Atos 19
Maija'quë Huajë Ca Nëose'e (SEYNT) vs NAA
1 Apolos Corintore paꞌina, Pablopi cu̱ti quëꞌroja̱ꞌa sa sani Efesona ti̱ꞌapi. Ti̱ꞌani ja̱rona jai pa̱ire sehuosicohuaꞌire ti̱ꞌapi.
1 Aconteceu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso. Encontrando ali alguns discípulos,
2 Ti̱ꞌani ja̱ohuaꞌire se̱jiꞌi:
2 perguntou-lhes: — Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? Ao que eles responderam: — Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Cajëna, Pablopi capi:
3 Paulo perguntou: — Então que batismo vocês receberam? Eles responderam: — O batismo de João.
4 Cajëna, Pablopi capi:
4 Paulo explicou: — João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois dele, a saber, em Jesus.
5 Ja̱je caquëna, asani Jesuni i̱re papi cuasani sehuorena, Ëjaë Jesús mamipi cani dopi, i̱ohuaꞌire.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Dosicohuaꞌini Pablopi jë̱ñapi patoquëna, deꞌo joyopi i̱ohuaꞌina tsio dajiꞌi. Tsio daina, yequë cocapi cajë yoꞌohuë. Yoꞌojë Maijaꞌquë cayere asajë yecohuaꞌina se quëahuë.
6 E, quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo veio sobre eles, e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 I̱ti ja̱je yoꞌosicohuaꞌi cato doce ë̱mëohuaꞌi paëꞌë.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Pablopi pa̱ire Maijaꞌquë cua̱ñe te̱ꞌte ayere quëare pasiꞌi caquë ti caꞌramaꞌë toaso̱ ñañëohuaꞌire Israel pa̱i tsiꞌsi huëꞌena sai capi.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, discutindo e persuadindo a respeito do Reino de Deus.
9 Caquëna, yecohuaꞌipi sehuocaiye pa̱jë, siꞌaohuaꞌi ña hue̱ꞌñana huajë maꞌa Pablo yeꞌyaye coꞌaye aꞌë cahuë. Cajëna, Pablopi ja̱ohuaꞌire je̱oni sehuosicohuaꞌiseꞌere huani sapi, Tiranno coca ca huëꞌena.
9 Mas como alguns deles se mostravam teimosos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo se afastou deles. E, levando consigo os discípulos, passou a falar diariamente na escola de Tirano.
10 Ja̱rona sani siꞌa muꞌseñapi coca caquë ja̱jeseꞌe caya o̱metëcahuë̱a yoꞌopi. Yoꞌoquë paꞌina, Asia provincia yeja paꞌicohuaꞌipi Israel pa̱ipi cuiꞌne Israel pa̱i peocohuaꞌipi Ëjaë coca asahuë.
10 Paulo fez isso durante dois anos, de modo que todos os habitantes da província da Ásia ouviram a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Ja̱je yoꞌoquëna, Maijaꞌquëpi Pablo ja̱ꞌre paꞌi jaiye pa̱i yoꞌo ti̱ꞌa maꞌñe yoꞌopi.
11 Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Yoꞌoquëna, Pablo juꞌi ca̱ñapi cuiꞌne aꞌri të̱no ca̱ꞌti pë̱a i̱ papiseꞌepi ju̱ꞌicohuaꞌina sani nejëna, ju̱ꞌicohuaꞌipi coꞌyahuë. Cuiꞌne huati quëꞌiohuaꞌije̱ huatire eto sao cua̱ñohuë. Ja̱ jerepa yoꞌopi.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 Ja̱je yoꞌoquëna, ñani cuiꞌne Israel pa̱ije paëꞌë, maꞌajaꞌa cuꞌijë huati joñoapi pa̱ire paꞌiye eto saohuaꞌije̱, coa yoꞌocohuaꞌi. Ja̱ohuaꞌipi cuasahuë, Jesús mamipi cajë huatire eto saoye paꞌiji. Cuasani huati joñoare cahuë:
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre pessoas possuídas de espíritos malignos, dizendo: — Ordeno que saiam pelo poder de Jesus, a quem Paulo prega.
14 Iye yoꞌoye cato Maijaꞌquë huëꞌe ñacaicohuaꞌi ëjaërepa Israel pa̱i Esceva siete mamajëpi yoꞌohuë.
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Ja̱je yoꞌocohuaꞌini yequë muꞌse huati joyopi i̱ohuaꞌire sa̱ñope sehuoquë capi:
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: — Conheço Jesus e sei quem é Paulo; mas vocês, quem são?
16 Caquë ja̱re i̱ti macapi huati quëꞌipi ja̱ohuaꞌire tuturepa yoꞌoquë tse̱ani aꞌsi neina, aꞌsi quëꞌiohuaꞌipi ca̱ña peoñoa huëꞌepi etani cati saëꞌë.
