Lucas 12
Ala wene Nggem enane vaga dirup warek (NBQ) vs NAA
1 It Musa wene mamulerelagwi menda inim, ap Parisi menda inim, Yesus vagaruguluk, enaninis en aigwakma dirit-darit wugu-sigik, it avakwa eneyave wisane ininggis dinggilup meyan homakbaluk, hobo-hobo en enovaga sep yagan lagagwa. Sep yagan lagu-sigik, At Yesus en At ane welagwi menda enendak yugirigya dugwit, “It ap Parisi ako en enendawi enagavoval amulisagwi yukherelagwi. Enagavoval amulisagwi yukheralagwi ako andi ragi roti virisiga menda hak. Ragi ako, horok maduk atma yedok helagwi dek ovara, andi vaga roti ombok vikbaluk sigam helagwi. Anderogo hak, it enagavoval amulisagwi yukheralagwi ako andi, wene andi menda wugu hisao, suwam watu dogones.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Yi wene ndi wene enendawima sovalek agarik halok andi sigam agya, eke yi ogagwi ndi ogagwi hwilago agarik halok andi vagalagya, ogarisogon o.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Anderogoma, hit o hwiserekma dugwit, yugu lagagup ako o awia vaga yugu hunggwis, eke, umwa ilim andoma dugwit, wene madi ngguruk yugu lagagup ako, o selekma winimen andoma en hum-naik vaga vagalagya, ogagya hagup,” yiluk, yugeragagi.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 Yugirigya lagagirik, ambi yugirigya dugwit, “Ai naswei. An wene ambi yukherayogon. Avakwa en henagavelo adigat henasagwi ako andi, henalon ombarubuk. Henakbaluk, nggarogo okbigigaup embetep? Dek aro.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Hit henalon ombasagwi ako andi, An hurimbis yukherayogon. At henagavelo mondok henakbaluk, hali abya wuluk-herek yagaligama lakbigigaup andok ako andi, henalon umbutu dogones. At mondok henalon umbutu dogones o, yiluk, yukheraliga.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 Yoparip mariduk mberen vaga swa wudue 5 eneyave dambup erogo hunisagwi ako dek a? Onggo maduk at hunisagwi ovara, At Ala en swa ambiat ambi mondok inggut asigadek.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Hiniris ogo ovok erogo At Ala inggis dinggilik agarik. Anderogoma, swa mariduk eneyave wisane dambulogo at endawi hunik horogat agarik ovara, hit ako andi, At endawi hunik ombok erogo henombasigama, henalon umbutu dogobuk,” yugeragagi.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 Wene yugirigya lagagirik, ambi yugirigya dugwit, “Hiren avakwa inivaga, ‘Yesus andi Nenasin aro,’ yiluk, vaganggu hiniselok, An Ap At Endaklagagis ako en it Ala yonggo lakbisa wandiga menda malaikat ako inivaga, ‘It avakwa yi, an narwi aro,’ yiluk, yisogon.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Eke, hit avakwa inivaga, ‘Yesus andi, nininggut,’ yugu hiniselok andi, an ogo, it Ala yonggo lakbisa wandiga menda malaikat ako inivaga, ‘It avakwa andi, An ninggut o,’ yiluk, iri neyagup, yiluk, yukheraliga.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 An Ap At Endaklagagis ako enane wiyiknom-weyaknom erogo banunggu-selok, enomaduk andi, Ala en dek erogo bisayogon ovara, Averiniki wiyiknom-weyaknom erogo bagu-selok andi, enomaduk andi, Ala en dek erogo bisayogon mondok dek aro.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 It avakwa Yakuri samban ogasagwima homago inim, it ap ininis werek inim, it ap ombok-ombok inim, enadema wokhiniviluk bigiga lagu-selok, henendawi anggin dugwit, ‘Nenagap wendakhedaup yiluk, wene ngga yugerami?’ yiluk, henendawi wenggelubuk.
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Andi hudi wene yugeraup yiluk, Averiniki en, ‘Anderogo yugeran o,’ yiluk, yukhirigya hagup,” yugeragagi.
