Gênesis 1
Õ'âkĩ̶ hɨ yeere uúkũri turi Tukano (TUONT) vs NAA
1 Ne waro Õꞌacʉ̃ ʉꞌmʉse, tojo nicã diꞌtare bajurẽcʉ niwĩ.
1 No princípio, Deus criou os céus e a terra.
2 Titare diꞌta ne bajuticaro niwʉ̃. Tojo weero ne apeyenojõ marĩcaro niwʉ̃. Aco diaꞌcʉ̃ nipeꞌtiropʉ nicaro niwʉ̃. Tojo nicã naꞌitĩꞌarõ nicaro niwʉ̃. Espíritu Santu aco buꞌipʉ wʉʉcusiacʉ niwĩ.
2 A terra era sem forma e vazia; havia trevas sobre a face do abismo, e o Espírito de Deus se movia sobre as águas.
3 Õꞌacʉ̃ tere ĩꞌagʉ̃, aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Boꞌreyuse niato”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ tojo nicãta, boꞌreyua waꞌacaro niwʉ̃.
3 Então Deus disse: — Haja luz! E houve luz.
4 Te boꞌreyuse añuse nicã ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ. To beꞌro boꞌreyusere dʉcawaacʉ niwĩ.
4 E Deus viu que a luz era boa e fez separação entre a luz e as trevas.
5 Tere dʉcawaagʉ, aꞌtiro wãmeyecʉ niwĩ. Boꞌreyusere “ʉmʉco”, naꞌitĩꞌasere “ñami” wãmeyecʉ niwĩ. Cʉ̃ tojo níca beꞌro ʉmʉco, ñami nʉꞌcãcaro niwʉ̃. Ticʉseta weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ ne nʉꞌcãrĩ nʉmʉrẽ.
5 Deus chamou à luz “dia” e chamou às trevas “noite”. Houve tarde e manhã, o primeiro dia.
6 Tere wééca beꞌro ape nʉmʉ peꞌe, te acore ĩꞌagʉ̃, Õꞌacʉ̃ aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Acore dʉcawaaroʉaꞌa. Apeye ʉꞌmʉsepʉ, apeye nucũcãpʉ tojato”, nicʉ niwĩ.
6 E Deus disse: — Haja um firmamento no meio das águas e separação entre águas e águas.
7 Cʉ̃ níꞌcaronojõta acore dʉcawaacʉ niwĩ. Apeye ʉꞌmʉsepʉ, apeye nucũcãpʉ tojacaro niwʉ̃.
7 E Deus fez o firmamento e a separação entre as águas debaixo do firmamento e as águas acima do firmamento. E assim aconteceu.
8 Ʉꞌmʉarõpʉ oꞌmecurari nirõpʉre “ʉꞌmʉse” wãmeyecʉ niwĩ. Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃, niꞌcã nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
8 E Deus chamou ao firmamento “céus”. Houve tarde e manhã, o segundo dia.
9 Ape nʉmʉrẽ Õꞌacʉ̃ “Diꞌta boposãjã bajuato nígʉ̃, aco ʉꞌmʉse docapʉ nise niꞌcãrõpʉta nerẽato”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
9 E Deus disse: — Ajuntem-se as águas debaixo dos céus num só lugar, e apareça a porção seca. E assim aconteceu.
10 Te boposãjãꞌquere ĩꞌagʉ̃, “diꞌta” wãmeyecʉ niwĩ. Aco niꞌcãrõ meꞌrã nerẽꞌquere “dia pajiri maajo” wãmeyecʉ niwĩ. Õꞌacʉ̃ te cʉ̃ weeꞌquere ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
10 Deus chamou à porção seca “terra” e ao ajuntamento de águas chamou “mares”. E Deus viu que isso era bom.
11 Te nipeꞌtise añurõ bajucã ĩꞌagʉ̃, “Diꞌtapʉre noꞌo nise pĩꞌrĩato. Noꞌo nipeꞌtise otese cape oꞌosenojõ, tojo nicã yucʉpagʉ nipeꞌtise dʉcatise cape oꞌosenojõ pĩꞌrĩato. Tojo weero te dʉcata pĩꞌrĩturiarosaꞌa”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ tojo níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
11 E Deus disse: — Que a terra produza relva, ervas que deem semente e árvores frutíferas que deem fruto segundo a sua espécie, cuja semente esteja no fruto sobre a terra. E assim aconteceu.
