Gênesis 31
Rote Tii Alkitab (TXQ) vs NTLH
1 Laꞌe esa, Yakob namanene Laban anan nara kola-kola rae, “Yakob namasuꞌi nalan seli ena, nahuu ana kakao nala basa ita aman hata-heton ena.”
1 Jacó ficou sabendo que os filhos de Labão andavam dizendo o seguinte: — Jacó está tirando tudo o que é do nosso pai. É às custas do nosso pai que ele está ficando rico.
2 Yakob oo mete-nita ndia ari-aman Laban matan ta nalengga ena, ma ana ta malole no ndia boe, sama leo fai bakahulun bali.
2 Jacó também notou que Labão já não se mostrava tão amigo como antes.
3 Basa boe ma MANETUALAIN kokolak no Yakob nae, “Hatematak ia fain losa ena. De o muste fali muni o ina-amam mara muu. Dei fo Au sama-sama ua o.”
3 Então o Senhor Deus disse a Jacó: — Volte para a terra dos seus pais, onde estão os seus parentes. Eu estarei com você.
4 Basa de Yakob fee reu roke Rahel no Lea, fo mai ratonggo ro ndia nai bandar mamanan nai mook.
4 Aí Jacó mandou chamar Raquel e Leia para que viessem ao campo, onde ele estava com as suas ovelhas e cabras.
5 Boe ma ana nafada sara nae, “Nai fai bakadean ia, au mete-ita ei amam matan ta nalengga no au ena. Ana oo ta malole no au boe, sama leo fai bakahulun ena bali. Tehuu Manetualain fo au amang nakaluku-nakatele neuk naa, Ana sama-sama no au.
5 Quando chegaram, ele disse: — Tenho reparado que o pai de vocês já não se mostra tão meu amigo como antes; mas o Deus do meu pai tem estado comigo.
6 Ei dua ngga bubuluk, doo basa ia, au aue-osa fafandek lima-eing sudi selik kana soa-neu ei amam!
6 Vocês sabem muito bem que tenho me esforçado muito, trabalhando para o pai de vocês.
7 Leo mae talo naa oo, tehuu ana kedi-ira nakamiminak au laꞌi-laꞌik ka boe. Ana nggati au seseba-babaeng, laꞌe salahunu. Leo mae talo naa, tehuu Manetualain nanea naherek au.
7 Mas ele me tem enganado e já mudou o meu salário umas dez vezes. Porém Deus não deixou que ele me prejudicasse.
8 Neu ei amam kokolak nae, ‘Banda-manu kokotok kara raa dadi reu o seseba-babaem’, boe ma banda-manur raa bonggi basa ana kokotok lalaꞌen. Faik laen, ana kokolak bali nae, ‘Hatematak ia banda-manu fo keketak kara, dadi reu o seseba-babaem,’ boe ma banda-manur raa bonggi basa ana keketak lalaꞌen.
8 Quando ele dizia: “Os cabritos com manchas serão o seu salário”, aí as fêmeas tinham crias manchadas. E, quando ele dizia: “Os cabritos listados serão o seu salário”, aí as crias saíam todas listadas.
9 Manetualain tao talo naa, mita fo Ana haꞌi nala ei amam banda-manun nara, fo fee sara reu au.
9 Foi assim que Deus tirou os rebanhos do pai de vocês e os deu a mim.
10 Laꞌe esa, neu banda-manur fai nehoan nara, au mete-ita nai meꞌis dale nae, basa banda-manu mane kahoak kara raa, hambu ketuk bulun tatadak, kokotok ma hambu ketuk keketak.
10 — Um dia, quando os animais estavam no tempo do cruzamento, eu tive um sonho. Eu vi que os bodes que cobriam as fêmeas eram listados, malhados e manchados.
11 Boe ma Manetualain atan numa nusa tetuk do inggu temak mai nanggou au nai meꞌis dale nae, ‘Wee! Yakob!’
11 O Anjo de Deus me chamou pelo nome, e eu respondi: “Aqui estou.”
12 Boe ma ana nafada nae, ‘Mete dei! Basa banda-manu mane kahoak kara hambu kada bulu tatadak, kokotok ma keketak. Au ndia koladu basa naar, nahuu Au mete-ita ena hata fo Laban tao neu o ena.
