Lucas 6
Owane Sitewi lo Peri Teꞌe Naneiyei Heꞌi (SNY) vs ARA
1 Nowe amou (Sabat) se, Jisas lu disaipel lo mase, lowe kewi ta'aneyei awei sahe iteye. Lowe ta'aneyei awei sahe iteye su, Jisas lo lu feni kewi so tamo une aniye. Lowe kewi so ereti se ani tahe sasariyewe aye. [Lo 23:25]
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Lu Farisi tamo lowe siyeye su, lowe Jisas ma'e apou te'e toweriye, “Lu feni no piyene Moses lo yo peri arisisiya awere? Lowe nowe amou lo yo peri arisiye.” [Jo 5:10]
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 — ausente —
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 — ausente —
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Le lowe ma'e eiye, “Ane, meni hire ma'e itorai ape, ane nowe amou lo Meni Owane Pefine a'i ne. Ane etiri ta nowe amou ape se ta'aneyei ne toterowa su, ane etiri fara'u ta'anerowa.”
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Sosu a'i pe nowe amou tere'e nowe me'iye henerai su, le lu disaipel lo aiwawe a'i ta'uweyei wesi papu wiri. Le lu taune ma'e Owane Sitewi lo peri au te'e fiyariteye. Meni ta ta'uweyei wesi sahe ereti eyate feni lo nono'oweye a'i iroteye.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Lu Farisi tamo, Owane Sitewi lo peri lese siye lu tamo, lowe Jisas siye etinarai. Le nowe amou ape su meni ape, ereti nono'oweye a'i ape, au ta'ane fara'uweyei awere? Piyete awere? Marepi lowe lo apou a'i toteye, “Jisas poweiye amou eite se meni ape au ta'ane fara'uweyei su, nomo le awei lo meni owane ma'e etiyei ne henetiyei.”
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Ahowa, Jisas marepi lowe lo siye so'oruwe tepa'asiye. Serai le meni ape ereti nono'oweye a'i ape ei aniye. Le meni ape ma'e apou eiye, “Ne sinere! Ane ma'e aiya!” Serai meni ape sineyewe, Jisas ma'e fai.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Sosu le lowe ma'e apou eiye, “Fene ane ma'e peri ta itiya'u te'ere. Ane peri ta fene ma'e ei towerisiya. Nowe amou se, ane wiyawi wisere a'i ta'aneyei su, ane Moses lo yo peri arisiyei awere? Piyete awere? Ane etiri luwaru a'i irowei su, ane yo peri ape arisiyei awere? Ane meni u tahe erasi se ape ta'ane fara'uweyei awere? Nowe amou se ane meni ape au ta'ane fara'uweyei awere? Ane yo peri ta arisiyei awere? Ane meni ta aine tera'eyei su, ane yo peri ta arisiyei awere? Fene peri ano ane ma'e itiya'u te'ere.”
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Jisas peri te'e tepa'asiye su, le lowe werese ma'e siye etiye. Sosu le meni ape ma'e apou eiye, “Ereti no au tesi fareraiyere.” Meni ape Jisas lo peri wanuwe su, ereti lo tesi fareraiyeye. Ereti tesi fareraiyeye su, ereti lo kairefi a'i henerai.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Lu Farisi meni ape lo ereti kairefi a'i siyeye su, lowe Jisas ne ai marepi erasi a'i toteye. Lowe apou te'e tiyatiye. “Nomo Jisas eiwerou irowei awere?”