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Yugirigya lagagimu, it avakwa wisane homago ako ambi en Yesus yugugu dugwit, “Ngguru wai. An nowa en nasin eyase nin higirogo woknirupwak yiluk, yuguru.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Yugugu lagagimu, At Yesus en, “Avyak! Henowak dilogo heneyase sumbukheraupwak yiluk, an at denogo baninggigi embeten?”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Yugugu lagagirik, Yesus en avakwa yugirigya dugwit, “Angge wisane agarik ako vaga hiniluk dogosogom dekma, ap enangge hogop-hogop umbutu hinisao en, henendawi suwam watu dugwit, dibagu dogwes,” yugeragagi.
15 Então lhes recomendou:
16 Yugirigya lagagirik, wene wakhegek yugirigya dugwit, “Ap inggi werek ambi en awi-angge wen mudis vaga yagagirikmu, enggen yugup wisane agagi.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Enggen yugup wisane agya lagagimu, endawi imbita dugwit, ‘Yagagis enggen yugup mbalek baup o dekma, nggarogo ogarik?’
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Imbitya lagagirik, ‘Yerogo ogasogon. An o maduk yi, masalogo bagya dogomindik, o ombok erogo vabaluk, nangge inim, yagagis enggen yugup ako inim, andoma ba nunggigya dogosogon.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ba nunggigya dogomindik, nangge wisane wonggalek agarik ako ninggya neyagek yi tahun ndi tahun ogarupwak yiluk, yogak sat yanggal hedigya dugwit, erom ninggya, amburup ninggya, enda adigat yagan lagya, ogagya dogosogon, yiluk, nendawi dibaluk ogasogon o,’ yagagi.
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Yagagi ovara, At Ala en, at ap ako yugugu dugwit, ‘Hat ap wes yi, wai! Yogak o hup yi vaga hat henendawi An wa warisogonma, hat vipuk erogo bagen ako hivis sa en andok arisogon embeten?’ yiluk, yugisogon.
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Anderogo atma, it avakwa enangge wen vaga menda adigat wisane okhidugu dugwit ovara, enangge eyave mbogot vaga menda okhedegetek iniselok, at ap andi ndatak aro,” yiluk, yugeragagi.
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Yugirigya lagagirik, Yesus en At ane welagwi menda ako yugirigya dugwit, “Niniluk dogop yiluk, nenagarom nano namwi? Eke, neneyave vaga nenayum nano yikhedamwi? yiluk, henendawi umbutu dugwit, henendawi anggin dogobuk, yiluk, yukheraliga.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Nelagwi menda andi, horogat ovara, hiniluk dogop andi, iya. Eke, yikhedelagwi menda andi, horogat ovara, heneyave ako andi, iya aro.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Swa ngguragas ogasagwi ako dibas. Awi yakhidugwi, enggen mbanggwis, andi ogasagudek. Eke, o ndanggi enggen mbalogo beta nunggwisagwima ogo, dek adigat ovara, at Ala en enagarom wogeraliga. Swa andi, at endawi hunik horogat hegek, Ala en enagarom wogeraliga ovara, hit andi, at endawi mondok hunik atma, wokherayogon dek ombasagwi? Wokherayogon aro.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Hit ambi hambup vanggo yi wagya hegek, ‘Niluk ambukumat inim dukluk, hambup sek ai,’ yiluk, henendawi anggin wenggelit lagwi vaga ndatak okbugugu hagup embetep? Dek.
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Henendawi anggin wenggelit lagwi vaga ambukumat dukluk hambup okbigigaup meyan atma, henagarom naup inim, henasum yikhedaup inim, henendawi anggin wenggelek dogobuk.
