Lucas 12
Central Sinama 2008 NT (SML) vs NAA
1 Pasalta' ina'an-i, ibu-ibuhan saga a'a magtimukan, sikaselot-selotan. Manjari amanda' si Isa dahū ma saga mulidna, yuk-i, “Halli'inbi pasulig tinapay min saga Parisi, hatina hinang sigām maglaku-laku in sigām ahāp.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Kamemon bay nilimbungan,” yukna, “tantu pinaluwas. Maka kamemon bay tatau' ma deyom atay tantu pinabukis du.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Ai-ai pagsuli-sulibi ma deyom kalendoman kinale du ma kasawahan. Ai-ai paghigung-higungbi ma deyom bilik pinatanyag du ma mairan.”
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 “Haka'anta kam, saga bagay,” yuk si Isa, “da'a katāwinbi saga a'a ya makapatay baranbi sabab mbal ta'abut palnyawahanbi.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Sagō' pandu'anta kam bang sai iya subay pagmatāwanbi: katāwinbi Tuhan sabab taga-kapatut iya angalarukan nyawabi ni deyom nalka' bang tapapatay na baranbi.”
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 Yuk si Isa lagi', “Pikilunbi saga manuk-manuk paupit ilu, tab'llita lima hekana maka duwa unud sīn. Saguwā' minsan manuk-manuk ariki' halga'na, mbal takalipat e' Tuhan minsan dakayu'.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Na, luba'-lagi'na ka'am isab mbal takalipat e' Tuhan. Minsan lamba bu'unbi ilu taitung asal e'na. Angkan kam subay mbal tināw sabab ahalga' gi' kam min ba'anan paupit ilu.”
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 “Haka'anta kam,” yuk si Isa, “sai-sai angahaka ma matahan kaheka'an a'a in iya ameya' ma aku, Anak Manusiya', angahaka du aku ma matahan saga mala'ikat Tuhan in a'a inān palsuku'anku du.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Sagō' sai-sai amalilu ma matahan kaheka'an a'a in aku ngga'i ka pameya'anna, paliluhanku isab a'a inān ma matahan saga mala'ikat Tuhan.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 Sai-sai amah'lling la'at ma aku, Anak Manusiya', makajari niampun dusana, sagō' sai-sai amah'llingan Rū Sussi ala'at, mbal to'ongan niampun.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Ma sinosōng, bang kam sinaggaw e' a'a bo' binowa ni langgal sigām nihukum atawa ni alopan saga gubnul maka saga parinta, da'a kam magsusa bang buwattingga e'bi anganda'awahan di-bi atawa bang ai pamissalabi.
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Sabab pinandu'an du kam e' Rū Sussi ma waktu ina'an-i bang ai subay pamissalabi.”
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Manjari aniya' dangan min katimukan a'a inān ah'lling. Yukna ni si Isa, “Tuwan, soho'un lagi' danakanku amahagi'an aku pusaka' bay pang'bba e' mma' kami.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Sagō' yuk si Isa ma iya, “Sehe', halam aku kabuwanan kapatut anara' ka'am, maka halam aniya' kapatutku amahagi' alta'bi.”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Sinugpatan isab lling si Isa ma saga a'a inān, yuk-i, “Kamaya'-maya' kam. Halli'inbi napsu indaginis sabab minsan kam dayahan makalandu', ngga'i ka karayabi aheka ya makabuwanan ka'am kallum.”
15 Então lhes recomendou:
16 Puwas e' aniya' pamaralil e' si Isa ma saga a'a inān, yukna, “Aniya' a'a dayahan taga-huma aheka sidda buwa'na.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Manjari a'a itu amikilan di-na, yukna, ‘Ai bahā' subay hinangku pagka halam aniya' kamalig sarang panau'anku buwa' tinanom itu?
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Ā, kata'uwanku na bang ai subay hinangku. Langkatku saga kamaligku bo' hinangku kamalig baha'u, aheya lagi' min bay tagna'. Jari tau'ku mahē' buwa' tinanomku kamemon maka alta'ku kamemon.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Puwas e' ah'llingan aku di-ku, yukku, ahāp asal sukudku. Aheka na tatau'ku panganggastuku sampay ma tahunan. Pahali-hali na aku. Amangan aku maka anginum, maka pahāpku palasahanku.’
