Lucas 1
Zacatepec Mixtec NT (MZA) vs ARA
1 Yo'o racha'nu Teófilo, nduva'a kuii cha kua'a' ñivi nànduku na tàa kachin na tandi'i ma ña ndaa ña jā'a Ndioo tañu yo tatiempu.
1 Visto que muitos houve que empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 Ta ndiakan tāa na yi indukuni takua kātitu'un ma ndian ndē'e kachin nuu kīcha'a yi chi'in tinuu na, vati ma tiñu nī'i na kùu ma tiñu ña kàtitu'un na tu'un Ndioo nuu ñivi i'ya.
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Ta juuni yu'u ora cha nānduku tu'in cha'a' yi nda ora kīcha'a tu'un kà'an yi, tajan chànini̱ ti, ña va'a kùu yi tuva vii tài yi, ta tàchi̱ yi nuu̱n, yo'o racha'nu Teófilo,
3 igualmente a mim me pareceu bem, depois de acurada investigação de tudo desde sua origem, dar-te por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 ikan na koto kachin gaun ma ña ndaa ña jāna'a na nuu̱n.
4 para que tenhas plena certeza das verdades em que foste instruído.
5 Takan kūu ta ma tiempu kūu Herode rey ñu'u' Judea, ma tiempu ikan ti, chīyo iin sutu ra nàni Zacaría chi'in ñasi'i ra Elisabet. Ta sutu ikan ti, ra chàkuu chi'in grupu Abías kùu ra. Ta ninduvi vi ti, tata ñivi Aarón kùu vi.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. Sua mulher era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Ta juuni chìnuni vi tu'un Ndioo, ta takan jàchi'in vi ma ña kà'an ma tutu ma Racha'nu. Yakan va nï'iin na küu tisokuati na vi cha'a' nï'iin nakuyi.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo irrepreensivelmente em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Ta ma sutu ikan chi'in ñasi'i ra tüvi nī chiyo nï'iin se'e vi, vati na küu koo se'e Elisabet. Ta vitin nduva'a kuii cha chà'nu vi ndia.
7 E não tinham filhos, porque Isabel era estéril, sendo eles avançados em dias.
8 Takan kūu ta chāa iin kivi ña kà'an Zacaría chi'in ma tandi'i sutu ña ìyo grupu ra nuu Ndioo ma tichi veñu'u ka'nu ñuu Jerusalén.
8 Ora, aconteceu que, exercendo ele diante de Deus o sacerdócio na ordem do seu turno, coube-lhe por sorte,
9 Vati takan ìyo costumbre ma ndra sutu, yakan va ma kivi ikan chāsiki ndra ta jākanaa ma Zacaría ña ni ki'vi ra nuu ií ga ma tichi veñu'u ta kuka'mi ra kutu kuenda Ndioo ikan.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso;
10 Takan kūu ta ora juuni chà'miga ra ma kutu, ndisaa ma ñivi ñuu ña ka'ìin nuke'e kà'an na chi'in Ndioo.
10 e, durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia da parte de fora, orando.
11 Takan kūu ta ña'a jà'a ra ora kēta iin tati va'a jà'a tiñu nuu Ndioo nuu Zacaría ma iti' chiyo kua'a' ma nuu chito naá nuu kàyu ma kutu.
11 E eis que lhe apareceu um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Yakan va ora ndē'e Zacaría ma tati ikan, ndava kuà'an tati ra, ta nduva'a kuii yū'vi ra.
12 Vendo-o, Zacarias turbou-se, e apoderou-se dele o temor.
13 Ta te'en nāka'an ma tati ikan nuu ra:
13 Disse-lhe, porém, o anjo: Zacarias, não temas, porque a tua oração foi ouvida; e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, a quem darás o nome de João.
14 Ta yo'o ti nduva'a kuii sii ni kuuniun ora ni nde'un ña ni kuu yi takan, nda ma ñivi, juuni sii ni kuuni na ora nde'e na ña ni kàku ra ndia.
14 Em ti haverá prazer e alegria, e muitos se regozijarão com o seu nascimento.
15 Vati ma ra se'un iin ra ya'a ka'nu ni kuu ra kuenda Ndioo, ti tüvi ni ko'o ra nï'iin nuu ma ndixi, ta ni vinu, ta juuni ni koo ma Tati Ií Ndioo chi'in ra antea ña kàku ra.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte e será cheio do Espírito Santo, já do ventre materno.
16 Ta rakan ni ja'a ra ña na chinuni kua'a' ñivi ñuu Israel ma tu'un Ndioo, ikan na jaña na kuati jà'a na ta chikoni'i ndiko na iti' Racha'nu Ndioo, ra chito'o na.
