra tiemp rxin rwech ruch'lew y xe nqueba'na engañar rmal mibil. Rmal c'ara' tak ncoma utzlaj tzij jc'ola ptak canm, majo'n rwech nuya' ta.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém os cuidados do mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera.
23 Per ja ija'tz je xkaja chpam utzlaj ulew jara' nbij tzij je' wnak je nquec'axana utzlaj tzij y nch'obtaja cmal y c'ola rwech nuya' ptak canm. Arj-e' e ajni' jle' rk'arwech ija'tz c'ola xuya' jun cient, c'ola xuya' sesenta, c'ola xuya' treinta. Cara' xbij Jesús chca.
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 C'o chic jun c'ambal tzij xbij chca cawrara: —Jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' xuban jun acha xutic jle' utzlaj ija'tz rxin trigo pe rchinoj.
24 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um homem que semeou boa semente no seu campo;
25 Per je' wnak tak ekanak chic che wram xpeta jun je ntzelana rxin acha, xretca' jle' itzel tak ija'tz checjol trigo. Tak xtictaj cana rmal xemloja.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e retirou-se.
26 Jtrigo xumaj c'yinem y tak xumaj rek'neric rwech tzra' xutkix wa' chka' jle' chic je tcon checjol ja itzel k'ayis.
26 E, quando a erva cresceu e produziu fruto, apareceu também o joio.
27 Je ajsmajma' arj-e' xeba ruq'uin cpatrón jxetcowa utzlaj ija'tz, cawra xecbij tzra: —Kajaw ¿lme utzlaj ija'tz tc'a xatic chpam achinoj? ¿Nak tzra c'ara' tak c'ola itzel tak k'ayis checjol camic? cara' xecbij tzra.
27 Então, vindo os servos do dono da casa, lhe disseram: Senhor, não semeaste boa semente no teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 Cawra xbixa chca: —Jara' je ntzelana wxin xetcowa, cara' xbixa chca. J-e' ajsmajma' cawra xecbij chic tzra: —¿Le mtawajo' c'a nokba camic nekabko'? cara' xecbij tzra.
28 Ele, porém, lhes respondeu: Um inimigo fez isso. Mas os servos lhe perguntaram: Queres que vamos e arranquemos o joio?
29 Cawra xbix chic chca: —Mcara' ta, mtebok ta, mal-il nuc'om ta trigo tak xtebok.
29 Não! Replicou ele, para que, ao separar o joio, não arranqueis também com ele o trigo.
30 Je nkaban camic kay-a' tzra', tq'uiy na che c-e', tak xterla' tiemp rxin csech anen quenbij na chca je xtquesmaja chpam tiemp rxin csech cawrara: —Temlo' ruchi' nabey mul jitzel tejco'n, texma' rpam ptak mnoj ch-utz c'ara' nporoxa. Per je trigo temlo' ruchi' chka' y tec'lo', cara' xtenbij chca. Cara' c'ambal tzij xbij chca.
30 Deixai-os crescer juntos até à colheita, e, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ajuntai primeiro o joio, atai-o em feixes para ser queimado; mas o trigo, recolhei-o no meu celeiro.
31 C'o chic jun c'ambal tzij xbij chca cawrara: —Jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' jun ch'it rk'arwech mostaza jnec'mar ela rmal jun acha y xutic pe rchinoj.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda, que um homem tomou e plantou no seu campo;
32 Jun ch'it rk'arwech mostaza jara' más na ch'it no'y chwech jle' chic ija'tz per tak nq'uiya más na nq'uiya chwech jle' chic tejco'n, cara' nuban ajni' jun che'. Rmal c'ara' ch'tak tz'quin nquepeta, necrebna' quesoc ptak ruk'a'. Cara' c'ambal tzij xbij chca.
32 o qual é, na verdade, a menor de todas as sementes, e, crescida, é maior do que as hortaliças, e se faz árvore, de modo que as aves do céu vêm aninhar-se nos seus ramos.