12 Então ele continuou: “Veja! Todos os bodes que estão cruzando são listados, malhados e manchados. Eu estou fazendo com que isso aconteça porque tenho visto o que Labão está fazendo com você.
13 Au ia, Manetualain, fo atudu aong neu o numa Betel. O mambaririik batu esa numa naa, basa boe ma mboꞌa mina neu lain, de makaluku-makatele neu Au. Basa boe ma o ndara fangga hehelu-bartaak mua Au numa naa. Hatematak ia o muste laꞌo ela nusak ia, fo fali muni o ina-amam mara nusan naa muu.’ ”
13 Eu sou o Deus que apareceu a você em Betel, onde você me dedicou uma pedra, derramando azeite sobre ela, e onde você me fez uma promessa. Agora prepare-se, saia desta terra e volte para a terra onde você nasceu.”
14 Boe ma Rahel no Lea raselu rae, “Neu! Ai tungga a mesan! Ai ta maena pusaka hata-hata bali numa ai aman Laban mai.
14 Então Raquel e Leia responderam: — Não sobrou nada para herdarmos do nosso pai.
15 Doo basa ia, tou lasik tao ai leo kada hatahori deak kara ena. Ana seꞌo heni ai ena. Boe ma ana naꞌa heni ai beli-mbaan nara ena.
15 Ele nos trata como se fôssemos estrangeiras. Ele até nos vendeu e depois gastou todo o dinheiro que recebeu como pagamento.
16 Basa hata-heto fo Manetualain haꞌin numa papa Laban mai naa, hatematak ia dadi neu ai ma ai anan nara pusakan. Dadi mete ma Manetualain nae talo bee, na, tungga a leo!”
16 Toda a riqueza que Deus tirou do nosso pai é nossa e dos nossos filhos. Portanto, faça tudo o que Deus mandou.
19 Faik naa, Laban neu nggute bibi lombon nara bulun. Boe ma Rahel loi neni aman patong sosonggon nara.
19 Labão, o pai de Raquel, havia ido para outro lugar a fim de cortar a lã das suas ovelhas; e, enquanto ele estava fora, Raquel roubou as imagens dos deuses da casa dele.
20 Yakob asa laꞌo no kada neneek, ma ta rafada ndia ari-aman.
20 Foi assim que Jacó, sem avisar que ia embora, enganou Labão, o arameu,
21 Ana baꞌu neni basa ndia hata-heton nara, de ara laꞌo lai-laik ladi lee Efrat, boe ma rasare reni letek Gilead reu.
21 fugindo com tudo o que tinha. Atravessou o rio Eufrates e foi na direção da região montanhosa de Gileade.
22 Seli fai telu, boe ma Laban hambu harak rae, Yakob asa ralai ena.
22 Três dias depois Labão ficou sabendo que Jacó havia fugido.
23 Boe ma Laban nakabubua ndia hatahorin nara, fo reu husi tungga ndia mane-feun. Ara husi losa faik hitu, dei de hambu sara ruma Gilead leten nara.
23 Ele reuniu os seus parentes e foi atrás de Jacó. Sete dias depois, Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade.
24 Neu leꞌodaen, boe ma Manetualain natudu aon neu Laban numa meꞌis dale. Ana nae, “Laban! Mete ma o kokolak mua Yakob, na, manea matalolole o bafa-maam.”
24 Naquela noite Deus apareceu num sonho a Labão, o arameu, e disse: — Cuidado! Não faça nada a Jacó.
25 Leꞌodaen naa, Yakob nambaririik laak numa letek Gilead ena. Boe ma Laban asa oo rambaririik sira laan boe, ta dook ka numa naa neu.
25 Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade, onde ele estava acampado. E Labão e os seus parentes acamparam no mesmo lugar.