16 E converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Ti ma Xuva ra ni kuu se'un ikan, ni jatiñu ra indukuni kua jātiñu ra nàni Elía, ra kà'an chi'in tu'un yu'u Ndioo tatiempu. Ni ku'un ra kujandomani ra tatá na chi'in se'e na, ikan ma ndian tüvi chìnuni, na kicha'a na chinuni na. Yakan va takan ni jandova'a ra ma ndian ìyo ñuu Ndioo, ikan na koo tu'va na ma ora ni kichi ra. ―Takan kàti ma tati jà'a tiñu nuu Ndioo.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Takan kūu tajan te'en kīcha'a chìkatu'un Zacaría nuu ma tati ikan:
18 Então, perguntou Zacarias ao anjo: Como saberei isto? Pois eu sou velho, e minha mulher, avançada em dias.
19 Yakan va te'en nāka'an tuku ma tati jà'a tiñu nuu Ndioo chi'in ra:
19 Respondeu-lhe o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para falar-te e trazer-te estas boas-novas.
20 Va tava töve nī chinuniun ma ña kātitu'in nuu̱n, cha'a' yakan kùu yi ña ni kindoo ñi'un. Ta töve ni kuu ka'un nda kati chinu ji'na ma tu'un ña kàtitu'in nuu̱n. ―Takan kàti ma tati ikan nuu ra.
20 Todavia, ficarás mudo e não poderás falar até ao dia em que estas coisas venham a realizar-se; porquanto não acreditaste nas minhas palavras, as quais, a seu tempo, se cumprirão.
21 Takan kūu ta ma ñivi ka'ìin ikan ndàtu na Zacaría nuke'e, ta ndiakan te'en kīcha'a na chìkatu'un ta'an na:
21 O povo estava esperando a Zacarias e admirava-se de que tanto se demorasse no santuário.
22 Takan kūu ta chanuu va'a tajan kēe ndio ra, va na küuga ka'an ndio ra chi'in na. Tajan ikan nākuni ndio na ña ìyo iin ña ndē'e ra ma tichi veñu'u nuu ií ikan, vati kà'an ra chi'in mamaa señani, ti kīndoo ñi'i ra.
22 Mas, saindo ele, não lhes podia falar; então, entenderam que tivera uma visão no santuário. E expressava-se por acenos e permanecia mudo.
23 Ta ora jāchinu Zacaría ma tiñu ikan, tajan kēe ndio ra kuà'an ra ve'e ra.
23 Sucedeu que, terminados os dias de seu ministério, voltou para casa.
24 Takan kūu ta ora yā'a ña'a, tajan ma ñasi'i ra Elisabet, chāku'un se'an. Ta u'un yoo kùu yi ña endee nī kean ve'an. Tajan te'en kīcha'a ña chàninian:
24 Passados esses dias, Isabel, sua mulher, concebeu e ocultou-se por cinco meses, dizendo:
25 “Maa ma Racha'nu cha'a' iin ndatu, jā'a ña'a' chi'o, ikan na tüva ka'an ma ñivi chata yo”, kūunian.
25 Assim me fez o Senhor, contemplando-me, para anular o meu opróbrio perante os homens.
26 Takan kūu ta tichi iñu yoo, tajan tāva ndio ma Racha'nu Ndioo tiñu nuu ma tati jà'a tiñu nuu ra ña nàni Gabriel, ña na ku'un yi ma ñuu Nazaret, ña kàndii kuenda ñu'u' Galilea,
26 No sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado, da parte de Deus, para uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 ña na kunde'e yi iin ña'a yoko ña nàni Ndiya. Ta yakan ti, cha chā'a ña tu'un nuu iin ra nàni Kusé ña ni tanda'a ña chi'in ra. Ta rakan ti, tata ma ra rey David kùu ra.
27 a uma virgem desposada com certo homem da casa de Davi, cujo nome era José; a virgem chamava-se Maria.
28 Takan kūu ta ora chāa ndio ma tati, tajan kī'vi yi tichi ve'e nuu ìyoan. Ta te'en nāka'an yi chi'an:
28 E, entrando o anjo aonde ela estava, disse: Alegra-te, muito favorecida! O Senhor é contigo.
29 Ta ora ndē'an ma tati ikan, ndava kuà'an anima ña, ña kà'an yi takan chi'an. Yakan va te'en chīkatu'an chi'in juuni maa ña: “¿Ta naja kàña'a yi takan chi'i̱n?”, kùunian.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que significaria esta saudação.
30 Takan kūu tajan te'en nāka'an ndio ma tati jà'a tiñu nuu Ndioo chi'an:
30 Mas o anjo lhe disse: Maria, não temas; porque achaste graça diante de Deus.
31 Ta vitin, ni kuku'u̱n iin ravali se'un, ta rakan ni jakunaniun ra Jesuu ma ora ni kàku ra.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, a quem chamarás pelo nome de Jesus.
32 Ta rakan, ti iin ra nduva'a kuii ka'nu ni kuu ra, ta ni kati ñivi ti Se'e Ndioo ka'nu ìyo andivi kùu ra. Ta juuni ma Racha'nu Ndioo ni ku'va ra ña na ka'nda ra tiñu takua chā'nda ma ra kūu ñivi ra, ra kùu rey David tiñu niku,
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo; Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai;
33 ikan na ka'nda ra tiñu nuu ma ñivi ñuu Israel endeeni. Yakan va ma nuu ni ka'nda ra tiñu tüva ni chaa iin kivi ña ni ndi'i yi. ―Takan kāti ma tati ikan chi'an.
