Mateus 5
MÖNÖ KÖMÖ (TMD) vs NAA
1 Jisas, nöbö mö mɨg piaku nugwön, wölu önöŋ ajmag pɨd sö nöbö nuŋ akuyöbö mɨgan kwo pɨsaŋ römɨd gɨ mɨdön, ñɨgö mönö yad nölöŋa.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Jisas nuŋ ñɨgö yad nöl gɨrön yadöŋa,
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 Nöbö mö bla, an nöbö mö waiö yöi,
3 — Bem-aventurados
4 Nöbö mö immɨdöi bla,
4 — Bem-aventurados
5 Nöbö mö höimöliö tar mɨdöi bla,
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Nöbö mö, God yadöŋ mag akwör cɨnɨŋö, rön, nugwöi bla,
6 — Bem-aventurados
7 Nöbö mö bli ñɨŋ nöbö mö bli uliöxön pɨ ösös rɨ ri aböñ aku,
7 — Bem-aventurados
8 Nöbö mö God nugwo rɨb paŋyöbö iör yöx nugwöi bla,
8 — Bem-aventurados
9 Nöbö mö nugwöña, nöbö mö bli nuö pɨlön rɨmɨjöñ aku,
9 — Bem-aventurados
10 Nöbö mö ñɨŋ God rɨg yad mag akwör cɨnɨŋö, rön, rɨmɨdɨŋ,
10 — Bem-aventurados
11 “Nöbö mö piaku, ñɨgö Jisas nöbö mö nuŋ bɨlɨm me rön rɨ gwogwam rön, inakmönö hörön, yad höimöuöñ aku, ñɨŋ mɨ ödöriö wahax pöña.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Maduar God mönö yadɨb nöbö akuyöbö ñɨgö kwo paŋ mag akwör rɨmä. Makwam, ñɨŋ algön nör rɨmɨjöñ aku, rɨb diba yöxmɨjeñ; God ana mögörɨb adöx yöd röul adö kau sö pɨ ösös rɨ ri abönɨŋö, rön kwönö, ñɨŋ mɨ ödöriö wahax pɨnö,” röŋa.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Jisas mönö aku yadön yadöŋa, “Nöbö mö mögörɨb mɨgrö kɨ mɨdöi akuyöbö usö ñɨŋa, ñɨgö mɨdöia. Makwam usö aku ida pal mag du pöraŋ yörbö id yönen; mɨ aŋadö gwogwo rö, rön, röbɨl patön ki bö aböña.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Taun diba pɨd sö mɨdön, umad gɨ mɨdɨb maga mɨden; mɨ ödöriö wöxnö mɨjöna. Mag aliö akuyöbö, nöbö mö mögörɨb mɨgrö kɨ mɨdöi akuyöbö, ñɨŋ hötɨkö mil ñɨŋa röxg mɨdöia.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Nöbö mö akuyöbö hötɨkö urön wi yöj mo möl böisö umadeñ. Bɨl yöra sö cɨx nɨg gɨŋ mil abaŋ, nöbö mö ram möl yuadö bla magalɨg nugw ri aböña.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Makwam mag aliö akuyöbö, ñɨŋ nöbö mö piaku ñɨgö pɨ ösös rɨ ri abɨŋ, nöbö mö piaku ñɨgö nugwön, Nuö ñɨŋa adöx yöd röul adö kau sö mɨd akwör ib nuŋwa yadɨŋ bɨl sö diöna.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 “Ñɨŋ yajöña, Jisas hö aku, God Mosɨs nugwo lo mönö yadöŋ mönö adaku aipam, God mönö yadɨb nöbö bli yadim mönö adaku aipam, röböxɨŋ me rön hö, cöñ aku, jɨ aku maku yöi! Nɨ höl aku, God mönö yadɨb nöbö bla cönɨŋö, rim mag akuyöbö magalɨg cɨnö, rön, höla.