Atos 13
Maaron Saveeŋ Tooni Patabuyaaŋ (TUC-T) vs NTLH
1 Yes Antioka tau titaghon Krisi na, propet siriv tomania paduduŋaaŋa siriv tileep iloŋ ila lupuuŋ toozi. Ezazi tauvene: Banabas, Simeon tau tiwaato tighe ‘Gabgab’, Lusius to Sairini, Manaen (i yesuru Erod tau igham pooz pa nugh na tumbuuŋ eemon), ve Saul.
1 Na igreja de Antioquia havia os seguintes profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado “o Negro”; Lúcio, de Cirene; Manaém, que havia sido criado junto com o governador Herodes ; e Saulo.
2 Saawe ee, tiŋgun tauzi pa ghaniiŋ aniiŋ itaghon suŋuuŋ ŋgara. Tisuŋsuŋ ila le Avuvu Patabuyaaŋ isaav pazi ighe: “Aghur Banabas yesuru Saul tivot, leso tigham uraat tau napoi zi pani na.”
2 Certa vez, quando eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem para mim Barnabé e Saulo a fim de fazerem o trabalho para o qual eu os tenho chamado.
3 Tauvene tiŋgun tauzi pa ghaniiŋ aniiŋ ve tisuŋ, ve tighur nimazi izala yesuru pavozi imin palotiiŋ zi le isov, ra tighur zi tila.
3 Então eles jejuaram, e oraram, e puseram as mãos sobre Barnabé e Saulo. E os enviaram na sua missão.
4 Ene eez tau Avuvu Patabuyaaŋ ighur Banabas ve Saul pa uraat. Yesuru tila tivot nugh Selusia, ve tigham waaŋ ta sewe, ve tiraav tila pa sisi Saiprus.
4 Barnabé e Saulo, tendo sido enviados pelo Espírito Santo, foram até a cidade de Selêucia e dali embarcaram para a ilha de Chipre.
5 Tilooŋ nugh Salamis, ve tivovotia Maaron aliiŋa pa yes Yuda ila rumei toozi. Yoan Markus ila tomani zi paam to iuul zi.
5 Quando chegaram à cidade de Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas . E eles tinham João Marcos para ajudá-los no trabalho missionário.
6 Tilaagh taan tila tivot sisi ziige ite, ve tila peria nugh tiina Papos, le tizaa to mur tamazi ee ta sewe, eeza Bar-Yesu. I Yuda tamazi, ve i propet karom ee.
6 Eles atravessaram toda a ilha, chegando até a cidade de Pafos. Ali encontraram um judeu que era mágico e falso
7 Saawe naol, i ipakpaak Sergius Paulus tau iŋginŋgin sisi tawe. Sergius Paulus, i ŋeer ŋgara ee, ve ighe le ilooŋ Maaron aliiŋa. Tauvene imbaaŋ ila pa Banabas yesuru Saul ighe tilam tooni.
7 Ele era amigo de Sérgio Paulo, o governador da ilha, que era um homem muito inteligente. O Governador mandou chamar Barnabé e Saulo, pois queria ouvir a palavra de Deus.
8 Bar-Yesu eeza ite Elimas. Eez tane, puughu tauvene: ‘mur tamazi.’ I itovtoova to itatan yesuru saveeŋ toozi, ve iŋgarum Sergius Paulus loolo, leso ighur ila to Krisi sov.
8 Mas o mágico Elimas (este é o nome dele em grego ) era contra os apóstolos . Ele não queria que o Governador aceitasse a fé cristã.
9 Eemon Avuvu Patabuyaaŋ izeev Saul, tau tiwaat eeza ite Paulus na, ve maata deŋia pa mur tamazi tawe,
9 Então Saulo, também conhecido como Paulo , cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para Elimas
10 ve isaav ariaaŋ pani ighe: “Ai, yo tane, ŋeer saghati ee! Ŋeer Saghati naatu yo! Yo ughurghur koi pa ŋgar duduuŋa naol isov, ve lolom ivon pa ŋgar sasaghati ve ŋgar karom naol! Ŋeez o upul ŋgar tsio tau ukaukau tamtamon ŋgar toozi ve upapaghau zi pa eez duduuŋa to Maaron?
