Mateus 5
Xasasti talaccaxlan (TOPNT) vs NAA
1 Maktum tunuj quilhtamacú Jesús ácxilhli la̱ ixtatakokeni̱t lhu̱hua cristianos. Xlá talacá̱cxtulh aktum sipi y acxni cha̱lh ní ca̱xtum tziná, aná curucs ca̱ta̱tahuilako̱lh ixdiscípulos
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 y tzúculh ca̱huaní jaé laclanca talacapa̱stacni la̱ ixli̱latama̱tcán:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 ―Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí tali̱ta̱yá huí tú ca̱tzanka̱ní nac ixnacujcán, pues tí chuná jaé takalhí ixtalacapa̱stacnicán Dios lakatí ca̱maklhti̱nán nac ixtapáksi̱t.
3 — Bem-aventurados
4 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí laccamama talaktasá tú tapa̱xtoka cristianos, porque Dios ama ca̱ma̱xquí li̱camama natatziyán.
4 — Bem-aventurados
5 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí ni̱ talakatí talactlancán, pues nac ixpa̱xtú̱n Dios ama ca̱maklhti̱nán hua̱k tú cama̱lacnu̱ni̱t naca̱ma̱xquí tí tali̱pa̱huán.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí xli̱hua̱k ixnacujcán talacputzá la̱ tancs natalatamá, porque Dios ama ca̱ma̱xquí tú taputzá.
6 — Bem-aventurados
7 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí tla̱n tacatzí y ca̱lakalhamán xa̱makapitzi cristianos, porque Dios na̱ ama ca̱lakalhamán.
7 — Bem-aventurados
8 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí aktum tahuili̱ni̱t ixtapuhua̱ncán natamacuaní Dios nac ixlatama̱tcán, porque xlá ama ca̱ma̱cxcatzi̱ní ixtalacapa̱stacni.
8 — Bem-aventurados
9 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúlh amá tí tama̱koxumixí cristianos ni̱ catará̱slakli, porque Dios ama ca̱li̱macá̱n xli̱ca̱na ixcamán.
9 — Bem-aventurados
10 ’Catapa̱xáhualh ni̱ cata̱katúyulh amá tí tancs talama̱na ni̱tú ixlakxtucán, pero ca̱liakskahuinancán y ca̱ta̱ra̱slakcán, pues la̱ jaé tí Dios lakatí ca̱maklhti̱nán nac ixtapáksi̱t.
10 — Bem-aventurados
11 ’Capa̱xahuátit ni̱ ca̱katuyúntit huixín tí caj quilacata ca̱li̱ya̱huacaná̱tit tú ni̱ ca̱na, ca̱pu̱tlakacaná̱tit y ca̱ma̱kxtakajni̱caná̱tit.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 ¡Cama̱tla̱ní̱tit tú ca̱lakcha̱ni̱tán y ni̱tú cali̱puhuántit! Porque Dios Minticucán ama ca̱ma̱xqui̱yá̱n mintaxoko̱ncán nac akapú̱n. Ca̱ksántit profetas ni̱ma̱ talatáma̱lh maká̱n, na̱ chuná ca̱pu̱tlakaca y ca̱ma̱kxtakajni̱ca ma̱squi Dios ixca̱ma̱lakacha̱ni̱t.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 ’Aquit cca̱li̱ma̱nu̱yá̱n ca̱quilhtamacú la̱ mátzat ni̱ma̱ li̱ma̱skoke̱nancán; huixín pa̱t ca̱ma̱ta̱yani̱yá̱tit cristianos xlacata ni̱ natalaktzanká. Huixín catzi̱yá̱tit la̱ mátzat li̱ma̱skoke̱cán li̱hua xlacata nata̱yaní; pero para namá mátzat yaj ma̱skoke̱nán a̱huata maka̱ncán y cati̱huá tla̱n lacta̱yamí.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 ’Chuná li̱tum, ixlacati̱ncán cristianos huixín ixtaxkaketcán tú ama tali̱lacahua̱nán ca̱quilhtamacú, na̱ chuná la̱ aktum ca̱chiquí̱n ni̱ma̱ huí ixakstí̱n sipi, cati̱huá ma̱squi mákat tla̱n li̱lacahua̱nán.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Nac aktum ákxtaka ni̱cxni aktlapanu̱cán pu̱skon, siempre huili̱cán ta̱lhmá̱n xlacata hua̱k cristianos natalacahua̱nán.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Y huixín na̱ chuná caca̱li̱ma̱lacahuaní̱tit xa̱makapitzi cristianos milatama̱tcán, y la̱ta tú tlahuayá̱tit xlacán tla̱n natali̱lacahua̱nán mintaxkaketcán y nata̱cxila la̱ Dios ca̱makskoyuli̱ná̱n, y acxni natasí mintascujutcán natali̱lakachixcuhuí Mimpu̱chinacán Dios xalac akapú̱n.