Marcos 1
-YBHƐYBHƐTITELRE (NWB) vs NVT
1 ꞌꞌDɩzɩgɩ-ɩ ꞌcnɩ-ɛꞌɛ ꞌnɔɔ ꞌꞌbɔgʋ ꞌli, -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Zezii *Kliisɩ, ꞌɔ dɩ ɩ-ɩ zaꞌa ꞌmʋ.
1 Este é o princípio das boas-novas a respeito de Jesus Cristo, o Filho de Deus.
2 — ausente —
2 Iniciou-se como o profeta Isaías escreveu: “Envio meu mensageiro adiante de ti, e ele preparará teu caminho.
3 — ausente —
3 Ele é uma voz que clama no deserto: ‘Preparem o caminho para a vinda do Senhor! Abram a estrada para ele!’”.
4 A -gblee, -ka Ezayii ꞌlɛ ꞌka see, ꞌka-a ꞌZaan -nɩꞌe ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi, ɔ-ɔ *batizeeꞌe nyʋ, ɔ-ɔ poꞌo weze, ꞌle ɔ-ɔ ꞌtmʋʋꞌo -kaa nyʋ: A yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌle a ꞌke -Lagɔ gbo ꞌꞌbhiti ꞌɩn ꞌke amʋ batizee, ꞌꞌlemnɩɩ -Lagɔ-ɔ ꞌbhɔ-ɔ aꞌba ꞌꞌnyinynidɩꞌa dɩ. ꞌKla ꞌmnɔ ɔ, ꞌka-a ꞌZaan-a poꞌo weze,
4 Esse mensageiro era João Batista. Ele apareceu no deserto, pregando o batismo como sinal de arrependimento para o perdão dos pecados.
5 ꞌle Zelizalɛɛmʋgwlɔ ꞌmʋꞌa nyʋ -ke Zideebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa nyʋ -lrʋʋꞌa -dadudu-u yi ꞌɔ -bodɩ ꞌle ʋn-ʋ zaꞌa ꞌwa ꞌꞌnyinynidɩ ꞌmʋ ꞌbho nyʋ ꞌweeꞌa ꞌꞌyigbeyi, ꞌle ɔ-ɔ batizee ꞌnʋ ꞌle ꞌꞌnigblʋ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zudɛɛn kɔ.
5 Gente de toda a Judeia, incluindo os moradores de Jerusalém, saía para ver e ouvir João. Quando confessavam seus pecados, ele os batizava no rio Jordão.
6 Nmi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *-nyɔmɛɛꞌɛ nani ʋn lbhaꞌa a, ꞌɛ -bana ꞌZaan -paꞌa ꞌmʋ ꞌle ɔ -bhlaꞌa nmikuꞌa ꞌꞌbɛtʋ ꞌꞌpli ꞌmʋ, -kpakpɩ ɔ-ɔ liꞌo ꞌle ɔ-ɔ bhɛꞌɛ lʋ. Kpli ɔ -nɩꞌa ti a, ꞌɩnnɛ -Lagɔwluꞌa ꞌmʋtizamʋtɔlʋ -nɩꞌe ti -bɛnyɩ.
6 João vestia roupas tecidas com pelos de camelo, usava um cinto de couro e alimentava-se de gafanhotos e mel silvestre.
7 A -gblee, ʋ-bʋ nyʋ ꞌmnʋ, -kaa ɔ-ɔ ꞌlʋ ꞌʋ -kaa ꞌꞌyi: Nyɔ -lue-e -nɩꞌe ꞌle ꞌan lemʋ, ɔ-ɔ yi-oꞌo. Ɔ ꞌku-o wɔn, ɔ ꞌye ꞌɩnmʋ -zi. ꞌƖn se ꞌbhɛɛ ꞌɩn ꞌke ꞌɔ ꞌgeyikpaankpɩanꞌa ꞌꞌbhuo ꞌꞌdu.
7 João anunciava: “Depois de mim virá alguém mais poderoso que eu, alguém tão superior que não sou digno de me abaixar e desamarrar as correias de suas sandálias.