10 e disse: — Filho do Diabo! Inimigo de tudo o que é bom! Homem mau e mentiroso! Por que é que você não para de torcer o verdadeiro ensinamento do Senhor?
11 Aazne, yo pale ughit katin Maaron niima. I aat igham matam ikumkuum, ve irau ughita nugh muul mako. Ve pale uleep tauvene saawe malau rig!” Paulus isaav tauvene, ve rekia mon gabua imin naghavghavu tomania ndoroom ikau mur tamazi tana maata. Tauvene ivalaghlaagh, ve iliil tamtamon siriv to tiuule ighe tikis niima ve tipaduduuŋa pa eez.
11 Agora escute! O Senhor vai castigá-lo. Você ficará cego e não verá a luz do sol por algum tempo. No mesmo instante Elimas sentiu uma nuvem escura cobrir os seus olhos e ele começou a se virar para todos os lados, procurando alguém que o guiasse pela mão.
12 Daaba to sisi tawe ighita gabua tau ivot na, le irur pa saveeŋ to Tiina Yesu tapiri ve ŋgar tooni imbool. Tauvene ighur ila kat.
12 Quando o Governador viu isso, creu e ficou muito admirado com os ensinamentos a respeito do Senhor Jesus.
13 Paulus tomania zeetŋa tigham waaŋ izi nugh Papos, ve tiraav tila tivool pa taan tiina. Ra tilaagh tila tivot nugh Perga tau igheen ila taan sirivu to Pampilia. Tileep ta sewe, ve Yoan Markus ipul zi, ve ighau imuul ila pa Yerusalem.
13 Paulo e os seus companheiros navegaram da cidade de Pafos até Perge, uma cidade da província da Panfília. Porém João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Paulus yesuru Banabas tipul nugh Perga, ve tizala pa nugh Antiok tau igheen ila taan sirivu to Pisidia. Tilepleep ta sewe le saawe to umbom patabuyaaŋ, ra tiloŋ tila rumei to yes Yuda, ve mbolezi izi tomani zi pa suŋuuŋ.
14 Eles continuaram a viagem, indo de Perge até a cidade de Antioquia, no distrito da Pisídia. No sábado entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Tamtamon siriv to lupuuŋ tawe tiwaat saveeŋ siriv tau igheen ila tutuuŋ to Mose, ve saveeŋ siriv to yes propet le isov, ra yes ŋginiiŋa to lupuuŋ tana tighason ila pa Paulus yesuru Banabas tighe: “Aiyo, yam toŋvetaz ru, ighe lemim savsaveeŋ siriv to apalot lupuuŋ tane, o asaav.”
15 Depois da leitura da Lei de Moisés e dos livros dos Profetas , os chefes da sinagoga mandaram dizer a eles: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra para animar o povo, podem falar agora.
16 Paulus iburig iyooz, ve itatan niima pazi, leso tineneeŋ ve tighur taliŋazi pani. Ra ipaburigin saveeŋ tooni ighe: “Yam zitamoot to Israel, ve yam siriv tau aroron pa Maaron ve ataghon ŋgar tooni na, aghur taliŋamim payau poi.
16 Então Paulo se levantou, fez um sinal com a mão, pedindo silêncio, e começou a dizer: — Homens de Israel e todos vocês não judeus que
17 Iit Israela, muuŋ Maaron toit isiigh timbuunŋa timin i tauu le. Ve saawe tau tila tileep timin loom izi Isip, i igham zi timasa timin naol. Ra itotoi tapiri pa yes Isipa, ve igherev timbuunŋa gha tipul taan to yes Isipa ve tivot.
