Gênesis 1
Õ'âkĩ̶ hɨ yeere uúkũri turi Tukano (TUONT) vs NTLH
1 Ne waro Õꞌacʉ̃ ʉꞌmʉse, tojo nicã diꞌtare bajurẽcʉ niwĩ.
1 No começo Deus criou os céus e a terra.
2 Titare diꞌta ne bajuticaro niwʉ̃. Tojo weero ne apeyenojõ marĩcaro niwʉ̃. Aco diaꞌcʉ̃ nipeꞌtiropʉ nicaro niwʉ̃. Tojo nicã naꞌitĩꞌarõ nicaro niwʉ̃. Espíritu Santu aco buꞌipʉ wʉʉcusiacʉ niwĩ.
2 A terra era um vazio, sem nenhum ser vivente, e estava coberta por um mar profundo. A escuridão cobria o mar, e o Espírito de Deus se movia por cima da água.
3 Õꞌacʉ̃ tere ĩꞌagʉ̃, aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Boꞌreyuse niato”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ tojo nicãta, boꞌreyua waꞌacaro niwʉ̃.
3 Então Deus disse: — Que haja luz! E a luz começou a existir.
4 Te boꞌreyuse añuse nicã ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ. To beꞌro boꞌreyusere dʉcawaacʉ niwĩ.
4 Deus viu que a luz era boa e a separou da escuridão.
5 Tere dʉcawaagʉ, aꞌtiro wãmeyecʉ niwĩ. Boꞌreyusere “ʉmʉco”, naꞌitĩꞌasere “ñami” wãmeyecʉ niwĩ. Cʉ̃ tojo níca beꞌro ʉmʉco, ñami nʉꞌcãcaro niwʉ̃. Ticʉseta weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ ne nʉꞌcãrĩ nʉmʉrẽ.
5 Deus pôs na luz o nome de “dia” e na escuridão pôs o nome de “noite”. A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o primeiro dia.
6 Tere wééca beꞌro ape nʉmʉ peꞌe, te acore ĩꞌagʉ̃, Õꞌacʉ̃ aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Acore dʉcawaaroʉaꞌa. Apeye ʉꞌmʉsepʉ, apeye nucũcãpʉ tojato”, nicʉ niwĩ.
6 Então Deus disse: — Que haja no meio da água uma divisão para separá-la em duas partes!
7 Cʉ̃ níꞌcaronojõta acore dʉcawaacʉ niwĩ. Apeye ʉꞌmʉsepʉ, apeye nucũcãpʉ tojacaro niwʉ̃.
7 E assim aconteceu. Deus fez uma divisão que separou a água em duas partes: uma parte ficou do lado de baixo da divisão, e a outra parte ficou do lado de cima.
8 Ʉꞌmʉarõpʉ oꞌmecurari nirõpʉre “ʉꞌmʉse” wãmeyecʉ niwĩ. Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃, niꞌcã nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
8 Nessa divisão Deus pôs o nome de “céu”. A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o segundo dia.
9 Ape nʉmʉrẽ Õꞌacʉ̃ “Diꞌta boposãjã bajuato nígʉ̃, aco ʉꞌmʉse docapʉ nise niꞌcãrõpʉta nerẽato”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
9 Aí Deus disse: — Que a água que está debaixo do céu se ajunte num só lugar a fim de que apareça a terra seca! E assim aconteceu.
10 Te boposãjãꞌquere ĩꞌagʉ̃, “diꞌta” wãmeyecʉ niwĩ. Aco niꞌcãrõ meꞌrã nerẽꞌquere “dia pajiri maajo” wãmeyecʉ niwĩ. Õꞌacʉ̃ te cʉ̃ weeꞌquere ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
10 Deus pôs na parte seca o nome de “terra” e nas águas que se haviam ajuntado ele pôs o nome de “mares”. E Deus viu que o que havia feito era bom.
