Lucas 12
North Tanna New Testament (TNN_WBT) vs ARA
1 Kən e nian əh, netəmim tepət kəmotuwa kitiəh, okol kafin kəruru. Məto netəmim tɨnepət pɨk, kən moatəhg-irəkɨs-əhg-irəkɨs ilat mɨn. Kən Iesu təmətuoun matəghat kəm rəhan mɨn netəmim məmə, “Itəmat, nakoatəto itəmat o is rəha Farisi mɨn, is u in nolən rəhalat itəm rəhalat nənən təwɨr, məto nɨkilat tamkɨmɨk.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Natɨmnat itəm etəmim tatol anion, Uhgɨn təpanɨləs-iarəpa tagəhag ikɨn. Kən natɨmnat itəm etəmim tatəhluaig-in, kən Uhgɨn təpanɨləs-iarəpa, netəmim okotəplan.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Natɨmnat itəm nakoatən e napinəpən, kən netəmim okotəto e nərauiəgən. Kən natɨmnat itəm nakoatən anion e nɨpəgnoa nimə, kən netəmim kəpanotən-iarəp ihluə, netəmim rafin okotəto.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Rəhak mɨn netəmim, ekən kəm itəmat məmə, əsotəginən netəmim itəm kotɨtun nohamnuən nɨpətɨtəmat, məto uarisɨg, okol kəsotol mɨnən nat kit tərat kəm itəmat.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Məto iatən-iarəp etəmim u kəm itəmat itəm tətuatɨp məmə onakoatəgin. Onəkotəkəike motəgin Uhgɨn, məto-inu nian in otohamnu suah kit, in tɨtun nərakin-pənən in e nɨgəm asol. Əwəh, nɨpahrienən, ekən kəm itəmat məmə nakoatəkəike motəgin Uhgɨn.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 Mənɨg əlkələh mɨn, katol-salɨm-in ilat tepət nəmtɨn məni əkəku əm, məto Uhgɨn təsaluin agɨn-əhən kit.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Əsotəgɨnən, məto-inu Uhgɨn tolkeike itəmat taprəkɨs-in mənɨg mɨn tepət. Nɨpahrienən, Uhgɨn təmafin mɨtun wɨr noanutəmat rafin.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Ekən kəm itəmat məmə, okəmə etəmim tatən-iarəp e nɨganəmtɨ netəmim məmə in rəhak kit, kən io Nətɨ Etəmim, io mɨn ekən-iarəp e nɨganəmtɨ nagelo mɨn rəha Uhgɨn məmə in rəhak etəmim.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Məto okəmə etəmim tatən-iarəp e nɨganəmtɨ netəmim məmə in sənəmə etəmim kit rəhak, kən io ekən-iarəp e nɨganəmtɨ nagelo mɨn rəha Uhgɨn məmə suah u in sənəmə etəmim kit rəhak.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Kən etəmim itəm tatən nəghatən rat e Nətɨ Etəmim, Uhgɨn otafəl rəkɨs rəhan təfagə rat. Məto etəmim itəm tatəghat rat e Narmɨn Rəha Uhgɨn, okol Uhgɨn təsafəl rəkɨsən rəhan təfagə tərat.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Kən nian koatiuw-iarəp itəmat e nimə rəha nuəfɨmɨnən, ne e nɨganəmtɨ iərəmərə mɨn, ne netəm-iasol mɨn məmə okotiuw-iarəp itəmat motakil motuəh motələhəu nəghatən rəhatəmat, kən nɨkitəmat təsəht pɨkən məmə onəkotahro min-nulan kuhalpɨn rəhalat nəghatən,
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 məto-inu e nian ətuatɨp əh, Narmɨn Rəha Uhgɨn otəgətun itəmat e nəghatən naka itəm itəmat onakoatəghat-in kən moatən kəm ilat.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Kən netəm mɨn əh kit təmən-ipən kəm Iesu məmə, “Iəgətun. Tata rəhak tɨnɨmɨs rəkɨs. Awi, uəh nɨki piak məmə otoor natɨmnat rəha tata rəhatɨmlau məmə otos-ipa rəhak neen, itəm tata təmələhəu məmə rəhak.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Məto Iesu təmən kəm in məmə, “Rəhak etəmim, rəhak tɨkə e nətəlɨgən u rəhatəmlau o noorən rəhatəmlau natɨmnat.”
