Atos 19
Wɩɩsɩ Nyʋʋfalɩɩ Teŋ (SIG) vs ARIB
1 Apolo fa aa we Koriŋti tɩyaŋ gɛɛ rɛ, Pɔɔl bɩl gɔllɩ gɛɛ a ko pele Ɛfiso. Doŋ tɩyaŋ nɛ ʋ na nala badɔmɔŋ aa laa Yesu wɩya di.
1 E sucedeu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo tendo atravessado as regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Ɛɛ rɛ Pɔɔl pɩyɛsɩ ba a baa, “Saŋa hʋ ma aa laa Yesu wɩya di, Wɩɩsɩ kpa ʋ Wiyesi Welii hʋ we ma tɩyaŋ nɛ?” Nyɛ rɛ ba baa, “Aayɩ, á kɛ ha bɩ maakyiye nɩɩ Wɩɩsɩ Wiyesi Welii no wɩya gba.”
2 perguntou-lhes: Recebestes vós o Espírito Santo quando crestes? Responderam-lhe eles: Não, nem sequer ouvimos que haja Espírito Santo.
3 Ɛɛ rɛ Pɔɔl bɩl pɩyɛsɩ ba, “Nyʋʋbee rɛ ma tɩŋa, ka ba na fo ma wɩɩkyʋwalnɩɩ hʋ?” Ɛɛ rɛ ba basɩ baa, “Á tɩŋ wɩya hʋ buloŋ Gyɔɔŋ Wɩɩsɩ nɩɩfool hʋ aa daga ma rɛ.”
3 Tornou-lhes ele: Em que fostes batizados então? E eles disseram: No batismo de João.
4 Ɛɛ rɛ Pɔɔl bɩl baa, “Nala hʋ aa mɩɩgɩ lɩɩ ba wɩbɔmɔ tɩyaŋ nɛ Gyɔɔŋ gyɩ kɩ fo wɩɩkyʋwalnɩɩ. Amɛ ʋ fa basɩ tɩya Iziral tɩmma rɛ anɩɩ ʋ koyi no hal tɩyaŋ, nal sɩ ko dɩ ba kɩ yɩrɩ ʋ tɩɩna Yesu, aŋ bɩl baa dɩ ʋ rɛ ko ko, dɩ ba laa ʋ wɩya di.”
4 Mas Paulo respondeu: João administrou o batismo do arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que após ele havia de vir, isto é, em Jesus.
5 Ba aa nɩɩ wɩɩ no Pɔɔl aa basa, ba leŋ ʋ fo ba wɩɩkyʋwalnɩɩ á Tɩɩna Yesu feŋ tɩyaŋ.
5 Quando ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Ɛɛ rɛ Pɔɔl kpa ʋ nosi dɔbɔ ba tɩyaŋ. Ʋ aa yaa gɛɛ rɛ, Wɩɩsɩ Wiyesi Welii hʋ ko tuu gyʋʋ ba tɩyaŋ. Ba piili kɩ basɩ taanɩ hʋ ba kɩdɩgɩ buloŋ aa bɩ gyɩma, aŋ bɩl basɩ wɩya hʋ mɛ Wɩɩsɩ aa kpaa tɩya ba a baa dɩ ba laa basɩ.
6 Havendo-lhes Paulo imposto as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e falavam em línguas e profetizavam.
7 Nala no buloŋ gyɩ yaa anɩɩ baala fi abee balɩya rɛ.
7 E eram ao todo uns doze homens.
8 Pɔɔl aa we Ɛfiso tɩyaŋ, ʋ vala kɩ gyʋʋ wɩɩkyʋwaldɩya gɛɛ rɛ deŋdeŋ ʋ peŋsi boto, aa paalɩ kɩ basɩ Wɩɩsɩ koro hʋ wɩya abee nyuduwo. Ʋ bee nala hʋ aa kaŋ wɩya no kɩ kpa dɔmɔŋ nɛ ʋ kɩ lʋga dɩ ba laa wɩɩ hʋ ʋ aa basɩ di.
8 Paulo, entrando na sinagoga, falou ousadamente por espaço de três meses, discutindo e persuadindo acerca do reino de Deus.
