Lucas 1

Yesu Kerisoné So Whi̧ Tao Sere Kisi Fo Wisi (PPO) vs NVI

Sair da comparação
NVI Nova Versão Internacional
1 Kótóné eraalopóló muló betere fo da̧ tua̧paae mo eró betepa, mepaae whi̧né kolóló asȩyalepó.
1 Muitos já se dedicaram a elaborar um relato dos fatos que se cumpriram entre nós,
2 Ai whi̧rape atima ko̧leaané asȩni, yale alarape mo kelale whi̧rapené deté wale fotóró yó maté wou betalepó. Ai whi̧rapeta, kale fo wisi kae fotamo hoseké erao̧sóró hotowayóló kaae taru, yó mótu betalepó.
2 conforme nos foram transmitidos por aqueles que desde o início foram testemunhas oculares e servos da palavra.
3 — ausente —
3 Eu mesmo investiguei tudo cuidadosamente, desde o começo, e decidi escrever-te um relato ordenado, ó excelentíssimo Teófilo,
4 — ausente —
4 para que tenhas a certeza das coisas que te foram ensinadas.
5 Kale Judia hae kwia tȩteróló kaae tare topo whi̧ Herot betale alimó etéyalepó. So whi̧mó Talepaae momaratere whi̧ beta̧ beterepó. Ai whi̧ta, Lipai faketei, Abaijané deté wale whi̧ Sekaraiapó. Ama soma Elisabet-ta, momaratere topo whi̧ Eron-né deté wale sopó.
5 No tempo de Herodes, rei da Judéia, havia um sacerdote chamado Zacarias, que pertencia ao grupo sacerdotal de Abias; Isabel, sua mulher, também era descendente de Arão.
6 Kótóné keletómó atimaamo mo donoi soró whi̧tamo bitu, Kótóné yóló muló betere fo ao̧mó sukó̧ló, ama erae dere ala beta̧ eraté fu betalepó.
6 Ambos eram justos aos olhos de Deus, obedecendo de modo irrepreensível a todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Atéretei, kale so Elisabet atimaamo naale senaalekélé mei, ni daayóló betepa, sokélé sere yóo, whi̧kélé otere yóo yalepó.
7 Mas eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril; e ambos eram de idade avançada.
8 Atéró betere tua̧mó Abaija fake whi̧rapené so whi̧mó momaró̧póló, tukóló muló betere be dȩmó Sekaraiaró ama fake whi̧tamoné momatere be kaae tarepó. Atéru, Sekaraia a̧ so whi̧mó momarótu betalemó etéyalepó.
8 Certa vez, estando de serviço o seu grupo, Zacarias estava servindo como sacerdote diante de Deus.
9 So whi̧mó momaratere whi̧rape atima mara mole ala sya furaalu, atimané doi mole ni fakerape fesekée deralemó, Sekaraiané doi mole ni fake dono fetée horóló muni dorowalepó. Atétepa, a̧ kale momatere be tua̧paae fóló, felé kȩlaa wale fetera kaae o̧la si keletómó biliyó̧póló, atimané a̧ sóró beteralepó.
9 Ele foi escolhido por sorteio, de acordo com o costume do sacerdócio, para entrar no santuário do Senhor e oferecer incenso.
10 Atéró, kale felé kȩlaa wale fetera kaae o̧la simó suku̧laa dalatere sukamó a̧ momatere be dolopaae fóló, simó terepetu betalepó. Atétu betepa, mepaae momayaai wale so whi̧ atima belamó kaae taru momatu betalepó.
10 Chegando a hora de oferecer incenso, o povo todo estava orando do lado de fora.
11 Até du betepa, Talené dotonale ensel wóló, kale felé kȩlaa wale o̧la bilitere tiki turu naase dȩró daapa kelalepó.
11 Então um anjo do Senhor apareceu a Zacarias, à direita do altar do incenso.
12 Ai ensel sókó walemó, Sekaraia kilita sókó furaalu, mo winé sukutu betalepó.
12 Quando Zacarias o viu, perturbou-se e foi dominado pelo medo.
13 Tétepa, kale ensel-né a̧paae duraalu, “Sekaraia-ó, ya̧ wiyao̧se, naao du betale moma Talené wosalepó. Naao so Elisabet naale deyaalo ai ape. Téyaalopa, ama doi Jon mulae.