26 Basa boe ma Laban mai natonggo no Yakob. Boe ma ana kokolak nae, “Weeh, Yakob! Tao hata de o malai muni au ana inang nggara no neneek talo ia? Sama leo hatahori fo o humu malak nai netatik dale.
26 Aí Labão disse a Jacó: — Por que foi que você me enganou, levando as minhas filhas como se fossem prisioneiras de guerra?
27 Talo bee de o malai no neneek, ta pake mateꞌa au bali! Mete ma o mafada au no malole dei, na, neu ko au tao feta rame-rame, fo afuli ei pake bua kaliik dei fo mboꞌi ei laꞌo.
27 Por que você me enganou, fugindo desse jeito, sem me dizer nada? Se você tivesse falado comigo, eu teria preparado uma festa alegre de despedida, com canções acompanhadas de pandeiros e de liras .
28 O salam esa bali, ndia o ta fee au idu au umbu-anang nggara, dei fo mboꞌi sara laꞌo. O tataom ia nggoa bebek sudi selik kana!
28 Você nem me deixou beijar os meus netos e as minhas filhas. O que você fez foi coisa de gente sem juízo.
29 Au bisa tao akasususak o no muda hiek. Tehuu leꞌodaek ka, Manetualain fo o amam nakaluku-nakatele neuk naa kaꞌi-ore au nae, mete ma au kokolak ua o, na, au muste anea atalolole au bafa-maang.
29 Eu poderia ter feito muito mal a vocês, mas na noite passada o Deus do seu pai me disse assim: “Cuidado! Não faça nada a Jacó.”
30 Memak au bubuluk ae, o laꞌo nahuu o dalem hii nalan seli mae fali ena. Tehuu tao hata de o bei mamanaꞌo muni au patong sosonggong nggara bali?”
30 Eu sei que você foi embora porque tinha saudades de casa. Mas por que foi que você roubou as imagens dos deuses da minha casa?
31 Basa boe ma Yakob naselu nae, “Toꞌo boso mamanasa au! Au laꞌo no neneek naa, nahuu au amataꞌu, boso losak toꞌo namanggenggee kakanak kara iar, na, talo bee?”
31 Jacó respondeu: — Eu fiquei com medo, pois pensei que o senhor ia me tirar as suas filhas à força.
32 Tehuu Yakob ta bubuluk nae, ndia saon Rahel ndia loi neni patong sosonggok kara raa. De ana nae, “Toꞌo! Laꞌe-neu patong raa, sangga leo! Mete ma hambu sara rai see, na, hukun makanisan. Parisa basa sara! Mete ma hambu toꞌo bua pusaka laen, na, haꞌi mala falik kasa. Elan fo basa hatahori iar, dadi reu sakasii.”
32 Mas, se o senhor achar as suas imagens com alguém aqui, essa pessoa será morta. Os nossos parentes são testemunhas: se o senhor encontrar aqui qualquer coisa que seja sua, pode levar. Acontece que Jacó não sabia que Raquel havia roubado as imagens.
33 Boe ma Laban neu parisa esa-esak laan. Nakahuluk Yakob laan. Basa boe ma neni Lea laan neu. De neni ata ina kaduak kara laan neu. Tehuu ana ta hambu patong raa. Mateꞌen, ana maso neni Rahel laan neu.
33 Labão entrou na barraca de Jacó, depois na de Leia e depois na das duas escravas, porém não encontrou as suas imagens. Então foi para a barraca de Raquel.
34 Tehuu Rahel nafuni patong raa rai onta bebelan ndandaan dae. De nanggatuuk neu bebelak naa lain. Laban parisa no lutuk Rahel laan, tehuu ta hambu sara.
34 Aí ele procurou em toda parte, porém não achou nada, pois Raquel havia posto as imagens numa sela de camelo e estava sentada em cima.
35 Boe ma Rahel kokolak no aman nae, “Papa boso mamanasa. Au ta bisa ambariik, huu au hambu bulak.” De Laban sangga seluk bali, tehuu ana ta hambu patong raa.
