Atos 19
Maija'quë Huajë Ca Nëose'e (SEYNT) vs NVT
1 Apolos Corintore paꞌina, Pablopi cu̱ti quëꞌroja̱ꞌa sa sani Efesona ti̱ꞌapi. Ti̱ꞌani ja̱rona jai pa̱ire sehuosicohuaꞌire ti̱ꞌapi.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 Ti̱ꞌani ja̱ohuaꞌire se̱jiꞌi:
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Cajëna, Pablopi capi:
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Cajëna, Pablopi capi:
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Ja̱je caquëna, asani Jesuni i̱re papi cuasani sehuorena, Ëjaë Jesús mamipi cani dopi, i̱ohuaꞌire.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Dosicohuaꞌini Pablopi jë̱ñapi patoquëna, deꞌo joyopi i̱ohuaꞌina tsio dajiꞌi. Tsio daina, yequë cocapi cajë yoꞌohuë. Yoꞌojë Maijaꞌquë cayere asajë yecohuaꞌina se quëahuë.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 I̱ti ja̱je yoꞌosicohuaꞌi cato doce ë̱mëohuaꞌi paëꞌë.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Pablopi pa̱ire Maijaꞌquë cua̱ñe te̱ꞌte ayere quëare pasiꞌi caquë ti caꞌramaꞌë toaso̱ ñañëohuaꞌire Israel pa̱i tsiꞌsi huëꞌena sai capi.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Caquëna, yecohuaꞌipi sehuocaiye pa̱jë, siꞌaohuaꞌi ña hue̱ꞌñana huajë maꞌa Pablo yeꞌyaye coꞌaye aꞌë cahuë. Cajëna, Pablopi ja̱ohuaꞌire je̱oni sehuosicohuaꞌiseꞌere huani sapi, Tiranno coca ca huëꞌena.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Ja̱rona sani siꞌa muꞌseñapi coca caquë ja̱jeseꞌe caya o̱metëcahuë̱a yoꞌopi. Yoꞌoquë paꞌina, Asia provincia yeja paꞌicohuaꞌipi Israel pa̱ipi cuiꞌne Israel pa̱i peocohuaꞌipi Ëjaë coca asahuë.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Ja̱je yoꞌoquëna, Maijaꞌquëpi Pablo ja̱ꞌre paꞌi jaiye pa̱i yoꞌo ti̱ꞌa maꞌñe yoꞌopi.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Yoꞌoquëna, Pablo juꞌi ca̱ñapi cuiꞌne aꞌri të̱no ca̱ꞌti pë̱a i̱ papiseꞌepi ju̱ꞌicohuaꞌina sani nejëna, ju̱ꞌicohuaꞌipi coꞌyahuë. Cuiꞌne huati quëꞌiohuaꞌije̱ huatire eto sao cua̱ñohuë. Ja̱ jerepa yoꞌopi.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Ja̱je yoꞌoquëna, ñani cuiꞌne Israel pa̱ije paëꞌë, maꞌajaꞌa cuꞌijë huati joñoapi pa̱ire paꞌiye eto saohuaꞌije̱, coa yoꞌocohuaꞌi. Ja̱ohuaꞌipi cuasahuë, Jesús mamipi cajë huatire eto saoye paꞌiji. Cuasani huati joñoare cahuë:
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Iye yoꞌoye cato Maijaꞌquë huëꞌe ñacaicohuaꞌi ëjaërepa Israel pa̱i Esceva siete mamajëpi yoꞌohuë.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Ja̱je yoꞌocohuaꞌini yequë muꞌse huati joyopi i̱ohuaꞌire sa̱ñope sehuoquë capi:
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Caquë ja̱re i̱ti macapi huati quëꞌipi ja̱ohuaꞌire tuturepa yoꞌoquë tse̱ani aꞌsi neina, aꞌsi quëꞌiohuaꞌipi ca̱ña peoñoa huëꞌepi etani cati saëꞌë.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Iye yoꞌoseꞌere siꞌaohuaꞌi Efeso paꞌicohuaꞌi griego pa̱i cuiꞌne Israel pa̱i asani caꞌrahuë. Ja̱je yoꞌojëna, Jesús mami jerepa ai deꞌoye aꞌë, siꞌa hue̱ꞌña paꞌicohuaꞌi cahuë.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ja̱je cuiꞌne jai pa̱i sehuosicohuaꞌipi i̱ohuaꞌi coꞌaye yoꞌoseꞌere jai pa̱i ña hue̱ꞌñana oijë quëahuë.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Quëajëna, cuiꞌne jai pa̱i ja̱ꞌnë dahuëohuaꞌi paꞌisicohuaꞌipi i̱o dahuë toyapëre pa̱i ña hue̱ꞌñana dani ëohuë. Ja̱ toyapë doꞌire cue̱cue ñañe cato cincuenta mil curiquë të̱ꞌñarepa doꞌi pajiꞌi.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Ja̱je yoꞌoco mai Ëjaë coca jerepa jai sacoꞌë, siꞌa hue̱ꞌña i̱o tuture pa̱ire i̱ñoco.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Ja̱ jeteyoꞌje Pablo Macedoniana cuiꞌne Acayana doꞌi sani cuiꞌne ja̱ropi Jerusalénje̱ doꞌi sasiꞌi cuasapi. Cuasaquë yequeje̱ capi, ja̱ro Jerusalén saisi jeteyoꞌje Romaje̱ saija̱ꞌquë aꞌë.
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Ja̱je caquë Timoteore cuiꞌne Erastore i̱ti co̱caicohuaꞌire cayaohuaꞌire Macedoniana jëjo saopi, i̱seꞌe ja̱ yëꞌtaꞌa Asia yejana aꞌri maña pëaquë.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Ja̱ muꞌseña Efeso daripë paꞌicohuaꞌipi ai jo̱sa yoꞌojë cahuë, huajë maꞌa ayere.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Demetrio po curiquë deꞌhuaquëpi ca huëouna. Ja̱ëpi diusa Diana huëꞌeje̱ paꞌye aꞌri huë̱ꞌña maña nequë pajiꞌi. Ja̱je nequëpi i̱te co̱caicohuaꞌire jaiye curiquë i̱siquë pajiꞌi.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Ja̱ëpi i̱te co̱caicohuaꞌire cuiꞌne i̱ neñeje paꞌye necohuaꞌire tsiꞌsopi. Tsiꞌsoni capi:
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Ja̱je paꞌiquëtaꞌare ja̱ë Pablopi mësarupi asajë cuiꞌne ñajëna, caji, pa̱i deꞌhuaseꞌe diusu peoye aꞌë. Ja̱je caquë jai pa̱ire yeꞌya huesoji, i̱ cayena. I̱ño Efeso pa̱ire cuiꞌne siꞌa Asia provincia paꞌicohuaꞌire ja̱je yeꞌyaji.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Iye i̱ ja̱je yeꞌyaye ai coꞌaji, mai coꞌamaña peo hue̱ꞌña ne huesëye paꞌiji, cuiꞌne diusa Dianaje̱ i̱o yure doꞌi quëꞌio paꞌiye peo hue̱ꞌña to̱meñe paꞌiji. Ja̱je to̱meni iye diusa coꞌa coa cueꞌcue cua̱ñojaꞌcoa. Yure iye provincia Asia paꞌicohuaꞌi tse̱copi cuiꞌne iye yeja siꞌa yeja paꞌicohuaꞌi tse̱copi caraja̱sio.”