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Kən Iesu təmən-ipən kəm ilat məmə, “Oatəto wɨr itəmat. Otahtosɨg-in wɨr itəmat məmə onəkəsotuwamən itəmat iaumɨs mɨn, məto-inu nəukətɨ nəmegəhən, in sənəmə nautə tepət.”
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Kən təmuəh nimaa nəghatən u məmə, “Suah kit, rəhan nautə tepət, kən rəhan nasumən tatol nɨpətɨn tepət.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Kən təmən-ipən atɨp kəm in məmə, ‘?Oekahrol min-nulan, məto-inu rəhak nimə mɨn kɨnəsotahmenən məmə ekəlɨn-pən nɨgak nagwənən mɨn lan?’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 “Kən in təmən məmə, ‘Təwɨr məmə ekol nulan. Ekəmki-rəkɨs nimə mɨn u, kən ekiləkɨn nimə neen mɨn itəm iahgin məsɨn. Kən ekəlɨn-pən nɨgak nagwənən, ne rəhak nautə mɨn ikɨn.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Kən ekɨtun nənən məmə, rəhak natɨmnat tepət tepət tahmen o nup tepət. Kən roiu ekameg, mətagwən, matənɨm, kən matəto nagienən təwɨr əm nulan matuwɨn.’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 “Məto Uhgɨn təmən-ipən kəm in məmə, ‘!Ik ialməl! Roiu əm lapɨn, onakɨmɨs. ?Okahrol rəham natɨmnat u tatəməhl nəmargətain?’”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Kən Iesu təmən məmə, “Uhgɨn otol əm nəhlan kəm netəmim itəm kotargətain nautə tepət məmə in rəhalat, məto nɨkin təsəht pɨkən nolən wɨr mɨn itəm Uhgɨn tolkeike.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Kən Iesu təmən kəm rəhan netəmim mɨn məmə, “Məto-inu o nolən əh, iatən kəm itəmat məmə, nəsotətəlɨg-in pɨkən natɨmnat rəha nəmegəhən rəhatəmat məmə onəkotun naka, kən məsotətəlɨg-in pɨkən natɨmnat rəha nɨpətɨtəmat məmə onəkotuwɨn-in natɨmnat naka.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Əsotətəlɨg-in pɨkən məto-inu nəmegəhən rəhatəmat taprəkɨs-in nagwənən, kən nɨpətɨtəmat taprəkɨs-in napən mɨn rəha nuwɨn-inən.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Otəplan-tu mənɨg mɨn, ilat kəsotasumən, kən məsotəuləkən, kən rəhalat nimə rəha nagwənən tɨkə, məto Uhgɨn tətagwən ilat. !Məto Uhgɨn tolkeike pɨk itəmat taprəkɨs-in mənɨg mɨn!
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 ?Nɨkitəmat təht məmə rəhatəmat nətəlɨgən pɨk tɨtun nolən rəhatəmat nəmegəhən təfəməh? !Kəp! Nolən rəha nətəlɨgən pɨk təsafin-pənən aua kitiəh əm e rəhatəmat nəmegəhən.
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 ?Məto okəmə itəmat nəsotɨtunən nolən nat əkəku kit tol nəhlan, tahro nakoatətəlɨg-in pɨk natɨmnat pɨsɨn pɨsɨn mɨn e nəmegəhən rəhatəmat?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 “Nɨkitəmat təht-tu nolən rəha nəguɨ-nɨg mɨn itəm koatəguɨn. Ilat kəsotol wəkən, məsotəhlən rəhalat napən. Məto ekən kəm itəmat məmə aupən, Kig Solomon rəhan nautə tepət, kən rəhan napən təwɨr pɨk, məto rəhan napən mɨn kəsotəwɨrən taprəkɨs-in nəguɨ-nɨg mɨn.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Nəguɨ-nɨg mɨn əh koatətul rəha nian kitiəh əm, kən olawɨgin, netəmim kotaan ilat e nɨgəm, məto Uhgɨn in tatol ilat kotəwɨr kotəwɨr. ?Kən nɨkitəmat təht məmə in otos-ipɨnə napən kəm itəmat, o kəp? !Əwəh! Rəhak netəmim, rəhatəmat nahatətəən in natiəkəku əm.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 “Təsəwɨrən məmə nɨkitəmat tatəht pɨk natɨmnat o nəmegəhən rəhatəmat, kən nian rafin nakotegəs-in nagwənən nɨgɨtəmat ne nənɨmən nɨmɨtəmat.