12 Diꞌtapʉre noꞌo otese cape cʉosenojõ pĩꞌrĩ, dʉcaticaro niwʉ̃. Tojo nicã pacase yucʉpagʉ quẽꞌrã pĩꞌrĩ, dʉcaticaro niwʉ̃. Aꞌte cʉ̃ weeꞌquere ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
12 E a terra produziu relva, ervas que davam semente segundo a sua espécie e árvores que davam fruto, cuja semente estava nele, conforme a sua espécie. E Deus viu que isso era bom.
13 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ pʉa nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
13 Houve tarde e manhã, o terceiro dia.
14 Iꞌtia nʉmʉ beꞌro Õꞌacʉ̃ nicʉ niwĩ tja: “Ʉꞌmʉsepʉre sĩꞌose cũurõʉaꞌa. Tojo weecã, ʉmʉcore, ñamirẽ dʉcawaarosaꞌa. Te meꞌrã ĩꞌamasĩnoꞌrõsaꞌa ʉmʉcori, ñamirĩ, cʉ̃ꞌmarĩ, puꞌecʉri waꞌasere.
14 E Deus disse: — Que haja luzeiros no firmamento dos céus, para fazerem separação entre o dia e a noite; e sejam eles para sinais, para estações, para dias e anos.
15 Aꞌte diꞌtare sĩꞌoatje ʉꞌmʉsepʉ nirõsaꞌa”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ níꞌcaronojõta tojacaro niwʉ̃.
15 E sirvam de luzeiros no firmamento dos céus, para iluminar a terra. E assim aconteceu.
16 Tojo weegʉ Õꞌacʉ̃ pʉarã mujĩpũa weecʉ niwĩ. Niꞌcʉ̃ mujĩpũ pajigʉ ʉmʉcore sĩꞌoacjʉre, apĩ cãꞌgʉ̃acã ñamirẽ sĩꞌoacjʉre weecʉ niwĩ. Ñocõa quẽꞌrãrẽ weecʉ niwĩ.
16 Deus fez os dois grandes luzeiros: o maior para governar o dia, e o menor para governar a noite; e fez também as estrelas.
17 — ausente —
17 E os colocou no firmamento dos céus para iluminarem a terra,
18 — ausente —
18 para governarem o dia e a noite e fazerem separação entre a luz e as trevas. E Deus viu que isso era bom.
19 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ iꞌtia nʉmʉ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
19 Houve tarde e manhã, o quarto dia.
20 Baꞌparitise nʉmʉrĩ beꞌrore Õꞌacʉ̃ apeye bajurẽnemocʉ niwĩ tja. Aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Diapʉre waꞌi, noꞌo nirãnojõ nirãsama. Na pãjãrã masãputirãsama. Tojo nicã ʉꞌmʉarõpʉre mirĩcʉ̃a wʉʉrã nirãsama”, nicʉ niwĩ.
20 E Deus disse: — Que as águas sejam povoadas de enxames de seres vivos; e as aves voem sobre a terra, sob o firmamento dos céus.
21 Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃. Pacarã dia pajiri maapʉ nirã́, tojo nicã waꞌi, ãpẽrã nipeꞌtirã diapʉ nirãnojõrẽ, nipeꞌtirã waꞌicʉrã wʉʉrãrẽ bajurẽcʉ niwĩ. Tuꞌajatojanʉꞌcõ, “Añuꞌu”, ni ĩꞌacʉ niwĩ.
21 Assim Deus criou as grandes criaturas marinhas e todos os seres vivos que se movem, os quais povoam as águas, segundo as suas espécies; e todas as aves, segundo as suas espécies. E Deus viu que isso era bom.
22 Narẽ añurõ waꞌato nígʉ̃, aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Põꞌrãti weetjĩarã, nipeꞌtiropʉ ʉꞌmʉarõpʉ, tojo nicã maarĩpʉre tuuseꞌsanʉꞌcãrã waꞌaya”, nicʉ niwĩ.
22 E Deus os abençoou, dizendo: — Sejam fecundos, multipliquem-se e encham as águas dos mares; e, na terra, se multipliquem as aves.
