Mateus 12
Ra 'Ra'yo Testamento (OTENT) vs NAA
1 ꞌNara pa ra Jesu co yá nxadi bi ꞌranga ja ꞌnara ua̱trigo. Y nura paꞌa̱ mi nsabdo, y gueꞌa̱ ra pa dega tsaya. Ne nuya nxadi mi tsʉ ra thuhu hangue bi mʉdi bi docua yá nga̱ha̱ ya trigo pa bi ziꞌʉ.
1 Por aquele tempo, num sábado, Jesus passou pelas searas. Estando os seus discípulos com fome, começaram a colher espigas e a comer.
2 Y mi hyanda njabʉ ya fariseo bi ꞌñemba ra Jesu:
2 Os fariseus, vendo isso, disseram a Jesus: — Olhe! Os seus discípulos estão fazendo o que não é lícito fazer num sábado.
3 Pe ra Jesu bi da̱tuabiꞌʉ bi ꞌñembi:
3 Mas Jesus lhes disse:
4 Nuꞌá̱ bi yʉtꞌa mbo rá nija̱ Ajua̱ ne bi zi núꞌʉ ya thuhme xqui nja̱pi. Ha núꞌá̱ ne núꞌʉ mri ꞌñoui hingo mri ꞌñepa hma̱ha̱ xa zi nura thuhmeꞌa̱, hønsɛ ya macja̱ ha̱.
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não era lícito comer, nem a ele nem aos que estavam com ele, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 ¿Ha hinxcá hñeꞌtihʉ nehe ja rá ley ra Moise gue nuya macja̱ di mpɛfi ja ra nda̱nija̱ masque ya pa dega tsaya pe hinte ma tsꞌoqui øtꞌe?
5 Ou vocês não leram na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo profanam o sábado e ficam sem culpa?
6 Ha nuga dí xiꞌahʉ gue ꞌbʉcua núꞌa̱ toꞌo maꞌna ja rá nsu que ra nda̱nija̱.
6 Pois eu lhes digo que aqui está quem é maior do que o templo.
7 Mahyoni gui pa̱hʉ te rí bønga nuya ya noya bi ma̱nga Ajua̱ ma Dada ja ra Ma̱ca Tꞌofo ne bi ꞌñena: “Nuga maꞌna dí ne gui mpɛꞌtsuahʉ ra nthecate ꞌna ngu ꞌna que gui tsincahʉ ya mboꞌoni pa gui hyohʉ gui ꞌbahaguihʉ.” ꞌBʉ gri pa̱hma̱hʉ te rí bønga nuya ya noya, nuꞌbʉ́ hinxcá ña̱pahma̱hʉ núꞌʉ hinte ma tsꞌoqui tu.
7 Mas, se vocês soubessem o que significa: “Quero misericórdia, e não sacrifício”, não teriam condenado inocentes.
8 Núꞌa̱ Toꞌo bi e bi Nja̱ꞌi go gueꞌa̱ pɛꞌtsa ra tsꞌɛdi pa da manda masque ra pa dega tsaya.
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Y ra Jesu bi thogui de guehni ne bi ma bá cʉtꞌa ja ra nija̱.
9 Tendo Jesus saído dali, entrou na sinagoga deles.
10 Y ja mi ꞌbʉhni ꞌnara ꞌñøhø xqui ꞌyotꞌa ꞌnará ꞌyɛ. Y nuya fariseo mi ꞌbʉhni bi ꞌyamba ra Jesu ne bi ꞌñembi:
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida. Então, a fim de o acusar, perguntaram a Jesus: — É lícito curar no sábado?
11 Pe ra Jesu bi ꞌñembabiꞌʉ:
11 Ao que lhes respondeu:
12 ¿Ha gue hingue maꞌna di muui ꞌnara ja̱ꞌi que ꞌnara dɛti? Hangue mahyoni ga øthʉ ya hoga ꞌbɛfi masque ra pa dega tsaya.