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 ’Ni̱ capuhuántit huixín xlacata cmini̱t cca̱ma̱ke̱nú tú li̱ma̱paksi̱nani̱t Dios ca̱quilhtamacú, la̱ namá tapáksi̱t ni̱ma̱ má̱xqui̱lh Dios profeta Moisés y na̱ chuná tú tama̱si̱ni̱t xa̱makapitzi profetas; aquit cmini̱t ca̱ma̱tancsá la̱ta tú ni̱ chuná ma̱kachakxi̱ni̱tántit y ni̱ chuná tlahuayá̱tit.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Ixli̱hua̱k quinacú cca̱huaniyá̱n ni̱ huí tí ama ma̱ke̱nú ni̱ para akstum tachihuí̱n tú li̱ma̱paksi̱nani̱t Dios nac Escrituras; tamaclacasquiní cakantáxtulh hua̱k ixtapuhuá̱n ni̱ma̱ laclhca̱ni̱t ca̱quilhtamacú y nac akapú̱n.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Cati̱huá tí lakmakán y ni̱ ma̱kantaxtí nac ixlatáma̱t ma̱squi caj actzú ixtapáksi̱t Dios porque puhuán ni̱tú li̱macuán y ca̱ma̱si̱ní xa̱makapitzi catamakslihuékelh, nac ixtapáksi̱t Dios namá chixcú ama̱ca li̱maca̱ncán la̱ cha̱tum takalhí̱n chixcú. Pero tí ca̱ma̱kantaxtí nac ixlatáma̱t ma̱squi caj lactzú ixtapáksi̱t Dios y ca̱ma̱si̱ní xa̱makapitzi catamakslihuékelh, nac ixtapáksi̱t Dios ama̱ca li̱maca̱ncán cha̱tum tali̱pa̱u chixcú.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Xa̱huá, para huixín ni̱ lacputzayá̱tit la̱ naca̱liakapu̱layá̱tit lactlá̱n tapuhuá̱n namá fariseos y ixma̱kalhtahuake̱nacán judíos y ca̱makslihuekeyá̱tit ixkasatcán, ni̱ lá pa̱t li̱pa̱xahuayá̱tit tú Dios ma̱lacnu̱ni̱t naca̱ma̱xquí tí xli̱ca̱na tali̱pa̱huán.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 ’Huixín catzi̱yá̱tit la̱ huan amá ixtapáksi̱t Moisés ni̱ma̱ maká̱n quinca̱ma̱xquí̱n: “Ni̱cxni tí camákni̱lh ixta̱cristiano”, y na̱ huan: “Tí makní ixta̱cristiano cama̱lacapu̱ca xlacata naxoko̱nán.”
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Pero chí cca̱huaniyá̱n ma̱s tancs tachihuí̱n: Cati̱huá tí tara̱si̱tzi̱ní ixta̱cristiano y ni̱ ma̱tzanke̱naní, na̱ mini̱ní nama̱lacapu̱cán xlacata naxoko̱nán. Tí huaní ixta̱cristiano: “Huix takalhí̱n”, mini̱ní nama̱lacapu̱cán ixlacati̱ncán lactali̱pa̱u ma̱paksi̱naní̱n xlacata xlacán natama̱xoko̱ní. Y amá tí cuchu̱huí ixta̱cristiano o lacpuhuaní calaktzánka̱lh, namá tla̱n ama̱ca maca̱ncán nac puakxtakajni ana ní ma̱s tapala̱xlá ama akxtakajnán.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 ’Xa̱huá para huix li̱pina mili̱lakachixcuhui̱n nac pusiculan, y lihua pa̱t lakachixcuhui̱ya Dios acxni aksana xlacata ta̱ra̱makasi̱tzi̱ni̱ta minta̱cristiano,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 camákxtakti nac ixpa̱xtú̱n pu̱lakachixcuhui̱n tú li̱pina y pu̱la capit ta̱lacca̱xlaya minta̱cristiano xlacata nama̱tzanke̱naniyá̱n tú li̱makatzanka̱ni̱ta, y a̱stá̱n nataspita y li̱pa̱xáu namacama̱sta̱ya mili̱lakachixcuhui̱n ixli̱hua̱k minacú.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 ’Chuná li̱tum, para tí ta̱ra̱makasi̱tzi̱yá̱n y huaniyá̱n ama ma̱lacapu̱yá̱n, la̱ta ya̱ ma̱laksi̱yá̱n cata̱lacca̱xla ca̱li̱tlá̱n xlacata ni̱ natasanicana nac pu̱ma̱paksí̱n y nama̱nu̱cana nac pu̱la̱chí̱n.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Pues para tanu̱ya aná, pa̱t xokoko̱ya la̱ta tú nali̱ma̱lacapu̱cana.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 ’Huixín catzi̱yá̱tit la̱ huan amá li̱ma̱paksí̱n ni̱ma̱ maká̱n quinca̱ma̱xqui̱ca: “Ni̱cxni tí calakamáklhti̱lh ixpusca̱t ixta̱cristiano.”
