Lucas 14
Tupanaʼga nhiʼig̃a (PAHNT) vs ARA
1 Aerẽ sábado rupi Jesus'ga hoi fariseus'g̃a nduvihava'ga ronga pe ta'u ji pevo javo. Ga vahemame garonga pe g̃a Jesus'ga repiahetei fariseu'ga fariseu'ga pavẽive'g̃a pavẽi javo ojohupe:
1 Aconteceu que, ao entrar ele num sábado na casa de um dos principais fariseus para comer pão, eis que o estavam observando.
2 Jesus'ga rovai pyteri pe oko itetirũave'ga. Ovuvu pa ga hugwi gapya gajyva.
2 Ora, diante dele se achava um homem hidrópico.
3 Kiro Jesus'ga ei judeus'g̃a mbo'ehara'g̃a pe a'ero – kiroki g̃a ombo'e jipi Moisésva'ea rembikwatijara rehe. G̃a pe fariseus'g̃a pe no Jesus'ga ei:
3 Então, Jesus, dirigindo-se aos intérpretes da Lei e aos fariseus, perguntou-lhes: É ou não é lícito curar no sábado?
4 Emo g̃a nonhi'ĩpondekwavi. A'ero Jesus'ga pokogi itetirũave'ga rehe imombiga gavuvura ga mondouka garonga pe.
4 Eles, porém, nada disseram. E, tomando-o, o curou e o despediu.
5 G̃a pe Jesus'ga ei:
5 A seguir, lhes perguntou: Qual de vós, se o filho ou o boi cair num poço, não o tirará logo, mesmo em dia de sábado?
6 Nonhi'ĩpondekwavi g̃a. A'ereki g̃a g̃wenohẽ tuhẽ sábado rupi.
6 A isto nada puderam responder.
7 Kiro g̃a nduri fariseus'g̃a ojipe'g̃a ndeheve – kiroki g̃a fariseu'ga g̃a mono'og̃uka g̃a mbuhuruka g̃wonga pe i'gwovouka g̃a pe. Oapy g̃a huvihava'g̃a apykava rehe ikatuva'ea rehe. “Tianderepia pa ti g̃a nhande mboheteavo,” ei g̃a. “A'ereki nhande g̃a hohe,” ei g̃a oyvyteri pe.
7 Reparando como os convidados escolhiam os primeiros lugares, propôs-lhes uma parábola:
8 —Po toryva jara'ga pe mono'og̃ukari pe'u ti javo toryvi pe g̃amohembirekohai pe. Pehorame toryva repiaga ti tapeapygi huvihava'g̃a apykava rehe ikatuva'ea rehe tianderepia pa ti g̃a jave'yma. Mara'ngu po ijara'ga javo ndehoheve'ga pe: “Herejo toryva repiaga”?
8 Quando por alguém fores convidado para um casamento, não procures o primeiro lugar; para não suceder que, havendo um convidado mais digno do que tu,
9 A'ero po ti ga ruri nehẽ. Nurã po ti ijara'ga ei pe me nehẽ: “Na ga apygi pe py'rovo huvihava'ga apykava rehe ikatuva'ea rehe.” Ga erame na pe me, a'ero po ti pe ndapepoyjayjari nehẽ pejigwovo peapyga irupe okoteheve'g̃a apykava rehe nehẽ, ei Jesus'ga g̃a pe.
9 vindo aquele que te convidou e também a ele, te diga: Dá o lugar a este. Então, irás, envergonhado, ocupar o último lugar.
10 —Po toryva jara'ga pe mono'og̃ukari toryva repiagauka pe me nehẽ. Peapy na'ẽ ti okoteheve'g̃a apykava rehe. Aerẽ po ti ijara'ga ruri javo pe me nehẽ. “Pejikoty'a pe ji pavẽi,” e po ti ga pe me nehẽ. “Ikatuva'ea rehe ti peapy huvihava'g̃a apykava rehe.” Ga erame na, po ti ojipe'g̃a ga renduvi – kiroki g̃a oapy pe pyri. A'ero po ti g̃a ei pe mombe'gwovo: “G̃ahã ore hohe.” Nahã po ti g̃a ei pe mboheteavo nehẽ, ei Jesus'ga.
