Mateus 13
Nəkwəkwə imərhakə kape kughen: nɨrpenien vi (NWI) vs NAA
1 Ye nɨpɨg atuatuk a, Yesu rɨtərhav mɨvən məkwətə apa ye nɨkar-kar nu apa Galili.
1 Naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e se assentou à beira-mar.
2 Meinai narmamə khapsaah kɨmnhauə mɨsərer rarkurao kɨn Yesu, In rɨmavən ye bot kɨrik mamkwətə. Kɨni narmamə kɨsərer fiak.
2 E grandes multidões se reuniram em volta dele, de modo que entrou num barco e se assentou. E toda a multidão estava em pé na praia.
3 Kɨni In rɨni-ərhav-pən narɨmnar rɨpsaah kɨmi əriə ye nuhpɨkɨnien mɨnə. Mamni mɨmə, “Yəsim kɨrik rɨmavən mə tɨkrɨsuv kweru nai apa ye nəsimien.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas, dizendo:
4 Mɨpɨk mɨvitəg-ətəg fam. Kɨni tɨksɨn rəsaah-əsaah-pən ye swatuk, kɨni man mɨnə khauə mɨsən fam.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Kɨni kweru nai tɨksɨn rəsaah-pən ye tokrei kapier, nɨmoptanə rɨkəskəh ikɨn. Kɨni rurə aihuaa əmə meinai nɨmoptanə rɨkəskəh.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Mərɨg nɨpɨg mɨrh rhaktə, kɨni mhen, kɨsaukei fam meinai nuairiə rɨpəh neiwaiyu-pɨkien.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Kɨni kweru nai tɨksɨn rəsaah-əsaah-pən yerki kwənurkəsɨk. Kɨni mhaktə mehuə. Məknekɨn, kwənurkəsɨk rerko əsuun.
7 Outra parte caiu entre os espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Kɨni tɨksɨn rəsaah-əsaah-pən ye nɨmoptanə huvə, kɨni mhaurə, mɨseihuə, kɨni tɨksɨn khakuə kɨn kwənkwairiə wan handred, tɨksɨn sikisti, kɨni tɨksɨn toti.”
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Kɨni Yesu rɨmə, “Tukmə kɨmiə narmamə yame nɨmətɨrgɨmiə rarə, sətərɨg huvə kɨn nəgkiarien e.”
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 Kɨni narmamə kape Yesu khauə mɨsaiyoh In mhamə, “?Rhawor nakaməgkiar kɨmi narmamə ye nuhpɨkɨnien?”
10 Então os discípulos se aproximaram de Jesus e lhe perguntaram: — Por que o senhor fala com eles por meio de parábolas?
11 Kɨni Yesu rɨmɨni-pən tuk əriə mə, “Yakamni məkna meinai Kughen rɨmnəhitə ye swatuk tuk əmiə mə takharkun nəgkiarien məniwən kape narmaruyen kape Kughen. Mərɨg narmamə apnapɨg mɨnə, Kughen rɨpəh nəhitəyen ye swatuk məknakɨn tuk əriə.
11 Ao que Jesus respondeu:
12 Narmamə yame mɨne kɨsəri-pən kafak nəgkiarien, Kughen tukrɨvəhsi-pən mɨn nɨrkunien kɨmi əriə. Mərɨg narmamə yamə mɨne kɨsərɨg kafak nəgkiarien kɨni mɨsor nar apnapɨg iran, Kughen tukrɨvəhsi-ta nɨrkunien kəskəh kapəriə.
12 Pois ao que tem, mais será dado, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Yakaməgkiar kɨmi əriə ye nuhpɨkɨnien meinai kɨsərɨg pawk, mhapəh nharkunien; kɨni iriə kɨsarhakɨn pawk, mhapəh nɨsəmien nɨpran.