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Nɨ ñɨgö mɨ ödöriö yadmɨdla. Adöx sö mögörɨb mɨgrö kɨ pɨsaŋ hölögɨpöna, jɨ lo mönö aku rɨb ul mɨŋi hölögɨpen; magalɨg öim mɨjöna. Mönö agamö agamö röŋ aku, magalɨg rɨg yadöŋ mag akwör cöna.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 “Makwam, nöbö mö bɨl kai God lo mönö aku nugwön, mönö ul mɨŋi röböxnö, rön, nöbö mö akuyöbö amnör yad nölaŋ röböxöñ aku, God nöbö mö pön nugwidɨx mɨdɨb wop aku, ib ñɨŋa pɨn diöna. Jɨ nöbö mö bɨl kai God lo mönö nugwön, nugw ri abön, nöbö mö piaku ñɨgö yad nöl ri abmɨjöñ aku, God nöbö mö pön nugwidɨx mɨjön wop aku, ib ñɨŋa wöliöna.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Perisi nöbö piaku aipam, God lo mönö yad nölɨb nöbö bla aipam, ‘God rɨg yadmɨd mag akwör rölɨŋö,’ röi aku, jɨ ñɨŋ hör mönö akwör yadön, God rɨg yadmɨd mag akwör rölöi, wöhö. Ñɨŋ keir piöŋö, God mönö rɨg yadmɨd akuyöbö akwör nugwön ödöriö mɨda akwör mai diöña. Aiöñ aku makwam, God ñɨgö pön wölu adöx yöd röul adö kau sö nugwidɨx mɨjöna.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 “Maduar nöhönɨŋ apɨnɨŋ maduebö akuyöbö God lo mönö yadmɨdöi aku, ñɨŋ mɨdö nugwöia. Ñɨŋ yadmɨdöia, ‘Nöbäpö pɨl pal nɨgmɨjeñ. Nöbö i, nöbö i pɨl pal nɨgön aku, mönö diba nugwönɨŋö,’ rɨmɨdöia.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Mönö aku nugwöi aku, jɨ weik nɨ ñɨgö yad ri aböna. Nöbö i, nöbö i nugwaŋ ölɨsö waiön aku, mönö diba nugwöna. Nöbö i, nöbö i iba mag pɨn diön aku, Juda Kansol bla hö mögum rön, nugwo mönö diba yajöña. Nöbö i, nöbö i nugwo yajöna, ‘Nagö nöbö u,’ me cön aku, mögörɨb rɨn hör yönmɨd möl bö dubä maga ra.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Makwam, nagö God höjöpal ur nölɨb apa pön du rɨgpɨd rola höjöpal ur nöinöb, haul nöbö mölöu nöbö nagö nugwön pɨsaŋ nuö pilö akuyöbö mönö mɨdö, cɨnö aku,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 God höjöpal ur nölɨb ap aku rɨgpɨd rola röböxön, nöbö aku pɨsaŋ mönö nɨg ri abön, wopik tar paŋör nɨgiö nɨgön mɨdɨŋö, rön, höbkal hö ap aku God höjöpal ur nölö.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 “Ap agapɨm rɨ gwogwam cöñ aku, ñɨgö mönö diba yadɨba pön ödöi mibɨl yöra dumɨdɨŋ nugugɨrön, ñɨgö pɨsaŋ mönö aku nɨg pal wöröxön, pɨ nɨgiö nɨgön mɨjöña. Nöi mɨjön aku, ñɨgö pön du nöbö diba iŋsö rola nɨgɨŋ, nuŋ piöŋö ñɨgö pön ömdö nöbö nölaŋ, ñɨgö pön du nag nɨgöña.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Nɨ ñɨgö mɨ ödöriö yadmɨdla, ap rɨb ñɨŋ aku aŋadö rɨba wöd pörön diöña.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 “Makwam mönö i yadim aku, aku kwo algör nugwöia. Mönö aku yadmä, ‘Nöbö mö kib mag yön mɨjeñɨŋö,’ rɨmä.