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Caquëna, asani pë̱titeni tutu cuijë cahuë:
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Ja̱je yoꞌojë cajëna, siꞌa i̱ti daripë acohuaꞌi coa huesë asahuë, i̱ohuaꞌi yoꞌojë caye. Ja̱je yoꞌojë cajë Pablore co̱cohuaꞌire cayaohuaꞌire Macedonia acohuaꞌire Aristarcore cuiꞌne Gayore tse̱ani quërëjë sahuë, pa̱i tsiꞌsijë ña hue̱ꞌña quëꞌrore pana.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Ja̱je yoꞌojëna, Pablopi pa̱ire casiꞌi caquë yoꞌoquëna, sehuosicohuaꞌi i̱te ë̱sehuë.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Cuiꞌne ja̱ro ëjaohuaꞌi paꞌi hue̱ꞌñare yecohuaꞌi ëjaohuaꞌipi Pablore ñacohuaꞌique paëꞌë, paꞌijë ja̱ohuaꞌije̱ ai ë̱sehuë, co̱ni yoꞌoquë camaꞌë cajë. Ja̱je paꞌina, i̱te quëaja̱ꞌcohuaꞌire jëjo saohuë. Pablo quëꞌrona.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Ja̱je yoꞌo maca, cato i̱ti tsiꞌsisicohuaꞌi cato deꞌhuarepa yoꞌojë cahuë, yecohuaꞌi ti̱ñe cuijëna, cuiꞌne yecohuaꞌi ai yeque cajëna, yoꞌohuë. Ja̱je yoꞌohuë, pa̱i. Coa ca huëosi doꞌire huesërepa tsiꞌsini, jai pa̱i yecohuaꞌi i̱ti cajë tsiꞌsiseꞌeque huesëhuë.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ja̱je jai pa̱i huesëjëna, Alejandroje̱ huesëquëna, yecohuaꞌipi quëahuë, i̱ti cajë tsiꞌsiseꞌe. Ja̱ëni judío pa̱ipi coca cajë̱ꞌë cajë jëjo eto nëcohuë, pa̱i ña hue̱ꞌñana. Ja̱ maca Alejandropi pa̱ire coca casiꞌi judío pa̱i ayere caquë jë̱ñapi yoꞌopi. Yoꞌoquëna,
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 i̱je judío pa̱ipi casiꞌi caquë yoꞌoji asani ai tutu cuihuë, caya horas:
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Cuijë pejë je̱orena, i̱ti daripë paꞌiye toyaquëpi capi, pa̱ire:
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Ja̱je paꞌiye sëte coꞌarepa huëojë coꞌaye yoꞌomaꞌpë paꞌijë̱ꞌë. Duꞌru macarepa ai cuasajë̱ꞌë, je huesëjëna, airepa yoꞌojë cayeꞌni.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Iconi mësaru tse̱ani dasicohuaꞌi coꞌaye caye pa̱huë, mai jaꞌcore pare.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Ja̱je paꞌina, Demetriopi cuiꞌne i̱ ja̱ꞌre yoꞌojë cacohuaꞌipi yecohuaꞌire sa̱ñope cayere pani pa̱i yoꞌoseꞌe asani ca deꞌhuacohuaꞌina quëajë̱ꞌë. Ja̱ohuaꞌi paꞌiyë, mësaru yëye ëjaohuaꞌina cajë̱ꞌë. Ja̱ maca pa̱i ñape mësaru paꞌiye quëa deꞌhuajë ne deꞌhuajë̱ꞌë.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Mësarupi yequë coꞌamañare se̱ñe pacohuaꞌi pani jai pa̱i deꞌoyerepa tsiꞌsi sitona coca caye paꞌiji.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Yure iye yoꞌoseꞌe coꞌaji. Ëjaohuaꞌipi asani maire caye paꞌiji coa jo̱sa yoꞌojë cacohuaꞌire. I̱quere yoꞌojë careꞌni, cajë se̱to quëaye peoji. ¿Jere quëayeꞌni, i̱ti cajë yoꞌoseꞌe peoto?”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ja̱je se ca tëjini je̱opi, i̱ti yoꞌoye.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.