13 Por isso, falo com eles por meio de parábolas: porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Nɨmraghien kapəriə ror nəgkiarien kape Profet Aesea ruauə mɨnor nəfrakɨsien kɨn yame ramni mə,
14 Assim, neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Ror məkneikɨn meinai kaparia kapə ruauə muɨskai,
15 Porque o coração deste povo
16 “Mərɨg kɨmiə e, Kughen rɨmnautə-pre kɨn kafan nɨhuvəyen kɨmi əmiə, kɨni tukmə naksarha-kɨn, taksəm; kɨni tukmə naksərɨg, takharkun nɨpran.
16 — Bem-aventurados, porém, são os olhos de vocês, porque veem; e bem-aventurados são os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 Yakamni-pre əfrakɨs tuk əmiə mə profet mɨnə khapsaah mɨne nəmə atuatuk mɨnə khapsaah kɨmɨsorkeikei mə tuksəm naha nhagɨn yame nakwəsəm ai taktakun, mərɨg kɨmnhapəh nɨsəmien. Kɨni mɨsorkeikei pɨk mə tuksərɨg naha nhagɨn yame nakwəsərɨg ai taktakun, mərɨg kɨmnhapəh nɨsərɨgien.
17 Pois em verdade lhes digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram; e quiseram ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 “Kɨmiə sətərɨg huvə kɨn nɨprai nuhpɨkɨnien kape yəsim.
18 — Ouçam, portanto, o que significa a parábola do semeador.
19 Kweru nai yame rɨmnəsaah-pən ye swatuk, in rəmhen kɨn yermamə yame rɨmnərɨg nəgkiarien kape narmaruyen kape Kughen, mərɨg rɨpəh nɨrkunien. Kɨni Setan ravəhsi-ta aihuaa əmə nərɨgien yame rɨmavən yerkin.
19 A todos os que ouvem a palavra do Reino e não a compreendem, vem o Maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Kɨni kweru nai yame raməsaah-pən ye nɨmoptanə yame kapier ipakə ikɨn, in rəmhen kɨn yermamə yame rɨmnərɨg nəgkiarien kape Kughen, məkneikɨn ravəh yerkin agien,
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 mərɨg nuan rɨpəh neiwaiyu-pɨkien. Kɨni ramərer əmə tuk nɨpɨg kwakwə əmə. Tukmə nɨpɨg əutən uə nahasien kɨrik ruə ye nɨmraghien kafan tuk nəgkiarien a, taktakun əmə rɨmɨr ye kafan nhatətəyen.
21 Mas ele não tem raiz em si mesmo, sendo de pouca duração. Quando chega a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Kɨni kweru nai yame rɨmnəsaah-pən yerki kwənurkəsɨk, in rəmhen kɨn yermamə yame rɨmnərɨg nəgkiarien kape Kughen, mərɨg kafan nətərɨgien ramvən pɨk tuk narɨmnar kape tokrei tanə, kɨni in rorkeikei mə kafan nautə tukrɨpsaah, kɨni nətərɨgien mɨnə a kaserko əsuun nəgkiarien kape Kughen. Kɨni nəgkiarien a rɨpəh nɨkuəyen kɨn kwənkwan.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém as preocupações deste mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Mərɨg kweru nai yame rəsaah-pən ye nɨmoptanə huvə, in rəmhen kɨn yermamə yame rərɨg nəgkiarien kape Kughen, kɨni mɨrkun nɨpran. Kɨni ye nɨmraghien kafan, rɨkuə kɨn kwənkwan. Tɨksɨn khakuə kɨn kwənkwairiə wan handred, tɨksɨn sikisti, tɨksɨn toti.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Kɨni Yesu rɨmɨni-ərhav-pən mɨn nuhpɨkɨnien kɨrik kɨmi əriə mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen, in rəmhen kɨn yermamə kɨrik yame rɨməvitəg-ətəg kweru nai ye kafan nəsimien.
24 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
25 Yenpɨg, kɨsapɨr iriə kafan narmamə mɨnə, məkneikɨn kafan kɨrik tɨkmɨr ruə mɨvitəg-ətəg mənvhirɨk has ye kafan nəsimien, map.