9 Amɛ nala hʋ badɔmɔŋ gyɩ kaŋ nyuduwo rɛ kɩŋkaŋ. Akuu ba nyuduwo no wɩya, ba gyɩ bɩ laa Wɩɩsɩ wɩya hʋ di, aŋ ha hɔŋ gyamaa hʋ tɩyaŋ, a basɩ wɩbɔmɔ a mʋ kɩ tile á Tɩɩna Yesu ŋmanɩɩ hʋ tɩŋɩɩ tɩyaŋ. Ɛɛ rɛ Pɔɔl sii leŋ nyuduwo tɩmma hʋ ta doŋ, ka ʋ bee nala hʋ aa laa Yesu wɩya di sii kpa mʋ Tiraanusi dɩɩbal hʋ. Dɩya no tɩyaŋ nɛ Pɔɔl bee nala hʋ fa aa sɩŋ kaŋ wɩya kɩ kpa dɔmɔŋ kyɛɛ bee ʋ nyʋwa buloŋ.
9 Mas, como alguns deles se endurecessem e não obedecessem, falando mal do Caminho diante da multidão, apartou-se deles e separou os discípulos, discutindo diariamente na escola de Tirano.
10 Ʋ val yaa gɛɛ rɛ a mʋ pele bɩsɩ balɩya. Gyuuma abee Giriki tɩmma hʋ buloŋ aa we Esɩya paalʋʋ tɩyaŋ wuwo nɩɩ á Tɩɩna Yesu wɩya.
10 Durou isto por dois anos; de maneira que todos os que habitavam na Ásia, tanto judeus como gregos, ouviram a palavra do Senhor.
11 Wɩɩsɩ gyɩ leŋ Pɔɔl wuwo kɩ yaa wɩmagɩla rɛ kɩŋkaŋ.
11 E Deus pelas mãos de Paulo fazia milagres extraordinários,
12 Haalɩ, ba aa paa gannɩ bee gakɔsʋŋsɩ hʋ Pɔɔl aa dige rɛ a kaŋ mʋ tɩya wɩɩla tɩmma, ba dige, a na laaŋfɩya. Dɩ gyɩŋbɔmɔ rɛ fa kaŋ nal mɛ, ba aa lɩɩ ʋ tɩɩna tɩyaŋ nɛ ka ʋ na laaŋfɩya.
12 de sorte que lenços e aventais eram levados do seu corpo aos enfermos, e as doenças os deixavam e saíam deles os espíritos malignos.
13 Gyuuma badɔmɔŋ mɛ fa we doŋ a gɔllɩ kɩ kile gyɩŋbɔmɔ nala tɩyaŋ. Ba mɛ kɩ lʋga dɩ ba yaa gɛɛ á Tɩɩna Yesu feŋ tɩyaŋ. Dɩ ba ko kɩ kyɛ dɩ ba kile gyɩŋbɔmɔ, ba aa basɩ baa, “Ŋ baa ma lɩɩ Yesu feŋ tɩyaŋ, nal hʋ wɩya Pɔɔl aa basɩ.”
13 Ora, também alguns dos exorcistas judeus, ambulantes, tentavam invocar o nome de Jesus sobre os que tinham espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus a quem Paulo prega.
14 Baala bapɛ rɛ fa aa yaa gɛɛ. Ba kuwo feŋ nɛ Siiva. Ʋ fa yaa Gyuuma wɩɩkyʋwal sɩlaala nɩhɩyawʋ rɛ.
14 E os que faziam isto eram sete filhos de Ceva, judeu, um dos principais sacerdotes.
15 Ɛɛ rɛ kyɛɛ kɩdɩgɩ gyɩŋbɔŋ kɩdɩgɩ basɩ tɩya ba a baa, “Ŋ gyɩŋ Yesu rɛ, a gyɩŋ Pɔɔl mɛ, aŋka ma mɛ yaa kɩbeema rɛ?”
15 Respondendo, porém, o espírito maligno, disse: A Jesus conheço, e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 Nyɛ rɛ gyɩŋsɩ hʋ aa kaŋ baal hʋ sii kaŋ ba, a ŋmaa ba weliŋ, aŋ pɩrɩ ba pɛ. Ka ba gannɩ mɛ buloŋ kɩyɛsɩ, ba buloŋ lɩɩ fá dɩya hʋ tɩyaŋ abee teŋkpelli.
