1 Reis 22
Tayta Diosninchi Isquirbichishan (QUB) vs NAA
1 Siria runacunawan Israelcunaga quimsa watana manana pillyaranchu.
1 Três anos se passaram sem haver guerra entre Síria e Israel.
2 Quimsa watachöga Judäpa raynin Josafat aywaran Israelpa raynin Acabta watucoj.
2 Porém, no terceiro ano, Josafá, rei de Judá, foi visitar o rei de Israel.
3 Chaura Israelpa raynin Acabga munaynincho caycaj mandajcunata niran: «Gamcunaga musyaycanquimi Galaadcho caycaj Ramotga noganchïpa chacranchi cashanta. ¿Imanirtaj imallatapis mana rurashwanchu Siria runacunapa rayninpa munayninpita guechunanchïpaj?»
3 Este perguntou aos seus servos: — Vocês não sabem que Ramote-Gileade é nossa, e nós ficamos quietos e não a tiramos das mãos do rei da Síria?
4 Acabga Josafat-ta tapuran: «¿Pillyaj aywäshimanquimanchu Galaadcho caycaj Ramotman?» nir.
4 Então perguntou a Josafá: — Você vai comigo à batalha contra Ramote-Gileade? Josafá respondeu ao rei de Israel: — Sou como você é, o meu povo é como o seu povo, e os meus cavalos são como os seus cavalos.
5 Manaraj aywar ichanga tapucushun Tayta Dios ima nishantapis» nir.
5 Josafá disse mais ao rei de Israel: — Consulte primeiro a palavra do
6 Israelpa raynenga profëtacunata shuntaran. Paycuna caran chuscu pachacno (400). Nircur paycunata tapucuran: «Galaadcho caycaj Ramotman ¿pillyaj yaycöcunamanchu u manachu?» nir.
6 Então o rei de Israel reuniu os profetas, cerca de quatrocentos homens, e lhes perguntou: — Devo ir e lutar contra Ramote-Gileade ou devo me conter? Eles responderam: — Vá, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
7 Chaypis Josafatga tapuranraj: «Caychöga ¿manachu mas can Tayta Diospa profëtan? Captenga paytapis tapucushunraj» nir.
7 Mas Josafá perguntou: — Não há aqui ainda algum profeta do
8 Chaura Israelpa raynenga Josafat-ta niran: «Mas juc caycanrämi. Paywanpis Tayta Diosta tapucushwanmi. Payga Imlapa wamran Micaiasmi. Payga imaypis mana allillatami willaman. Chaypitami chiquë.»
8 O rei de Israel respondeu a Josafá: — Há um ainda, por meio de quem podemos consultar o Josafá disse: — O rei não deveria falar assim.
9 Israelpa raynenga jinan öra mandaj suldärunta gayarcur niran: «¡Canan öra shamuchun Imlapa wamran Micaías!» nir.
9 Então o rei de Israel chamou um oficial e disse: — Traga-me depressa Micaías, filho de Inlá.
10 Israelpa rayninpis, Judäpa raynin Josafatpis carcaycaran ray cay röpan jatisha. Paycunaga jamarpaycaran sillunnincunacho, Samariaman yaycuna puncu pampacho. Llapan profëtacunaga willacur rimarcaycaran.
10 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam assentados, cada um no seu trono, vestidos de trajes reais, numa eira à entrada do portão da cidade de Samaria; e todos os profetas profetizavam diante deles.
11 Quenaanapa wamran profëta Sedequiasga fyërrupita ruracurcusha caran wagracunata. Nircur gayacuypa niycaran: «¡Tayta Diosga caynömi nin: ‹Cay wagracunawanmi Siria runacunaman yaycorga ushajpaj wañuchinqui!› »
11 Zedequias, filho de Quenaana, fez para si uns chifres de ferro e disse: — Assim diz o
12 Llapanpis profëtacunaga nircaycaran: «Galaadcho caycaj Ramotman pillyaj yaycushpayqui llapantami binsinquipaj. Chay siudätaga Tayta Diosmi munayniquichöna cananpaj goycushunquipaj.»
12 Todos os profetas profetizaram assim, dizendo: — Suba a Ramote-Gileade! Você triunfará! O
13 Micaiasta gayaj aywaj cachaga chayaycur niran: «Tapucuptin llapanpis profëtacunaga alli willapallatami willasha raytaga. Chaymi gampis waquin nishannölla allillata willaycunqui ari.»
13 O mensageiro que tinha ido chamar Micaías falou-lhe, dizendo: — Eis que as palavras dos profetas a uma voz predizem coisas boas para o rei. Portanto, que a sua palavra seja como a palavra de um deles; fale o que é bom.
