Lucas 12
Mushog Testamento (QXONT) vs NAA
1 Jesus tsaynö parlaycaptinrämi pasaypa atsca runacuna wayi ñöpanman goricäyargan. Tsaychö parlanganta wiyayta munarninmi cumanacur jarunacurrä caycäyargan. Tsaynam discïpuluncunata Jesus nirgan: “Fariseucunaga ‘Tayta Dios ningancunata llapantam ruraycä’ nicarpis manam cumpliyantsu. Pagtä paycunanö gamcunapis caycäyanquiman.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Pacayllapa jutsa rurayniquicuna imay musyacarpis musyacangam. Manam ima rurayniquicunapis mana musyacagga cangatsu.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Tsaynömi puncuta wichgarcur pacayllapa parlayangayquicunapis mayacanga. Ushacäcuy junagga imayca llutan rurayniquicunatapis Tayta Dios juzgangam”.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 “Cuyay amïgücuna, nogapa willacuynïta willacuyaptiqui runacuna wanutsiyäshurpis almayquicunataga manam imanayangatsu. Tsaynö caycaptinga manam pitapis mantsacuyänayquitsu.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Paycunapita mantsacuyänayquipa rantinga Tayta Diosllata mantsacuyay. Paymi munayyog caycan almantinta infiernuman gaycunanpäpis”.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 “Pishgucuna runacunapä mana alläpa cuestaptinpis Tayta Diospäga välinmi. Payga manam gongantsu ni jucllayllatapis.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Pishgucunatapis tsaynö ricaycarga gamcunatanäga masrämi Tayta Dios imanö cayangayquitapis ricaycäyäshunqui. Hasta agtsayquicunatapis yupashgatam payga caycätsin. Tayta Dios tsaynö ricaycäyäshuptiquega pipitapis ama mantsariyanquitsu”.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 “Pipis nogaman criyicog canganta mana pengacuypa willacuptinga nogapis Tayta Diospa y angelnincunapa ñöpanchö paycunapa favorninmi parlashä.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Pipis nogapita pengacur willacuynïta mana willacuptinga nogapis Tayta Diospa y angelnincunapa ñöpanchö paycunata ‘Manam regïtsu’ nishämi”.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Tayta Diospita shamungäta mana tantiyar nogapä llutanta parlayaptinpis Tayta Diosga perdonangam. Salvacog cangäta Espiritu Santo tantiyaycätsiptin conträ captinmi itsanga Tayta Dios imaypis perdonanganatsu”.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Nogaman criyicamog cayangayquipitam goricäcuyänan wayicunaman, juezcunaman, y waquin autoridäcunaman apayäshunqui castigayäshunayquipä. Tsaychö ama llaquicuyanquitsu: ‘¿Imanöparä cananga salvacuycushä?’ o ‘¿Imatarä niycushä?’ nirnin.
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Espiritu Santum tantiyatsiyäshunqui imata parlayänayquipäpis”.
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Runacunapa chöpinpitam juc runa caynö nimurgan Jesusta: “Taytay, waugïta niycuy töcamangan cag herenciäta raquipämänanpä” nir.
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Tsaynam Jesus nirgan: “Amïgu, manam juezniquitsu noga cä tsaynö nimänayquipäga” nir.
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Nircurnam runacunata nirgan: “Ama imapäpis mallagashga cayanquitsu. Alli cawayga manam imaycayogpis cayaptiquirätsu” nir.
15 Então lhes recomendou:
16 Nircurpis Jesus caynö nirmi willapargan: “Juc rïcu runam murucunganpita pasaypa cosëchata gorinä.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Tsayna tsay rïcu runa yarpachacunä: ‘Cananga ¿maymantä caytsica micuynïta churashä? Wayï manam aypannatsu churanäpä’ nir.
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Tsaynö yarpachacurna ninä: ‘Canan tröja wayïta pascasquirchir jucta sharcatsishä mas jatuncarayta. Tsaymanmi llapan goringä micuynïcunata y imaycäcunatapis churashä.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Tsaynö churacuycuptëga atsca watapämi micuynïcuna canga. Tsaynö churacuycurmi itsanga micur upyar cushishgallana cawacushä’ nir.