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Sosu nowe ape se, le ta'uweyei wesi arunatiyewe, omo ta yaneye. Le omo ape sahe Owane Sitewi ma'e au te'eyei ne yaneye. Nowe pasi werese se le Owane Sitewi ma'e au te'e tiyatiteye.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Nowe esi mitaiyeye su, le lu disaipel lo ei aniye. Le lu disaipel ereti feni hesi lowe hesi a'i (12) ariariyeye. Lu ereti feni hesi lowe hesi a'i ape le lowe ma'e iyape aposel au te'e ariariyeye.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Lu disaipel lo iyape apou a'i ne, Meni Saimon, Jisas meni ape iyape tere'e au eiye, Pita. Meni Andru, Saimon lo pa'ise, nairi hesi lo iyape Jems, Jon, Meni Filip, Meni Bartolomyu,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Meni Matyu, meni Tomas, meni tere'e Jems, le Alfius lo meni eime. Meni tere'e Saimon. Le Rom lo lu owane ma'e ai atu tiyatiteye.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Meni Judas, le Jems lo meni eime, meni Judas Iskariot. Nowe me'iye su le Jisas Rom lo ai atu siye lu ma'e henetirowa.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Sosu Jisas lu disaipel lo aiwawe a'i omo ape hi ma'e itorai. Lowe nepawe potu a'i heneri. Lu taune tomu ne'ese Jisas lo peri wanuwei ne ta'uweye. Lu taune tomu ne'ese omo pani Judia ma'e fai ape, lu taune tomu ne'ese omo Jerusalem ma'e fai ape, aiwawe a'i lu taune tomu ne'ese omo Saidon, omo Tair ma'e fai ape,
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Lowe werese Jisas lo peri wanuwei ne ta'uwerai. Lu taune u tahe se lowe Jisas ma'e au ta'ane fara'uweyei ne henetai. Lu taune tamo, sepei luwaru a'i lire papu iroteye ape, Jisas sepei luwaru werese a'i au ta'ane sasarisawi.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Lu taune tomu ne'ese apou a'i toteye, “Ane meni ape hetesiyeyei su, u tahe ano wara'i heneraiyei.” Meni ta Jisas lo ipari tahe isawe hetesiyeyei su, Jisas lo kairefi meni ape lo u tahe au ta'ane fara'uweye.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Serai Jisas lu disaipel lo ma'e atati siyeteye. Lowe ma'e apou eiye,
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Fene lau erasi irosiya ape, fene marepi wisere a'i irore.
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 Ane, meni hire ma'e itorai ape, fene peri ano wanu umasinamiyei su, lu tamo fene ne ai marepi totenamiyei. Sosu lowe fene hi ani araronamiyei. Sosu lowe fene ma'e peri te'e narunamiyei. Sosu lowe iyape fene lo au luwaruweyei. Lu tamo etiri luwaru a'i ape fene ma'e irowei su, fene marepi wisere a'i irorowa. [Jo 15:19; 16:2; 1 Pi 4:14]
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Fene nowe ape se marepi wisere a'i se nine'ite. Tu naifa weriyei lu tewi ape lo ya'ariyei, lowe Owane Sitewi lo au te'e siye lu werese ma'e aiwawe a'i au luwaruweteye. Aiwawe a'i lu tewi ape mo fene ma'e au luwaruwerowa su, fene marepi wisere a'i teritere. Lowe fene ma'e au luwaruwerowa su, nowe ye'ewi su, Owane Sitewi lai fene ma'e etiri wisere a'i neri a'i aurowa. Serai fene marepi wisere a'i irore.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 Fene ma'aru tomu ne'ese ironamisiya ape, weiyai! Pereye fene marepi fetane a'i terite tepa'asiye. Nowe mo'o su Owane Sitewi lai fene ma'e marepi luwaru a'i itiya'u aurowa.
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Fene lire a teme'eriyesiya ape, weiyai! Nowe me'iye su, fene lau erasi teriterowa. Fene pereye marepi nine'isiya ape, weiyai! Nowe me'iye su, fene ewite erasi lurowa.
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 Lu tamo fene ne marepi au te'e wisereyesiya su, fene weiyai! Tu naifa weriyei lu tamo lai peri wawero te'e siye lu ma'e au te'e wisereyeteye. Lowe peri wawero te'e siye lu ma'e au wisereyeteye su, Owane Sitewi lowe ma'e etiri luwaru a'i itiya'u auwe. Serai pereye lu tamo fene ma'e au te'e wisereyerowa su, fene weiyai! Owane Sitewi lai fene ma'e etiri luwaru a'i itiya'u aurowa.