16 E o possuído do espírito maligno saltou sobre eles, dominando a todos e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Iye yoꞌoseꞌere siꞌaohuaꞌi Efeso paꞌicohuaꞌi griego pa̱i cuiꞌne Israel pa̱i asani caꞌrahuë. Ja̱je yoꞌojëna, Jesús mami jerepa ai deꞌoye aꞌë, siꞌa hue̱ꞌña paꞌicohuaꞌi cahuë.
17 Este fato chegou ao conhecimento de todos os moradores de Éfeso, tanto judeus como gregos. Veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ja̱je cuiꞌne jai pa̱i sehuosicohuaꞌipi i̱ohuaꞌi coꞌaye yoꞌoseꞌere jai pa̱i ña hue̱ꞌñana oijë quëahuë.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 Quëajëna, cuiꞌne jai pa̱i ja̱ꞌnë dahuëohuaꞌi paꞌisicohuaꞌipi i̱o dahuë toyapëre pa̱i ña hue̱ꞌñana dani ëohuë. Ja̱ toyapë doꞌire cue̱cue ñañe cato cincuenta mil curiquë të̱ꞌñarepa doꞌi pajiꞌi.
19 Também muitos dos que haviam praticado magia, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculado o valor dos livros, verificaram que chegava a cinquenta mil denários.
20 Ja̱je yoꞌoco mai Ëjaë coca jerepa jai sacoꞌë, siꞌa hue̱ꞌña i̱o tuture pa̱ire i̱ñoco.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Ja̱ jeteyoꞌje Pablo Macedoniana cuiꞌne Acayana doꞌi sani cuiꞌne ja̱ropi Jerusalénje̱ doꞌi sasiꞌi cuasapi. Cuasaquë yequeje̱ capi, ja̱ro Jerusalén saisi jeteyoꞌje Romaje̱ saija̱ꞌquë aꞌë.
21 Depois destas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia. Ele dizia: — Depois de passar por Jerusalém, preciso ir também a Roma.
22 Ja̱je caquë Timoteore cuiꞌne Erastore i̱ti co̱caicohuaꞌire cayaohuaꞌire Macedoniana jëjo saopi, i̱seꞌe ja̱ yëꞌtaꞌa Asia yejana aꞌri maña pëaquë.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que o ajudavam, a saber, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na província da Ásia.
23 Ja̱ muꞌseña Efeso daripë paꞌicohuaꞌipi ai jo̱sa yoꞌojë cahuë, huajë maꞌa ayere.
23 Por esse tempo, houve grande tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Demetrio po curiquë deꞌhuaquëpi ca huëouna. Ja̱ëpi diusa Diana huëꞌeje̱ paꞌye aꞌri huë̱ꞌña maña nequë pajiꞌi. Ja̱je nequëpi i̱te co̱caicohuaꞌire jaiye curiquë i̱siquë pajiꞌi.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia modelos de prata do templo de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Ja̱ëpi i̱te co̱caicohuaꞌire cuiꞌne i̱ neñeje paꞌye necohuaꞌire tsiꞌsopi. Tsiꞌsoni capi:
25 convocando-os juntamente com outros do mesmo ofício, disse-lhes: — Senhores, vocês sabem que a nossa prosperidade vem deste ofício.
26 Ja̱je paꞌiquëtaꞌare ja̱ë Pablopi mësarupi asajë cuiꞌne ñajëna, caji, pa̱i deꞌhuaseꞌe diusu peoye aꞌë. Ja̱je caquë jai pa̱ire yeꞌya huesoji, i̱ cayena. I̱ño Efeso pa̱ire cuiꞌne siꞌa Asia provincia paꞌicohuaꞌire ja̱je yeꞌyaji.
26 E agora vocês estão vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a província da Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade.
27 Iye i̱ ja̱je yeꞌyaye ai coꞌaji, mai coꞌamaña peo hue̱ꞌña ne huesëye paꞌiji, cuiꞌne diusa Dianaje̱ i̱o yure doꞌi quëꞌio paꞌiye peo hue̱ꞌña to̱meñe paꞌiji. Ja̱je to̱meni iye diusa coꞌa coa cueꞌcue cua̱ñojaꞌcoa. Yure iye provincia Asia paꞌicohuaꞌi tse̱copi cuiꞌne iye yeja siꞌa yeja paꞌicohuaꞌi tse̱copi caraja̱sio.”
27 Não somente há o perigo de que o nosso negócio caia em descrédito, como também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja considerado sem valor, e que até venha a ser destruída a majestade daquela que toda a província da Ásia e o mundo adoram.
28 Caquëna, asani pë̱titeni tutu cuijë cahuë:
28 Ouvindo isto, ficaram furiosos e começaram a gritar: — Grande é a Diana dos efésios!
29 Ja̱je yoꞌojë cajëna, siꞌa i̱ti daripë acohuaꞌi coa huesë asahuë, i̱ohuaꞌi yoꞌojë caye. Ja̱je yoꞌojë cajë Pablore co̱cohuaꞌire cayaohuaꞌire Macedonia acohuaꞌire Aristarcore cuiꞌne Gayore tse̱ani quërëjë sahuë, pa̱i tsiꞌsijë ña hue̱ꞌña quëꞌrore pana.