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Pero chí cca̱huaniyá̱n ma̱s tancs tachihuí̱n: Cati̱huá tí ma̱squi laca̱ní cha̱tum pusca̱t y kalhi̱putún tuncán, pues nac ixnacú tlahuá tala̱kalhí̱n ixlacatí̱n Dios y na̱ mini̱ní naxoko̱nán.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 ’Para aktum milakastapu ma̱laktzanke̱yá̱n natlahuaya tala̱kalhí̱n, ¡cama̱xtu y catramákanti mákat! Pues ma̱s macuaniyá̱n camakatzanka aktum milakastapu y ni̱ la̱ta katzi̱ya namacapincana nac pu̱pa̱tí̱n ana ní naakxtakajnana.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Chuná li̱tum para aktum mimacán ma̱laktzanke̱yá̱n natlahuaya tala̱kalhí̱n, ¡caca̱cti y catramákanti mákat! Pues ma̱s macuaniyá̱n camakatzanka aktum mimacán y ni̱ la̱ta katzi̱ya namacapincana nac puakxtakajni.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 ’Huixín catzi̱yá̱tit la̱ huan amá li̱ma̱paksi̱n ni̱ma̱ maká̱n quinca̱ma̱xqui̱ca: “Tí tamakaxtokni̱t y makxtakputún ixta̱cha̱t, huata camá̱xqui̱lh ixpusca̱t aktum cápsnat tla̱n xaca̱xlán ixlacatí̱n pu̱ma̱paksí̱n.”
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Pero chí aquit cca̱huaniyá̱n ma̱s tancs tachihuí̱n: Cha̱tum chixcú tí makxtaka ixta̱cha̱t tlahuá quilhmactuy tala̱kalhí̱n ixlacatí̱n Dios, pues namá pusca̱t ma̱squi ni̱ ixkalhí tunuj chixcú, xlá aktlakahuacá naputzá ixta̱tahuila, y xa̱cha̱tum pusca̱t tí ta̱tahuilá na̱ huá ma̱tlahuí tala̱kalhí̱n ixlacatí̱n Dios.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 ’Huixín na̱ catzi̱yá̱tit la̱ huan amá li̱ma̱paksí̱n ni̱ma̱ maká̱n quinca̱ma̱xqui̱ca: “Siempre cama̱kantaxti mintachihuí̱n acxni li̱ma̱lacnu̱ya ixtacuhui̱ní Mimpu̱chiná Dios.”
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Pero aquit chí cca̱huaniyá̱n ma̱s tancs tachihuí̱n: Ni̱cxni tú cali̱ma̱lacnu mintachihuí̱n acxni ni̱ pa̱t ma̱kantaxti̱ya tú ma̱lacnu̱ya. Ni̱ cali̱kalhkamá̱nanti akapú̱n y huá cali̱ma̱lacnu mintachihuí̱n, pues akapú̱n ixpu̱latama̱n Dios;
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 ni̱ cali̱kalhkamá̱nanti ca̱quilhtamacú y huá cali̱ma̱lacnu mintachihuí̱n, porque juú ixpu̱lacta̱y Mimpu̱chinacán Dios; ni̱ para Jerusalén cali̱kalhkamá̱nanti y huá cali̱ma̱lacnu mintachihuí̱n, porque aná jaé ca̱chiquí̱n huí ixpu̱ma̱paksí̱n Mimpu̱chinacán ca̱quilhtamacú.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Ni̱ para miakxa̱ka tú cali̱ma̱lacnu mintachihuí̱n nama̱kantaxti̱ya, porque ni̱ huix ma̱paksi̱ya; ni̱ lá ma̱tzitzekeya o ma̱starankeya ca̱na kanstum minchíxit.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Huixín acxni tú li̱chihui̱naná̱tit huata cahuántit: “Je, nacma̱kantaxtí” o “Tó, ni̱ cactima̱kantáxti̱lh”; pues tí ma̱s ma̱tancsaputún ixtachihuí̱n y li̱ma̱lacnú tú li̱pa̱huán xlacata ma̱s naca̱najlanicán, namá, tlajaná ma̱xquí ixtapuhuá̱n.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 ’Huixín catzi̱yá̱tit la̱ huan amá li̱ma̱paksí̱n ni̱ma̱ maká̱n quinca̱ma̱xqui̱ca: “Tí ma̱xtuní ixlakastapu ixta̱cristiano, na̱ capu̱spitnica tú tláhualh; y tí ma̱pa̱tasti̱ní ixtatzán ixta̱cristiano, na̱ cama̱pa̱tasti̱nica ixtatzán.”