12 Ora, quanto mais vale um homem do que uma ovelha! Logo, é lícito nos sábados fazer o bem.
13 Nepʉ ra Jesu bi ꞌñembabi núꞌa̱ ra ꞌñøhø toꞌo xqui ꞌyotꞌa rá ꞌyɛ:
13 Então Jesus disse ao homem: O homem estendeu a mão, e ela foi restaurada e ficou sã como a outra.
14 Nuꞌbʉ́ ya fariseo bi bøni de guehni pa bi ꞌñʉꞌti hanja da za da hyohma̱ ra Jesu.
14 Mas os fariseus, saindo dali, conspiravam contra ele, procurando ver como o matariam.
15 Pe nuꞌá̱ bi ba̱tho te mi beniꞌʉ ne bi ma de guehni y bi dɛna ndunthi ya ja̱ꞌi. Y mi øthebi gatho núꞌʉ toꞌo mi hñeni.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 Ne bi hñuꞌmba ra hña̱ ya daꞌthi núꞌʉ xqui ꞌyøthe gue hinto da xipabi de núꞌa̱ xqui ꞌyøꞌtuabiꞌʉ.
16 advertindo-lhes, porém, que não o expusessem à publicidade.
17 Bi ma̱nga ra Jesu njabʉ pa bi nja ngu núꞌa̱ xqui ma̱nga ra ba̱di Isaía gue Ajua̱ bi ꞌñena:
17 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta Isaías:
18 Guehna ma hoga ꞌmɛhni stá pɛhni
18 “Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se agrada. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 Nuꞌá̱ hinto ma da ntsanoyaui,
19 Não entrará em discussões, nem gritará, nem fará ouvir nas praças a sua voz.
20 Ma hoga ꞌmɛhni ma da nupa yá mfeni núꞌʉ toꞌo hintsꞌʉ tsɛdi yá jamfri, ngu ꞌñena ꞌnara doxꞌo xa dehmi,
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará o pavio que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 Y ya ja̱ꞌi de gatho rá ngʉni ra ximhai ma da gamfribi rá noyaꞌa̱.
21 E no seu nome os gentios colocarão a sua esperança.”
22 Nepʉ ra Jesu bá tsꞌimpabi ꞌnara ja̱ꞌi mrá gone ne mrá goda ngueꞌa̱ mi pɛꞌtsa ꞌnara tsꞌonda̱hi, y nuꞌá̱ bi ꞌyɛmbabi. Y ꞌbestho ra oraꞌa̱ bi za bi ña̱ ne bi hyandi.
22 Então trouxeram a Jesus um endemoniado, cego e mudo. Jesus o curou, e o homem passou a falar e a ver.
23 Hangue gatho ya ja̱ꞌi mi ꞌbahni xi bi ꞌyø ne bi ꞌñémbabiꞌʉ ꞌna ngu maꞌna:
23 E toda a multidão se admirava e dizia: — Não seria este, por acaso, o Filho de Davi?
24 Y nu mi ꞌyøde ya fariseo bi ma̱nga ya ja̱ꞌi njabʉ, nuꞌbʉ́ nuꞌʉ́ bi ꞌñémsɛꞌʉ:
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, diziam: — Este não expulsa demônios senão pelo poder de Belzebu, o maioral dos demônios.
25 Pe ra Jesu bi ba̱tuatho yá mfeniꞌʉ ne bi ꞌñembabi:
25 Mas Jesus, sabendo o que eles pensavam, disse-lhes:
26 Xi ra tsꞌonda̱hi, ¿hanja da za da ꞌyɛnga rá mitsꞌonda̱hiui? Hinda za, ngueꞌa̱ nuꞌbʉ njabʉ da ꞌñotho yá tsꞌɛdi ꞌna ngu ꞌna ne da nhuati gatho.
26 Se Satanás expulsa Satanás, está dividido contra si mesmo; como, então, o seu reino subsistirá?
27 Guí eñhʉ gue nuga dí ɛnga ya tsꞌonda̱hi co rá tsꞌɛdi ra nda̱ de ya tsꞌonda̱hi. Xi ri ꞌmɛhnihʉ, ¿con toꞌo rá tsꞌɛdi ɛnga ya tsꞌonda̱hi ꞌbʉ? Go dá xiꞌahʉꞌʉ.
27 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os filhos de vocês os expulsam? Por isso, eles mesmos serão os juízes de vocês.
28 Nuga dí ɛnga ya tsꞌonda̱hi co rá tsꞌɛdi rá Ma̱ca Nda̱hi Ajua̱ ma Dada, hangue njabʉ pa̱hʉ gue ya xa zøhø ra Nda̱ de mahetsꞌi pa da nda̱.