23 Aꞌtere weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ baꞌparitise nʉmʉrĩ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
23 Houve tarde e manhã, o quinto dia.
24 Niꞌcãmocʉse nʉmʉrĩ beꞌrore Õꞌacʉ̃ aꞌtiro nicʉ niwĩ tja: “Diꞌtapʉre waꞌicʉrãrẽ cũugʉ̃ti. Na nʉcʉ̃cjãrã, ecarã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã nirãsama”, nicʉ niwĩ. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
24 E Deus disse: — Que a terra produza seres vivos, conforme a sua espécie: animais domésticos, animais que rastejam e animais selvagens, segundo a sua espécie. E assim aconteceu.
25 Tojo weegʉ waꞌicʉrã nʉcʉ̃cjãrã, ecarã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarãrẽ daꞌrecʉ niwĩ. Narẽ ĩꞌagʉ̃, “Añuꞌu”, nicʉ niwĩ.
25 E Deus fez os animais selvagens, segundo a sua espécie, e os animais domésticos, conforme a sua espécie, e todos os animais que rastejam sobre a terra, segundo a sua espécie. E Deus viu que isso era bom.
26 Cʉ̃ nipeꞌtise wééca beꞌro aꞌtiro nicʉ niwĩ: “Niꞌcʉ̃ masʉ̃ marĩ weronojõ niseti, bajugʉre daꞌrerã. Tʉꞌomasĩse cʉogʉ nigʉ̃sami. Cʉ̃ waꞌi, mirĩcʉ̃a, waꞌicʉrã ecarã, nʉcʉ̃cjãrã, bʉarã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã, nipeꞌtirã aꞌti nucũcãpʉ nirã́ buꞌipʉ dutigʉ nigʉ̃sami”, nicʉ niwĩ.
26 E Deus disse: — Façamos o ser humano à nossa imagem, conforme a nossa semelhança. Tenha ele domínio sobre os peixes do mar, sobre as aves dos céus, sobre os animais domésticos, sobre toda a terra e sobre todos os animais que rastejam pela terra.
27 Õꞌacʉ̃ masʉ̃rẽ daꞌregʉ, cʉ̃ weronojõ niseti, bajugʉre weecʉ niwĩ.
27 Assim Deus criou o ser humano à sua imagem, à imagem de Deus o criou; homem e mulher os criou.
28 Narẽ aꞌtiro nicʉ niwĩ:
28 E Deus os abençoou e lhes disse: — Sejam fecundos, multipliquem-se, encham a terra e sujeitem-na. Tenham domínio sobre os peixes do mar, sobre as aves dos céus e sobre todo animal que rasteja pela terra.
29 Beꞌro narẽ ninemocʉ niwĩ: “Noꞌo baꞌase otese peri cʉosenojõrẽ, yucʉdʉca dʉcatisenojõrẽ mʉsãrẽ oꞌoꞌo. Te mʉsã baꞌase nirõsaꞌa.
29 E Deus disse ainda: — Eis que lhes tenho dado todas as ervas que dão semente e se acham na superfície de toda a terra e todas as árvores em que há fruto que dê semente; isso servirá de alimento para vocês.
30 Apeye quẽꞌrãrẽ, nipeꞌtirã waꞌicʉrã, wʉʉrã, nucũcãpʉ sĩꞌcõsijarã, nipeꞌtirã catise cʉorãnojõ tá, tojo nicã pũrĩ yaꞌsasere baꞌarãsama. Narẽ tere cũuꞌu”, nicʉ niwĩ Õꞌacʉ̃. Cʉ̃ níꞌcaronojõta waꞌacaro niwʉ̃.
30 E para todos os animais da terra, todas as aves dos céus e todos os animais que rastejam sobre a terra, em que há fôlego de vida, toda erva verde lhes servirá de alimento. E assim aconteceu.
31 Te nipeꞌtise cʉ̃ weeꞌquere weetuꞌajanʉꞌcõ, “Añubutiaꞌa”, ni ĩꞌacʉ niwĩ. Tocãꞌrõta weecʉ niwĩ Õꞌacʉ̃ niꞌcãmocʉse nʉmʉrĩ beꞌro cja nʉmʉrẽ.
31 Deus viu tudo o que havia feito, e eis que era muito bom. Houve tarde e manhã, o sexto dia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.