35 Ela disse ao pai: — O senhor não fique zangado comigo por eu não me levantar, mas é que estou menstruada. Foi assim que Labão procurou as suas imagens, sem as encontrar.
36 Boe ma Yakob namanasa, de ana mboka nasaparak Laban nae, “Au tao manggarauk hata neu toꞌo? Losa toꞌo husi tungga au, nok bali au hatahori manggarauk!
36 Aí Jacó ficou zangado. Ele disse a Labão: — O que foi que eu fiz de errado? Qual foi a
37 Toꞌo parisa basa au bua-baꞌung nggara ena. De toꞌo hambu hata? Soba taon neu mata ia fo ita basa ngga mete-tita! Naa fo hatahorir ia raketu rae, bua-baꞌur raa see enan.
37 Agora que mexeu em todas as minhas coisas, será que encontrou alguns objetos que são seus? Pois ponha esses objetos aqui, na frente dos meus parentes e dos seus, para que eles julguem qual de nós dois está com a razão.
38 Teuk 20 ena, au dadi kuli neu toꞌo. Neu au kiu-lolo toꞌo banda-manun nara, esa boe na ta kalaheni. Au ta uꞌa heni esa boe na!
38 Durante os vinte anos que trabalhei para o senhor, as suas ovelhas e as suas cabras nunca tiveram abortos, e eu não comi um só carneiro do seu rebanho.
39 Mete ma banda kakiki-kakaak tao nisa toꞌo bandan esa, na, au ta afada toꞌo, tehuu au nggatin. Mete ma hatahorir ramanaꞌo reni toꞌo bandan esa, toꞌo nadenu au nggati, leo mae au ta ndia sala.
39 Nunca lhe trouxe os animais que as feras mataram, mas eu mesmo pagava o prejuízo. O senhor me cobrava qualquer animal que fosse roubado de dia ou de noite.
40 Leledok, au seꞌi ledo. Leꞌodaek au marini dere faku-faku. Au beꞌe losa ta sunggu, nahuu kiu-lolo toꞌo bandan nara.
40 A minha vida era assim: de dia o calor me castigava, e de noite eu morria de frio. E quantas noites eu passei sem dormir!
41 Memak teuk 20 naa, tebe! Au aue-osa teuk 14, fo hambu toꞌo ana inan nara. Basa de au aue-osa tamba seluk teuk 6 bali, fo bisa hambu au bandang nggara. Au dadi kuli doo basa naa, tehuu toꞌo soa nggati au seseba-babaeng laꞌe salahunu.
41 Fiquei vinte anos na sua casa. Trabalhei catorze anos para conseguir as suas duas filhas e seis anos para conseguir os seus animais. E, ainda por cima, o senhor mudou o meu salário umas dez vezes.
42 Endik de hambu Manetualain fo baꞌi Abraham ma papa Isak rakaluku-rakatele neuk. Mete ma Ana ta nanea au, na, neu ko toꞌo nadenu ara husi falik au ua lima rouk ena. Tehuu Manetualain ta napopoke matan neu au susa-sonang, ma ana susuri-memete basa au ue-osang lalaꞌen. Huu naa de leꞌodaek ka, Ana mai ndindia toꞌo.”
42 Se o Deus dos meus antepassados — o Deus de Abraão, o Deus a quem Isaque temia — não tivesse estado comigo, o senhor teria me mandado embora com as mãos vazias. Mas Deus viu o meu sofrimento e o trabalho que tive e ontem à noite ele resolveu a questão.
43 Laban namanene Yakob kokolan talo naa, boe ma ana naselu nae, “Talo ia! Ina kaduak kara raa, au anang nggara. Kakanak kara fo ara bonggi ralak kara raa, basa sara au umbung nggara. Basa bandar ia, au enang nggara. Basa hata fo o mete-mitak kara iar, memak au enang nggara. Tehuu au ae tao hata? Au ta bisa kena-kaꞌi sara.