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Nɨkitəmat təsəht pɨkən natɨmnat mɨn əh, məto-inu netəm kəsotahatətəən e Uhgɨn, ilat koategəs-in natɨmnat mɨn əh. Rəhatəmat Tata in tɨtun natɨmnat itəm nəkotəkəike motos o nəmegəhən rəhatəmat.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Məto nakotətəlɨg-in pɨk natɨmnat rəha nərəmərəən rəha Uhgɨn motol tətul aupən e nəmegəhən rəhatəmat, kən in otos-ipɨnə mɨn kəm itəmat natɨmnat mɨn rəha nəmegəhən ikɨn-u e nətueintən.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Əsotəgɨnən, itəmat sipsip mɨn u rəhak itəm itəmat noan məsɨn əm, məto-inu Tata rəhatəmat nɨkin tagien pɨk məmə onəkotatɨg ahgin rəhan nərəmərəən, kən in otehm wɨr itəmat, kən itəmat mɨn onəkotərəmərə itəmat min.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Otosalɨm-in rəhatəmat natɨmnat mɨn, kən motos-ipən məni lan kəm ian-rat mɨn. Nian nəkotol təwɨr min-nulan, in tahmen-pən məmə nəkotol rəhatəmat pokɨs rəha məni itəm otəsəratən nian kit, kən nakotələhəu-pən rəhatəmat natɨmnat itəm təwɨr əpəh e nego e neai. Kən ikɨn əh, okol iakləh mɨn kəsotuwɨnən iuəhkɨr motakləh-in, kən okol wɨn mɨn kəsotərəkɨnən natɨmnat mɨn əh.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Iatən nəhlan məto-inu, ikɨn pəhruən rəhatəmat natɨmnat wɨr mɨn koatəməhl ikɨn, kən nɨkitəmat otəkəike matəht natɨmnat mɨn əh-ikɨn əh.”
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 Kən Iesu təmən məmə, “Pəs nəkoatətul matɨp nian rafin, tahmen-pən əm məmə nakoatuwɨn-in napən mɨn rəha wək, kən moatehm wɨr məmə rəhatəmat lait otatuəp e nian rafin.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Onəkotəkəike motahmen-pən e iolwək mɨn rəha iərəmərə kit itəm tatɨsɨ-pən e lafet kit rəha marɨt. Kən nian in tatuwa matəht-əht toa, kən roiu əm, ilat koaterəh e toa məmə otuwa imə.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Iolwək mɨn itəm koataiir moatətul matɨp nian iərəmərə tatuwa, ilat okotehm motos nəwɨrən rəha iərəmərə. Nɨpahrienən ekən kəm itəmat məmə, in otuwɨn-in napən rəha wək, kən maun-in ilat məmə okotuwa kəpələh, kən in otehm wɨr ilat mətagwən ilat.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Kən okəmə iərəmərə tatuwa lapɨn e napinəpən tɨnəlis kɨnkɨn lan, e nian mənɨg mɨn kɨnotətuoun kɨnoatɨmnən lan, məto iolwək mɨn ilat koatətul matɨp əm, kən in otol təwɨr agɨn kəm ilat.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Kən itəmat nəkotəkəike motɨtun məmə, okəmə suah kit tɨtun nian ətuatɨp itəm iakləh otuwa e rəhan nimə məmə otakləh, kən in okol təsapɨlən, in tatətul matɨp matehm wɨr rəhan nimə məmə iakləh otəsuwamən imə.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Kən itəmat, nian rafin nəkotəkəike moatətul matɨp məto-inu io Nətɨ Etəmim ekuwa mɨn e nian itəm itəmat nakəsotɨtunən.”
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Kən Pita təmən-ipən kəm in məmə, “Iərəmərə. ?Nakatuəh nimaa nəghatən rəhatɨmat əm, o rəha netəmim rafin?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Kən Iərəmərə tatən məmə, “?Pah u in iolwək itəm tenatɨg kən tatol rəhan wək e nian mɨn rafin e nolən itəm təwɨr? ?Kən iərəmərə kit otɨləs-ipər pah in otuwa etəm-iasol rəha iolwək mɨn e nimə rəhan məmə in otoor nagwənən nɨgɨ iolwək mɨn rafin e nian ətuatɨp rəhan?