28 Se, porém, eu expulso os demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o Reino de Deus sobre vocês.
29 Hinda za da yʉtꞌa ꞌnara be ja rá ngu ꞌnara ja̱ꞌi núꞌa̱ xi di o rá tsꞌɛdi ꞌbʉ hingue ꞌmɛtꞌo da mihi ne da duꞌti pa da bepi núꞌa̱ te pɛꞌtsi.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E só então saqueará a casa dele.
30 Nuꞌʉ tóꞌo hingui ꞌyo con gueque, núꞌʉ́ di ʉtsagui. Nehe nuꞌʉ tóꞌo hingui faxqui ga muntsꞌa ma sofo, núꞌʉ́ go xantho.
30 — Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 Dí xiꞌahʉ gue gatho ya tsꞌoqui øtꞌa ya ja̱ꞌi ne gatho ya tsꞌone ma̱ñꞌʉ, ma dra pumbabiꞌʉ. Pe nuꞌa̱ tóꞌo da zamba rá Ma̱ca Nda̱hi Ajua̱, nura ja̱ꞌiꞌa̱ hindra pumbabi.
31 Por isso, digo a vocês que todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Nuꞌa̱ tóꞌo da zani Núꞌa̱ Toꞌo bi e bi Nja̱ꞌi, nuꞌá̱ dra pumbabi, pe nuꞌa̱ tóꞌo da zanga ra Ma̱ca Nda̱hi hindra pumbabi nixi nubya ni pa nza̱ntho.
32 Se alguém disser alguma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, isso não lhe será perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 ꞌNara hoga ꞌbai gá za unga ya hoga fruta, ha ꞌnara tsꞌo ꞌbai gá za unga ya tsꞌo fruta. Hangue njabʉ da za gui pa̱dihʉ ndaꞌa̱ ra hoga ꞌbai gá za y ndaꞌa̱ hingrá hoga ꞌbai gá za.
33 — Tornem a árvore boa e o seu fruto será bom, ou tornem a árvore má e o seu fruto será mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 Nuꞌahʉ xi gyá tsꞌoꞌmʉihʉ guí njahʉ ngu ya quꞌeña̱ tsate. ¿Hanja da za gui ma̱ñhʉ ya hoga noya ꞌbʉ guí beñhʉ ya tsꞌomfeni? Ngueꞌa̱ núꞌa̱ guí beñhʉ ja ri mfenihʉ go gueꞌa̱ guí ma̱ñhʉ nehe.
34 Raça de víboras! Como vocês podem falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 Nuꞌa̱ tóꞌo benga ya hoga mfeni ma̱nga ya hoga noya, ha nuꞌa̱ tóꞌo benga ya tsꞌomfeni ma̱nga ya tsꞌonoya.
35 A pessoa boa tira do tesouro bom coisas boas; mas a pessoa má do mau tesouro tira coisas más.
36 Nuga dí xiꞌahʉ gue gatho núꞌa̱ te gui ma̱ñhʉ ne hingui jamasuhʉ, pɛꞌtsi te gui tha̱dihʉ nura paꞌa̱ ma da tha̱pꞌahʉ nguɛnda.
36 — Digo a vocês que, no Dia do Juízo, as pessoas darão conta de toda palavra inútil que proferirem;
37 Ngueꞌa̱ Ajua̱ go gueꞌa̱ ma da hña̱pꞌahʉ nguɛnda de gatho núꞌa̱ guí ma̱ñhʉ, ne ja ma da hnequini tengu ri hñoja̱ꞌihʉ ne tengu ri ntsꞌoꞌmʉihʉ.
37 porque, pelas suas palavras, você será justificado e, pelas suas palavras, você será condenado.
38 Nepʉ ꞌraya xahnate de ra ley ne ya fariseo mi ꞌbʉhni bi ꞌñembabi ra Jesu:
38 Então alguns escribas e fariseus disseram a Jesus: — Mestre, queremos ver algum sinal feito pelo senhor.
39 Nuꞌbʉ́ ra Jesu bi da̱tuabi ne bi ꞌñembi:
39 Mas ele respondeu:
40 Nuꞌá̱ bi ꞌyo hñu pa ne hñu xuui mbo rá mʉi ꞌnara da̱nga hua̱. Njabʉ nehe Núꞌa̱ Toꞌo bi e bi Nja̱ꞌi ma da ꞌmʉi hñu pa ne hñu xuui mbo ra hai.