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Pero aquit chí cca̱huaniyá̱n ma̱s tancs tachihuí̱n: para cha̱tum minta̱cristiano tlahuaniyá̱n tú ni̱ tla̱n o la̱kalhi̱yá̱n, huix ni̱ capu̱spitni ixtaxokó̱n, ma̱s chá catamakxtakni; y tí lakakaxiyá̱n lakatu, na̱ cama̱lacnu̱ni calakakaxín xa̱lakatu milacán.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Para tí ma̱lacapu̱yá̱n caj xlacata maklhti̱putuná̱n xala ixkalhni milháka̱t, ¡cali̱mákxtakti na̱ cali̱lh xala ixtancá̱n milháka̱t!
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Para huí tí xafuerza ma̱li̱ni̱yá̱n cacucani ixtacuca aktum kilómetro ixli̱lakamákat, huix ca̱li̱tlá̱n cali̱pini ixtacuca aktuy kilómetro.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Chuná li̱tum ni̱ calakcatzani amá tí maksquiná̱n tú maclacasquín, cama̱xqui, y ni̱ calacatza̱la amá minta̱cristiano ni̱ma̱ maksquiná̱n, cama̱sa̱cuani tú maclacasquín, ¡cama̱xqui para kalhi̱ya!
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 ’Huixín na̱ catzi̱yá̱tit jaé li̱ma̱paksí̱n: “Calakalhámanti tí miamigo y casi̱tzi̱ni tí mienemigo.”
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Chí aquit cca̱huaniyá̱n tú mili̱tlahuatcán: Calakalhámanti mienemigo, cama̱tzanke̱nani, y catlahuani li̱tlá̱n amá tí ni̱ ca̱cxilhputuná̱n y ca̱si̱tzi̱niyá̱n; huixín caca̱li̱kalhtahuakátit ixlacatí̱n Dios xlacata ni̱ natapa̱xtoka tú ni̱ tla̱n.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Para chuná jaé latapa̱yá̱tit, Minti̱cucán xalac akapú̱n ama ca̱li̱maca̱ná̱n lactlá̱n ixcamán; porque xlá quilhpa̱xtum ca̱ma̱xquí ixtaxkáket chichiní tí lactlá̱n cristianos, y hasta tí lacsnú̱n talani̱t na̱ tali̱lacahua̱nán; y acxni ma̱lakachá se̱n na̱ tamaklhti̱nán tí lactlá̱n tacatzí, y hasta tí lacsnú̱n talani̱t na̱ tamaclacasquín.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Aquit cca̱huaniyá̱n, para huixín huata lakalhamaná̱tit tí na̱ ca̱lakalhamaná̱n, ¿tucu ca̱li̱macuaniyá̱n? Pues hasta tí lacsnú̱n talani̱t na̱ talakalhamán tí ca̱pa̱xquí.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Chuná li̱tum, para huata ca̱huaniyá̱tit kalhé̱n mili̱talakapasnicán y miamigoscán, ¿nicu naca̱li̱lakapascaná̱tit tlahuapa̱nántit tú tla̱n? Pues tí ni̱ tali̱pa̱huán Dios na̱ chuná tara̱li̱kalhí.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Huá cca̱li̱huaniyá̱n, huixín caca̱kapu̱látit ixkasatcán y cala̱pa̱xquí̱tit mili̱hua̱kcán na̱ chuná la̱ Minti̱cucán xalac akapú̱n acxtum ca̱pa̱xquí ixcamán.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.