Mateus 23
Àr 'ra'yo nkohi Jö har ñhöñhö maxei nto̱ngwi ár mahwifi har ha̱i m'onda ne har ñhömfo̱ (OTQNT) vs NTLH
1 Nuꞌmú̱ ar Hesu bi zo yá ma̱xte ne gatho ya jöꞌi mi ꞌbu̱hnu̱, ne bi ꞌñembabiꞌu̱:
1 Então Jesus falou à multidão e aos seus discípulos.
2 —Nuya de̱ngaꞌbe̱pate ne ya bötꞌofo, xi tꞌumba ar nsu da utꞌahu̱ tema di bo̱nga nöꞌö bi ꞌyotꞌa ar Moise.
2 Ele disse:
3 Jange ꞌyo̱thu̱ gatho nöꞌö da xiꞌahu̱. Ho̱nse̱ yo gi te̱mbabihu̱ yá tsꞌoꞌbe̱fi, ngetho möñꞌu̱ xiñho, ha hingi o̱tꞌa njapꞌu̱.
3 Por isso vocês devem obedecer e seguir tudo o que eles dizem. Porém não imitem as suas ações, pois eles não fazem o que ensinam.
4 Nuꞌu̱ tutwa ya ꞌbe̱ni ya jöꞌi xi ñhu̱, ha nuyu̱ hingi ne da da̱ñꞌu̱tsꞌu̱ da ma̱tsꞌi.
4 Amarram fardos pesados e os põem nas costas dos outros, mas eles mesmos não os ajudam, nem ao menos com um dedo, a carregar esses fardos.
5 Nöꞌö o̱tꞌu̱, te gatho pe̱ ha yá nthandi ya jöꞌi, ne da ꞌñexyá nsu. Tsu̱ta ya tꞌofo ha yá dë ne ha yá ꞌye̱, ne tutwa xi nxidi ár ñöni yá he.
5 Tudo o que eles fazem é para serem vistos pelos outros. Vejam como são grandes os trechos das das suas
6 Nu ha ya da̱ngo xa honga da hñuxa ha ya mꞌe̱tꞌo nthutsꞌi, ne xa ne da hñuxa ha ya hoga nthutsꞌi ha ya nijö, honi da tꞌeꞌspa yá nsu.
6 Eles preferem os melhores lugares nos banquetes e os lugares de honra nas
7 Xa ne da ndömbyá ꞌye̱ núꞌmu̱ da nze̱ngwa ha ya ta̱i, ne da tꞌembabiꞌu̱: Ma tsi utateꞌihe.
7 Gostam de ser cumprimentados com respeito nas praças e de ser chamados de “mestre”.
8 Ha nuꞌahu̱, yo ma gi ñhe̱hu̱ da tꞌesꞌahu̱ ri nsuhu̱, ne da tꞌeñꞌaꞌihu̱ gar utatehu̱. Ngetho nꞌadar Utate, ho̱nse̱ ar Kristo, ha nuꞌahu̱ gatho gi nkuhu̱.
8 Porém vocês não devem ser chamados de “mestre”, pois todos vocês são membros de uma mesma família e têm somente um Mestre.
9 Hinto ma gi ꞌñembabihu̱ ri dadahu̱wa har ximha̱i, ngetho nꞌada ri Dadahu̱, gehnu̱ bi ꞌbu̱ mhetsꞌi.
9 E aqui na terra não chamem ninguém de pai porque vocês têm somente um Pai, que está no céu.
10 Yo ma gi ñhe̱hu̱ da tꞌeñꞌahu̱ gar utatehu̱ gi tsixu̱ ar ꞌñu, ngetho nꞌada togo tsixa ar ꞌñu, gehnu̱ ar Kristo.
10 Vocês não devem também ser chamados de “líderes” porque vocês têm um líder, o
11 Nöꞌö togo ꞌbu̱ mañö pe̱ꞌsa nꞌar döta nsu, mahyoni da me̱pa nu maꞌra nꞌehe.
11 Entre vocês, o mais importante é aquele que serve os outros.
12 Ngetho nöꞌö togo da ñꞌexase̱, mꞌe̱fa ma da mꞌe̱twa ár tsa̱, ha nöꞌö togo da ntsꞌa̱ꞌmi, ma da tꞌeꞌspa ár nsu.
12 Quem se engrandece será humilhado, mas quem se humilha será engrandecido.
13 Hwëkate nuꞌahu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xa gar nemhñöhu̱. Hingi ku̱thu̱, ne hingi he̱hu̱ da yu̱tꞌa nuꞌu̱ togo ne da yu̱tꞌa hár tsꞌu̱tꞌwi Jö.