13 Mas o anjo lhe disse: "Não tenha medo, Zacarias; sua oração foi ouvida. Isabel, sua mulher, lhe dará um filho, e você lhe dará o nome de João.
14 Ai naale detere kilituraalu, ya̧ doasi hai̧né sukó̧o, mo so whi̧kélé ai naale kilituraalu, hai̧né sukó̧o yóló Talepaae mo kée du betaalo ai ape.
14 Ele será motivo de prazer e de alegria para você, e muitos se alegrarão por causa do nascimento dele,
15 Ti noatepae, Talené keletómó a̧ mo doasi whi̧ betaalopó. A̧ doayóló bitukélé, wain wȩiró topo doyóló keyaa fole wȩitamo naalomeipó. A̧ hamané depemó betepatei, kale Dȩi Kepe Wisi a̧ tua̧mó fa̧ayóló mo su̧ró betaalopó.
15 pois será grande aos olhos do Senhor. Ele nunca tomará vinho nem bebida fermentada, e será cheio do Espírito Santo desde antes do seu nascimento.
16 Atéru, take kó̧paae fu betere Israel fake so whi̧ atima tȩteróló kaae tare Kótó ao̧mó beteró̧póló, ai naalené momó dapesó waalo ai ape.
16 Fará retornar muitos dentre o povo de Israel ao Senhor, o seu Deus.
17 Tale wó̧póló folosóró a̧pi wouraalu, ama yaaire alata, take betale whi̧ Ilaija a̧ keperó fotoko̧tamo fa̧anuraalu du betale ala kaae, ai sekȩ́ a̧ tua̧mókélé até yaalopó. Ai naale doayóló bitu, alimaraperó naale senaaletamopaae momó hosaa muó̧póló, atima tuȩ́ tiki feteraalo ai ape. Atéturaalu, mepaae Kótóné fo woseni dowa̧ae fu betere so whi̧ Kótóné donoi ala tua̧mó wisi kisipatamo beteró̧póló eraalopó. Atéturaalu, so whi̧ fea Tale beterepaae faaire ala amatei, donoróló beteraalo ai ape,” yalepó.
17 E irá adiante do Senhor, no espírito e no poder de Elias, para fazer voltar o coração dos pais a seus filhos e os desobedientes à sabedoria dos justos, para deixar um povo preparado para o Senhor".
18 Atéró Sekaraiané ensel-paae duraalu, “Atei ala mo eraalopóló ya̧lo noayóló kisipa yaaloé? Ti ȩ otere yóo, ya̧lo sokélé sere yóo, erapó,” yalepó.
18 Zacarias perguntou ao anjo: "Como posso ter certeza disso? Sou velho, e minha mulher é de idade avançada".
19 Tétepa, kale ensel-né a̧paae duraalu, “Ȩta Kótóné keletómó daalu i ala yae depa du betere ensel Kebriel-pó. Mió i dere fo wisi ya̧lo ya̧paae yó meló̧póló, ama ȩ ya̧ beterepaae dotonatepa wóló ya̧tamo fo i du betere ape.
19 O anjo respondeu: "Sou Gabriel, o que está sempre na presença de Deus. Fui enviado para lhe transmitir estas boas novas.
20 Mió ya̧lo i dere fo wosóló kisipa tiki tiréni depa, ti naao fo aluyaalo ai ape. Ya̧ atépatei bitiré fóló, mió i dere fo dokonóló eratere sukamó ti naao fo momó yaalo ai ape,” yalepó.
20 Agora você ficará mudo. Não poderá falar até o dia em que isso acontecer, porque não acreditou em minhas palavras, que se cumprirão no tempo oportuno".
21 Téró, Sekaraia momatere be dolopaae holóló betepa, belamó a̧ kaae tawóló betó mole so whi̧né duraalu, “A̧ mo taketi holaletei, diki du betere-a, noakó su bitu dérópó,” du betalepó.