16 Então o homem, no qual estava o espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois e prevaleceu contra eles, de modo que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Gyuuma hʋ bee Giriki tɩmma hʋ abee nala hʋ buloŋ aa we Ɛfiso tɩyaŋ aa nɩɩ wɩɩ no, kambɩŋ gyɩ gyʋʋ ba buloŋ nɛ. Doŋ tɩyaŋ nɛ ba marɩ kɩ kpa á Tɩɩna Yesu yohuŋ weliŋ.
17 E isto tornou-se conhecido de todos os que moravam em Éfeso, tanto judeus como gregos; e veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Nala hʋ aa laa Yesu wɩya di yʋga ko, a basɩ ba wɩbɔmɔ hʋ buloŋ ba aa yaa a tɩya Pɔɔl, haŋ nɩgyamaa hʋ sɩya tɩyaŋ.
18 E muitos dos que haviam crido vinham, confessando e revelando os seus feitos.
19 Ba tɩyaŋ nala fa yʋga a yaa daaluliye tɩmma. Ɛɛ rɛ ba buloŋ paa tenni hʋ ba fa aa karɩmɩ a kɩ yaa daaluliye hʋ ko we diŋ nala hʋ sɩya tɩyaŋ. Dɩ ba kaŋ tenni hʋ buloŋ yalɩɩ ko pɛ dɔmɔŋ, ʋ sɩ yaa mogyamaa.
19 Muitos também dos que tinham praticado artes mágicas ajuntaram os seus livros e os queimaram na presença de todos; e, calculando o valor deles, acharam que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Wɩmagɩla no buloŋ leŋ á Tɩɩna nyʋwa hʋ taalɩ lee buloŋ, aŋ kaŋ dee mɛ weliŋ.
20 Assim a palavra do Senhor crescia poderosamente e prevalecia.
21 Wɩya no hal tɩyaŋ nɛ Pɔɔl na anɩɩ ʋ sɩ tɩŋ Masidooniya paalʋʋ abee Akaaya paalʋʋ a mʋ Gyerusalɛm. Ɛɛ rɛ ʋ baa, “Dɩ mɩyaŋ nɛ mʋ doŋ, ʋ maga dɩ ŋ mʋ Roma mɛ rɛ.”
21 Cumpridas estas coisas, Paulo propôs, em seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia, porque dizia: Depois de haver estado ali, é-me necessário ver também Roma.
22 Nyɛ rɛ Pɔɔl tɩŋ nala hʋ fa aa kɩ pɛ ʋ tɩyaŋ ba tɩyaŋ nala balɩya dɩ ba mʋ Masidooniya. Timoti bee Irasitu rɛ ʋ tɩma. Aŋka ʋ tɩɩ kɛ ha hɔŋ Ɛfiso tɩyaŋ.
22 E, enviando à Macedônia dois dos que o auxiliavam, Timóteo e Erasto, ficou ele por algum tempo na Ásia.
23 Saŋa no tɩyaŋ nɛ nyʋʋtaaduwo gyɩ gyʋʋ Ɛfiso nala abee sɩfɩyasɩ a mʋ kɩ tile á Tɩɩna Yesu ŋmanɩɩ hʋ tɩŋɩɩ tɩyaŋ.
23 Por esse tempo houve um não pequeno alvoroço acerca do Caminho.
24 Lugil kɩdɩgɩ rɛ fa we doŋ ba kɩ yɩrɩ Dɛmitiriyo. Salma rɛ ʋ fa aa kpa kɩ lugo kɩna aa kɩɩ Atɛmɩsɩ, ba vʋgɩbal hʋ dɩya. Tʋma no tɩyaŋ nɛ ʋ bee ʋ tʋŋtʋnna buloŋ ko yaa kɩna tɩmma.
24 Porque certo ourives, por nome Demétrio, que fazia da prata miniaturas do templo de Diana, proporcionava não pequeno negócio aos artífices,
25 Nyɛ rɛ kyɛɛ kɩdɩgɩ ʋ yɩrɩ ʋ tʋŋtʋnna abee ʋ tʋŋtʋnnɩ dɔŋtɩŋsɩ a ko laŋŋɩ, a basɩ tɩya ba a baa, “Ŋ kyaŋsɩ, ma gyɩma anɩɩ tʋma no tɩyaŋ nɛ á dʋwa buloŋ lɩɩ. Beewɩya tʋma no rɛ aa tɩya ma molbiye.