14 Chayno niptin profëta Micaías niran: «¡Nogaga Tayta Diospa jutinchömi jurä: Tayta Dios nimashallantami rimashäga!»
14 Micaías respondeu: — Tão certo como vive o
15 Micaiasga aywar chayaran ray cajman. Chaura ray tapuran: «Micaías, Galaadcho caycaj Ramotman ¿pillyaj yaycöcunamanchu u manachu?» nir.
15 Quando ele chegou à presença do rei, este lhe perguntou: — Micaías, devemos ir a Ramote-Gileade para a batalha ou devemos nos conter? Ele respondeu: — Vá! Você triunfará! O
16 Chaura rayga niran: «¿Ayca cutitaj nishayqui Tayta Diospa jutincho rasun cajllata willamänayquipaj?»
16 O rei lhe disse: — Quantas vezes devo fazer você jurar que não me fale a não ser a verdade em nome do
17 Chaura Micaiasga niran:
17 Então Micaías disse: — Vi todo o Israel disperso pelos montes, como ovelhas que não têm pastor. E o
18 Chaura Israelpa raynenga Judäpa raynin Josafat-ta niran: «¿Nogaga manachu nishcä? Cay runaga manami imaypis allitaga willamanchu. Chaypa ruquenga mana allicunallatami niman.»
18 Então o rei de Israel disse a Josafá: — Eu não disse a você que a meu respeito ele não profetiza o que é bom, mas somente o que é mau?
19 Chayno nishanpita Micaías niran: «Gam chayno nishayquipita, Tayta Dios nishanta wiyay: Sillunnincho jamaraycajtami Tayta Diosta ricashcä, syëlucho caycaj suldärucunatapis derëchu caj läduncho ichoj caj läduncho ichirpaycajta.
19 Micaías prosseguiu: — Portanto, ouça a palavra do
20 Chaycho carcaycajta Tayta Diosga tapusha: ‹¿Piraj aywanman Acabta yachachinanpaj Galaadcho caycaj Ramotman yaycunanpaj, yaycorga chaycho wañunanpaj?› Chayno tapuptinmi waquenga niran jucno waquinna mas jucno.
20 Então o Senhor perguntou: “Quem enganará Acabe, para que vá e seja morto em Ramote-Gileade?” E um dizia uma coisa, e outro dizia outra coisa.
21 Chayno caycaptin juc espíritu Tayta Diospa ñaupanman yurircur niran pay imanöpapis llullapar shacyächinanpaj. Chaura Tayta Dios tapuran imano rurananpaj cashantapis.
21 Então um espírito saiu, se apresentou diante do Senhor e disse: “Eu o enganarei.” O Senhor perguntou: “Como?”
22 Chaura chay espíritu niran: ‹Nogami aywashaj raypa llapan profëtancunapa shiminman llullacachinäpaj.› Chaura Tayta Diosga niran: ‹Allimi chayno llullacachiptiquega. Gam ayway chayno ruranayquipaj.›
22 Ele respondeu: “Sairei e serei um espírito mentiroso na boca de todos os profetas do rei.” Então o Senhor disse: “Você conseguirá enganá-lo. Vá e faça assim.”
23 Cananga musyanquinami llapan profëtayquicunapa shiminman Tayta Dios llulla espirituta cachamushanta. Tayta Diosmi mayna camacächisha gam wañunayquipaj.»
23 E agora eis que o Senhor pôs esse espírito mentiroso na boca de todos estes seus profetas e o Senhor declarou que um mal vai lhe acontecer.
24 Chaura Quenaanapa wamran Sedequiasga Micaiasta shimicho lagyaran «¿Imanöpataj nogapitaga shamusha Tayta Diospa Espiritun gamta willashunayquipaj?» nir.
24 Então Zedequias, filho de Quenaana, chegou, deu uma bofetada em Micaías e perguntou: — Por onde é que passou o Espírito do
25 Chaura Micaiasga niran: «Wasincaylla pacacur purir-rämi mayanquipäga.»
25 Micaías respondeu: — Eis que você o verá no dia em que estiver correndo de quarto em quarto, tentando se esconder!
26 Chayno niptin Israelpa raynenga niran: «¡Micaiasta charircärir prësu apay siudäpa mandajnin Amón cajman, wamrä Joás caycashanman!
26 Então o rei de Israel disse: — Prenda Micaías e leve-o de volta a Amom, governador da cidade, e a Joás, filho do rei.
27 Paycunata willanqui carsilman wichgananpaj. Micuytapis yacutapis ichic-ichiclla yawachichun noga guërrapita sänu cutimunäcama.»