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Sagō' amissala Tuhan ma iya, yukna, ‘Dupang pahāp ka! Ma sangom ilu amatay du ka. Ma sai na bahā' alta' bay tau'annu barannu ilu?’
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Na,” yuk si Isa, “buwattē' du ya kamaujuran a'a bang amabūd alta' pamahāp palasahanna, bo' pa'in miskin iya ma pang'nda' Tuhan.”
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Jari amissala gi' si Isa ma saga mulidna, yukna, “Angkan kam soho'ku da'a sakit magsusa pasal kallumanbi bang ai kakanbi, atawa pasal ginhawa-baranbi bang ai kapan'mmekbi.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Sabab labi ahalga' kallumta min pagkakanta, maka ahalga' gi' baranta min pan'mmekta.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Nda'unbi saga owak. Mbal magtanom, mbal magani, maka halam aniya' pagtatau'an sigām kinakan, sagō' binalanja'an asal sigām e' Tuhan. Bo' ka'am ilu, ahalga' gi' to'ongan min kamanuk-manukan.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Sai bahā' makapataha' umulna saga danjām sadja, minsan buwattingga e'na magmasusa?
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Manjari bang mbal tapataha'bi umulbi minsan dangkuri', angay pagsusahanbi ai-ai kasehe'?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 Nda'unbi saga sumping bang buwattingga katomo'na. Mbal magsangsā' maghinang, mbal magt'nnun. Sagō' haka'anta kam, minsan sultan Sulayman maka kahaldayana ma masa awal e', mbal maka'atu kahāp s'mmekna ma dakayu' sumping itu.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Bang Tuhan ya makapayakun sumping kasagmotan itu, ya tatasanna dang'llaw du, pagsalung tinunu', ya lagi'na ka'am pas'mmekanna du. Akulang pahāp pangandolbi ma iya!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 “Angkan kam soho'ku da'a magsusa, da'a kam magpikil na pa'in bang ai kakanbi atawa inumbi.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Saga a'a mbal ata'u magta'at ma Tuhan, ya na he' kinasusahan na pa'in e' sigām. Sagō' ka'am ilu, kinata'uwan e' Mma'bi Tuhan in ina'an kagunahanbi asal.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Sagō' muna-muna kannalunbi pagparinta Tuhan, manjari pinaniya'an du kam ai-ai kulang-kabusbi.”
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 “Ka'am saga mulidku,” yuk si Isa, “da'a kam tināw minsan kam mbal aheka. Sabab ka'amuhan Mma'bi Tuhan amuwanan ka'am palsuku'an ma deyom pagparintahanna.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Pab'llihinbi alta'bi ati panarakkahunbi b'llihanna ma saga a'a miskin. Bang hinangbi itu-i sali' kam dalil ang'nna' alta'bi ma deyom pitaka mbal magka'ndang. Hatina aniya' karayabi ma deyom sulga', karaya mbal pakulang. Bang ganta' maina'an karayabi, mbal ta'abut e' a'a panangkaw maka halam aniya' ulat amaka'at iya.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Sabab hatina, maingga-maingga ya panau'anbi alta'bi, ya na ina'an pataptapan pangatayanbi.”
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 — ausente —
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 — ausente —
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Aheya kahāpan saga sosoho'an inān pagka masi sigām magjaga maka asakap asal ma pagt'kka nakura' sigām. Haka'anta kam to'ongan,” yuk si Isa, “nakura' inān angamomosan di-na du ati patingkō'na saga sosoho'anna he' bo' yampa sigām buhatanna.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Minsan tonga' bahangi atawa dai' llaw ya kat'kkana, bang ta'abutna saga sosoho'anna asal ajaga, tantu aheya kahāpan sigām.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Saupama a'a tag-dapu luma', bang kata'uwanna waktu kat'kka panangkaw, tantu mbal pasagaranna luma'na nilangkat maka sinōd.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Damikiyanna isab ka'am, subay kam sakap sadja sabab aku, Anak Manusiya', at'kka du pi'itu pabīng ma waktu mbal kata'uwanbi.”