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Ahowa, ane fene ma'e eisiya. Peri ano wanure! Lu tamo fene ma'e au luwaruweyei su, fene lowe ma'e marepi erasi a'i itiya'u au tote wawesiyenamite! Aiwawe a'i lu tamo ai marepi fene ma'e totenamiyei su, fene etiri wisere a'i lowe ma'e itiya'u pei atuatute.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Lu tamo fene ma'e peri luwaru a'i au te'e naruwei su, fene lowe ma'e au te'e wisereyete. Lu ape mo fene ma'e au luwaruweyei su, fene Owane Sitewi ma'e lowe ne au te'e towerite.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Meni ta ahi si eyate feni ma'e fene lo ereti se aineyei su, fene ahi si feni tere'e ma'e fene lo atati teite. Serai le ahi si feni tere'e ma'e fara'u ereti se aineyei. Meni ta fene ma'e ipari tahe ta fene ma'e ei toweriyei su, fene le ma'e ipari tahe hesi a'i fene lo aiwawe a'i aure.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Meni ta fene ma'e etiri ta ei toweriyei su, fene etiri ape le ma'e aure. Meni ta lai etiri fene lo ta'arei aniyei su, fene etiri ape ne si itiya'u owe ape ei towerire.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Fene apou a'i toteyei su, ‘Lu taune werese ane ne yo seni wisere a'i au iroreme.’ Fene apou a'i toteyei su, fene lowe ma'e yo seni wisere a'i aiwawe irore. [Mt 7:12]
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Fene lu tewi fene lo a'i marepi erasi a'i tote wawesiyenamiyei su, etiri ape yahowa'i a'i ne. Lu taune luwaru a'i, lowe lu tewi lowe lo ma'e marepi erasi aiwawe a'i tote wawesiyenamiyei.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Meni ta etiri wisere a'i fene ma'e irowei su, sosu fene le ma'e etiri wisere a'i itiya'u irowei su, yo seni ape yahowa'i a'i ne. Lu taune luwaru a'i yo seni aiwawe a'i irowei. Lowe etiri wisere a'i itiya'u irowei.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Fene apou toteyei su, “Ane kaiyemo ano ma'e etiri ta auwei su, le etiri ta ane ma'e itiya'u aurowa. Marepi fene lo luwaru a'i ne. Yo seni yahowa'i a'i ne. Lu taune luwaru a'i lowe lu taune tere'e luwaru a'i ma'e etiri ta auwei. Lowe etiri ta auwei su, lowe etiri aiwawe a'i itiya'u aniyei ne toteyei.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Ane fene ma'e eisiya. Lu taune tamo fene ma'e au luwaruweyei su, fene lowe ne marepi wisere a'i totenamire. Fene lowe ma'e etiri wisere a'i irore. Lowe fene ma'e etiri ta ei toweriyei su, fene lowe ma'e etiri ape aure. Sosu fene lowe ma'e itiya'u owe ape ei towerire. Fene yo seni ape umasiyei su, Owane Sitewi lai nowe ye'ewi se fene ma'e etiri wisere neri a'i aurowa. Fene Owane Sitewi Pefine a'i lo eimane henerairowa. Le a'i lai lu taune luwaru a'i ma'e ferafereiyei lo auwe. Le aiwawe a'i lu taune tamo, marepi luwaru a'i irosiya ape, ma'e ferafereiyei lo auwe.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Tai wiyeme fene lo lai lu taune werese ma'e au ferafereinamisiya. Serai fene ferafereiyei lo yo seni aiwawe a'i umasite. Fene lu taune werese ma'e au ferafereite.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Fene lu taune tere'e lo yo seni owe ape hese ereite. Fene lu taune tere'e lo yo seni hese ereirowa su, Owane Sitewi lai yo seni fene lo ape au hese ereirowa. Serai fene lu taune tere'e lo yo seni owe ape hese ereite. Fene lu taune tamo apou owe ape te'ere, ‘Fene yehe omo ma'e ire.’ Fene lu taune tamo yehe omo ma'e te'e eimawesawiyei su, Owane Sitewi lai fene aiwawe a'i yehe omo ma'e eimawesawirowa. Meni ta fene ma'e au luwaruweyei su, fene meni ape lo yo seni tote i'ane arunatite. Fene lu taune lo yo seni tote i'ane arunatiyei su, Owane Sitewi lai yo seni luwaru a'i fene lo tote i'ane arunatirowa. [Mt 6:14]
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Fene lu taune ma'e etiri ta auwei su, Owane Sitewi lai fene ma'e etiri ta itiya'u auwei. Le fene ma'e niye erasi a'i itiya'u auwei. Le etiri erasi a'i fene ma'e niye fene lo papu su'ari ani teroso asi arowe. Fene lu taune ma'e etiri oso a'i auwei su, Owane Sitewi lai aiwawe a'i fene ma'e etiri oso a'i ta auwei.” [Mk 4:24]
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Jisas lowe ma'e peri anowe ta au te'eteye, le apou au eiye, “Meni ta nihe lo pokowe tawesiyei su, le meni tere'e, nihe pokowe tawesiye ape, hene ani uweiterowata. Ahowa, lowesi afofoweyei. Lowesi yo mai sahe papu ninapune winetairowa. [Mt 15:14]
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Eimane tamo lai meni owane towafi lowe lo ape eiwerou hi ani ararorowata. Ahowa, meni eime ta etiri werese siye so'oruweyei su, le meni owane lo wou heneraiyei. [Mt 10:24-25]
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Fene piyene kaiyemo ta lo nihe oro'oru tewi oso a'i siyeyei awere? Fene me meni erasi nihe towafi fene lo papu siyerowata.