10 Pelo contrário, quando fores convidado, vai tomar o último lugar; para que, quando vier o que te convidou, te diga: Amigo, senta-te mais para cima. Ser-te-á isto uma honra diante de todos os mais convivas.
11 —Po pe ei: “Jihi ko huvihavamo ojipe'g̃a hohe pa.” Po pe ei a'ea penhimboheteavo pepopoakaramo pejikovo aha huvihavamo, a'ero po ti Tupana'ga ei pe me nehẽ: “Pe ndapekoi huvihavamo. Napenhimbohetei po pe hamo a'ero!” A'ea po ti Tupana'ga ei pe me nehẽ, ei Jesus'ga. Po pe napenhimbohetei ojipe'g̃a pokokatuavo, a'ero po ti Tupana'ga ei pe me nehẽ: “Peko ti huvihavamo.” A'ea po ti ga ei pe me nehẽ, ei Jesus'ga g̃a pe.
11 Pois todo o que se exalta será humilhado; e o que se humilha será exaltado.
12 Jesus'ga ei fariseu'ga pe – kiroki ga ombuhuruka ga g̃wonga pe e'u ti ji pyri javo. Ga pe Jesus'ga ei:
12 Disse também ao que o havia convidado: Quando deres um jantar ou uma ceia, não convides os teus amigos, nem teus irmãos, nem teus parentes, nem vizinhos ricos; para não suceder que eles, por sua vez, te convidem e sejas recompensado.
13 —Po nde japorame toryva koji'i pyry nde g̃a mbuhurukari imbatere'ỹve'g̃a, ika'naka'nauhũve'g̃a, ipyka'naka'nave'g̃a, heakwagweve'g̃a. Nanongara'g̃a embuhuruka ti to'u ti g̃a ji pyri javo.
13 Antes, ao dares um banquete, convida os pobres, os aleijados, os coxos e os cegos;
14 A'ero po ti pyryhetero nde ve nehẽ. G̃a po ti ndokwepygi toryva nde ve nehẽ. Tupana'ga reki ga pyryhetero nde ve nehẽ omanove'g̃a mbogweravame pyryve'g̃a mbogweravame nehẽ, ei Jesus'ga ga pe.
14 e serás bem-aventurado, pelo fato de não terem eles com que recompensar-te; a tua recompensa, porém, tu a receberás na ressurreição dos justos.
15 Jesus'ga pyri g̃a i'ui oapyga mesa pyri Jesus'ga renduva. G̃apyteripeve'ga ei Jesus'ga pe:
15 Ora, ouvindo tais palavras, um dos que estavam com ele à mesa, disse-lhe: Bem-aventurado aquele que comer pão no reino de Deus.
16 A'ero Jesus'ga ga mbo'ei ojo'java'ea pyvõ. Imombe'gwovo ga ei ga pe:
16 Ele, porém, respondeu: Certo homem deu uma grande ceia e convidou muitos.
17 Omboavujikwepavuka ga inog̃uka. A'ero ga ojipyrive'ga mondoukari g̃a pyri. Ga pe ga ei: “Eho javo g̃a pe: ‘Hepejijo kirog̃we. A'ereki ga omboavujikwepavuka mbatera pe me’.”
17 À hora da ceia, enviou o seu servo para avisar aos convidados: Vinde, porque tudo já está preparado.
18 —Ganhi'ig̃a renduvame g̃a ndohopotari toryvi pe. Ga pe g̃a eg̃a'ei: “Ndorohoi ore. A'ereki nahanahã ore oroko,” ei g̃a.
18 Não obstante, todos, à uma, começaram a escusar-se. Disse o primeiro: Comprei um campo e preciso ir vê-lo; rogo-te que me tenhas por escusado.
19 —Ojipe'ga pyri ga hoi ovahema a'ero javo: “Herejo i'gwovo.”
19 Outro disse: Comprei cinco juntas de bois e vou experimentá-las; rogo-te que me tenhas por escusado.
20 —Ojipe'ga pyri ga hoi ovahema a'ero.