25 Mas, enquanto todos estavam dormindo, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e foi embora.
26 Kɨni kweru nai huvə mɨnə kɨshaktə, mɨsehuə, mɨsor kwənkwairiə. Mərɨg ye nɨpɨg a, mənvhirɨk has rhaktə mɨn, mehuə.
26 E, quando as plantas cresceram e produziram fruto, apareceu também o joio.
27 “Kɨni slef mɨnə kape kwən a khauə mɨsəm, mhani-pən tukun mhamə, ‘Yemehuə. ?Nɨmɨsuv kweru nai huvə in əmə in əmə, uə nɨkam? ?Mənvhirɨk has rɨsɨ-pkaa?’
27 Então os servos do dono da casa chegaram e disseram: “Patrão, o senhor não semeou boa semente no seu campo? De onde, então, vem o joio?”
28 “Kɨni yamehuə a rɨni-pən tuk əriə mɨmə, ‘Tɨkmɨr kɨrik kafak rɨmnor nar en.’
28 Ele, porém, lhes respondeu: “Um inimigo fez isso.” Mas os servos lhe perguntaram: “O senhor quer que a gente vá e arranque o joio?”
29 “Rɨni-pən tuk əriə mɨmə, ‘Nɨkam. Hapəh. To nakasəkwai ta mənvhirɨk has mɨnə a, masor mɨsəkwai ta pɨkɨn kwənkwai nai huvə.
29 O dono da casa respondeu: “Não! Porque, ao separar o joio, vocês poderão arrancar também com ele o trigo.
30 Pəh iriu kwhaktə kwis əmə mɨravən mwəriaji kwənkwai nai huvə rɨmruə. Ye nɨpɨg a in a, jakni-pən tuk kafak narmamə yamə mɨne tukharhi kwənkwai nai mə tukhavən mɨsəkupan mɨsəkwai ta mənvhirɨk has, mhapɨk, mɨsarakikɨn-pən ye nap. Kwasɨg ikɨn, khapɨk kwənkwai nai huvə mɨnə mhauə ye nəkwai nimə kafak yame kamətu-pən nəvɨgɨnien ikɨn.’”
30 Deixem que cresçam juntos até a colheita. E, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ‘Ajuntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; mas recolham o trigo no meu celeiro.’”
31 Kɨni Yesu rɨmɨni-pən mɨn nuhpɨkɨnien kɨrik tuk əriə mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen in rəmhen kɨn kwənkwai mastad, yame yermamə rɨmɨvəh mɨvən mɨsuv ye kafan nəsimien.
31 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
32 Kwənkwai mastad a in rarkəskəh pɨk, mərɨg nɨpɨg in tukrurə mehuə rəmhen kɨn nai ehuə kɨrik. Kɨni man mɨnə yamə mɨne kamhaivə yerpɨrɨg tukhauə mɨsor nimairiə ye kwerəgrəgɨn.”
32 Esse grão é, na verdade, a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, é maior do que as hortaliças, e chega a ser uma árvore, de modo que as aves do céu vêm se aninhar nos seus ramos.
33 Kɨni Yesu rɨmɨni-pən mɨn nuhpɨkɨnien kɨrik tuk əriə mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen in rəmhen kɨn yis yame piraovɨn kɨrik ramarap ye flaoa rɨpsaah yame ramor-pən ye besin ehuə, kɨni rher-əpu flaoa rəsiis, mehuə.”
33 Jesus lhes contou ainda outra parábola:
34 Narɨmnar mɨnə fam, Yesu ramni əmə nuhpɨkɨnien iran kɨmi narmamə, to rɨpəh nɨni-atuatuk-əməyen.
34 Jesus disse todas estas coisas às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia.
35 Nar a rɨtərhav-pə ror nəgkiarien kape profet kupan ruauə mɨnor nəfrakɨsien kɨn, yame rɨmɨni mɨmə,
35 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta: “Abrirei a minha boca em parábolas; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.”
