Atos 19
Rote Rikou Alkitab (RGU) vs NVT
1 Tepoꞌ fo Apolos bei nai Korentus, Paulus laꞌo na feo koroꞌ fo nai leteꞌ ara. Basa boe ma, ana losa kota Efesus, ana naneta noo lahenda sanahulu dua, fo rina ramahere neuꞌ Yesus soo.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 Boe ma, ana natane sii nae, “Toranoo kara e. Tepoꞌ fo emi besaꞌ ko mamahere neuꞌ Ramatua Yesus, nana emi sipo ma Amaꞌ Manetualain Dula-dale Malalao-malalafu Na boe, do taa?”
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Boe ma, Paulus natane seluꞌ nae, “Kalu leoꞌ naa soo na, ara sarani emi tuka sarani leo beaꞌ?”
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Boe ma Paulus nae, “Mamanene dei! Yohanis sarani lahenda fo tao tanda nae, ara ta tao salaꞌ soo, ma mafarereneꞌ leo iaꞌ! Tuka-tuka faiꞌ nana, ana nanori lahenda Israel ara nae, ara muste ramahere neuꞌ Yesus, Lahenda fo rina Amaꞌ Manetualain helu nae feen mai.”
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Ramanene leoꞌ naa, boe ma ara hule fo ana sarani sii, fo elaꞌ ara dadi neuꞌ Ramatua Yesus uma-isin.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Tepoꞌ fo Paulus fua lima na neuꞌ asa, ma hule-haradoi fee sii, boe ma Amaꞌ Manetualain Dula-dale Malalao-malalafu Na, onda neuꞌ sira. Boe ma, ara mulai dedea rupaꞌ ara, tehuu nana ta bubuluꞌ fa. Amaꞌ Manetualain pake sii, elaꞌ rafada hata fo neuꞌ ko ana dadi.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Basa si, lahenda sanahulu dua.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Tepoꞌ fo Paulus leo nai kota Efesus, ana biasa leo lahenda Yahudi ra uma mamason daleꞌ neu, fo nanori nalulutuꞌ Amaꞌ Manetualain pareta Na. Ana dedea ta pake namanininoꞌ fa losaꞌ bulaꞌ telu.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Tehuu, hapu lahenda ta nau sipoꞌ ria nanori-nafadan ria, de ara ralelena aoꞌ roon ma dudukuꞌ lahenda fo rai naa, elaꞌ ara bosoꞌ tuka Yesus Eno Masodan Ria. Huu ria na, Paulus noo lahenda kamahereꞌ ara foa elaꞌ uma mamasoꞌ ria, reu rabua ao nara nai uma sakola esa, nana tou Tiranus uma na.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Paulus nanori sii leo naa teuꞌ dua, losaꞌ basa lahenda Yahudi, ma lahenda deaꞌ boe nai propensi Asia, ara ramanene neuꞌ Ramatua Yesus Tutui Malolen Ria.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Tepoꞌ ria, Amaꞌ Manetualain fee Paulus kuasa, fo ana tao tanda bebeuꞌ rupaꞌ ara.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Leo-leoꞌ kalu lahenda hule ra Paulus hata fefeo laka na, do tali-ee na, fo ara tao hata sira neuꞌ lahenda kamahedi sara soo na, sira hedin ria noi mopoꞌ ana. Losaꞌ nitu makaresiꞌ ara boe oo, ralai elaꞌ lahenda sira.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 — ausente —
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 — ausente —
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Laꞌi esa boe ma, ara pareta leo naaꞌ, boe ma hapu nitu makaresiꞌ a sipoꞌ nae, “Au alelaꞌ Yesus! Au boe alelaꞌ Paulus! Tehuu au ta alelaꞌ emi fa! Au ta amaneneꞌ emi fa!”