20 E outro disse: Casei-me e, por isso, não posso ir.
21 —A'ero gapyrive'ga jivyri ua gwuvihava'ga pyri. Omombe'u pa ga ga pe g̃anhi'ig̃agwera. “Nduri tuhẽ g̃a,” ei ga. “A'ereki nahanahã g̃a oko.”
21 Voltando o servo, tudo contou ao seu senhor. Então, irado, o dono da casa disse ao seu servo: Sai depressa para as ruas e becos da cidade e traze para aqui os pobres, os aleijados, os cegos e os coxos.
22 —Kotihĩ gapyrive'ga hoi ga nhi'ĩpo'ruavo. Iporia'ive'g̃a pe nhaporemo ga ei: “Hepejijo ji rupi. Pe'u ti jiruvihava'ga pyri.” Nahã ga g̃a nderuri gwuvihava'ga ronga pe g̃a nderovahema g̃a mongiavo ipype. A'ero ga hoi gwuvihava'ga pyri javo: “Aru pa ji g̃a. Ndohygi reki g̃a mesa rehe,” ei ga gwuvihava'ga pe.
22 Depois, lhe disse o servo: Senhor, feito está como mandaste, e ainda há lugar.
23 —A'ero garuvihava'ga ei ga pe: “Eho ti cidade hugwi pepukuhua rupi pehe'ia rupi no pevove'g̃a mbuhuruka tuhẽ nhironga pe. Ohygahi ti g̃a nhironga rehe nehẽ.
23 Respondeu-lhe o senhor: Sai pelos caminhos e atalhos e obriga a todos a entrar, para que fique cheia a minha casa.
24 A'ereki ji a'e nde ve: Jypyve'g̃a – kiroki g̃a nde hoypyrame nduri – g̃a ndo'ui'i'i po ti nhiremimboavujikwerukava'ea. Iporia'ive'g̃a jate po ti o'u,” ei ga, ei Jesus'ga imombe'gwovo g̃a pe.
24 Porque vos declaro que nenhum daqueles homens que foram convidados provará a minha ceia.
25 Aerẽ Jesus'ga hogahoi pehea rupi taho ti ji Jerusalém me javo. Ga rupi he'yjuhuve'g̃a hog̃ahoi. Opyryryma Jesus'ga ei g̃a pe:
25 Grandes multidões o acompanhavam, e ele, voltando-se, lhes disse:
26 —Po ga uhu ji pyri tako ji neremimbo'eharamo javo. Ji arõheterame po ti ga rekoi nhiremimbo'eharamo nehẽ. Koji'i ti ga tanhiarõ hete gwuva'ga arõa hohe, oyhẽa arõa hohe, g̃wembirekohẽa arõa hohe, gwa'yra'g̃a arõa hohe, oirũ'g̃a arõa hohe, okuvyra'g̃a arõa hohe g̃wendyra'g̃a arõa hohe. Koji'i ji arõheterame g̃a'arõa hohe po ti ga rekoi nhiremimbo'eharamo nehẽ. Koji'i ga g̃a arõrame nhiarõa hohe, namongoi po ti ji ga nhiremimbo'eharamo nehẽ. G̃wemimbotarimo rehe ga rekorame po ti ji namongoi ga nhiremimbo'eharamo nehẽ. Ji rehe jate ti ga toko ji arõheteavo, ei Jesus'ga.
26 Se alguém vem a mim e não aborrece a seu pai, e mãe, e mulher, e filhos, e irmãos, e irmãs e ainda a sua própria vida, não pode ser meu discípulo.
27 —Po ti ojipe'g̃a imbohahyukari ga pe ga jukavo vehevi nehẽ ereko nde Jesus'gareheva'ero javo ga pe, toko jitehe ti ga nhiremimbotarimova'ea rehe opohire'yma ji hugwi. Okoe'ymame nhiremimbotarimova'ea rehe ti ga tokoyme nhiremimbo'eharamo nehẽ, ei Jesus'ga g̃a pe.