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Kən nian iərəmərə rəha suah əh tatiet-arəpa, kən məplan məmə in tatol-wɨr rəhan wək, kən in otol təwɨr kəm iolwək əh.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nɨpahrienən iakatən kəm itəmat məmə, iərəmərə in otɨləs-ipər iolwək əh tuwa mol etəm-iasol lan məmə in otərəmərə e natɨmnat rafin rəhan.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 ?Məto tahro? Kəm-naka iolwək un nɨkin otəht məmə, ‘Rəhak etəm-iasol təsuwamən nuwəh. Okotəsuwa uəhaiən.’ Kən iolwək əh tɨnətuoun matoh iolwək mɨn nɨpɨtan ne nəman, kən muwɨn mətagwən matənɨm mətapɨs. ?Kən iərəmərə otol naka?
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Iərəmərə rəha suah un otiet-arəpa ron e nian kit itəm in təməsɨtunən kən məsətul matɨpən ron. Kən iərəmərə otos-ipən nalpɨnən asol kəm in, kən otɨləs-ipən in tuwɨn matɨg ilat netəm mɨn u itəm kəsotolən rəhan nəghatən.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 “Iolwək əh itəm tɨnɨtun rəkɨs nəghatən rəha iərəmərə rəhan, məto in təsətul matɨpən məmə otol wək mɨn əh, kən okoh in təto nahməən.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Məto iolwək itəm in təsɨtunən nəghatən mɨn rəha iərəmərə, kən matol natɨmnat itəm təsətuatɨpən itəm otəkəike mos nalpɨnən ron, kən okoh mətɨg əm iolwək u. Etəmim itəm Uhgɨn tatos-ipən natɨmnat tepət kəm in, in otəkəike mol natɨmnat tepət. Kən etəmim itəm katələhəu-pən natɨmnat tepət e nelmɨn, okatətapəh-in mɨn natɨmnat tepət ron.”
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Kən Iesu təmən məmə, “Emuwa məmə ekəhlman nɨgəm e nətueintən, kən okəmə roiu əh nɨgəm əh tɨnatuəp rəkɨs, kən nɨkik otagien.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Nian əskasɨk kit itəm otuwa e rəhak nəmegəhən, tahmen e nolə baptais kit, kən nɨkik tɨtahmə lan mətoarus-pən tɨnol namnun.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 ?Nɨkitəmat təht məmə emuwa məmə ekələhəu nəməlinuən e nətueintən? !Kəp! Eməsuwamən məmə ekələhəu nəməlinuən, məto emuwa məmə ekol netəmim kotoor ilat mɨn.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Kən tətuoun u-roiu, okəmə netəmim faif e latuənu kit, kən kotoor ilat mɨn, kɨsɨl katəhaləhai kəiu, kən kəiu katuəhai kɨsɨl.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Tata in otəhai nətɨn iərman, kən nətɨn əh otəhai rəhan tata. Kən mama in otəhai nətɨn pətan, kən nətɨn əh otəhai rəhan mama. Kən pətan otəhai uhun, kən uhun otəhai nəgon.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Kən in təməghat mɨn kəm nɨmanin netəmim matən məmə, “Nian nakotehm nɨmal napuə mɨn okotər, kən nakotən uəhai əm məmə otəfɨk, kən otol mihin.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Kən nian nəkotəplan məmə nuwɨg təmɨləs kərpəp,nakotən məmə nape-apeən otuwa, kən otol mihin.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 !Ei! !Rəhatəmat nənən təwɨr, məto nɨkitəmat tamkɨmɨk! Itəmat nakoatəmə nəkotɨtun pɨk natɨmnat mɨn, kən motɨtun nehmən nɨməptən ne neai, kən nəkotɨtun məmə nian otuwa min-nulan, kən otol nəhlan. ?Məto tahro nakəsotɨtunən nɨpətɨ nəmtətin mɨn itəm nakoatəplan əh-roiu?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “?Tahro nakəsotɨtəpunən suatɨp itəm tətuatɨp məmə onəkotətəu-pən?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Nian suah kit otɨləs ik nakuwɨn e kot, kən nian natualiwək e suatɨp, kən təwɨr məmə nakuaupən muəghat muən wɨr rəhatəmlau nəratən. Okəmə nəkəsioal mihinən, kən otɨləs ik muwɨn e kot, kən etəm-iasol rəha kot otegəhan-in-pən ik e nelmɨ polis, kən polis otɨləs ik muwɨn mahtosɨg-in ik e kalapus.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Iatən kəm ik məmə, okəmə tol nəhlan, okol nəsietən e kalapus mətoarus nakətou rafin agɨn nalpɨnən rəham.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.