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Boe ma, lahenda nitu hekeꞌ ria namanasaꞌ naan seli. Ana boꞌe nabuu sii, popoꞌo nalololiꞌ asa, tao na sii hinaꞌ-hinaꞌ mesan, ma sii nalutu badu nara, losaꞌ ara ralai raholaꞌ remeꞌ uma ria mai.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Tutuiꞌ ria nemeꞌ bafaꞌ leo bafaꞌ neu, losa basa lahenda fo nai kota Efesus, leo mae lahenda Yahudi do ta lahenda Yahudi boe ara bubuluꞌ. Eꞌetu dedea na, sudi bea oo ramanene tutuiꞌ ria, neuꞌ ko ara bii, ma ara io-oa neuꞌ Ramatua Yesus huu Ana fee Paulus kuasa bauinaꞌ ria.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Lahenda fo besaꞌ ko na ramahere nana, leo toranoo kamahere nara mai, fo ara sale dale nara ma ediꞌ-ai nara remeꞌ salaꞌ a mai.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Lahenda sira ruma pake malela maꞌiuꞌ. Boe ma rabubua ra susura nitu nara de hotu heni sii. Kalu reke susuraꞌ sira soo na beli nara, doi fulaꞌ rifun limahulu.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Basa boe ma, lahenda ra ratuiꞌ Manetualain Tutui Malolen hatu-leledon nai basa mamanaꞌ ain. Boe ma, lahenda kamahereꞌ ara boe-boe ramaꞌate. Nana huu Manetualain Dedea-Nafadan Ria laꞌe matetuꞌ sira dale nara.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Basa ria boe ma, Paulus naꞌetuꞌ naan fo fali Yerusalem neu, tehuu dale na nahiiꞌ neu naꞌuluꞌ propensi Makedonia, noo Akaya, besaꞌ ko naroo leo Yerusalem neu. Ana afi nae, “Malole lenaꞌ au tao abasa nonoi-tataoꞌ nai mamanaꞌ ia ra dei, te mae tao leoꞌ bea o noi, au muste losa kota Roma.”
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Basa boe ma, ana nadenu nonoo kadua nara riaꞌ Timotius noo Erastus, fo reu raꞌuluꞌ Makedonia. Ma foa elaꞌ mesaꞌ ana leo namanoso, nai propensi Asia.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Tepoꞌ ria, dedea bauinaꞌ a dadi nai kota Efesus, adaꞌ noi Yesus Eno Masoda Na.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Dedeaꞌ ria huu na, nae leoꞌ ia: Nai naa, touꞌ mana-tutu lilo-fulaꞌ esa, nade Demetrius. Ana biasa tao uma ana sosokoꞌ nemeꞌ lilo-fulaꞌ, fee sira ina ramatua sosokon esa, nade Artemis. Huu noo ria, tutuka-sasakan ria laku naan seli, de ana pake lahenda manoi dodouꞌ, de ana hapu doiꞌ dodou inaꞌ.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Faiꞌ esa boe ma, Demetrius nabubua na ria lahenda manoi nara, ma lahenda manoi fekeꞌ ara, basa boe ma ana dedea noo sii nae,” Basa papa ma toranoo kara! Emi bubuluꞌ mae, ita masoda nara dadi malole, nana huu doiꞌ dodouꞌ fa remeꞌ ita tutuka-sasakan ia mai.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Tehuu besaꞌ ia, ita tita noo mataꞌ ara, ma ita ridoo nara boe ramanene soo, ria nana huu noo Paulus dedea-nafada duduku-papauꞌ lahenda dodouꞌ nae, hata fo ita tao ia, nana sosoa raran taꞌa. Ana nae ramatua sosokoꞌ fo rina ita tao ia nana ramatua mana-dadi taaꞌ. Ta noi lahenda nai Efesus ramanene ria, tehuu katemaꞌ lahenda nai propensi Asia boe ramanene.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 De mamanene matalolole o! Neuꞌ ko ita dadi ubeaꞌ bali, kalu lahenda dodouꞌ tuka Paulus asa? Tantu lahenda ta nau asa ita uma ana sosoko ia ra soꞌ! Mafarereneꞌ o! Besaꞌ ia lahenda dodouꞌ doꞌo neuꞌ ita ina ramatua sosoko malolen, Artemis. Nai propensi Asia katemaꞌ, losa neuꞌ dae-inaꞌ a bukun haas boe, ara mai fo io-oa neuꞌ ria, nai uma sosoko matua, nai kota Efesus nai ia. De bosoꞌ losa lahenda ta tao daleꞌ neuꞌ ria, ma ara ta nau leo iaꞌ mai soꞌ!”