11 Te nipeꞌtise añurõ bajucã ĩꞌagʉ̃, “Diꞌtapʉre noꞌo nise pĩꞌrĩato. Noꞌo nipeꞌtise otese cape oꞌosenojõ, tojo nicã yucʉpagʉ nipeꞌtise dʉcatise cape oꞌosenojõ pĩꞌrĩato. Tojo weero te dʉcata pĩꞌrĩturiarosaꞌa”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ tojo níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
11 Em seguida ele disse: — Que a terra produza todo tipo de vegetais, isto é, plantas que deem sementes e árvores que deem frutas! E assim aconteceu.
12 Diꞌtapʉre noꞌo otese cape cʉosenojõ pĩꞌrĩ, dʉcaticaro niwʉ̃. Tojo nicã pacase yucʉpagʉ quẽꞌrã pĩꞌrĩ, dʉcaticaro niwʉ̃. Aꞌte cʉ̃ weeꞌquere ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
12 A terra produziu todo tipo de vegetais: plantas que dão sementes e árvores que dão frutas. E Deus viu que o que havia feito era bom.
13 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ pʉa nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
13 A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o terceiro dia.
14 Iꞌtia nʉmʉ beꞌro Õꞌacʉ̃ nicʉ niwĩ tja: “Ʉꞌmʉsepʉre sĩꞌose cũurõʉaꞌa. Tojo weecã, ʉmʉcore, ñamirẽ dʉcawaarosaꞌa. Te meꞌrã ĩꞌamasĩnoꞌrõsaꞌa ʉmʉcori, ñamirĩ, cʉ̃ꞌmarĩ, puꞌecʉri waꞌasere.
14 Então Deus disse: — Que haja luzes no céu para separarem o dia da noite e para marcarem os dias, os anos e as estações!
15 Aꞌte diꞌtare sĩꞌoatje ʉꞌmʉsepʉ nirõsaꞌa”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ níꞌcaronojõta tojacaro niwʉ̃.
15 Essas luzes brilharão no céu para iluminar a terra. E assim aconteceu.
16 Tojo weegʉ Õꞌacʉ̃ pʉarã mujĩpũa weecʉ niwĩ. Niꞌcʉ̃ mujĩpũ pajigʉ ʉmʉcore sĩꞌoacjʉre, apĩ cãꞌgʉ̃acã ñamirẽ sĩꞌoacjʉre weecʉ niwĩ. Ñocõa quẽꞌrãrẽ weecʉ niwĩ.
16 Deus fez as duas grandes luzes: a maior para governar o dia e a menor para governar a noite. E fez também as estrelas.
17 — ausente —
17 Deus pôs essas luzes no céu para iluminarem a terra,
18 — ausente —
18 para governarem o dia e a noite e para separarem a luz da escuridão. E Deus viu que o que havia feito era bom.
19 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ iꞌtia nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
19 A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o quarto dia.
20 Baꞌparitise nʉmʉrĩ beꞌrore Õꞌacʉ̃ apeye bajurẽnemocʉ niwĩ tja. Aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Diapʉre waꞌi, noꞌo nirãnojõ nirãsama. Na pãjãrã masãputirãsama. Tojo nicã ʉꞌmʉarõpʉre mirĩcʉ̃a wʉʉrã nirãsama”, nicʉ niwĩ.
20 Depois Deus disse: — Que as águas fiquem cheias de todo tipo de seres vivos, e que na terra haja aves que voem no ar!
21 Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃. Pacarã dia pajiri maapʉ nirã́, tojo nicã waꞌi, ãpẽrã nipeꞌtirã diapʉ nirãnojõrẽ, nipeꞌtirã waꞌicʉrã wʉʉrãrẽ bajurẽcʉ niwĩ. Tuꞌajatojanʉꞌcõ, “Añuꞌu”, ni ĩꞌacʉ niwĩ.
21 Assim Deus criou os grandes monstros do mar, e todas as espécies de seres vivos que em grande quantidade se movem nas águas, e criou também todas as espécies de aves. E Deus viu que o que havia feito era bom.