13 — Ai de vocês,
14 Nuꞌahu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xa gar nemhñöhu̱. Gi ha̱thu̱ ya tsi ꞌranxu, gi hömfu̱ yá ngu, ne xa gi o̱thu̱ ya nsa̱di, hingi ne da nheki ri tsꞌoꞌbe̱fihu̱. Jange xa döta ri mfe̱i gi to̱ꞌmhu̱.
14 [— Ai de vocês, mestres da Lei e fariseus, hipócritas! Pois vocês exploram as viúvas e roubam os seus bens e, para disfarçarem, fazem longas orações! Por isso o castigo de vocês será pior!]
15 Hwëkate nuꞌahu̱ gar bötꞌofo ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, nemhñöhu̱. Xa gi mpu̱nthu̱ gi hoñhu̱ togo da de̱mpꞌa ri ntꞌutihu̱. Ne xki tiñhu̱, xa gi tsꞌokwabihu̱ yá mfeni, gi ꞌbe̱tꞌohu̱ da ma njöntho har ꞌbe̱xui habu̱ gir möhu̱ nꞌehe.
15 — Ai de vocês, mestres da Lei e fariseus, hipócritas! Pois vocês atravessam os mares e viajam por todas as terras a fim de procurar converter uma pessoa para a sua religião. E, quando conseguem, tornam essa pessoa duas vezes mais merecedora do inferno do que vocês mesmos.
16 Di hñöxꞌahu̱ ya goda̱ gu̱hna maꞌra. Hwëkateꞌihu̱ gi eñhu̱, nuꞌmu̱ togo da ꞌñetꞌa made ar dönganijö, hinter me̱ꞌö. Ha nuꞌmu̱ togo da ꞌñetꞌa made ar kꞌaxtꞌabo̱jö ja har dönganijö, nuꞌmú̱ hö, xi ntsꞌuni nöꞌö bi mö.
16 — Ai de vocês, guias cegos! Pois vocês ensinam assim: “Se alguém jurar pelo Templo, não é obrigado a cumprir o juramento. Mas, se alguém jurar pelo ouro do Templo, então é obrigado a cumprir o que jurou.”
17 Gar goda̱hu̱ ne xa xka ꞌbe̱ ri mfenihu̱. Ndana töte ár nsu, ar kꞌaxtꞌabo̱jö wa ar dönganijö japi da hñuxa ár nsunu̱.
17 Tolos e cegos! Qual é mais importante: o ouro ou o Templo que
18 Ne gi eñhu̱, nuꞌmu̱ togo da ꞌñetꞌa made ar tꞌu̱xmꞌo̱ñho̱, hinter me̱ꞌö. Ha nuꞌmu̱ togo da ꞌñetꞌa made nöꞌö ar mꞌo̱ñho̱ oxhnu̱, nuꞌmú̱ hö, xi ntsꞌuni nöꞌö bi möñꞌö.
18 Vocês também ensinam isto: “Se alguém jurar pelo altar, não é obrigado a cumprir o juramento. Mas, se jurar pela oferta que está no altar, então é obrigado a cumprir o que jurou.”
19 Goda̱hu̱ xka ꞌbe̱thwu̱ ár ꞌñu ar tsi Dada. Ndana töte ár nsu, ar mꞌo̱ñho̱ wa ar tꞌu̱xmꞌo̱ñho̱ nuna japi da hñuxa ár nsu.