21 Enquanto isso, o povo esperava por Zacarias, estranhando sua demora no santuário.
22 Téró kale whi̧ a̧ belapaae dorowóló atimapaae fo yaairetei su̧ni, ama fo alureteiné naasené maaté du betepa, so whi̧né etei kisipa mualepó. Be tua̧mó Talené me alakó a̧paae nokené dere ala kaae eratepa kilitu yalepó du betalepó.
22 Quando saiu, não conseguia falar nada; o povo percebeu então que ele tivera uma visão no santuário. Zacarias fazia sinais para eles, mas permanecia mudo.
23 Atéró, momatere be tua̧mó kutó diyó̧póló da̧le mulale be dȩ kemetepa, ama bepaae felepó.
23 Quando se completou seu período de serviço, ele voltou para casa.
24 Ai alarape yale ki̧lipaae ama soma Elisabet naale yalepó. Atétepa, kale so a̧ kelao̧sóró ama bemó kinóló betepatei, wélié aporó kemeyalepó.
24 Depois disso, Isabel, sua mulher, engravidou e durante cinco meses não saiu de casa.
25 A̧ atéró bitu duraalu “Take ȩ ni daapa so whi̧ feané faletu betaletei, mió i be dȩmó Talené ȩpaae erale wisi alané so whi̧ feané keletómó ya̧lo hale kemeralepó,” yalepó.
25 E ela dizia: "Isto é obra do Senhor fez! Agora ele olhou para mim com favor, para desfazer a minha humilhação perante o povo. "
26 Téró, kale so a̧ naale yóló betepa, apomi wélié tua̧mó Kótóné ama ensel Kebriel, Kaleli haemó tȩne Nasaret be huluapaae dotȩyalepó.
26 No sexto mês Deus enviou o anjo Gabriel a Nazaré, cidade da Galiléia,
27 Atéró, kale ensel Kebriel beta̧ so seimale Maria beterepaae felepó. Ai sota, Depit fake whi̧kó Josep-né dokaairaalu tukóló beteró beterepó.
27 a uma virgem prometida em casamento a certo homem chamado José, descendente de Davi. O nome da virgem era Maria.
28 Téró, kale ensel a̧ beterepaae fóló duraalu, “Talené hȩkesere so seimale-ó, Tale ya̧tamo ai betere ape,” yalepó.
28 O anjo, aproximando-se dela, disse: "Alegre-se, agraciada! O Senhor está com você! "
29 Atei fo Mariané woseturaalu, etei kaae ko̧leó dere fo-a, noa betené dérópóló a̧ kisipa teketu betalepó.
29 Maria ficou perturbada com essas palavras, pensando no que poderia significar esta saudação.
30 Até du betepa, kale ensel-né a̧paae duraalu, “Maria-ó, Kótóné ama ya̧ mo wisiyóló kolóló hosaa mutu, ya̧paae wisi ala eraai dapa, wiyao̧se.
30 Mas o anjo lhe disse: "Não tenha medo, Maria; você foi agraciada por Deus!
31 Ya̧ta, naale yaalo ai ape. Ai naale detepa, ama doi Yesu mulae.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, e lhe porá o nome de Jesus.
32 A̧ doasi topo whi̧ betepa kilituraalu, so whi̧ feané mo ó taoró betere Kótóné Naalemapó du betaalo ai ape. Ai naaleta, take ama noumatere Depit bitu yale kaae, so whi̧ fea tȩteróló kaae tanó̧póló, Kótóné amatei a̧ doasi whi̧ sóró beteraalo ai ape.
32 Ele será grande e será chamado Filho do Altíssimo. O Senhor Deus lhe dará o trono de seu pai Davi,
33 A̧ta topo whi̧ bituraalu, Jekop-né firale fakerape tȩteróló kaae tare ala kemekélé ini, ha̧le yótóró tawaalopó,” yalepó.
33 e ele reinará para sempre sobre o povo de Jacó; seu Reino jamais terá fim".