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Makwam nɨ ñɨgö yadmɨdla, nöbö i mö i nugwön, nugwo rɨlöxmö rön rɨbyöx nugwön aku, God nugwaŋ, nöbö aku rɨb nuŋ maga mö aku kib pɨsaŋ yöñöna.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Makwam, mämäg mɨrɨx adö nugwaŋ, ap kib mag gwogwo rɨb maga rɨmɨjön aku, mämäg adaku röd aböña. Akuyöbö aiöñ aku, mämäg paŋ adöi ör mɨdaŋ kömö diöña. Nöi mɨjön aku, ñɨŋ ap kib mag gwogwo rön, mɨñ rɨn nöi yönmɨd möl bö dubä maga ra.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Makwam imag mɨrɨx pɨlö aku kwo algör, ap kib mag gwogwo rɨb maga rɨmɨjön aku, römaxdör aböña. Akuyöbö aiöñ aku, iŋpɨlö paŋ adöi ör mɨdaŋ kömö diöña. Nöi mɨjön aku, ñɨŋ ap kib mag gwogwo rön, mɨñ rɨn nöi yönmɨd möl bö dubä maga ra.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 “Ñɨŋ nugwöia, mönö i yadmä, ‘Nöbö i mönɨŋ nuŋwa röböxnöb, mö kɨ aŋadö röböxnö, rön, köp mei kɨtön, mö aku nugwo nölön mönö, aŋadö röböxönɨŋö,’ rɨmä.
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Makwam nɨ ñɨgö yadmɨdla: nöbö i, mönɨŋ nuŋwa nöbö i kib pɨsaŋ yönen wöhö, nöbönɨŋ nuŋwa mönɨŋ hör röböxön aku, mag gwogwo cöna. Mö aku nugwo akuyöbö alön röböxaŋ, du nöbö yoŋyöbö i pön aku, nöbö aku nuŋ mönɨŋ nuŋwa röböxön makwam, nuŋ alaŋ mönö, mönɨŋ nuŋwa nöbö kib mag yönɨb mö i röxgöna. Makwam nöbö kai mö aku pön aku, nuŋ kwo algör mö kib mag yönɨb nöbö i röxgöna.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 “Maduar mönö i yadmä aku, aku kwo algör nugwöia. Mönö aku yadmä, ‘Ñɨŋ Nöbö Diba mämäg il rol nuŋwa mönö mɨ ödöriö yajöñ aku, rɨg yajöñ akuyöbö akwör cöña. God nuŋ nugugu mɨda nugwön rɨg yajöñ maga akwör cɨne,’ rɨmä.
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Makwam nɨ ñɨgö yadmɨdla: mönö i yajnöb rön, ‘God mämäg il rol aku mi yadmɨdlö,’ rön yadmɨjeñ. ‘Mögörɨb adöx yöd röul adö kau sö mɨd aku, mi yadmɨdlö,’ rön yadmɨjeñ; mögörɨb yöraku God hogw rol kiŋ nuŋwa rola römɨd gɨ mɨda.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 ‘Mögörɨb mɨgrö kɨ kwo mɨd aku mi yadmɨdlö,’ rön yadmɨjeñ; God hogw rol kiŋ nuŋwa rola römɨdön, yödpɨlö nuŋwa mögörɨb mɨgrö kɨ röb gɨ mɨda. ‘Jerusalem mɨd aku mi yadmɨdlö,’ rön yadmɨjeñ; aku Kiŋ Dib ödöriö taun dib nuŋwa maku.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 ‘Yöcmac na mɨd aku mi yadmɨdlö,’ rön yadmɨjeñ. Ñɨŋ keir rɨŋ, yöcmac panö ñɨŋa paŋyöbö i hal mönö pɨxɨm wölen.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Aku, ‘Cɨnö’ rön, ‘Cɨnö’ akwör rö; ‘Röinö’ rön, ‘Röinö’ akwör rö. Mönö yadön wab i kwo yajöñ aku, kɨjaki ñɨgö rɨba nölaŋ yajöña.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 “Makwam mönö i yadmä aku kwo algör nugwöia. Mönö aku yadmä, ‘Mämäga pɨn gul rɨŋ mönö, ñɨŋ paiŋö aipam pɨn gul rɨ aböña. Aj maga pal kɨtuŋ mönö, ñɨŋ paiŋö aipam pal kɨtinö,’ rɨmä.