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Manjari atilaw si Petros, yukna, “Tuwan, sai bissalahannu paralilan ilu? Kami sadja atawa a'a kamemon?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Anambung si Isa magparalilan pabīng. “Bang aniya' sosoho'an ahāp akkalna, a'a kapangandolan,” yukna, “iya na ina'an pinene' e' nakura'na magmandul ma saga sosoho'an kasehe'an. Iya na isab magatas-pikil ma balanja' sigām.
42 O Senhor respondeu:
43 Na, bang bay alikut nakura'na inān bo' amole' na, aheya kahāpan ma magmandul inān bang iya ta'abut e' nakura'na anogol ma bay pamahinang iya.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Haka'anta kam, tantu pangandol e' nakura' inān alta'na kamemon ma sosoho'an kapangandolan e'.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Sagō' in mandul itu, bang saupama pangannalna ma deyom atayna in nakura'na at'ggol gi' at'kka, anagna' iya angala'ugan saga sosoho'an kasehe'an l'lla maka d'nda. Ya na pa'in hinangna magkakan maka maginum maka maglango.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Sakali patagha' sadja t'kka nakura' inān, ma llaw halam nilagaran e' magmandul, ma waktu halam kata'uwanna. Manjari nilagut iya e' nakura'na sampay abugtang. Pinakadalan iya nalka' sali'-sali' maka saga a'a mbal magkahagad ma Tuhan.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 “Bang sosoho'an ata'u bang ai kabaya'an nakura'na subay hinangna, bo' mbal sakap maghinang, tantu iya niraplosan to'ongan.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Sagō' bang sosoho'an a'awam asal pasal kabaya'an nakura'na, bo' aniya' tahinangna patut paminasahan iya, niraplosan du isab iya sagō' mbal sakit abuhat. Sai-sai kabuwanan aheka, aheka isab niholat min iya. Damikiyanna bang a'a pangandolan ma aheka, pasōng isab aheka niholat min iya.”
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Yuk si Isa lagi', “Bay aku pi'itu amowa api ni dunya itu ati kabaya'anku bangsi' wa'i na arokot.
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Aniya' kabinasahan subay kalabayanku ati kabuhatan aku sat'ggol mbal gi' aubus.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Arai' pangannalbi in aku pi'itu amowa kasannangan ni dunya. Sagō' haka'anta kam, ngga'i ka kasannangan. Palsagga'an ya bowaku pi'itu.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Sabab puwas minnitu, bang aniya' lima puhu' magdakayu' luma', magkalukassa sigām. T'llungan sigām anagga' duwangan, maka duwangan inān angatu ma t'llungan.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Mma' anagga' anakna l'lla, maka l'lla anagga' mma'na. Ina' anagga' anakna d'nda, maka d'nda anagga' ina'na. Mato'a d'nda anagga' ayuwanna d'nda, maka ayuwan d'nda anagga' mato'ana.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Ah'lling isab si Isa ni kaheka'an a'a inān. “Bang takdil ni luwa lahat,” yukna, “bang ta'nda'bi angandom langit tampal ni s'ddopan, magtūy yukbi, ‘Sōng ulan’. Maka angulan du isab.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Bang patumbuk satan, yukbi, ‘Ā, song apasu' lahat,’ ati apasu' du.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Mamarahi pahāp ka'am ilu magbau'-bau'. Ata'u kam ang'nda' pamandogahan ma b'ttong langit maka ma dunya, jari angay mbal tapandogabi pakaradja'an ya pat'kka ma masa ītu?
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 “Angay kam mbal ata'u magpikilan di-bi bang ingga ya apatut subay hinangbi?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Abila kam tinuntutan e' a'a ma sabab utangbi ati binowa e'na ni sara', pasulay kam to'ongan maghāp maka iya ma halam gi' makatandan ni sara'. Sabab bang mbal, ya aniya' tinandanan ka ni huwis ati ni'nde'an ni pulis bo' kinalabusu.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Haka'anta kam, ka'ddasan du kam ma deyom kalabusu inān. Subay puwasanbi bay kataksilanbi kamemon bo' yampa kam makaluwas minnē'.”
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.