34 Tétepa, Mariané ensel-paae duraalu, “Ȩta, whi̧tamokélé konipa, ai ala neyóló yaaloé?” yalepó.
34 Perguntou Maria ao anjo: "Como acontecerá isso, se sou virgem? "
35 Ai fo depa, ensel-né a̧paae tokó̧ mótu duraalu, “Kale Dȩi Kepe Wisi ya̧ tua̧paae biti̧ waalopó. Téturaalu, mo ó taoró betere Kótóné fotoko̧né ya̧ tȩteróló husuró betaalo ai ape. Ai deyaaire naaleta, me dowi alakélé muni, mo kae naale detepa so whi̧ feané kilitu, ita Kótóné Naalemapó fo yaalo ai ape.
35 O anjo respondeu: "O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a cobrirá com a sua sombra. Assim, aquele que há de nascer será chamado santo, Filho de Deus.
36 Aita ya̧ maaté mei, naao kekelé so Elisabet-kélé seretei naale erapó. Upulé a̧ ni daapa mepaae so whi̧né atei serené naale deyaalomeipó dua yaletei, mió a̧ naale epa, apomiró wélié kemeyalepó.
36 Também Isabel, sua parenta, terá um filho na velhice; aquela que diziam ser estéril já está em seu sexto mês de gestação.
37 Ti fea ala fea Kótóné su̧mó enénipóló de?” yalepó.
37 Pois nada é impossível para Deus".
38 Ai fo depa, Mariané a̧paae duraalu, “Ti ȩta Kótóné ama kutó diratere so beterapa, naao yale fotóró ama ȩpaae eró̧póló yae,” yalepó. Téró, kale ensel felepó.
38 Respondeu Maria: "Sou serva do Senhor; que aconteça comigo conforme a tua palavra". Então o anjo a deixou.
39 Atéyale be dȩmótóró, Maria a̧ o̧la o̧la hapale sisóló ai be hulua taaróló, Judia du sorokó mole haemó tȩne be huluapaae felepó.
39 Naqueles dias, Maria preparou-se e foi depressa para a uma cidade da região montanhosa da Judéia,
40 Atéró, kale so a̧ Sekaraiaró somatamo betere be dolopaae fóló, Elisabet-paae duraalu, “Fapa ko̧leó,” yóló apualepó.
40 onde entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Mariané Elisabet-paae ai dere fo woseturaalu, Elisabet-né depemó betere naale toróyó̧ holalepó. Atéturaalu, Dȩi Kepe Wisi a̧ tua̧mó fa̧ayóló su̧ralepó.
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, o bebê agitou-se em seu ventre, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 Atéru Elisabet-né fo fakeyóló duraalu, “Sorape fea betó mupatei, ya̧ beta̧ Tale Kótóné mo wisiró beterapó. Atéturaalu, naao deyaaire naalekélé ama mo wisiró beterapó.
42 Em alta voz exclamou: "Bendita é você entre as mulheres, e bendito é o filho que você dará à luz!
43 Ȩ mé so wisi betepa, ȩ tȩteróló kaae tare Talené hama naao ȩ kȩle waleé?
43 Mas por que sou tão agraciada, a ponto de me visitar a mãe do meu Senhor?
44 Naao ko̧leó dere fo woseturaalu, ya̧lo depemó betere naalekélé hȩkesené sukutu toróyó̧ holalepó.
44 Logo que a sua saudação chegou aos meus ouvidos, o bebê que está em meu ventre agitou-se de alegria.
45 Kótóné ya̧paae eraalopó yale fo wosóló, naao kisipa tiki tiralemó ya̧ wisiró beterapa, mióta ya̧ hȩkesené suka̧e,” yalepó.
45 Feliz é aquela que creu que se cumprirá aquilo que o Senhor lhe disse! "
46 Téró, Mariané duraalu,
46 Então disse Maria: "Minha alma engrandece ao Senhor
47 Ya̧lo hosaa turónékélé ȩ aluyao̧sóró tao sale Kótópaae mo kée yóló hai̧né sukutapó.
47 e o meu espírito se alegra em Deus, meu Salvador,
48 Ti ȩta, kutó diratere doi muni sókótei so betepatei, ama ȩ wisiyóló tao salepó.
48 pois atentou para a humildade da sua serva. De agora em diante, todas as gerações me chamarão bem-aventurada,
49 Ti noatepae, mo doa fotoko̧ bole Tale Kótóné ȩmó mo doakale ala eralepó.
49 pois o Poderoso fez grandes coisas em meu favor; santo é o seu nome.