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 Yo hundumbuk mot inggya lagarik, agare enggen yiliga ako dibas. Salomo ap mondok ombok yum pakian sek adigat yirik halok, avakwa en, ‘Wi,’ yiluk, vok yugu lagagwa ako ovara, at horogat o. Yo hundumbuk agare enggen halok andi, yavup ogagya, digi danggya, ogasigadek ovara, Ala en unde watya hegek, agare enggen mondok segedok yiligama yiluk, yukheraliga.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Yo-angga heda-angga weram yogak mudi-mudis inggya, heveret sakni bagu-selok, hali ninggya, ogasiga ovara, At Ala en elese sek erogo baligama, aren yo-angga ako maduk okbagya, eke, hit avakwa Ala horogat avyarat ombasagwi menda yi, hit mondok iya dombok heneyaga dogosogon buk embetep?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Anderogoma, ‘Nenagarom-nenagas nano namwi?’ yiluk, henendawi wenggelit lendagwi andi, moga. Henendawi anggin dogobuk.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 It avakwa weram menda ako en, andi menda ovok erogo belalit nelagwi ovara, hit andi, ‘Nit andi menda dek,’ yiluk, hogop ombasagwi ako At henasin elup agarik.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Hiren ‘An Ala avema dogop, ai,’ ombakluk, endak musek lagu hiniselok, vivis andi menda ovok erogo ovaga dulogo wokhirigya hagup,” yiluk, yugeragagi.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 Yugirigya lagagirik, At Yesus en, “Naburi wai! Ala en hit at avema dogop imbitigi ako, sek menda dikduk erogo okbigigaup endawi sek imbitigirikmu, henalon habuk.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Henangge vaga onggo hunggu dogomundik, ap ininggis dek halok, yoparip wogoranes. It ap enonggop en wa nunggugwi, hudu-hudup libilit nunggwigya, ogasigadekma mbogot vaga andoma henangge eyave sek, dek arup dek ako menda yidik dogopwak yiluk, yum awi libik yagaliga dek ako menda yikhidugu dogones.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Henangge wonggalek werekma, henendawi ogo, andoma at dogosogon o,” yiluk, yugeragagi.
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 Wene ambi yugirigya dugwit, “Henayum, henamboranis nggitik-nggetok yirik dugwit, hininggimu unda mondok yevedek dikduk erek dogones.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Ap hwa hidigyama isogo isagusim akoma en ap ombok amwa sup vupuk ogari wagya hao en, ayelomani en mbikit sup huthaguluk, sokhelagwi hak dogones.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Enasin en ayelomani ako iniluk dugwit, suwam watusim isa wagya halok, adenggen enombarisogon. Suwam watusim isa wagya halok, asin en asum nggolabaluk, at ayelomani isogo naupwak yiluk, ambekma horabisiluk, enake ogagya dogosogon, yiluk, avyarat yukheraliga.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 O hup agako vaga warimi a, o yanggo irisim warimi a, wagya dogomindik, ayeloman anderogo iniselok, adenggen enombarisogon o.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Hit dibas! At ap awi werek en, ap onggop waliga menda ako mo il andi vaga wasogon, elup aklip en, ‘Sup lakbaluk, nangge onggop wa nunggu wagu sao en,’ yiluk, nogo yigitek mondok-mondok suwam watya duklip.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Anderogo hak, An Ap At Endaklagagis ako mo il andi vaga warup nembetetekma hinigik, wasogonma, hit ogo mondok dikduk okbaluk, dogones o,” yiluk, yugeragagi.
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Yugirigya lagagimu, Peterus en Yesus yugugu dugwit, “Nasin wai. Wene wakhegek yukneregen yi andi, nit adigat yukneregen a, ata it avakwa ovok erogo yugeregen a?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Yugugu lagagimu, At Nenasin Yesus en, “Andi halok, Ap ombok ayeloman ambi endawi werek yavup dikduk ogagya halok andi, at asin ap ombok ako en at ayelomani nin andi yugirigya dogopwak yiluk, mondok okbagagi. Mondok okbaluk, winggigi. Wunggu hegek, ayeloman ako en, it nin ako enagarom wogeraup agya halok, enagarom des erogo wogeragagi.
42 O Senhor respondeu:
43 Vivis it enasin ako wagya dugwit, at ayeloman ambi ako anderogo dikduk ogagya halok, asin ako endawi adenggen ombarisogon.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Asin en ayeloman ako anderogo ogagyama adema wagya halok, angge-angge ovok erogo aruwam dogopwak yiluk, mendok okbayogon, yiluk, avyarat yukheraliga.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Eke, ayeloman ako en endawima imbitya dugwit, ‘An nasin arabu dukluk wasogon ai,’ yiluk, at asin ayelomani nin ap inim akwa inim yo yawi enatya, yi menda ndi menda ugun nenggek adigat lagya, amburup nenek oginivisiga menda ninggya dugwit, nenek ogarit lagya, ogarit lagya halok andi, nggarogo oklarup ombasagwi?