33 C'o chic jun c'ambal tzij xbij chca cawrara: —Jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' nuban jle' levadura jnespoja xquelway rmal, xpeta jun ixak xuc'am, xuya' chpam jle' k'or, oxi' pajbal harina ocnak. Tak xq'uisbena jlevadura xba chpam njelal k'or, congan xesmaja chpam. Cara' jc'ambal tzij xbij chca.
33 Disse-lhes outra parábola: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e escondeu em três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Njelal tzij je xbij Jesús chca wnak, chpam c'ambal tak tzij xbij wa' chca. Nmajo'n achnak xbij chca mquita xucsaj c'ambal tak tzij che rbixic.
34 Todas estas coisas disse Jesus às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia;
35 Cara' xuban ch-utz c'ara' tzra' nbantaj wa' cumplir jbitanak cana ojer rmal profeta jcawrara nbij: —Tak xtquentzijona, chpam c'ambal tak tzij quentzijon wa'. Ja wewtanak ta tak q'uemjana twankera rwech ruch'lew anen quenk'alsaj na. Cara' bitanak cana.
35 para que se cumprisse o que foi dito por intermédio do profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a criação [do mundo].
36 C'jara' ja' Jesús xbij cana rubi' chca je' wnak y xoca pjay. J-e' rdiscípulo xe'ekaja ruq'uin y cawra xecbij tzra: —Tech'bo' chkawech nak rec'mon ta jc'ambal tzij jxabij kaja tzrij tejco'n je xti'ca checjol trigo, cara' xecbij tzra.
36 Então, despedindo as multidões, foi Jesus para casa. E, chegando-se a ele os seus discípulos, disseram: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Jesús cawra xbij chca: —Anen c'ara' jquentcowa utzlaj ija'tz, anen ja en Rlec'walxel jxenoca alxic cuq'uin wnak.
37 E ele respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem;
38 Je chnoj jara' rwech ruch'lew. Ja utzlaj ija'tz jara' alc'walxela' jec'ola precwent jgobierno rxin chcaj. Ja itzel tejco'n jara' alc'walxela' jec'ola precwent diablo.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 Jxetcowa itzel tejco'n je ntzelana rxin acha jara' diablo. Je tiemp rxin csech jara' tak xtetz'kata tiemp rxin rwech ruch'lew. Je nquemlowa csech j-era' ángel.
39 o inimigo que o semeou é o diabo; a ceifa é a consumação do século, e os ceifeiros são os anjos.
40 Ajni' nba'na tzra itzel tejco'n nmo'la ruchi' y nporoxa pk'ak' cara' c'a xtba'na chca wnak chka' tak xtetz'kata tiemp rxin rwech ruch'lew.
40 Pois, assim como o joio é colhido e lançado ao fogo, assim será na consumação do século.
41 Anen ja en Rlec'walxel jxenoca alxic cuq'uin wnak xquenutak ta ángel wxin, nquequerchpa' conjelal wnak jec'ola chpam ngobierno ja xe nquecchajtij je' wnak che rbanic il mac, nquequerchpa' chka' conjelal jle' chic wnak xe e bnoy itzel tak achnak.
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, que ajuntarão do seu reino todos os escândalos e os que praticam a iniquidade
42 Tak nquechaptaja cmal nquecch'akij ela chpam nimlaj k'ak'. Je' wnak ajni'la ok'ej xtqueban chpam jara' lwar y xteccach'ch'ej rkan cak'.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 C'jara' je' wnak jquebnon rbeyal chwech Dios arj-e' nyataj na chca che nqueban cara' ajni' nuban k'ij, nwankera quech'ab chpam rgobierno Dios je Ttixel cxin. Achnak c'ola rexquin tc'axaj c'a jquenbij.
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
44 Jun chic, jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' jun nimlaj mibil wiwan, mkun chpam jun chnoj y chek q'uenjlal xiltaja rmal jun acha. Y ja' acha xumuk chic jmul y xemloja, congan nquicota, njelal achnak jc'ola ruq'uin nc'ayij y nulok' chnoj jabar c'o wa' nimlaj mibil.
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro oculto no campo, o qual certo homem, tendo-o achado, escondeu. E, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 Jun chic, jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' nuban jun comerciante ntajina ncanoj jle' abaj perla rubi', congan nmak rjel.