8 ꞌꞌNi ꞌmna-a batizee nɩꞌe amʋ, ɔ-bɔ, *-Lagɔꞌɔ Lisaazuzu ɔ-ɔ ꞌye amʋ ꞌmʋ -po mʋ, ꞌle ɔ ꞌke amʋ ꞌmʋ ꞌꞌyi.
8 Eu os batizo com água, mas ele os batizará com o Espírito Santo!”.
9 Ɩ-bɩ ꞌwɩ ꞌmnɩ ꞌli, *Zezii -sɔꞌɔ-ɔ Galileebhlʋkpa ꞌꞌkpiꞌa -gwlɔ -lue ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Nazalɛɛtɩ, ꞌle ɔ ꞌye *ꞌZaan gbo mu ꞌle ꞌZaan ꞌye ɔ Zudɛɛn kɔ *batizee -nɩ.
9 Certo dia, Jesus veio de Nazaré da Galileia, e João o batizou no rio Jordão.
10 -Da Zezii -sɔꞌɔ ꞌꞌnukɔ, ꞌbho -gbaa -lue ꞌmʋ, ɔ ꞌye-e yaku li, ɛ ꞌye wɔn kati ꞌle *Lisaazuzu ꞌye ɔ ꞌꞌkpiꞌdree -ka ꞌgbɔlɩɛ.
10 Enquanto saía da água, viu o céu se abrir e o Espírito Santo descer sobre ele como uma pomba.
11 Wlu-u ꞌwlʋꞌa ꞌle yaku ꞌli ɔ ꞌwɔnꞌɔ ꞌbɔ, -kaa ɛ ꞌlɛꞌɛ -kaa: -Ɩnmɔ ꞌmo-o ꞌan ꞌꞌyuꞌa ꞌdɛ -lue -ke dɩ ꞌɩn -kmaꞌa. ꞌLe -ɩn ꞌmʋ ꞌɩn poꞌo ꞌan ꞌbʋbʋaꞌa ꞌwee.
11 E uma voz do céu disse: “Você é meu Filho amado, que me dá grande alegria”.
12 ꞌBho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ -Lagɔꞌɔ Lisaazuzu -kpa -nɩꞌe-e ꞌɔ -pɔlʋ ꞌle ꞌꞌmusa ꞌꞌkpi ꞌle ɔ ꞌye ꞌle mu.
12 Em seguida, o Espírito conduziu Jesus ao deserto,
13 Ɔ nʋ ꞌle ꞌwɩꞌa -gwlɩ ꞌsɔn, ꞌle-e ꞌꞌnyinynidɩꞌa tiyayi ʋn-ʋ ꞌlaꞌa *Sataan ꞌdɩn -nɩ ꞌnɔ ti ɛ ꞌke ɔ ꞌꞌnyinynidɩ wɔnpo ꞌbho -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyigbeyi. ꞌLe ꞌkwla ꞌzɔꞌɔ nmiꞌa ꞌꞌklumʋ ɔ -nɩꞌo ꞌle -Lagɔ gboꞌa -dalbhomʋ-ʋ kpa nɔꞌo.
13 onde ele foi tentado por Satanás durante quarenta dias. Estava entre animais selvagens, e anjos o serviam.
14 Ɩ ziꞌa -kaa a, *Zezii -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌye Galilee mu. (-Da ʋn poꞌa *ꞌZaan -jie ꞌmʋ, ꞌbho-o ɔ -mu -nɩꞌo.) ꞌLe ꞌmnɔ ɔ, ꞌle-e ɔ -za -nɩꞌe ꞌꞌdɩzɩgɩ-ɩ ꞌwlʋꞌa ꞌle -Lagɔ gbo ꞌmʋ.