27 E diga: “Assim diz o rei: Metam este homem na cadeia e o ponham a pão e água, até que eu volte em paz.”
28 Micaiasga mastapis niranraj:
28 Micaías disse: — Se o rei de fato voltar em paz, é porque o E acrescentou: — Que todos os povos ouçam isto!
29 Chaypitanaga Israelpa rayninwan Judäpa raynin Josafatga aywaran Galaadcho caycaj Ramotman.
29 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, foram atacar Ramote-Gileade.
30 Israelpa raynenga Josafat-ta niran: «Nogaga pillyaman yaycushaj juc röpata jaticurcurmi. Gamna ray cay röpayqui jatishalla yaycunqui.»
30 O rei de Israel disse a Josafá: — Eu vou me disfarçar e entrar no combate, mas você use os seus trajes reais. E assim o rei de Israel se disfarçou e entrou no combate.
31 Siriapa raynenga pillyapaj caj carrëtacho aywajcunapa mandajnin quimsa chunca ishcay (32) capitancunata mayna nisha caran: «Israelpa raynillanta wañuchinquega. Chaypita cajtaga ama pitapis wañuchinquichu» nir.
31 Ora, o rei da Síria havia ordenado aos trinta e dois capitães dos seus carros de guerra que não lutassem nem contra pequeno nem contra grande, mas somente contra o rei de Israel.
32 Carrëtacunacho aywajpa mandajnin capitancuna Josafat-ta ricärerga yarparan pay Israelpa raynin cashanta. Chaymi curalacaycäriran. Chaura Josafatga gayacuran yanapänanpaj.
32 Quando os capitães dos carros viram Josafá, disseram: — Aquele certamente é o rei de Israel. E se dirigiram até ele para o atacar. Porém Josafá gritou.
33 Chaura paycuna rejsircäriran Israelpa raynin mana cashanta. Chaymi gatircaycashancho cachaycäriran.
33 Quando os capitães dos carros de guerra viram que não era o rei de Israel, deixaram de persegui-lo.
34 Chay öra juc suldäru Israelcunaman llutalla lëchanta jitaran. Nishanga Israelpa raynin Acabta chayaycachiran wañunanpaj. Lëchaga yaycuran cuerpuncunata chapacunanpaj watacushan jäcurajpa. Chaura payga carrëtanta manijaycajta niran: «Ticrashun. Pillyapita jorgamay. Fiyupami lëchawan chayaycachimasha.» Flëchata jitaj suldärucuna|src="HK00192B.TIF" size="col" loc="1Kings 22.34" ref="1Rey. 22.34"
34 Então um homem entesou o arco e, atirando ao acaso, atingiu o rei de Israel por entre as juntas da sua armadura. Então o rei Acabe disse ao condutor do seu carro: — Dê a volta e leve-me para fora do combate, porque estou gravemente ferido.
35 Chay junaj pillyaga fiyupa caran. Chay pillyachöga rayta carrëtancho ichirpaycächiran. Lëcha yaycushanpa mana chawaypa yawarga fiyupa aywaycaran. Carrëtanpa guepanpapis jutuycaranraj. Chaymi tardipaypanaga wañuran.
35 A batalha se intensificou naquele dia. Quanto ao rei, seguraram-no em pé no seu carro de guerra de frente para os sírios, mas à tarde ele morreu. O sangue corria da ferida para o fundo do carro.
36 Inti yagaycaptinnaga llapan suldärucuna willanacuran: «¡Cada-ünunchi cuticushun tiyashanchïman, marcanchïman-cama.
36 Ao pôr do sol, fez-se ouvir um grito pelo acampamento, que dizia: — Cada um para a sua cidade, e cada um para a sua terra!
37 Rayga wañushanami!» nir.
37 Morto o rei, levaram-no a Samaria, onde o sepultaram.
38 Carrëtantana mayllaran Samariacho ishtanqui caycajcho, cuerpunwan gänapacoj jipashcuna bäñacunancho. Acabpa yawarninta allgucuna lajwaran. Chaynöpami Tayta Dios willacachishan cumliran.
38 Quando lavaram o carro de guerra junto à cisterna de Samaria, os cães lamberam o sangue do rei, segundo a palavra que o Senhor tinha dito; as prostitutas banharam-se naquelas águas.
39 Acab ima rurashancunapis, llapan willapancunapis, palasyuta marfilpita adurnachishan, siudäcunata aruchishanpis isquirbiraycan Israelcunapa raynincunapa acta librunchömi.
39 Quanto aos demais atos de Acabe, a tudo o que fez, ao palácio de marfim que construiu e a todas as cidades que edificou, não está tudo escrito no Livro da História dos Reis de Israel?