50 Mepaae so whi̧ de Kótópaae winé sukó̧ló a̧ ao̧mó dua betepa, ama ko̧lené sukutere ala mió i alimó betere so whi̧paaekélé, take bitiré faaire so whi̧paaekélé, ha̧le yó tarapó.
50 A sua misericórdia estende-se aos que o temem, de geração em geração.
51 Ama doasi bole fotoko̧né mepaae doasi alarape eralepó.
51 Ele realizou poderosos feitos com seu braço; dispersou os que são soberbos no mais íntimo do coração.
52 Mepaae tȩteróló kaae tare doasi topo whi̧rapené kaae tare alarape ama kemeróló, haepaae só deróo, mepaae naameyóló sókótei betere so whi̧ ama sikipaae horóo, yalepó.
52 Derrubou governantes dos seus tronos, mas exaltou os humildes.
53 Mepaae wotené sukutere whi̧rape ama o̧la wisi melóló hairóo, mepaae o̧la o̧la dekéró mole néli so whi̧ ha̧le fó̧póló dotonóo, dua yalepó.
53 Encheu de coisas boas os famintos, mas despediu de mãos vazias os ricos.
54 Ama kutó diratere Israel fake whi̧rape kisipa keteréni, ko̧lené sukuturaalu, atima tao sere ala ha̧le yó tarapó.
54 Ajudou a seu servo Israel, lembrando-se da sua misericórdia
55 Talené Abraham-ró ama deté faaire naaletamopaae wisi ala eraalopó yóló mulale fo keteréni, da̧né ayarapepaaekélé eralepó.
55 para com Abraão e seus descendentes para sempre, como dissera aos nossos antepassados".
56 Téró, wélié soremó Maria a̧ Elisabet-tamo beteró, nalo ama bepaae fesaae felepó.
56 Maria ficou com Isabel cerca de três meses e depois voltou para casa.
57 Téró etéyalepó. Kale so Elisabet a̧ naale saaitere be dȩmó ama naale dealepó.
57 Ao se completar o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Tale Kótóné doasi ko̧lené sukuturaalu, a̧paae erale alamó Talepaae mo kée yóló doasi hȩkese yalepó. Atétepa, ama be whi̧ so whi̧ró kekelé so whi̧tamokélé ama dere hȩkese kaaetóró du betalepó.
58 Seus vizinhos e parentes ouviram falar da grande misericórdia que o Senhor lhe havia demonstrado e se alegraram com ela.
59 Atéró kale so naale sóró beteró, bokó wale be dȩmó ama tiki sekaȩ tukóló siriróo, kale naalené doikélé alima Sekaraiané doi yakoróo yaai, ama fake so whi̧ walepó.
59 No oitavo dia foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome do pai, Zacarias;
60 Até yaaitepa, ama hama Elisabet-né duraalu, “Meipó. Ama doita, Jon mulaai dapó,” yalepó.
60 mas sua mãe tomou a palavra e disse: "Não! Ele será chamado João".
61 Ai fo depa, atimané a̧paae duraalu, “Ya̧ fake whi̧kó mo beta̧kélé atei doi munipó,” yalepó.
61 Disseram-lhe: "Você não há nenhum parente com esse nome".
62 Ti fo depa, atimané alimapaae naasené maaté yóló duraalu, “Naao kisipané a̧ de doi mulaaloé?” yalepó.
62 Então fizeram sinais ao pai do menino, para saber como queria que a criança se chamasse.
63 Tétepa, ama atimapaae naasené maaté yóló duraalu, asȩtere sóku sóró ape depa, sóró walepó. Atéró, ai kale sóró wale o̧la tómó Jon doi asȩyalepó. Ai doi asȩtere kilituraalu, so whi̧ feané haió yóló, sirayalepó.
63 Ele pediu uma tabuinha e, para admiração de todos, escreveu: "O nome dele é João".
64 Até yaletamotóró Sekaraia a̧ fo aluretei momó duraalu, Kótóné doi hale sóró horalepó.
64 Imediatamente sua boca se abriu, sua língua se soltou e ele começou a falar, louvando a Deus.
65 Atimaamoné be felekemó betó mole so whi̧né atétere ala kilitu, me ala kae dapóló winé sinalepó. Du sorokó mole Judia hae kwiamó betó mole so whi̧ feapaae i ala yalepóló deté kwȩyóló fakeralepó.