25 os quais ele ajuntou, bem como os oficiais de obras semelhantes, e disse: Senhores, vós bem sabeis que desta indústria nos vem a prosperidade,
26 Ma tɩɩ mɛ nɩya rɛ, a kɩ na mɛ wɩya hʋ Pɔɔl aa yaa. Ʋ baa dɩ vʋga hʋ nihuwobiŋ aa lugo bɩ yaa Wɩɩsɩ. Ɛfiso abee Esɩya paalʋʋ gyeniŋ buloŋ nɛ ʋ wuwo kaŋ nɩgyamaa hakɩllɩ bɩrɩmɩ ba ko laa wɩɩ no di.
26 e estais vendo e ouvindo que não é só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desviado muita gente, dizendo não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Wɩɩ hʋ ŋ aa fá rɛ nyɛ: Nala sɩ kyogi á tʋma no feŋ, a bɩl kɩ fá mɛ anɩɩ á vʋgɩbal hʋ Atɛmɩsɩ sɩ ko yaa kɩtɔɔ. Nala bɩl bɩ sɩ kɩ tɩya ʋ gyɩrɩma, koo a kɩ bigisi ʋ. Beewɩya, lagɩlagɩ no, Esɩya nala abee dʋnɩya nal kɛ buloŋ nɛ nɩɩ ʋ wɩya a kɩ tɩya ʋ gyɩrɩma.”
27 E não somente há perigo de que esta nossa profissão caia em descrédito, mas também que o templo da grande deusa Diana seja estimado em nada, vindo mesmo a ser destituída da sua majestade aquela a quem toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Nala hʋ aa nɩɩ wɩɩ no, ba buloŋ baaŋ sii. Ba kɩ yaa kyagɩŋsɩ a baa, “Á vʋgɩbal hʋ Atɛmɩsɩ aa we Ɛfiso tɩyaŋ nɛ kaŋ dee.”
28 Ao ouvirem isso, encheram-se de ira, e clamavam, dizendo: Grande é a Diana dos efésios!
29 Ɛɛ rɛ ba kaŋ bee hʋ buloŋ vʋgɩmɩ. Haŋ nɩgyamaa hʋ buloŋ kaŋ Geyosi abee Arisitaakusi aa lɩɩ Masidooniya a kɩ tɩŋa Pɔɔl hal. Nyɛ rɛ ba tarɩ ba kaŋ mʋ lee hʋ bee hʋ nala aa kɩ laŋŋɩ.
29 A cidade encheu-se de confusão, e todos à uma correram ao teatro, arrebatando a Gaio e a Aristarco, macedônios, companheiros de Paulo na viagem.
30 Ba aa kaŋ ba mʋ doŋ gɛɛ, Pɔɔl tɩɩ fa aa kyɛ dɩ ʋ mʋ gyʋʋ nala hʋ tɩyaŋ nɛ, amɛ nala hʋ aa laa Yesu wɩya di hʋ bɩ laa nyʋwa.
30 Querendo Paulo apresentar-se ao povo, os discípulos não lho permitiram.
31 Esɩya paalʋʋ nɩhɩyasɩ badɔmɔŋ bee Pɔɔl aa yaa kyaŋsɩ, tɩma dɩ ba mʋ basɩ tɩya Pɔɔl dɩ ʋ ta ko gyʋʋ nala hʋ tɩyaŋ.
31 Também alguns dos asiarcas, sendo amigos dele, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Nala hʋ buloŋ aa laŋŋa doŋ fa bɩ gyɩŋ wɩɩ hʋ aa yaa. Ba badɔmɔŋ aa yaa kyagɩŋsɩ baa nyɛ rɛ, ka ba badɔmɔŋ mɛ baa dɩ ɛɛ daa, dɩ wɩɩ no rɛ. Ba gyeniŋ buloŋ fa paalɩ bɩ gyɩŋ wɩɩ hʋ aa tɩŋ ba ko laŋŋɩ doŋ tɩyaŋ.
32 Uns, pois, gritavam de um modo, outros de outro; porque a assembléia estava em confusão, e a maior parte deles nem sabia por que causa se tinham ajuntado.