45 O reino dos céus é também semelhante a um que negocia e procura boas pérolas;
46 Tak xuwil jun perla jmás nim rjel xba y xerc'ayij njelal achnak jc'ola ruq'uin y xulok' jperla.
46 e, tendo achado uma pérola de grande valor, vende tudo o que possui e a compra.
47 Jun chic, jgobierno rxin chcaj cara' rbanic ajni' jun trasmay nch'akixa pya' y nque'oca ch'u' chpam per nq'uiy quewech je' ch'u' nque'oca chpam.
47 O reino dos céus é ainda semelhante a uma rede que, lançada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Tak xenoja ch'u' chpam xelsas ta chiya'. Jxelsan ta arj-e' xetz'be'a, xquemaj ccha'ic ch'u'. Jwen tak ch'u' jara' xec'o'la, jmajo'n cc'atzil jara' xecch'akij ela.
48 E, quando já está cheia, os pescadores arrastam-na para a praia e, assentados, escolhem os bons para os cestos e os ruins deitam fora.
49 Cara' c'a xtbantaja chka' tak xtetz'kata tiemp je rxin rwech ruch'lew, nquepeta je' ángel nquequerlsaj ela itzel tak wnak chquecjol jquebnon rbeyal chwech Dios.
49 Assim será na consumação do século: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 Y nquecch'akij ela chpam nimlaj k'ak'. J-e' wnak ajni'la ok'ej xtqueban chpam jara' lwar y xteccach'ch'ej rkan cak', cara' xbij Jesús chca rdiscípulo.
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 C'jara' xbij chic chca: —¿Le nch'obtaja ewmal njelal jxenbij chewa? —Nch'obtaja Kajaw, cara' xecbij tzra.
51 Entendestes todas estas coisas? Responderam-lhe: Sim!
52 Cawra xbij chic jmul chca: —Com nch'obtaja ewmal rmal c'ara' quenbij chewa che conjelal maestro jnectijoj qui' tzrij jgobierno rxin chcaj arj-e' e junam ruq'uin jun rajaw jay nc'ola njelal ruq'uin je nc'atzina tzra, c'ola je' achnak c'ac', c'ola majo'n c'ac' ta chka', y arja' nelsaj ta jachnak nc'atzina tzra wc'ac' we mc'ac' ta. Cara' xbij chca.
52 Então, lhes disse: Por isso, todo escriba versado no reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu depósito coisas novas e coisas velhas.
53 Ja' Jesús tak xbitaja rmal njelal jawra c'ambal tzij xel ela
53 Tendo Jesus proferido estas parábolas, retirou-se dali.
54 y xba chpam retnamet. Tak xekaja xoca chpam jay rxin molbal ri'il y xumaj ctojxic wnak. J-e' wnak congan xel ta canm tzrij tijonem jxuya' chca y cawra xecbij chbil tak qui': —¿Abar rec'mon wala' njelal jc'ola ruq'uin jun acha jala? Congan tak wan rna'oj y congan nmak tak milagro nuban chka'.
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de tal sorte que se maravilhavam e diziam: Donde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Per ¿le mja' tc'ala' rlec'wal jsoy che'? Y jrute' ¿le mja' tc'ara' María? Y je rch'alal ¿lme j-e' tc'ara' Jacobo, José, Simón ruq'uin Judas?
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas?
56 Y conjelal rana' ¿lmec'o tc'a chkacjol chka'? ¿Abar c'a rec'mon wa' njelal jremjon rij camic?
56 Não vivem entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 Cara' necbij per nmajo'n cgan tzrij, xe pkan nquena'. Ja' Jesús cawra xbij chca: —Nmajo'n profeta rxin Dios mquita lok' xtna'a xerwara' mlok' ta nna'a cmal rwinak nexte cmal rch'alal chka', cara' xbij chca.
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, senão na sua terra e na sua casa.
58 Y xe mq'uiy ta milagro xuban tzra' rmal jmajo'n xeyke' ta quec'u'x ruq'uin.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.