14 Depois que João foi preso, Jesus foi para a Galileia, onde anunciou as boas-novas de Deus.
15 -Kaa ɔ-ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa: -Nɔɔ -Lagɔ ꞌꞌdu ꞌka, ɛ nyni-oꞌo. ꞌƆ nyʋꞌa -kɔkɔɔ ꞌꞌkɔɔꞌɔ-ɔ gbo. A yibo aꞌba ꞌꞌnyinynidɩ ꞌꞌyi ꞌle a ꞌke ɔ gbo ꞌꞌbhiti, a ꞌke kpli ꞌꞌyizizia ꞌle a ꞌke ꞌɔ ꞌꞌdɩzɩgɩ ꞌꞌgwlide, a ꞌke ɩ ꞌwɔɔn!
15 “Enfim chegou o tempo prometido!”, proclamava. “O reino de Deus está próximo! Arrependam-se e creiam nas boas-novas!”
16 -Da ɔ -nɩꞌa Galileeꞌa -badaklagba wɔnli -nanamʋ a, ꞌbho-o ɔ ꞌyeeꞌe ꞌꞌnizemʋ ꞌsɔn. ꞌLotʋꞌa ꞌꞌnynuu moꞌo, ꞌwa ꞌnynɩ-ɩ ꞌmo-o Simɔɔ -ke Andree. Ʋn-ʋ ꞌꞌvuto-o -dada ꞌle -bada kɔ,
16 Enquanto andava à beira do mar da Galileia, Jesus viu Simão e seu irmão André. Jogavam redes ao mar, pois viviam da pesca.
17 ꞌle ɔ ꞌye ʋ ꞌla ꞌle ɔ na: A yi, -a ꞌke mu, ꞌɩn -ke a ꞌke -na. -Ka aꞌba -dada-a jriꞌa zmi a, a ꞌke -kaa nyunyu jri ꞌle ʋn ꞌke yi, ʋn ꞌke -Lagɔꞌɔ nʋ ꞌꞌdu.
17 Jesus lhes disse: “Venham! Sigam-me, e eu farei de vocês pescadores de gente”.
18 ꞌBho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ ʋn sieꞌe ꞌwa ꞌꞌnizelɩꞌa klɛ ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye mu. ꞌBho ꞌmnɔ ɔ, ꞌbho-o ʋn ꞌꞌluoꞌo ꞌɔ ꞌbɩnɛɛ ꞌmʋ ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye -da ꞌwee mu.
18 No mesmo instante, deixaram suas redes e o seguiram.
19 Ɔ nyniꞌa -kaa ꞌbho nya ti -sɛ ɛ, ɔ -yɛꞌɛ-ɛ ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌsɔn. ꞌWa ꞌnynɩ-ɩ ꞌmo-o Zaakɩ -ke *ꞌZaan. Ʋbʋ-e ꞌwa -tɩta ʋn-ʋ ꞌlaꞌa Zebedee -ke ꞌɔ lbhʋnʋmʋ, ʋn -nɩꞌe-e ꞌle ꞌwa gɔlʋ ꞌli ꞌle ʋn-ʋ nmazeꞌe ꞌwa -dadɩ.
19 Pouco mais adiante, Jesus viu Tiago e João, filhos de Zebedeu, consertando redes num barco.
20 ꞌBho-o Zezii -nynaꞌa ti ꞌle ɔ na ꞌlotʋꞌa ꞌꞌnynuu ꞌsɔn ꞌmnʋ -bodɩ: A yi. Ɔ ꞌlʋ ꞌʋ a, ʋn ꞌsie-e ꞌwa -tɩta -ke ꞌɔ lbhʋnʋmʋ ꞌꞌwe ꞌle gɔlʋ ꞌli ꞌle ʋn -ke ɔ ꞌye mu.
20 Chamou-os de imediato e eles também o seguiram, deixando seu pai, Zebedeu, no barco com os empregados.
21 *Zezii -ke *ꞌɔ -namʋ muꞌa a, ʋn ꞌnyni-e -gwlɔ -lue ꞌmʋ. ꞌBho-o ꞌmo-o Kapɛnayiimʋ. *ꞌZuifʋꞌa lifɔzɔ, Zezii paꞌa ꞌle-e *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli ꞌle ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ.