33 Gyuu kɩdɩgɩ rɛ fa we nala hʋ tɩyaŋ ba kɩ yɩrɩ Alizaŋda. Ʋ rɛ Gyuuma hʋ gyɩ leŋ ʋ lɩɩ sɩŋ ba sɩya tɩyaŋ. Ɛɛ rɛ tɩŋ nala hʋ badɔmɔŋ gyɩ liisi anɩɩ ʋ rɛ yaa wɩɩ hʋ tɩyaŋ nɩbal. Ɛɛ rɛ Alizaŋda kaŋ nosi viri dɩ ba leŋ kyagɩŋsɩ, aŋ kɩ lʋga dɩ ʋ basɩ tɩya nala hʋ anɩɩ wɩɩ buloŋ tuwo ba beel-ʋ paga tɩyaŋ.
33 Então tiraram dentre a turba a Alexandre, a quem os judeus impeliram para a frente; e Alexandre, acenando com a mão, queria apresentar uma defesa ao povo.
34 Ʋ aa yaa gɛɛ, ba na nɩɩ ʋ yaa Gyuu rɛ. Ɛɛ rɛ ba buloŋ bɩl yaa kyagɩŋsɩ we dɔmɔŋ a mʋ maga gɛɛ aŋ kɩ basɩ, “Á vʋgɩbal hʋ Atɛmɩsɩ aa we Ɛfiso tɩyaŋ nɛ kaŋ dee.”
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram por quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Nyɛ rɛ ba bee kerikyi-hɩyawʋ kɩdɩgɩ ko lɩɩ a wuwo leŋ ba leŋ kyagɩŋsɩ hʋ, ka ʋ basɩ tɩya ba a baa, “Ɛfiso nala, nal buloŋ gyɩma rɛ anɩɩ ámaa rɛ tɩŋ á Atɛmɩsɩ, á vʋgɩbal hʋ, abee ʋ toŋo hʋ aa yaa bʋyɩ a lɩɩ wɩɩsɩ nyuu ko tuu buloŋ.
35 Havendo o escrivão conseguido apaziguar a turba, disse: Varões efésios, que homem há que não saiba que a cidade dos efésios é a guardadora do templo da grande deusa Diana, e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Nal buloŋ bɩ sɩ wuwo kaŋ wɩɩ no kyɩɩsɩ. Ɛɛwɩya, ma leŋ kyagɩŋsɩ aŋ ta kɩ yaa wɩɩ hʋ aa bɩ kaŋ memii.
36 Ora, visto que estas coisas não podem ser contestadas, convém que vos aquieteis e nada façais precipitadamente.
37 Nala no bɩ gaa kpa kɩŋ buloŋ á vʋgɩbal hʋ lɩmarɩɩ tɩyaŋ, ba bɩl bɩ basɩ wɩɩ mɛ kyogi á vʋgɩbal hʋ feŋ, ka ma kasɩ ba kaŋ ko daha nyɛ.
37 Porque estes homens que aqui trouxestes, nem são sacrílegos nem blasfemadores da nossa deusa.
38 Dɩ Dɛmitiriyo bee ʋ tʋŋtʋnna rɛ kaŋ wɩɩ bee nal buloŋ mɛ, ka sarɩya mɛ kaŋ ʋ kyɛdiilii rɛ, ma bee hɩyarɩ mɛ we doŋ ba aa sɩ di sarɩya hʋ. Ma leŋ dɩ ba mʋ doŋ kɩ nyaŋ dɔmɔŋ.
38 Todavia, se Demétrio e os artífices que estão com ele têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e há procônsules: que se acusem uns aos outros.
39 Amɛ dɩ wɩɩ kɩdɩgɩ mɛ dɔŋ nɛ we doŋ ma kɩ kyɛ dɩ ma basɩ, ma kaŋ mʋ lee hʋ bee hʋ nala aa laŋŋɩ a kɩ vʋʋlɩ wɩya.
39 E se demandais alguma outra coisa, averiguar-se-á em legítima assembléia.
40 Dɩ ba aa rɛ pɩyɛsɩ ma, á bɩ sɩ wuwo basɩ wɩɩ buloŋ a mʋ kɩ tile taawɛɛ no aa siye gyɩnaŋ. Wɩɩ hʋ ŋ aa faa rɛ nyɛ, ba sɩ baa dɩ ámaa rɛ we taawɛɛ hʋ.”
40 Pois até corremos perigo de sermos acusados de sedição pelos acontecimentos de hoje, não havendo motivo algum com que possamos justificar este ajuntamento.
41 Ʋ aa basɩ gɛɛ ko teŋ, ʋ leŋ nala hʋ buloŋ fa aa laŋŋa sii mʋ ba dɩɩsɩ.
41 E, tendo dito isto, despediu a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.