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos antepassados quando moravam na terra do Egito e fez deles um grande povo. Ele os tirou de lá com grande poder
18 Yes tileep izi nugh ŋginaaŋa irau ndaman tamoot ru (40), ve monmon tizorzoor Maaron aliiŋa ve tighamgham ŋgar tau irau i loolo mako na. Eemon i iyai ghi, ve iŋgin zi pa laghooŋ toozi.
18 e, no deserto, aguentou aquela gente durante quarenta anos.
19 Yes tilaagh tila tivot taan sirivu to Kanaan, ra i ireu tamtamon to nugh tintiina liim ve ru, ve igham taan toozi imin yes Israela lezi motot.
19 Ele destruiu sete povos na terra de Canaã, e o povo de Israel se tornou dono das terras deles.
20 Uraat isov tana igham ndaman 450.
20 Tudo isso levou uns quatrocentos e cinquenta anos. — Depois disso Deus lhes deu juízes, até o tempo de Samuel.
21 ra tighason Maaron to igham lezi kinik eta. Tauvene i ighur Kis naatu Saul imin kinik pazi. Saul puughu tooni ivot ila to Benyamin. I iŋgin Israel irau ndaman tamoot ru (40).
21 Quando o povo pediu um rei, ele lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, para ser rei deles durante quarenta anos.
22 Eemon murei, ra Maaron izughuia izi, ve ighur David aana imin kinik. Maaron ipaesia David ŋgar tooni ighe:
22 Depois que tirou Saul, Deus pôs Davi como rei e disse isto a respeito dele: “Encontrei em Davi, filho de Jessé, o tipo de pessoa que eu quero e que vai fazer tudo o que eu desejo.”
23 “Aazne, Maaron ighur ŋeer ee imin Uleeŋa pa yes Israela itaghon saveeŋ mbuaaŋ tooni. I ivot ila siŋ to David. Eeza Yesu.
23 Um dos descendentes de Davi foi Jesus, a quem Deus pôs como Salvador de Israel, como havia prometido.
24 Yesu ipaburigin uraat tooni soone, ve ŋeer rughuzaaŋa Yoan imuuŋ pani, ve ivovotia saveeŋ pa yes Israela ighe tisov tipul ŋgar toozi sasaghati ileple, ve titoor ŋgar toozi ila pa Maaron, ve tigham yaa.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou a sua mensagem a todo o povo de Israel, dizendo que eles deviam se arrepender e ser batizados.
25 Saawe igharau to Yoan ipasov uraat tooni, ra ighason tamtamon ighe: ‘Yam agham ŋgar aghe yau sei? Aghe yau Mesia tau asasaŋani na? Mako. Ŋeer ee pale ilam murei payau. I iliiv ghau kat. Uraat sorok imin polaaŋ waar pa zuzuuŋa to aaghe, ene yau poiag irau to nagham pani mako.’”
25 Mas, quando João estava terminando a sua missão, disse ao povo: “Quem é que vocês pensam que eu sou? Eu não sou aquele que vocês estão esperando. Mas escutem! Ele vem depois de mim, porém eu não mereço a honra de tirar as sandálias dos pés dele.”
26 Ra Paulus isaav pazi ighe: “Yam toŋvetaz, yam tau Abaram paaghu tooni, ve yam siriv tau aroron pa Maaron ve ataghon ŋgar tooni na paam, alooŋ. Maaron aliiŋa tau isavia eez tau i igham mulin tamtamon, ene iŋarui ghiit.
26 Paulo continuou: — Meus irmãos, descendentes de Abraão, e também vocês não judeus que temem a Deus, escutem! Essa mensagem de salvação foi mandada para todos nós.
27 — ausente —
27 De fato, os moradores de Jerusalém e os seus líderes não entenderam que Jesus é o Salvador. E também não compreenderam as palavras dos livros dos Profetas, que são lidos todos os sábados. Mesmo assim, ao condenarem Jesus, eles estavam cumprindo essas profecias .