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Fene kaiyemo ma'e owe ape te'ere, ‘Ane fara'u oro'oru tewi oso a'i nihe no ani tahe aniyei.’ Ahowa, fene me meni erasi nihe towafi fene lo papu irosiya su, fene kaiyemo lo oro'oru tewi oso a'i nihe papu irosiya ape, ani tahe aniyei ne siyerowata. Fene marepi hesi a'i siye lu ne, fene tu me meni erasi, nihe towafi fene lo papu irosiya ape, ani tahe fusawire. Sosu fene me meni erasi, nihe fene lo sahe irosiya ape, ani tahe fusawi tepa'asiyei su, fene fara'u kaiyemo lo oro'oru tewi oso a'i nihe sahe irosiya ape, siye ani tahe fusawirowawe, siye etirowa.”
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 “Fene wanure! Me wisere a'i so luwaru a'i ta'erowata. Sosu aiwawe a'i me luwaru a'i ta so wisere a'i ta'eyerowata.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Fene me so siyeyei su, fene me so eiwerou aiwawe a'i siyerowawe, meni ta momo, ni'ari wafei se ani ta'e anirowata. Aiwawe a'i meni ta patiyawe so, me owapiyo ani ta'eye anirowata.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Meni wisere a'i marepi wisere a'i lo se toteyei su, le yo seni wara'i a'i ironamiyei. Aiwawe a'i meni luwaru a'i ta marepi luwaru a'i topo lo se toteyei su, le yo seni luwaru a'i ironamiyei. Lu taune werese peri ta au te'eyei su, lowe marepi lowe lo se au te'eyei.”
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 “Fene tomu ne'ese ane ma'e apou te'esiya ape, ‘Ne Meni Owane Pefine a'i nomo lo ne.’ Ahowa, fene peri ano wanu umasi se ta'ame. [Mt 7:21]
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Lu taune ane ma'e aiyerowawe, sosu peri ano wanu umasiyei su, lowe meni ta wesi ta'aneyei lu wou a'i ne.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Lowe meni ta wou a'i wesi he'i ta'anesiya. Meni ape wesi he'i ta'aneyei su, le awei yo erasi horuseye itowei. Sosu le me ne'ise tou opo asi arowei. Le tapiye aine leyau tawesi kairefiyeyei. Le me ne'ise opo asi arowei su, le fara'u wesi hire ma'e ta'aneyei. Serai sa'i erasi itoraiyei su, sa'i ei erasi wesi ape aine towesi narowata. Ahowa, wesi ape lo me ne'ise kairefi a'i teinamiyei.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Ahowa, meni tere'e ta peri ano wanu arisiyei su, le meni tere'e wou a'i ne. Meni ape wesi he'i ta'aneyei su, le me pere'e oso a'i eneri sahe horuse opo asi arowei. Sosu wesi he'i me pere'e hire ma'e ta'aneyei. Serai sa'i erasi itoraiyei su, sa'i ei erasi a'i wesi ape lo aine towesi naroweyei. Sosu wesi ape lo towesi to'ute naroweyei.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.