40 Porque assim como Jonas esteve três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 Ha ꞌmɛfa bi ma ra Joná bá zofo ya ja̱ꞌi de ra hnini Ninive, ha nuꞌʉ́ ꞌbestho bi ntsøꞌmi de yá tsꞌoqui. Ha nubyá ꞌbʉcua ꞌna toꞌo maꞌna xi ja rá nsu que ra Joná, pe nuꞌahʉ hinxcá camfrihʉ. Hangue ja rá nga̱tsꞌi ra pa ma xi da ña̱pꞌaꞌihʉ ya me Ninive, ngueꞌa̱ masque xcá hyanduabihʉ rá tsꞌɛdi Ajua̱ pe hinxcá camfrihʉ.
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão, porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E aqui está quem é maior do que Jonas.
42 Nehe núꞌa̱ ra ꞌbɛhña̱ mrá nda̱ de ra hai Arabia mi ꞌyøde gue ra Salomó xi mi ja ndunthi rá mfa̱di. Núꞌá̱ bá ehe bi cꞌa̱ꞌtsiꞌa̱ masque xi ntsꞌɛdi mi yabʉ rá hai, pa da ꞌyøde núꞌa̱ mi ma̱ñꞌa̱. Pe nubyá ꞌbʉcua ꞌna toꞌo maꞌna xi ja rá nsu que ra Salomó, pe nuꞌahʉ hinxcá camfrihʉ. Hangue ja rá nga̱tsꞌi ra pa ma da ña̱pꞌahʉ núꞌa̱ ra ꞌbɛhña̱ꞌa̱ ngueꞌa̱ masque xcá hyanduabihʉ rá tsꞌɛdi Ajua̱ pe hinxcá camfrihʉ.
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará, porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E aqui está quem é maior do que Salomão.
43 Nepʉ ra Jesu bi ꞌñena:
43 — Quando o espírito imundo sai de uma pessoa, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 “Pøde ma ga pengui habʉ dá pøni pa ja ga yopa ꞌbʉhni.” Ha nu stí menguiꞌa̱ da zʉdi núꞌa̱ ra ꞌñøhø ne guetꞌatho rá mfeni ngu bi zogui ra tsꞌonda̱hi, nuꞌbʉ́ nja ngu ꞌnara ngu xa ꞌbastꞌi ne xá ntꞌaxi pe hinto ꞌbʉi.
44 Por isso, diz: “Voltarei para a minha casa, de onde saí.” E, voltando, ele a encontra vazia, varrida e arrumada.
45 Nuꞌbʉ́ núꞌa̱ ra tsꞌonda̱hiꞌa̱ da ma da tsi má yoto ya tsꞌonda̱hi núꞌʉ maꞌna xi strá ntsꞌo que gueꞌa̱, nepʉ da yʉtꞌa ja núꞌa̱ ra ꞌñøhø núꞌa̱ mi guetꞌatho rá mfeni. Nuꞌbʉ́ nuꞌá̱ maꞌna strá ntsꞌo rá mfeni que rá mʉdi. Hangue núꞌahʉ gyá tsꞌoja̱ꞌihʉ ma gui njahʉbʉ nehe ꞌbʉ hingui ñobrihʉ.
45 Então vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali. E o último estado daquela pessoa se torna pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 Y de mi utuate ra Jesu, bi zøhø rá na̱na̱ ne yá cu mi ꞌbai møte ra ngu habʉ mi utuateꞌa̱ ne mi ne da ña̱uiꞌa̱.
46 Enquanto Jesus ainda falava ao povo, eis que a mãe e os irmãos dele estavam do lado de fora, procurando falar com ele.
47 Nuꞌbʉ́ ꞌnara ja̱ꞌi bi ꞌñemba ra Jesu:
47 E alguém lhe disse: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor.
48 Pe nura Jesu bi da̱tuabi núꞌa̱ toꞌo bi xipabi njabʉ ne bi ꞌñembi:
48 Porém Jesus respondeu ao que lhe trouxe o aviso:
49 Nepʉ co rá ꞌyɛ bi ꞌñudi yá nxadi ne bi ꞌñena:
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse:
50 Nuꞌa̱ tóꞌo øꞌtua rá paha ma Dada bí ꞌbʉi mahetsꞌi, go gueꞌa̱ ma cu ne ma nju ne ma na̱na̱.
50 Portanto, aquele que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, minha irmã e minha mãe.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.