36 Kɨni Yesu rəta ye narmamə, mɨvən ye nəkwai nimə kɨrik. Kɨni kafan narmamə mɨnə khavən mɨsəm, mɨsaiyoh-pən mhamə, “Hoprai-pə ru nuhpɨkɨnien ye mənvhirɨk has yame raurə ye nəsimien.”
36 Então, despedindo as multidões, Jesus foi para casa. E, aproximando-se dele os seus discípulos, disseram: — Explique-nos a parábola do joio do campo.
37 Kɨni Yesu rɨmɨni-pən tuk əriə mɨmə, “Yo e, Ji Yermamə, Yo e yermamə yame yɨmnəvi-ətəg-ətəg kwənkwai nai ye nəsimien.
37 E Jesus respondeu:
38 Kɨni nəsimien in tokrei tanə. Kɨni kwənkwai nai huvə, iriə e ji Kughen yamə mɨne In ramarmaru irəriə. Kɨni mənvhirɨk has mɨnə, iriə e ji Setan.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino; o joio são os filhos do Maligno.
39 Kɨni tɨkmɨr yame rɨmavən mɨvitəg-ətəg mənvhirɨk has a in Setan. Kɨni nɨpɨg yame tukrhi kwənkwai nai, in e Nɨpɨg Kwasɨg. Kɨni narmamə yamə mɨne kamharhi kwənkwan, iriə e agelo mɨnə.
39 O inimigo que o semeou é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os ceifeiros são os anjos.
40 Tukhapɨk mənvhirɨk has mɨsəhi-pən ye nap. Norien a rəmhen kɨn Nɨpɨg Kwasɨg.
40 Pois, assim como o joio é colhido e jogado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Yo, Ji Yermamə, jakher-pre kɨn agelo mɨnə kafak tukhavən ikɨn yakamarmaru ikɨn, mɨsəkwai ta yor təvhagə has mɨnə fam, mɨne narɨmnar mɨnə fam mɨne yame kamhavi-pən narmamə tuk norien təvhagə has mɨnə.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, que ajuntarão do seu Reino todos os que servem de pedra de tropeço e os que praticam o mal
42 Iriə tuksarakikɨn-pən əriə ye nap ehuə. Kɨni aikɨn a, narmamə tuksasək mɨsəkwəruə.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Kɨni narmamə yamə mɨne kɨsatuatuk tuksəsiə ye rao ye neai, rəmhen kɨn mɨrh. Tukmə kɨmiə narmamə yame nɨmətɨrgɨmiə rarə, sətərɨg huvə kɨn nəgkiarien e.”
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 Kɨni Yesu rɨrpɨn nəgkiarien kafan mamni mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen in rəmhen kɨn bokis mane kɨrik yame ramerkwaig ye nɨmoptanə. Kɨni yermamə kɨrik rɨmavən, məm, kɨni rarə mɨnɨm mɨn ye nɨmoptanə. Rɨkin rɨmnagien pɨk, kɨni rɨvən mor salem kɨn narɨmnar fam kafan, mɨvəh mane iran, mɨvən mɨvəh nɨmrɨ nɨmoptanə a kɨmnerkwaig kɨn bokis mane ikɨn.”
44 — O Reino dos Céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu. Então, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 Kɨni Yesu rɨrpɨn nəgkiarien kafan mamni mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen in rəmhen kɨn sto kipa yame ramarhakɨn kapier huvə mɨnə e nɨmrɨn rhaktə, kamni kɨmə perel, mə tukrɨpɨk mɨvən mor salem kɨn.
45 — O Reino dos Céus é também semelhante a um homem que negocia e procura boas pérolas.
46 Tukmə rəm perel kɨrik yame rhuvə pɨk, kɨni marar mɨvən mor salem fam kɨn kafan narɨmnar, kɨni mɨvəh mane iran, mɨvən mɨvəh perel a kɨn.”