28 — ausente —
28 E, embora não encontrassem nenhuma razão para condená-lo à morte, pediram a Pilatos que mandasse matá-lo.
29 Saveeŋ tau yes propet tiboode izaa to Yesu na, yes Yuda titaghon suvinia le isov, ra tamtamon siriv tighamu izi pa ai pambarooŋ, ve tigham paata tila gha tighuru iloŋ ila maet puura tau tigharaata pataghaaŋ imin naal pa mateegha.
29 Depois de fazerem tudo o que as Escrituras Sagradas falam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o puseram num túmulo.
30 — ausente —
30 Mas Deus o ressuscitou,
31 — ausente —
31 e durante muitos dias ele apareceu às pessoas que o tinham acompanhado da Galileia até Jerusalém. Agora essas pessoas são testemunhas que falam a respeito de Jesus ao povo de Israel.
32 — ausente —
32 — E nós estamos aqui para trazer o evangelho a vocês.
33 — ausente —
33 Deus fez agora para nós o que havia prometido aos nossos antepassados: ele ressuscitou Jesus, como está escrito no Salmo número dois: “Você é o meu Filho; hoje eu me tornei o seu Pai.”
34 “Tauvene Yesu, Maaron ipaburigini pa mateegh wa. Ve i irau imuul izila naal gha imbuuz ne mako. Saveeŋa igheen tauvene:
34 — E foi isto o que Deus disse a respeito da ressurreição de Jesus, afirmando que ele nunca seria destruído pela morte: “Eu vou dar a vocês as bênçãos sagradas e certas que prometi a Davi.”
35 Ve saveeŋ ziiri ite isaav ighe:
35 E em outra parte das Escrituras lemos também: “Tu não deixarás que o teu dedicado servo apodreça na sepultura.”
36 “Iit tawatagh: Saawe tau kinik David ileep izi taan, i ibesbees pa Maaron itaghon Maaron ŋgar tooni. Ve saawe tau imaat, titavia tomania timŋa, ve paata imbuuz ila naal loolo.
36 E Paulo disse ainda: — Na verdade, Davi, no seu tempo, cumpriu os planos de Deus. Depois morreu, foi sepultado ao lado dos seus antepassados e apodreceu na sepultura.
37 Eemon ŋeer tau Maaron ipaburigini pa mateegh na, paata imbuuz mako.
37 Mas isso não aconteceu com aquele que Deus ressuscitou. Meus irmãos, todos vocês precisam saber com certeza que é por meio de Jesus que a mensagem do perdão de pecados é anunciada a vocês. Precisam saber também que quem crê é libertado de todos os pecados dos quais a Lei de Moisés não pode livrar.
40 “Tauvene yam ayamaan gham. Uleeŋa tau Maaron imbaaŋo pait ne, azori sov. Pa ighe agham tauvene, ene aat gabua tau yes propet tisavia na ivot payam. Saveeŋa igheen tauvene:
40 Portanto, tenham cuidado para que não aconteça o que os profetas disseram:
41 ‘Yam tamtamon to veleghiiŋ Maaron, alooŋ!
41 “Prestem atenção, vocês que zombam de Deus! Fiquem espantados e morram. Pois o que vou fazer agora é uma coisa em que vocês não acreditariam, mesmo que alguém explicasse.”
42 Paulus isavsaav le isov, ra yesuru Banabas tipul rumei tana, ve tivot tila muuri. Tamtamon to lupuuŋ tana tiburig, ve tighason zi ariaaŋ tighe umbom patabuyaaŋ ite ighe ivot, mako yesuru timuul tilam, ve tila saveeŋ tana loolo muul.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da reunião, as pessoas pediram com insistência que eles voltassem no sábado seguinte a fim de falarem sobre o mesmo assunto.
43 Lupuuŋ toozi isov gha tamtamon tighawaar, ve eval tiina titaghon Banabas yesuru Paulus gha yesŋa tila. Siriv, yes Yuda duduuŋ. Ve siriv, ene yes tau titoor zi timin Yuda ve titaghon eez to Maaron. Yesuru tisavsaav tomani zi, ve tipalot zi tighe lolozi isaghav Maaron ve tiyooz tuŋia ila poia tooni.