21 Jesus e seus seguidores foram à cidade de Cafarnaum. Quando chegou o sábado, entrou na sinagoga e começou a ensinar.
22 ꞌƆ -tɔtɔsʋ ɔ-ɔ tɔꞌɔ ɔ, ꞌɩnnɛ -maꞌa nyʋ-ʋ po ꞌɔ -lokui wɔnti, -ɛkedɩmaa, ꞌɔ -tɔ nyʋ *-Lagɔꞌɔ gbaꞌa yibomʋꞌa ka. -Bho ɔbɔ -ka tɔ, ɔ-ɔ wlu-oꞌo ꞌle wɔnkuɛ ꞌmʋ.
22 O povo ficou admirado com seu ensino, pois ele falava com verdadeira autoridade, diferentemente dos mestres da lei.
23 A -gblee, ʋn -ka ꞌle-e gbʋ, nyukpasu -lue-e ꞌbhleꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmʋ, ɔ ꞌpa-a ꞌle ꞌwa ꞌꞌklumʋ.
23 De repente, um homem ali na sinagoga, possuído por um espírito impuro, gritou:
24 Ɔ nʋꞌa -kaa, ɔ ꞌꞌwɔ-oꞌo ꞌle ɔ na, Nazalɛɛtɩkɔyi Zezii, leedɩ -a -ke -ɩn ꞌbhle? -Ɩn yi-oꞌo -ɩn ꞌke -amʋ ti-zaꞌa? -A yiboꞌo-o nyunyɔꞌɔ -yɔ -ɩn ꞌꞌduꞌa. -Ɩn ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyu -lue ɔ -zaꞌa ꞌbho ꞌle ɔ lbhoꞌa.
24 “Por que vem nos importunar, Jesus de Nazaré? Veio para nos destruir? Sei quem é você: o Santo de Deus!”.
25 Ɔ ꞌlɛꞌɛ -kaa a, ꞌle Zezii ꞌye -wlu ꞌꞌyikmaka ꞌle ɔ na: ꞌꞌNyinynidɩꞌa -zuzu, ꞌꞌmu wɔn, ꞌdɔ ɔ ꞌmʋ!
25 “Cale-se!”, repreendeu-o Jesus. “Saia deste homem!”
26 A -gblee, ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu nʋꞌa -kaa, ɛ -drɛ -nɩꞌe-e nyɔ ꞌmnɔ ti ꞌle ɛ-bɛ -zuzu ꞌmnɛ ꞌye ꞌꞌplan ꞌle ɛ ꞌye ɔ ꞌmʋ ꞌda.
26 Então o espírito impuro soltou um grito, sacudiu o homem violentamente e saiu dele.
27 -Ka -ke ꞌꞌbhuo -tɔɔ ꞌꞌmaaꞌa nyʋ-ʋ ꞌyeꞌa ꞌɛ da, -gba, -sɩanyɩ kpʋn -ʋꞌo ꞌle ʋn-ʋ dedeꞌe -dede -kaa ti: Lee ꞌka-aꞌa? Wlu -nɛɛ, ɛ-ɛ ꞌmo-o -tɔtɔɔlre -ɛ -ke wɔnkuɛ -naꞌa! ꞌƆ wɔnkuɛ ꞌmnɛꞌɛ dɩ, ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌꞌweꞌa ꞌꞌbhi-i ꞌꞌduꞌo ꞌbho ꞌɔ wlu!
27 Todos os presentes ficaram admirados e começaram a discutir o que tinha acontecido. “Que ensinamento novo é esse?”, perguntavam. “Como tem autoridade! Até os espíritos impuros obedecem às ordens dele!”
28 ꞌBho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ Zeziiꞌa ꞌnynɩ -waꞌa-a ꞌle Galileeꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌꞌkpi ti.
28 As notícias a respeito de Jesus se espalharam rapidamente por toda a região da Galileia.
29 *Zezii ꞌka ꞌle *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbudu ꞌli ꞌda, *ꞌɔ -namʋ Simɔɔ-e, Andree-e, Zaakɩ -ke *ꞌZaan -ke ɔ -naꞌo, ꞌle ʋn ꞌye ꞌle Simɔɔ -ke Andree ꞌꞌbhlibhlegbo mu.