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Tsaynö yarpachacurir caycaptinna Tayta Dios ninä: ‘¡Llutan yarpag malafë togshu! ¡Canan pagasmi gam wanunqui! Llapan churangayquicuna ¿pipärä quëdanga?’ nir”.
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Tsaynö parlayta ushasquirmi Jesus nirgan: “Tsay rïcu runa, runa mayincunata mana yanapar wanungannömi llapan malafë runacunapis runa mayinta mana yanaparga Tayta Diospita imatapis chasquiyangatsu”.
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Nircur discïpuluncunatapis Jesus nirgan caynömi: “Ama yarpachacuyanquitsu: ‘Canan ¿imatarä micushä? ¿Imatarä jaticushä?’ nirnin.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Micuynintsic mana captinpis röpantsic mana captinpis cushicushun Tayta Dios cawayta gomangantsicpita.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Shumag tantiyacuyay pishgucuna imanö cawayangantapis. Paycunaga manam murucuyantsu, manam cosichayantsu, ni tröjacuyantsu. Tsaynö caycaptinpis Tayta Diosmi micuynincuna faltätsintsu. Gamcunaga tsay pishgucunapitapis mas välegmi cayanqui Tayta Diospäga.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Tsaynö imaycapä mayläya yarpachacurpis ¿pirächi tamäñunpita masllataga jatunyarcunman?
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Imaycapis ushacagcunallapa yarparäyänayquipa rantinga, imayca mana faltätseg Tayta Diosman yäracullar cawacuyay”.
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 “Tantiyacuyay waytacuna imanö cuyaypä tuctuyangantapis. Waytacunaga manam aruyantsu ni putscacuyantsu. Peru nicarpis imanö cuyayllapämi ricacuyan. Waytacuna cuyayllapä tuctungannöga manam unay rey Salomon jaticungan röpancunapis iwalargantsu.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Tsay waytacuna tsaquirinanlla caycaptinpis Tayta Diosga ima shumagtam tuctutsin. Tsaynö cuyayllapäta tuctuycätsirga ¿manatsurä gamcunatanäga yanapayäshunquiman röpashga cayänayquipä, yäracuyniynag runacuna?”
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 “Tsaynö caycaptinga manam yarpachacuyänayquitsu imata micuyänayquipä ni imata upuyänayquipäpis.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Tsaycunata yarpachacurga puriyan Tayta Diosman mana yäracog runacunallam. Gamcunaga tsay mana yäracog runacunanö ama yarpachacuyaytsu. Tayta Diosga musyaycanmi imata miñishtiyangayquitapis.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Tsay imapäpis yarpachacuyänayquipa rantinga Tayta Dios munanganta rurar cawayänayquipä cagta yarpachacuyayga. Pay munangannö cawayaptiquega imata miñishtiyangayquitapis Tayta Dios manam faltätsingatsu”.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 “Cuyay gatirämagnïcuna, ama llaquicuyaytsu. Gamcunatam Tayta Dios acrayäshurgayqui imayyagpis paywan cawayänayquipä.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Capuyäshungayquita imayquicunatapis ranticusquir mana capogcunata yanapayay. Tsaynö runa mayiquicunawan cuyanacur cawarga ciëluchömi Tayta Dioswan imayyagpis alli cawayta chasquiyanqui. Tsaytaga mananam runapis suwangatsu ni puyupis ushangatsu.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Imaycayogpis cayllapä cagta yarpachacurmi manana Tayta Diosmanga yarpäyanquinatsu”.