19 Cegos! Qual é mais importante: a oferta ou o altar que santifica a oferta?
20 Jange nöꞌö togo etꞌa made ar tꞌu̱xmꞌo̱ñho̱, etꞌa made gatho nöꞌö te ku̱xhnu̱ nꞌehe.
20 Por isso, quando alguém jura pelo altar, está jurando pelo altar e por todas as ofertas que estão em cima dele.
21 Njapꞌu̱ hinge ho̱nse̱ etꞌa made ar dönganijö, etꞌa made Jö togo ꞌbu̱hnu̱.
21 Quando alguém jura pelo Templo, está jurando pelo Templo e por Deus, que mora ali.
22 Nöꞌö togo etꞌa made mhetsꞌi, etꞌa made ár thuxandö Jö, ne gese̱ Jö togo huxhnu̱.
22 E, quando alguém jura pelo céu, está jurando pelo trono de Deus e pelo próprio Deus, que está sentado nele.
23 Hwëkateꞌihu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, gar nemhñöhu̱. Ngetho gi uñhu̱ ár ꞌre̱tꞌa xe̱ni ya do̱ni tꞌu̱ꞌsa ar ñhuni, ne xka hye̱hu̱ nuna ꞌbe̱tꞌo ha yá ꞌbe̱pate ar Moise. Xka hye̱hu̱ gi ꞌyo̱thwu̱ xiñho maꞌra, ar nhwëki ne ar ñꞌemu̱i. Xiñho gi ꞌyo̱thu̱yu̱, ne hingi hye̱hu̱ nu maꞌra.
23 — Ai de vocês, mestres da Lei e fariseus, hipócritas! Pois vocês dão a Deus a décima parte até mesmo da hortelã, da erva-doce e do
24 Gar goda̱ gu̱hnatehu̱. Gi o̱thu̱ nöꞌö hintsꞌu̱ ntsꞌuni, ne gi he̱hu̱ nöꞌö xa pe̱ꞌsa ár ntsꞌuni. Jangutho gi ntsuñhu̱ hingi tuthu̱ nꞌar tsi tꞌu̱lo zuꞌwe, ne gi tutꞌathohu̱ ya döta zuꞌwe.
24 Guias cegos! Coam um mosquito, mas engolem um camelo!
25 Hwëkate nuꞌahu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xa gar nemhñöhu̱. Gi ñhe̱hwihu̱ nꞌar ꞌbada wa nꞌar mohi, ho̱nse̱ xi nsu̱tꞌa nthi, ne mbo ri mu̱ihu̱ ne ri mfenihu̱ xa ñuxa ar mfë ne ar tsꞌomꞌu̱i.
25 — Ai de vocês, mestres da Lei e fariseus, hipócritas! Pois vocês lavam o copo e o prato por fora, mas por dentro estes estão cheios de coisas que vocês conseguiram pela violência e pela ganância.
26 Goda̱ de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xu̱thu̱ mꞌe̱tꞌo mbo ri mfenihu̱ ne ri mu̱ihu̱, ne njapꞌu̱ da tꞌaxkꞌahu̱ nthi nꞌehe.
26 Fariseu cego! Lave primeiro o copo por dentro, e então a parte de fora também ficará limpa!
27 Hwëkate nuꞌahu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xa gar nemhñöhu̱. Di hñöxꞌahu̱ ya tꞌa̱gi xintꞌaxi nthi ne nheki nza̱tho, ha ku̱ yá ndoꞌyo nuꞌu̱ xi du thota yá ntsꞌotho.
27 — Ai de vocês, mestres da Lei e fariseus, hipócritas! Pois vocês são como túmulos pintados de branco, que por fora parecem bonitos, mas por dentro estão cheios de ossos de mortos e de podridão.
28 Gi njahu̱pꞌu̱ nꞌehe, ngetho ha yá hmi ya jöꞌi xa gi o̱thu̱ gar hogajöꞌiꞌihu̱, ne ha ri mfenihu̱ hingi tsa̱ya̱ ar nhemhñö ne ar tsꞌoki.