46 Quando encontrou uma pérola de grande valor, ele foi, vendeu tudo o que tinha e comprou a pérola.
47 Kɨni Yesu rɨrpɨn nəgkiarien kafan mamni mɨmə, “Narmaruyen kape Kughen in rəmhen kɨn nɨpɨg narmamə kɨsarko-pən kɨn net apa ye lugun mamhavi kəmam pɨsɨn pɨsɨn iran.
47 — O Reino dos Céus é ainda semelhante a uma rede que foi lançada ao mar e apanhou peixes de toda espécie.
48 Nɨpɨg net rukwar kɨn kəmam, kɨni khavi-haktə net, kɨni masəwhai kəmam mɨnə mhavai-pən kəmam huvə mɨnə ye nɨtɨp ehuə mɨnə kapəriə, mɨsarakikɨn kəmam yamə mɨne kɨsahas.
48 E, quando já estava cheia, os pescadores a arrastaram para a praia e, assentados, escolheram os bons para os cestos e jogaram fora os ruins.
49 Kɨni ye norien kɨrikianə əmə mɨn, tuk Nɨpɨg Kwasɨg, agelo mɨnə tukhauə mhavəhsi-ta narmamə yamə mɨne kɨsahas tuk narmamə yamə mɨne kɨsatuatuk,
49 Assim será no fim dos tempos: os anjos sairão, separarão os maus dentre os justos
50 mɨsarakikɨn-pən əriə ye nap ehuə- ikɨn narmamə kɨsasək mɨsəkwəruə ikɨn.”
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Kɨni Yesu raiyoh-pən kafan narmamə mɨnə mə, “?Kɨmiə nakharkun narɨmnar mɨnə a uə nɨkam?”
51 Então Jesus perguntou: Eles responderam: — Sim!
52 Kɨni rɨni-pən tuk əriə mɨmə, “Ror məkneikɨn, nəmhajoun mɨnə fam kape loa yamə mɨne kwənhauə ye narmaruyen kape Kughen, kɨmɨsofugɨn-pən nəgkiarien wi kafak mɨne nəgkiarien akwas kape Moses rəmhen kɨn yame yemehuə kape nimə kɨrik ramofugɨn-pən narɨmnar huvə yamə mɨne khawi mɨne narɨmnar huvə yamə mɨne ramswin hanə ye nimə kafan.”
52 Então Jesus lhes disse:
53 Kɨni Yesu rɨmɨni ta nuhpɨkɨnien mɨnə a, marar, mɨtərhav.
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas, retirou-se dali.
54 Muə iman ikɨn, mɨrikakun maməvhag kɨmi narmamə ye nəkwai nimə kape nofugɨnien. Kɨsərɨg nəgkiarien kafan, kɨsakur, mɨsaiyoh əriə mɨnə mhamə, “!Man! ?In ravəh hiə nɨrkunien e? ?Rhawor mor nɨmtətien mɨnə e?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de modo que se maravilhavam e diziam: — De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Kɨtawə kwənharkun ta kwən e. In kwajikovə əmə kape yermamə yame ravhirəkɨn nai. Nɨsɨni e Meri; kɨni naorahini mɨnə e Jemes, mɨne Josef, mɨne Judas, mɨne Saemon.
55 Não é este o filho do carpinteiro? A sua mãe não se chama Maria, e seus irmãos não são Tiago, José, Simão e Judas?
56 Kɨni nowini mɨnə kasarə mɨn e kɨtawə miriə. ?Ravəh hiə nɨrkunien e?”
56 Todas as suas irmãs não vivem entre nós? Então, de onde lhe vem tudo isto?
57 Kɨni iriə kɨnasəməkɨn In.
57 E escandalizavam-se por causa dele. Jesus, porém, lhes disse:
58 In a ye kwənmhaan a, rɨpəh nor-pɨkien nɨmtətien, meinai kapəriə nhatətəyen rɨkək iran.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.