43 Labão respondeu a Jacó assim: — Estas filhas são minhas, os netos são meus, estes animais são meus, e tudo o que você está vendo é meu. Agora, como não posso fazer nada para ficar com as minhas filhas e com os filhos que elas tiveram,
44 De malole lenak, ita dua ngga ndara fangga hehelu-bartaak. Ma ita muste leo-laꞌo tungga hehelu-bartaak naa.”
44 estou disposto a fazer um trato com você. Vamos fazer aqui um montão de pedras para que lembremos desse trato.
45 Basa boe ma Yakob haꞌi nala batu moꞌok esa, de nambaririik kana numa naa, dadi neu tanda nesenedak.
45 Então Jacó pegou uma pedra e a pôs de pé como se fosse um pilar.
46 Boe ma Yakob nadenu hatahorin nara reu raduduru batur fo fua totodo neun. Boe ma basa sara ranggatuuk raꞌa-rinu deka batur raa.
46 Depois disse aos seus parentes que ajuntassem e amontoassem pedras. Eles fizeram um montão de pedras e depois tomaram uma refeição ali do lado dele.
47 Basa boe ma Laban foi batu netotodok naa nade, Yegar Sahaduta. Tehuu Yakob foin nade, Galeed.
47 Labão pôs naquele lugar o nome de Jegar-Saaduta , e Jacó o chamou de Galeede .
48 Basa boe ma Laban nae, “Batu netotodok ia, dadi sakasii soa-neu ita dua ngga.” Huu naa de mamanak naa nade Galeed.
48 Depois Labão disse: — Este montão de pedras servirá para que nós dois lembremos desse trato. Foi por isso que aquele lugar recebeu o nome de Galeede.
49 Laban oo foi mamanak naa nade Mispa boe (fo dedeꞌa deꞌek naa liin sangga sama leo dedeꞌa deꞌek laen, fo sosoa-ndandaan ‘mamana neneak demak’), nahuu ana kokolak nae, “Neu ko MANETUALAIN mesa kana ndia nanea ita dua ngga, fo leo mae ita takadodook oo, ita ta lena-langga hehelu-bartaak ia boe.
49 E também teve o nome de Mispa porque Labão disse: — Que o
50 Mete ma o tao manggarauk neu au anang nggara iar, do sao ina laen nara, neu ko au ta bubuluk. Tehuu masanedak! Manetualain ndia dadi sakasii neu o, ma au.
50 Se você maltratar as minhas filhas ou se você casar com outras mulheres, mesmo que eu não saiba o que está acontecendo, lembre que Deus está nos vigiando.
51 — ausente —
51 Aqui estão as pedras e o pilar que coloquei entre nós dois.
52 — ausente —
52 O montão de pedras e o pilar são para lembrarmos desse trato. Eu nunca passarei para lá deste pilar para atacá-lo, e você não passará para cá deste montão de pedras e deste pilar para me atacar.
53 Ita dua ngga ndara fangga hehelu-bartaak ia pake ita bei-baꞌin nara Manetualain naden. Fo ndia o baꞌim Abraham, ma au baꞌing Nahor Manetualain. Dei fo Ndia mesa kana ndia dadi mana maketu-maladi dedeꞌak fo naketu-naladi ita dedeꞌan.”
53 O Deus de Abraão e o Deus de Naor será juiz entre nós. Então Jacó fez um juramento em nome do Deus a quem Isaque, o seu pai,
54 Basa boe ma Yakob tunu-hala banda-manu, de ana nenin dadi tunu-hotuk fee Manetualain numa letek naa lain. Boe ma ana noke basa hatahorir, de raꞌa-rinu rame-rame ma ara beꞌe losa beꞌe-mai huhua anan numa naa.
54 Ele ofereceu um animal em sacrifício ali na montanha e convidou os seus parentes para uma refeição. Naquela noite eles comeram e dormiram ali na montanha.
55 Neu beꞌe-mai huhua anan, Laban neu idu-holu basa umbu-anan nara. Basa de ana kokolak fee babaꞌe-babatik neu sara, boe ma ana fali neni nusan neu.
55 Na manhã seguinte Labão se levantou bem cedo, beijou as suas filhas e os seus netos e os abençoou. E depois foi embora, voltando para a sua terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.