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 — ausente —
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 — ausente —
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Tsay patron illanganpita cutir yätsingannö shuyaycagta tariycur imanörä cushicur alabanman tsay empliyädunta. Mësaman jamaycatsir quiquin patronmi sirvinga.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Tsay patron illanganpita imay öra chänanpä cagta mana musyar empliyäduncuna shuyacuyangannöllam, nogatapis maya-mayalla listacushga shuyacayämänayqui ciëlupita cutimunäta musyaycarga. Tsaynö shuyacaycäyämagta tariptëga imanö cushicuyrä gamcunapä caycunga”.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 — ausente —
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 — ausente —
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Tsaynam Pedro tapurgan: “Tsaynö cay iwalatsicuycunawan yachatsicungayquega ¿nogacunallapäcu o llapan runacunapäwancu?” nir.
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Niptinnam Jesus nirgan: “Musyayangayquinöpis juc patron maypapis illarga mas yäracuypä cag empliyäduntam haciendanchö dejan imaycancunatapis shumag ricaycänanpä y waquin empliyäduncunatapis öranchö garar caycänanpä.
42 O Senhor respondeu:
43 Tsay patron illanganpita cutir yätsingannö llapantapis ruraycagta tariycur imanörä cushicur alabanman tsay empliyädunta.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Empliyädun tsaynö alli portacuptinnam paypa maquinmanna churanman llapan imaycantapis ricananpä.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Peru mana yäracuypä cag empliyädum itsanga yarpan: ‘Patronnï manarämi rasllaga cutiramungarätsu’ nirnin. Tsaynö yarparnam empliyädu mayincunatapis magar ushan y fiestacunachö puricur, micur upyar cacun.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Tsaynö caycagman patronnin mana yarpashgata illanganpita chaycurga empliyädun mana allicunata ruraycagta tariycur patronnin magacacharcurmi gargunga. Tsaynömi janan shongulla criyicogcunatapis Tayta Dios infiernuman gaycunga. Tsaychömi wagar quirutapis uchuyangaräga”.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 — ausente —
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 — ausente —
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Cay patsaman noga shamurgö chasquimag cagcuna salvashga cayänanpä y mana chasquimag cagcuna mana salvashga cayänanpämi. ¡Cay nicangäcuna maynapis ruracaraycanmanna!
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Peru tsaycuna ruracänan captinpis puntataga nogataran pasaypa ñacarcatsiyämarrä wanutsiyämanga. Tsaytam pasaypa llaquicur shuyarä hasta cumplinganyag”.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 “Ama yarpäyaytsu nogaman criyicayämungayquipita mana chiquishga cayänayquipä cagtaga. Criyicamogcunataga imaypis chiquiycäyäshunquim.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Cananpitaga nogaman criyicamunganpitam juc wayichö tagcuna quiquincuna pura chiquinacuyanga.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Taytanmi tsurinpa contran canga y tsurinpis taytanpa contranmi canga. Mamannam wawanpa contran canga y wawannam mamanpa contran canga. Llumtsuyninmi suegranpa contran canga y suegrannam llumtsuyninpa contran canga”.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Tsaypitanam runacunata Jesus nirgan: “Rupay ullunan cagpa pucutay yurimuptinga: ‘Tamyanganam’ niyanqui, y niyangayquinöllam tamyan.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Tsaynömi imaypis Negeb regionpita vientumuptin: ‘Cananga rupacuypam achaycunga’ niyanqui, y niyangayquinöllam achan.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 ¡Mana tantiyacogcuna! Tsaycunatapis cösa tantiyaycarga ¿imanirtä tantiyayanquitsu Tayta Diospita shamushga car noga ruraycangäcunata?”
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 “Y nircur Tayta Dios cachamaptinga ¿imanirtä chasquiyämanquitsu?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Pagtä nogata mana chasquiyämangayquipita Tayta Dios infiernuman gaycuyäshunquiman. Imapitapis chiquinacungayqui quejayäshuyta yarpaptinga autoridäman manarä char arreglanqui. Tsaynö mana arreglaptiquega juezman apatsishuptiqui juezga wardiyacunawanmi carcelman wichgatsiyäshunqui.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Tsaypitaga manam rasllaga yarguyanquitsu jaga cayniquicunata llapanta mana pägacurga”.
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.