27 E qualquer que não tomar a sua cruz e vier após mim não pode ser meu discípulo.
28 —Po peapo pota onga jo'ara, a'ero pe peapyna'ẽi pejapyakakatuavo hehe. Pejiyvyteri pe pe ei nehẽ: “Marã? Ohy re po ti hehe nhiitambere'ia ikwepykavamo ji japorame nehẽ? Marã? Ndohygi po ti nhiitambere'ia hehe ikwepykavamo nehẽ?” A'ea pe ei pejapyakakatuavo ikwahava. Ihygame jate po ti pe japoi nehẽ, ei Jesus'ga.
28 Pois qual de vós, pretendendo construir uma torre, não se assenta primeiro para calcular a despesa e verificar se tem os meios para a concluir?
29 —Pejapyakakatue'ymame ikwahave'ymame po ti pe imbovyri okyta tehe japopave'yma nehẽ herekoa'jave'ymame itambere'ia nehẽ. Hepiagame g̃a nhaporemo g̃a e'ie'i pe me pe jaita a'ero nehẽ.
29 Para não suceder que, tendo lançado os alicerces e não a podendo acabar, todos os que a virem zombem dele,
30 “Pehepia ti g̃a! Ndoapoi gweuhu g̃a,” e po ti g̃a pe mombe'gwovo nehẽ, ei Jesus'ga.
30 dizendo: Este homem começou a construir e não pôde acabar.
31 —Po huvihavuhu'ga oho pota ojipe'g̃a nduvihavuhu'ga rovatiamo ga rurame otavuka ga pe, a'ero ga apyna'ẽi ojapyakakatuavo hehe. Oyvyteri pe ga ei nehẽ:
31 Ou qual é o rei que, indo para combater outro rei, não se assenta primeiro para calcular se com dez mil homens poderá enfrentar o que vem contra ele com vinte mil?
32 —Ojapyakarẽ hehe ga ei oyvyteri pe: “Nhipavẽive'g̃a po ti ndipopoakari g̃a pe nehẽ. Nduri ve ga. Irupe hete ga ji hugwi. Amondouka po ti ji ojipejipejiteve'g̃a nhipavẽive'g̃a ga pyri nehẽ te'i katu ti g̃a ga pe ga ma'ngoma'ngoga. Nurã ndura'javi po ti ga otavuka ji ve nehẽ.” A'ea huvihavuhu'ga ei ikwahava ojapyakakatuavo, ei Jesus'ga.
32 Caso contrário, estando o outro ainda longe, envia-lhe uma embaixada, pedindo condições de paz.
33 —Na jitehe penhimbopiro'y ti pejeaporog̃ita hugwi peapoa hugwi no pejapyakakatuavo na'ẽ. Pe'ji ti: “Kiro ti ji tako Jesus'ga remimbotarimova'ea rupi jate. Jiapoa ko ga'apoa kiro.” Po pe ndape'ei a'ea penhimbopiro'ye'yma pejeaporog̃ita hugwi, a'ero po ti pe ndapekoi nhiremimbo'eharamo nehẽ, ei Jesus'ga.
33 Assim, pois, todo aquele que dentre vós não renuncia a tudo quanto tem não pode ser meu discípulo.
34 —Jukyra ko pyry. A'ereki omongo katu mbatera imonemukare'yma jupe. Pyry mbatera a'ero, ei Jesus'ga. Po jukyra ndapyryva'javi, marã po ti ahe imombyryva'javi jukyra a'ero nehẽ? Ahe nombyryva'javi tuhẽ jukyra! ei Jesus'ga.
34 O sal é certamente bom; caso, porém, se torne insípido, como restaurar-lhe o sabor?
35 A'ero ahe ndopo'rua'javi jukyra. Ahe nomondoi yja pype tombohory nhiremityma javo. A'ereki nombohoryvi aheremityma. Ahe nombojihe'arukari i'atagwera rehe imondovo yja pype nhiremityma tombohory javo. A'ereki jukyra ndapyryva'javi. Omombo ahe a'ero.
35 Nem presta para a terra, nem mesmo para o monturo; lançam-no fora. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.