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Ayeloman ako en, ‘Nasin ndugwis andi vaga wasogon,’ eke, ‘Mo il andi vaga wasogon,’ embetetek ugun inggutmu at asin ako wagya dogomindik, ayeloman ako eyave libik-lobak erogo it ap avyarat ombasagwidek menda bisaligama akoma at lakbayogon.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 Ap ayeloman ambi asin ogarup ombasiga ako elup ovara, dikduk okbaluk, ogagetek halok, yo yawi vaga hegek-kegek watya hagup.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Eke, ayeloman ambi asin ogarup ombasiga ako inggut dugwit, weyak ogarimi vaga onggo yo yawi warup ovara, horogat watya hagup. Ala en ombok erogo wokhirigya dogomindik, hivis, ‘Ombok erogo wokheragagis ako vaga, ombok erogo ogagagup a dek a?’ yiluk, yukhirigya, eke, vagago dogovovok yiluk, ombok erogo hininggimu bigigya dogomindik, hivis evenuk, ‘Ombok erogo hininggimu begegis ako vaga, iya erogo ogagagup a dek a?’ yiluk, yukhirigya, ogagya hagup o,” yiluk, yugeragagi.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Yugirigya lagagirik, ambi yugirigya dugwit, “Anen o wen vaga yoma ovok erogo hali bagiluk wagagisma, mbikit hali abya bagibuk, ai, ombasiga.
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Avakwa ima wombabiselagwi hak an anggin-mbanggin okbanup yiluk agirik ovara, wotok erogo okbanup hudi aoma, nendawi mondok anggin dombok okneraliga.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 It avakwa o wen vaga yoma enendawi ugun adenggen erogo dambubisagiluk, wambu wagagis embetep? Dek. Ogorogo bisagiluk, wambu wagagis o, yiluk, yukheraliga.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Yogak en ap ambi aburi 5 halok, henggam en mberen inim ogorek, eke, mberen en henggam inim ogorek, inisagup.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Inim ogorek dugwit, asin en abut inim ogorek, abut en asin inim ogorek, isa en eyak inim ogorek, eyak en isa inim ogorek, ombak en, abut inim ogorek, abut en, ombak inim ogorek, inisagup,” yugeragagi.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Yugirigya lagagirik, Yesus en it avakwa wisane yugirigya dugwit, “O Iserael yoma hena mo il huruk yi landigama barat vikit en daga wagya halok, ‘Wi! Andi musu nagiluk, ogasiga ai,’ yigipikmu, musu naliga.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Eke, havut o selatan vikit en warit wagya halok, ‘Wi! Heveret o hivi asogon higi,’ yigipikmu, heveret hivi at asiga.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Wen-mbogot elese dibaluk, ‘Andi anderogo asogon higi o,’ yiluk, hinilup ovara, yogak yi hudi vaga arup ako hit nggarogo yiluk dibagatek, ‘Wi! Ala anderogo ogasiga higi,’ yiluk, yegetek at agipik? Hit henagavoval at ovagak yagalagwi yi!” yiluk, yugeragagi.
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 Yugirigya lagagirik, ambi yugirigya dugwit, “‘Sek ogarup yi at higi,’ yiluk, henadik-henadik dibaup sek hegek ovara, nano yiluk sek ogarup dibagatek agipik?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Ap hinim ogorek ako hinim at ap enowak dilisiga menda adema lamwi halok, sup vaga ao hinim lagu dugwit, hodo erogo vagalogo hinim henendawi dambulhedaup. Dek halok, at hinim ogorek en likhiniviluk ap owak dilisiga menda adema bigigya lagya, andi en, ap enowak dilisiga menda en ap ayegen werek adema bigigya lagya, andi en, ap ayegen werek ako en ap heda marogo mabiselagwima mabugugu, ogagu sao en, sup vaga ao hinim nagu dugwit, hodo erogo vagalogo hinim henendawi dambulhedaup.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Heda marogo mabiselagwima mabugugu-selok, at hinim ogorek agarik ako en, ‘Onggo anderogo baup,’ yiluk, yukheragagi ako mondok ovok erogo bagetek hegek, andoma en wibigigasogom mondok dek aro, yiluk, yukheraliga,” yugeragagi.
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.