22 Narẽ añurõ waꞌato nígʉ̃, aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Põꞌrãti weetjĩarã, nipeꞌtiropʉ ʉꞌmʉarõpʉ, tojo nicã maarĩpʉre tuuseꞌsanʉꞌcãrã waꞌaya”, nicʉ niwĩ.
22 Ele abençoou os seres vivos do mar e disse: — Aumentem muito em número e encham as águas dos mares! E que as aves se multipliquem na terra!
23 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ baꞌparitise nʉmʉrĩ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
23 A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o quinto dia.
24 Niꞌcãmocʉse nʉmʉrĩ beꞌrore Õꞌacʉ̃ aꞌtiro nicʉ niwĩ tja: “Diꞌtapʉre waꞌicʉrãrẽ cũugʉ̃ti. Na nʉcʉ̃cjãrã, ecarã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã nirãsama”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
24 Então Deus disse: — Que a terra produza todo tipo de animais: domésticos, selvagens e os que se arrastam pelo chão, cada um de acordo com a sua espécie! E assim aconteceu.
25 Tojo weegʉ waꞌicʉrã nʉcʉ̃cjãrã, ecarã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarãrẽ daꞌrecʉ niwĩ. Narẽ ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
25 Deus fez os animais, cada um de acordo com a sua espécie: os animais domésticos, os selvagens e os que se arrastam pelo chão. E Deus viu que o que havia feito era bom.
26 Cʉ̃ nipeꞌtise wééca beꞌro aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Niꞌcʉ̃ masʉ̃ marĩ weronojõ niseti, bajugʉre daꞌrerã. Tʉꞌomasĩse cʉogʉ nigʉ̃sami. Cʉ̃ waꞌi, mirĩcʉ̃a, waꞌicʉrã ecarã, nʉcʉ̃cjãrã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã, nipeꞌtirã aꞌti nucũcãpʉ nirã́ buꞌipʉ dutigʉ nigʉ̃sami”, nicʉ niwĩ.
26 Aí ele disse: — Agora vamos fazer os seres humanos, que serão como nós, que se parecerão conosco. Eles terão poder sobre os peixes, sobre as aves, sobre os animais domésticos e selvagens e sobre os animais que se arrastam pelo chão.
27 Õꞌacʉ̃ masʉ̃rẽ daꞌregʉ, cʉ̃ weronojõ niseti, bajugʉre weecʉ niwĩ.
27 Assim Deus criou os seres humanos; ele os criou parecidos com Deus. Ele os criou homem e mulher
28 Narẽ aꞌtiro nicʉ niwĩ:
28 e os abençoou, dizendo: — Tenham muitos e muitos filhos; espalhem-se por toda a terra e a dominem. E tenham poder sobre os peixes do mar, sobre as aves que voam no ar e sobre os animais que se arrastam pelo chão.
29 Beꞌro narẽ ninemocʉ niwĩ: “Noꞌo baꞌase otese peri cʉosenojõrẽ, yucʉdʉca dʉcatisenojõrẽ mʉsãrẽ oꞌoꞌo. Te mʉsã baꞌase nirõsaꞌa.
29 Para vocês se alimentarem, eu lhes dou todas as plantas que produzem sementes e todas as árvores que dão frutas.
30 Apeye quẽꞌrãrẽ, nipeꞌtirã waꞌicʉrã, wʉʉrã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã, nipeꞌtirã catise cʉorãnojõ tá, tojo nicã pũrĩ yaꞌsasere baꞌarãsama. Narẽ tere cũuꞌu”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
30 Mas, para todos os animais selvagens, para as aves e para os animais que se arrastam pelo chão, dou capim e verduras como alimento. E assim aconteceu.
31 Te nipeꞌtise cʉ̃ weeꞌquere weetuꞌajanʉꞌcõ, “Añubutiaꞌa”, ni ĩꞌacʉ niwĩ. Tocãꞌrõta weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ niꞌcãmocʉse nʉmʉrĩ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
31 E Deus viu que tudo o que havia feito era muito bom. A noite passou, e veio a manhã. Esse foi o sexto dia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.