43 Depois da reunião, muitos judeus e outras pessoas convertidas ao Judaísmo acompanharam Paulo e Barnabé, que falavam com eles e animavam todos para que continuassem firmes na graça de Deus.
44 Tilepleep le umbom patabuyaaŋ ivot muul, ra tamtamon tisov to nugh tana tila tilup zi pa loŋaaŋ saveeŋ to Tiina toit.
44 No sábado seguinte quase todos os moradores da cidade foram ouvir a palavra do Senhor.
45 Yes Yuda tighita eval tiina kat timeke tila tighe tilooŋ Paulus yesuru Banabas saveeŋ toozi. Tauta ŋuŋuaaŋ tiina ivot pazi, ve tiburig gha yesŋa Paulus tivazorai zi, ve tisik saveeŋ veleghiiŋ naol pani.
45 Quando os judeus viram aquela multidão, ficaram com muita inveja. Então começaram a dizer o contrário do que Paulo dizia e o insultaram.
46 Eemon Paulus yesuru Banabas tiroi mako. Tiyooz ariaaŋ, ve tisaav ghazooŋa pazi tighe: “Maaron ighe ipamuuŋ gham pa saveeŋ tooni. Eemon yam azori. Ŋgar tau aghamu na, ene imin agabiiz taumim aghe yam aat irau to agham lepoogh to mataan yaryaare ne mako. Tauvene aazne ve ila, yei aat nipul gham aleplemim, ve nila pa yes tau Yuda mako na.
46 Porém Paulo e Barnabé falaram com mais coragem ainda. Eles disseram: — Era necessário que a palavra de Deus fosse anunciada primeiro a vocês que são judeus. Mas, como vocês não querem aceitá-la e acham que não merecem receber a vida eterna, então agora nós vamos anunciar a palavra aos não judeus.
47 Pasaa, Ŋeer Tiina aavo iyaryaaŋ payei ighe:
47 Pois esta é a ordem que o Senhor Deus deu a nós, o seu povo: “Eu coloquei você como luz para os outros povos, a fim de que você leve a salvação ao mundo inteiro.”
48 Yes tau Yuda mako na, tilooŋ saveeŋ tane, le lolozi poia kat ve tipait Maaron pa saveeŋ tooni tau tilooŋa na. Ve tamtamon tisov tau Maaron isiigh zi to tigham lepoogh to mataan yaryaare na, yes tighur ila.
48 Quando os não judeus ouviram isso, ficaram muito alegres e começaram a dizer que a palavra do Senhor era boa. E creram todos os que tinham sido escolhidos para ter a vida eterna.
49 Tauvene Maaron saveeŋ tooni ilaan toman tapiri irau taan sirivu tawe.
49 A palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Eemon yes Yuda tiŋgarum yes daaba to nugh tana tomania zilivaa siriv tau ezazi tintiina ve titaghon yes Yuda pa suŋuuŋ toozi na lolozi. Tauvene yes daaba ve zilivaa tawe anazi tipazaagh eval tiina, ve tighur pataŋani pa yesuru, ve tinaan zi tighau pa nugh toozi.
50 Mas os judeus atiçaram as mulheres não judias da alta sociedade convertidas ao Judaísmo e também os homens mais importantes da cidade. E começaram a perseguir Paulo e Barnabé e os expulsaram daquela região.
51 Saawe tau yesuru tipul nugh Antiok, tighatuun aghezi gha ŋgaupup to nugh tana izi. Leso imin ilaal pazi pa sosor toozi. Ra tilaagh tila tivot nugh Ikonium.
51 Então os apóstolos sacudiram a poeira das suas sandálias, em sinal de protesto contra eles, e foram para a cidade de Icônio.
52 Ve yes Antioka tau titaghon Yesu na, Avuvu Patabuyaaŋ izeev zi tisov, ve tileep toman lolozi poia kat.
52 E os cristãos de Antioquia continuaram muito alegres e cheios do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.