28 Por fora vocês parecem boas pessoas, mas por dentro estão cheios de mentiras e pecados.
29 Hwëkate nuꞌahu̱ gar bötꞌofohu̱ ne gar de̱ngaꞌbe̱patehu̱, xa gar nemhñöhu̱. Ngetho gi hojwu̱ yá tꞌa̱gi yá mꞌe̱hni Jö, ne gi köꞌthwu̱ yá tꞌa̱gi ya hogajöꞌi.
29 — Ai de vocês,
30 Ne gi eñhu̱: Nuꞌmu̱ xta ꞌbu̱hmöhu̱ nuya pa mi ꞌbu̱ ma palehu̱, hinxta fa̱xhmöhu̱ xi hyopa yá mꞌe̱hni Jö.
30 E dizem: “Se tivéssemos vivido no tempo dos nossos antepassados, não teríamos feito o que eles fizeram, não teríamos matado os profetas.”
31 Jange gi nda̱se̱hu̱ yá ꞌbe̱toꞌihu̱ nuꞌu̱ togo bi hyopa yá mꞌe̱hni Jö.
31 Assim vocês confirmam que são descendentes daqueles que mataram os profetas.
32 Jwathu̱ ꞌmu̱ nöꞌö bi du̱ꞌma ri palehu̱.
32 Portanto, vão e terminem o que eles começaram!
33 Yá bötsiꞌihu̱ ya kꞌeñö. Hanja ma gi kꞌonthu̱ da ꞌbe̱ñꞌahu̱ har tsibi.
33 Cobras venenosas, ninhada de cobras! Como esperam escapar da condenação do inferno?
34 Jange ma ga pe̱ñꞌahu̱ maꞌra ya mꞌe̱hni, ne nuꞌu̱ di pe̱ꞌsa yá hoga mfeni ne ya bötꞌofo. ꞌRayu̱ ma gi hyohu̱, maꞌra gi tsu̱thu̱ har pontꞌi, maꞌra gi fe̱hu̱ ha ri nijöhu̱ ne gi kuhu̱ di ne ya hnini.
34 Pois eu lhes mandarei profetas, homens sábios e mestres. Vocês vão matar alguns, crucificar outros, chicotear ainda outros nas
35 Ne njapꞌu̱ go ma gi kꞌothu̱ ar tha̱i xi thutsꞌi núꞌmu̱ mi nhöꞌmba ár ji ya hogajöꞌi. Di ndu̱ꞌma núꞌmu̱ mi nhöꞌmba ár ji ar hoga Abel, di göxa ár ji ar Sakaria ár tꞌu̱ ar Berekia, togo ga hyohu̱ madeda ar tsꞌötmꞌo̱ñho̱ ne ar nijö.
35 Por isso Deus castigará vocês pela morte de todas as pessoas inocentes que os antepassados de vocês mataram, desde a morte do inocente Abel até a de Zacarias, filho de Baraquias, que vocês mataram entre o Templo e o altar.
36 Xa majöni di xiꞌahu̱, gatho nor tha̱inu̱, ma da kꞌotꞌa nuya jöꞌi ꞌbu̱ nuya payu̱.
36 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: o castigo por tudo isso cairá sobre o povo de hoje.
37 Nuꞌahu̱ gar menguhu̱ Herusalen, gi kꞌampabihu̱ togo bi pe̱ñꞌahu̱, ne gi hofu̱ yá mꞌe̱hni Jö. Hangu xta nemhö nga muntsꞌaꞌihu̱, ngu nꞌar tsi o̱ni muntsꞌa yá tsi tꞌu̱ꞌni da hwixa ha yá hwa, ne hinga nehu̱.
37 Jesus terminou, dizendo:
38 Pöhu̱, Jö ma da hye̱kꞌase̱ ri nijöhu̱.
38 Agora a casa de vocês ficará completamente abandonada.
39 Ngetho di xiꞌahu̱, hinge ma gi hyandgagihu̱ nuya payu̱. Gi to̱ꞌmhu̱ mꞌe̱tꞌo da zo̱ ar pa gi ꞌñeñhu̱: Nsunda togo xpa pe̱hna Jö ma Hmuhu̱.
39 Eu afirmo que vocês não me verão mais, até chegar o tempo em que dirão: “Deus abençoe aquele que vem em nome do Senhor!”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.