40 Acab wañuptin ruquin ray caran wamran Ocozías jutiyojna.
40 Assim, Acabe morreu, e Acazias, seu filho, reinou em seu lugar.
41 Acab Israelcho chuscu wata ray caycaptin Asapa wamran Josafat Judäpa raynin cayta gallaycuran.
41 Josafá, filho de Asa, começou a reinar sobre Judá no quarto ano do reinado de Acabe, rei de Israel.
42 Chay öra pay caycaran quimsa chunca pichgan (35) watayoj. Jerusalencho ray caran ishcay chunca pichgan (25) wata. Mamanpa jutin caran Azuba. Paynami caran Silhipa wamran.
42 Josafá tinha trinta e cinco anos de idade quando começou a reinar e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. A mãe dele se chamava Azuba e era filha de Sili.
43 Josafatga papänin Asano allillata ruraran. Payga Tayta Diosta wiyacuran. Chaypis, runacuna ïdulucunata aduranan capillacunata, chaycho uywacunata pishtar rupachinanta, insinsuta saumachinacunatapis mana illgächiranchu.
43 Josafá andou em todos os caminhos de Asa, seu pai; não se desviou deles e fez o que era reto aos olhos do Senhor .
44 Josafatga Israelpa rayninwan jauca goyänanpaj alli parlacuran.
44 Os lugares altos, porém, não foram destruídos; neles, o povo ainda oferecia sacrifícios e queimava incenso.
45 Paypa waquin caj willapancuna, almiraypäta rurashancunapis, guërracho cashancunapis isquirbiraycan Judäpa raynincunapa acta librunchömi.
45 Josafá viveu em paz com o rei de Israel.
46 Josafatmi nasyunninpita garguran ïdulucunata adurar ollgu-pura warmiwanno cacojcunata. Paycunaga carcaycaran papänin Asa ray cashan wichanpita-pachami.
46 Quanto aos demais atos de Josafá, ao poder que mostrou e como guerreou, não está tudo escrito no Livro da História dos Reis de Judá?
47 (Chay wichan Edomchöga manami caranchu ray. Prefectullami caran.)
47 Também exterminou da terra os restantes dos prostitutos cultuais que ficaram nos dias de Asa, seu pai.
48 Josafatga Tarsis büquicunatapis rurachiran Ofirpita lamar jananpa gorita apamunanpaj. Ichanga aywashpan büquincuna mana chayaranchu. Ezión-gebercho paquir-ushacaran.
48 Nessa época não havia rei em Edom, porém somente um governador.
49 Chaymi Acabpa wamran Ocoziasga Josafat-ta niran «Lamarpa puriyta yachaj uywayniquicunawan nogapa uywaynëcuna lamarpa aywachun» nir. Ichanga Josafat mana munarannachu.
49 Josafá fez grandes navios, para irem a Ofir em busca de ouro; porém não foram, porque os navios se quebraram em Eziom-Geber.
50 Josafat wañuycuptinnami unay caj awilun Davidpa siudäninman pampaycäriran. Chaypitaga Judäpa raynin caran Josafatpa wamran Joram jutiyojna.
50 Então Acazias, filho de Acabe, disse a Josafá: — Deixe que os meus servos naveguem com os seus. Porém Josafá não quis.
51 Josafat chunca ganchisnin (17) wata Judäpa raynin caycaptin Acabpa wamran Ocoziasga Samariacho Israelpa raynin cayta gallaycuran. Payga ishcay wata ray caran.
51 Josafá morreu e foi sepultado na Cidade de Davi, seu pai; e Jeorão, seu filho, reinou em seu lugar.
52 Tayta Diosta mana wiyacur juchata rurararan. Papänin maman rurashanno mana allita ruraran. Nabatpa wamran Jeroboam rurashannölla Israelcunata juchata rurachiran.
52 Acazias, filho de Acabe, começou a reinar sobre Israel em Samaria, no décimo sétimo ano do reinado de Josafá, rei de Judá; e reinou dois anos sobre Israel.
53 Papänin mas ñaupata adurashanno rispitar aduraran Baal ïduluta. Chayno rurarmi Israelcunapa Tayta Diosnintaga fiyupa rabyachiran.
53 Fez o que era mau aos olhos do Senhor , pois andou nos caminhos de seu pai, bem como nos caminhos de sua mãe e nos caminhos de Jeroboão, filho de Nebate, que levou Israel a pecar.
54 — ausente —
54 Ele serviu a Baal, e o adorou, como o seu pai havia feito antes dele, provocando o Senhor , Deus de Israel, à ira.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.