29 A confusão se espalhou pela cidade, e todos juntos foram correndo para o teatro, arrastando consigo os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Ja̱je yoꞌojëna, Pablopi pa̱ire casiꞌi caquë yoꞌoquëna, sehuosicohuaꞌi i̱te ë̱sehuë.
30 Quando Paulo quis apresentar-se ao povo, os discípulos não o permitiram.
31 Cuiꞌne ja̱ro ëjaohuaꞌi paꞌi hue̱ꞌñare yecohuaꞌi ëjaohuaꞌipi Pablore ñacohuaꞌique paëꞌë, paꞌijë ja̱ohuaꞌije̱ ai ë̱sehuë, co̱ni yoꞌoquë camaꞌë cajë. Ja̱je paꞌina, i̱te quëaja̱ꞌcohuaꞌire jëjo saohuë. Pablo quëꞌrona.
31 Também algumas autoridades da província, que eram amigos de Paulo, mandaram um recado, pedindo que ele não se arriscasse indo ao teatro.
32 Ja̱je yoꞌo maca, cato i̱ti tsiꞌsisicohuaꞌi cato deꞌhuarepa yoꞌojë cahuë, yecohuaꞌi ti̱ñe cuijëna, cuiꞌne yecohuaꞌi ai yeque cajëna, yoꞌohuë. Ja̱je yoꞌohuë, pa̱i. Coa ca huëosi doꞌire huesërepa tsiꞌsini, jai pa̱i yecohuaꞌi i̱ti cajë tsiꞌsiseꞌeque huesëhuë.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia tinha virado uma confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Ja̱je jai pa̱i huesëjëna, Alejandroje̱ huesëquëna, yecohuaꞌipi quëahuë, i̱ti cajë tsiꞌsiseꞌe. Ja̱ëni judío pa̱ipi coca cajë̱ꞌë cajë jëjo eto nëcohuë, pa̱i ña hue̱ꞌñana. Ja̱ maca Alejandropi pa̱ire coca casiꞌi judío pa̱i ayere caquë jë̱ñapi yoꞌopi. Yoꞌoquëna,
33 Então tiraram Alexandre do meio da multidão, e os judeus o empurraram para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 i̱je judío pa̱ipi casiꞌi caquë yoꞌoji asani ai tutu cuihuë, caya horas:
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram durante quase duas horas: — Grande é a Diana dos efésios!
35 Cuijë pejë je̱orena, i̱ti daripë paꞌiye toyaquëpi capi, pa̱ire:
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: — Senhores efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu do céu?
36 Ja̱je paꞌiye sëte coꞌarepa huëojë coꞌaye yoꞌomaꞌpë paꞌijë̱ꞌë. Duꞌru macarepa ai cuasajë̱ꞌë, je huesëjëna, airepa yoꞌojë cayeꞌni.
36 Ora, não podendo isto ser contestado, convém que vocês se mantenham calmos e não façam nada de forma precipitada;
37 Iconi mësaru tse̱ani dasicohuaꞌi coꞌaye caye pa̱huë, mai jaꞌcore pare.
37 porque estes homens que vocês trouxeram para cá não profanaram o templo, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Ja̱je paꞌina, Demetriopi cuiꞌne i̱ ja̱ꞌre yoꞌojë cacohuaꞌipi yecohuaꞌire sa̱ñope cayere pani pa̱i yoꞌoseꞌe asani ca deꞌhuacohuaꞌina quëajë̱ꞌë. Ja̱ohuaꞌi paꞌiyë, mësaru yëye ëjaohuaꞌina cajë̱ꞌë. Ja̱ maca pa̱i ñape mësaru paꞌiye quëa deꞌhuajë ne deꞌhuajë̱ꞌë.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, saibam que existem os tribunais e os procônsules; que se acusem uns aos outros ali.
39 Mësarupi yequë coꞌamañare se̱ñe pacohuaꞌi pani jai pa̱i deꞌoyerepa tsiꞌsi sitona coca caye paꞌiji.
39 Mas, se vocês estão pleiteando alguma outra coisa, isso será decidido em assembleia regular.
40 Yure iye yoꞌoseꞌe coꞌaji. Ëjaohuaꞌipi asani maire caye paꞌiji coa jo̱sa yoꞌojë cacohuaꞌire. I̱quere yoꞌojë careꞌni, cajë se̱to quëaye peoji. ¿Jere quëayeꞌni, i̱ti cajë yoꞌoseꞌe peoto?”
40 Porque também corremos o risco de sermos, hoje, acusados de revolta, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Ja̱je se ca tëjini je̱opi, i̱ti yoꞌoye.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.