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Ara ramanene boe ma, dale nara ramahana tutiꞌ a, de ara heꞌi rae, “Io-oa neuꞌ Artemis! Artemis malole hiiꞌ! Ami basa lahenda Efesus io-oa neuꞌ ko, Artemis!”
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Lahenda ra bei ramanene hara-oeꞌ sira boe ma, ralai remeꞌ basa mamanaꞌ ain mai, fo reu rabubua ao nara rai naa, losaꞌ kota ria henun pete-pete noo lahenda. Tehuu ara roi ramakokoaꞌ a. Boe ma lahenda ra mulai tao raseseboꞌ tuka-tuka enoꞌ, losa kota maloa inaꞌ a. Ara homu ra touꞌ dua, de hela roo sii leo naaꞌ reu. Touꞌ sira dua, nade Gayus noo Aristarkus. Lahenda ra homu ra sii, nana huu dua sii Paulus ana mana-tuka dean reme Makedonia mai.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Paulus namanene boe ma, ana nau boꞌe leo lahenda maseseboꞌ sira talada neu. Tehuu, lahenda kamahereꞌ ara ta nau poꞌin fa.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Lahenda bauinaꞌ hida reme propensi Asia ralelaꞌ Paulus. Ara radenu lahenda reu rafada Paulus fo ria bosoꞌ hana leo lahenda baunasa sira talada neu.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Nai mo maloa inaꞌ ria, lahenda ra saka dedeaꞌ a huu-pedan. Ruma rasapapara rae, leo ia ma leo naaꞌ. Kadodou na bali soo na ta bubuluꞌ nahuuꞌ ria natuu-napadein nae leoꞌ bea fa. Ara tuka noi dara ei marurupuꞌ a.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Nai naa boe hapu lahenda Yahudi ra mulai bii, huu noo ara afi rae, bate lahenda dodouꞌ ara neo lahenda Yahudi ra kikifu sii. Huu ria na, ara tipa touꞌ esa, nade Aleksander, leo mata neu, fo elaꞌ ana nadedea kati sii, nae dedeaꞌ ria lahenda Yahudi ra ta tao fa. Aleksander soꞌu lima na, fo elaꞌ bosoꞌ rapupue de, ana dedea de nooꞌ lahenda Yahudi ra.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Tehuu ara bubuluꞌ ria nana lahenda Yahudi, boe ma ara bobouꞌ rambera-ina rae, “Io-ꞌoa neuꞌ Artemis! Artemis malole ina! Ami lahenda Efesus ia io-oa neuꞌ Artemis!” Ara bou-bou rae leoꞌ naa losaꞌ jam dua.
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 — ausente —
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 — ausente —
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Emi roso meni lahenda kadua ia ra leo iaꞌ mai, nonooꞌ leo sira tao nonoi tadaluꞌ. Seko nana te, sira ta ramanaꞌo ra hata esa nemeꞌ Artemis uma sosoko matua mai fa ma dedea ramumulu ita ramatua na nade malolen boeꞌ, de emi saka tao lahenda ia ra leoꞌ bea bali?
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Mafarereneꞌ matalolole o! Ita tanuu mamana naꞌetu dedeaꞌ. Lahenda mana-ee dedea ara rahani rai naa. De kalu Demetrius ara roi tao dedeaꞌ soo na tuka eno na, fo meni dedeaꞌ ria leo mamanaꞌ ria neu.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Ma kalu ara bei ranuu dedea fekeꞌ bali soo na nemeꞌ na, fo ara dei reu rasasare mataꞌ roo lasi koro nara.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Bosoꞌ losa mana-pareta Roma sale ita huu noo tasibu ia. Kalu ara nau saka dedeaꞌ ia matetu na soo na ita sakaꞌ tae leoꞌ bea o! Te dedea ia huu-pedaꞌ taꞌa.”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Dedea basa nae leoꞌ naa boe ma, malaka ria nadenu fo basa sii rafelaꞌ de reu sii.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.