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Jɨ nɨ ñɨgö yadmɨdla: nöbö i ñɨgö rɨ gwogwam rɨmɨdaŋ mönö, nugwo paiŋö rɨ gwogwam rɨmɨjeñ. Nöbö i ñɨgö alguna palaŋ mönö, pikwo rɨŋ adöi wobiö paiöna.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Nöbö i hön ñɨgö mönö diba yadön, ‘Ap uñ nagö aku nɨ nölö,’ rɨmɨdaŋ mönö, ap uñ akwör nölmɨjeñ, ij ap uñ aku wobiö nöiöña.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Nöbö i ñɨgö yad nugwön, ‘Ap yogw kɨ rag du yöra abön hane,’ rɨmɨjön aku, höj nugumɨjeñ; yajön yöra nugu gɨrön, rag padɨx du hör piaku abön höña.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Nöbö mö bli ñɨgö, ‘Anɨŋ ap bli nöine,’ rɨmɨdɨŋ, amnör nöiöña. Makwam nöbö mö bli ñɨgö, ‘Anɨŋ ap bli hör nölɨŋ, mai paiŋö nölɨŋö,’ rɨmɨdɨŋ, röböxmɨjeñ, amɨn nöiöña.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 “Mönö i yadmä aku kwo algör nugwöia. Mönö aku yadmä, ‘Haul hödpɨg ñɨŋ bla ñɨŋ madmag nɨgön; nöbö mö pɨlgɨb imgɨb ñɨŋ bla ñɨŋ haŋaj mäp yuö nugune,’ rɨmä.
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Jɨ nɨ ñɨgö yadmɨdla: nöbö mö pɨlgɨb imgɨb ñɨŋ bla, ñɨŋ madmag nɨgön; nöbö mö ñɨgö rɨ gwogwam röi piaku, ñɨŋ God höjöpalön yajöña, ‘Naŋ ñɨgö nugwidɨx mɨd ri abanö,’ cöña.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 “Ñɨŋ akuyöbö aiöñ aku, Nuö ñɨŋa adöx yöd röul adö kau sö mɨd aku, halöu ha nuŋwa ödöriö mɨjöña. Nuŋ rɨmɨn, naiö mil abmɨn, nöbö mö mag wä rɨmɨdöi piaku aipam, nöbö mö mag gwogwo rɨmɨdöi piaku aipam, mila abmɨda. Nuŋ rɨmɨn, ruö pɨlmɨn, nöbö mö mag wä rɨmɨdöi bla ap möriwö ñɨŋ bla wölmɨn, nöbö mö mag gwogwo rɨmɨdöi bla ap möriwö ñɨŋ bla aipam ap wöla.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Ñɨŋ nöbö mö ñɨgö madmag nɨgöi piaku pɨ ri aböñ aku, nöbö takis pöi bla rɨg rɨmɨdöi mag akwör cöña. Almɨjöñ aku, God nagö pöd raŋ wahax pön ñɨgö ap wä nöiön?
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Ñɨŋ haul nöbö mölöu nöbö ñɨŋ bla akwör yadön wahax pöñ aku, nöbö mö God rɨbyöx nugwölöi bla, nöbö mö hör bla ñɨgö rɨg rɨmɨdöi mag akwör cöña.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 “Makwam, Nuö adöx yöd röul adö kau sö rɨ ri ab gɨ mɨd mag akuyöbö, ñɨgö kwo algör mag wä akwör rön rɨ ri aböña.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.