29 Depois que Jesus saiu da sinagoga com Tiago e João, foram à casa de Simão e André.
30 Ʋn -ka ꞌbho-o nyni, yakalɩ-ɩ ꞌlbha-a Simɔɔꞌɔ ꞌnynɔꞌɔ ꞌlotʋ, ʋn ꞌpɛ-ɛ ꞌbho ꞌwa ꞌꞌkpimʋʋlɛ ꞌꞌkpi ti. Nyʋ ꞌyeꞌa Zezii ꞌꞌyri, ꞌbho-o ʋn -nynaꞌa ti, ʋn ꞌye ɔ ꞌwa dɩ ꞌtmʋʋ.
30 A sogra de Simão estava de cama, com febre. Imediatamente, falaram a seu respeito para Jesus.
31 A -gblee, ɔ nyni ꞌʋ li a, ɔ ꞌkpʋn-o ꞌwa sʋ, ɔ ꞌye ʋ gbɔde, ʋn ꞌye ꞌmʋ-sɔ, ʋn ꞌye ti-nyna, ʋn ꞌpʋn-oꞌo, ꞌle ʋn ꞌye mu ꞌle ʋn ꞌye ʋ-bee lilia ꞌꞌnyɩ.
31 Ele foi até ela, tomou-a pela mão e ajudou-a a levantar-se. A febre a deixou, e ela passou a servi-los.
32 ꞌꞌJiazɔ nyniꞌa, -da ꞌyrʋ ꞌgaꞌa ti a, nyʋ-ʋ ꞌbhleꞌa ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌꞌwe ꞌmʋ, gwlɔ ꞌmnɛ ꞌmʋꞌa nyʋ ꞌbhle -ʋꞌo, ʋn -ke ꞌꞌgwizimʋ ꞌꞌwe -lrʋʋ, ꞌle ʋn -ke ʋn-ʋ yiꞌe -budu -ke ꞌli Zezii -nɩꞌa.
32 Ao entardecer, depois que o sol se pôs, trouxeram a Jesus muitos enfermos e possuídos por demônios.
33 Nyʋꞌa klɛ -gwɛꞌɛ-ɛ ti ꞌle ʋn ꞌye ꞌbho ꞌɛ wɔn ꞌꞌyi ꞌgbʋʋ.
33 Toda a cidade se reuniu à porta da casa para observar.
34 Ɔ ꞌpʋʋnꞌo-o ꞌꞌgwizimʋꞌa -dadudu, ɔ -zaꞌa-a nyʋ ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzuꞌa -dadudu ꞌmʋ, ꞌle ɔ ꞌye ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌmnɩ tinu. Ɩ -kaa nʋ na: -Ɩnmɔ ꞌmo-o -Lagɔꞌɔ ꞌꞌyuꞌa dɩ, ꞌɔ ꞌwɔnꞌɔ ɩ ꞌke -wlu, -ɛkedɩmaa, ɩ yibo nɔ-oꞌo.
34 Então Jesus curou muitas pessoas que sofriam de diversas enfermidades e expulsou muitos demônios. Não permitia, porém, que os demônios falassem, pois sabiam quem ele era.
35 Zɔbhibhi ꞌmʋ, *Zezii -sɔꞌɔ ꞌmʋ-ɛ, ɔ ꞌye -budu ꞌli ꞌda, ɔ ꞌye gwlɔ le po. Ɔ nyniꞌa -dagbɛ cɛꞌɛ kpɔ, ꞌbho-o ɔ -po -nɩꞌe *-Lagɔ wɔn gbo.
35 No dia seguinte, antes do amanhecer, Jesus se levantou e foi a um lugar isolado para orar.
36 — ausente —
36 Mais tarde, Simão e os outros saíram para procurá-lo.
37 — ausente —
37 Quando o encontraram, disseram: “Todos estão à sua procura!”.
38 ꞌLe ɔ na: -A mu ꞌꞌsetida, ꞌle -gwlɛ -lrɩɩ ꞌmʋ, ꞌɩn ꞌke ꞌle -Lagɔꞌɔ wlu ꞌmʋ-za -nɩ moꞌo -lrɛɛ. ꞌƐ dɩ ꞌɩn yiꞌe ꞌnɔɔ ꞌkmʋ ꞌmʋ.