65 Todos os vizinhos ficaram cheios de temor, e por toda a região montanhosa da Judéia se falava sobre essas coisas.
66 Mepaae i fo wosale so whi̧né “I naaleta, Tale Kótóné mo doasi fotoko̧ bete a̧ tua̧mó mupa kilitu, take doayóló a̧ noa kaae whi̧ betaalorópó,” du betalepó.
66 Todos os que ouviam falar disso se perguntavam: "O que vai ser este menino? " Pois a mão do Senhor estava com ele.
67 — ausente —
67 Seu pai, Zacarias, foi cheio do Espírito Santo e profetizou:
68 — ausente —
68 "Louvado seja o Senhor, o Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo.
69 Ama kutó diratere whi̧ Depit-né firale fake tua̧mó Kótóné whi̧ beta̧ sóró beteró beterapó.
69 Ele promoveu poderosa salvação para nós, na linhagem do seu servo Davi,
70 Ti mo take Kótóné ama kae beteró betere ko̧ló whi̧rapené yale fo mo dokonóturaalu yalepó.
70 ( como falara pelos seus santos profetas, na antigüidade ),
71 Da̧ bóe whi̧ kuamó betepa, ama tao saalopó. Téturaalu, mepaae whi̧né dowi kisipa muóló da̧tamo bóe dupa, ama fotoko̧né sesé yaalopó.
71 salvando-nos dos nossos inimigos e da mão de todos os que nos odeiam,
72 Da̧né ayarape ama kisipa keteréni, ko̧lené sukuturaalu mió da̧ tao saaire whi̧ dotonaalopó.
72 para mostrar sua misericórdia aos nossos antepassados e lembrar sua santa aliança,
73 Ti aita ha̧le mei, Kótóné da̧né aya Abraham-paae i ala eraalopóló mo dirii fo yóló muló betereteinépó.
73 o juramento que fez ao nosso pai Abraão:
74 Take ai yóló muló betere fo dokonóturaalu, bóe whi̧rapené da̧ dóló tȩterao̧sóró, tao sóró beteró beterapó.
74 resgatar-nos da mão dos nossos inimigos para servi-lo sem medo,
75 Ti betere doko̧ fea da̧ ama keletómó ama kae ere alaró mo donoi alatamo tua̧mótóró betó tawaalopó.
75 em santidade e justiça, diante dele todos os nossos dias.
76 Ya̧ta, ya̧lo naalepó. Take nalopaae so whi̧ feané ya̧ kilituraalu, mo taoró betere Kótóné ama ko̧ló whi̧pó yaalopó.
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, pois irá adiante do Senhor, para lhe preparar o caminho,
77 Téturaalu, Kótóné ama so whi̧né dowi alamó melaaire kwia aluróló tao saaire ala naao atimapaae yó melaalo ai ape.
77 para dar ao seu povo o conhecimento da salvação, mediante o perdão dos seus pecados,
78 Ti Kótóné ko̧le dere ala ama hosaa tua̧mó fa̧aneteiné ai ala eraalopó.
78 por causa das ternas misericórdias de nosso Deus, pelas quais do alto nos visitará o sol nascente
79 Ti aita, noa yaai mei, mepaae diliki tua̧mó betó mole so whi̧ró mo felekemó suka̧ai du betere so whi̧tamo Kótóné hosaa muni deyóló dua betere ala tua̧paae biti̧ fó̧póló, ai dȩné yó melaalopó,” yalepó.
79 para brilhar sobre aqueles que estão vivendo nas trevas e na sombra da morte, e guiar nossos pés no caminho da paz".
80 Atéró, kale naale a̧ doaturaalu, ama kepe tua̧paaekélé doasi fotoko̧ bualepó. Atéru, a̧ Israel so whi̧ beterepaae ha̧kearóló sókó waairaalu, so whi̧ bitini ha̧le wópu tikimó bitiré felepó.
80 E o menino crescia e se fortalecia no espírito; e viveu no deserto, até aparecer publicamente a Israel.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.