38 Jesus respondeu: “Devemos prosseguir para outras cidades e lá também anunciar minha mensagem. Foi para isso que vim”.
39 ꞌLe ɔ -ke ʋn ꞌye mu, ɔ -ke ʋn-ʋ pleꞌe Galileeꞌa ꞌbhlʋkpa ꞌwee ꞌꞌkpi ti, ɔ-ɔ tɔꞌɔ nyʋ ꞌle ꞌwa *-Lagɔwluꞌa ꞌlicɩaanbidi ꞌli, ꞌle ɔ-ɔ nuꞌo nyʋ ꞌmʋ ꞌꞌnyinynidɩꞌa -zuzu ꞌꞌwe ti.
39 Então ele viajou por toda a região da Galileia, pregando nas sinagogas e expulsando demônios.
40 Zɔ -lue ꞌzɔ ɔ, *lalʋlibhleyi -lue ꞌyi-e *Zezii -bodɩ ꞌle ɔ ꞌye ꞌbho ꞌɔ ꞌꞌyigbeyi ꞌkolri glu po ꞌle ɔ na: ꞌƖnmɔ bhade -ɩnmʋ li, ꞌɩn yi-oꞌo -ɩn ꞌke ꞌɩnmʋ ꞌpʋʋn.
40 Um leproso veio e ajoelhou-se diante de Jesus, implorando para ser curado: “Se o senhor quiser, pode me curar e me deixar limpo”.
41 ꞌƆ ngaze nʋꞌa -kaa, ɛ ꞌlbha-a Zezii ꞌle ɔ ꞌye sʋ sro, ɔ ꞌye ɔ liꞌtʋ ꞌle ɔ na:
41 Cheio de compaixão, Jesus estendeu a mão e tocou nele. “Eu quero”, respondeu. “Seja curado e fique limpo!”
42 Kɩn, ꞌɩn ꞌwɔn-oꞌo, ꞌpʋn. ꞌBho -gbaa -lue ꞌmnɛ ꞌmʋ ꞌɔ lalʋ ꞌbhɔ-oꞌo, ɔ ꞌpʋn-oꞌo,
42 No mesmo instante, a lepra desapareceu e o homem foi curado.
43 — ausente —
43 Então Jesus se despediu dele com uma forte advertência:
44 — ausente —
44 “Não conte isso a ninguém. Vá e apresente-se ao sacerdote para que ele o examine. Leve a oferta que a lei de Moisés exige pela sua purificação. Isso servirá como testemunho”.
45 A -gblee, ɔbɔ muꞌa a, ɔ -see ꞌꞌdɩ ꞌmnɩ wɔnti-de. -Bho doo ɔ nyni ti, dɩ-ɩ bhlɔ ꞌɔ ꞌꞌkpi, ɔ-ɔ ꞌzɩ -ɩ nyʋ -bodɩ ꞌmʋ. ꞌƐ dɩ Zezii ꞌse ꞌbhɛɛ ɔ ꞌke gwlɔ pa, ɔ ꞌke ꞌɔ ꞌꞌbhuo nyʋ ꞌꞌyi-tɔ. ꞌƐ -gwlɔ ɔ poꞌo le, ꞌbɩ -ke ꞌmʋ nyunyu seꞌa -de, ꞌle ɔ ꞌye ꞌle mu. Ɛ -nɩꞌa -kaa a, nyʋ-ʋ ꞌwlʋ-o -bhla gwlɛ ꞌꞌkpiti ꞌle ʋn-ʋ yɛ ꞌnɔ ꞌle.
45 O homem, porém, saiu e começou a contar a todos o que havia acontecido. Por isso, em pouco tempo, grandes multidões cercaram Jesus, e ele já não conseguia entrar publicamente em cidade alguma. E, embora se mantivesse em lugares isolados, gente de toda parte vinha até ele.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.