33 ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Takan kūu ta te'en chīkatu'un ndioan nuu ma tati ikan:
34 Então, disse Maria ao anjo: Como será isto, pois não tenho relação com homem algum?
35 Ta te'en nāka'an tuku ma tati ikan chi'an:
35 Respondeu-lhe o anjo: Descerá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Ta juuni ma ña kùu ñiviun Elisabet, ni koo iin se'an vaji cha cha'nuan. Yakan va ma ña'a kà'an na ña na küu koo se'e, cha iñu yoo kùu yi ña cha ñù'u se'an vitin.
36 E Isabel, tua parenta, igualmente concebeu um filho na sua velhice, sendo este já o sexto mês para aquela que diziam ser estéril.
37 Vati kuenda Ndioo nï'iin nakuyi tüvi ndetiñu kuenda ra. ―Takan kàti yi chi'an.
37 Porque para Deus não haverá impossíveis em todas as suas promessas.
38 Takan kūu, ta te'en nāka'an tuku Ndiya:
38 Então, disse Maria: Aqui está a serva do Senhor; que se cumpra em mim conforme a tua palavra. E o anjo se ausentou dela.
39 Ta ma kivi ikan numini kēe Ndiya chānde'an Elisabet iin ñuu kàndii iti' yuku ma ñu'u' Judea.
39 Naqueles dias, dispondo-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Ta ora chāa ña ñuu ikan, tajan kī'vi ndioan tichi ve'e Zacaría, ta kāña'a ña chi'in Elisabet.
40 entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Ta ora chīni Elisabet ña kāña'a Ndiya chi'an, ta juuni ma ora ikan tūñu ma pa'a tichian, ta kōyo ma Tati Ií Ndioo chata ña.
41 Ouvindo esta a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre; então, Isabel ficou possuída do Espírito Santo.
42 Tajan te'en nāka'an ni'i nduva'a kuii ma Elisabet:
42 E exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito o fruto do teu ventre!
43 ¿Ta nda ña kùu yu'u ña vàchi nde'e ma ña kùu ma'á ma Racha'nu chito'i yu'u?
43 E de onde me provém que me venha visitar a mãe do meu Senhor?
44 Ora chīni̱ ña kāña'un chi'i̱n, juuni ma ora ikan, tūñu ma se'i tichi̱ ña ya'a chìsii yi.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 ¡Na ya'a sii kuuni animaun ña chīnuniun ña ni ja'a ma Racha'nu ña kātitu'un ra nuu̱n! ―Takan kàti Elisabet chi'in Ndiya.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Ta Ndiya te'en nāka'an ña:
46 Então, disse Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Yakan va ya'a chìsii ma animai chi'in Ndioo,
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 Vati vaji iin ñanda'vini kùi,
48 porque contemplou na humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 Vati ma ra ya'a ndatu, nduva'a kua'a' tiñu ka'nu jà'a ra chi'i̱n.
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Va Ndioo vitin ta iti' nuu kùnda'vini ra ma ndian jàka'nu ra.
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Ta juuni ìyo kua'a' ndatu ra.
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 Ta tāvani'i ma Racha'nu ma ndian kùu rey nuu chà'nda na tiñu,
52 Derribou do seu trono os poderosos e exaltou os humildes.
53 Ta ma ndian kùmani nakuyi nuu,
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 Ta tìndee ra ndisaa ma ndian ìyo ñuu Israel,
54 Amparou a Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Vati takan chā'a ma Racha'nu Ndioo tu'un nuu ma ra kūu ñivio ra chūnani Abraham taji'na,
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como prometera aos nossos pais.
56 Takan kūu tajan ma Ndiya kīndoan chi'in Elisabet iin uni yoo, tajan chīkoni'i ndiko ña ma ve'an.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Ta ora chāa tiempu ña ni kàku ravali se'e Elisabet, ta kāku yi.
57 A Isabel cumpriu-se o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Tajan ora chīto ndio ma ñivi Elisabet, chi'in ma ñivi ìyo yatini ve'an, numi kuiini chānde'e na nuu kàndian ña kāku se'an, ti ya'a chìsii na ña kūnda'vini ma Racha'nu ña.
58 Ouviram os seus vizinhos e parentes que o Senhor usara de grande misericórdia para com ela e participaram do seu regozijo.
59 Ta ora chīnu ra una kivi ra, tajan chāndaka vi ra na ta'nda ñii nuu ika ra takua ìyo costumbre ma ñivi judíu. Ta ma ñivi kuà'an chi'in vi kùuni na ña na kunani ra sivi tatá ra Zacaría.
59 Sucedeu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Va ma Elisabet te'en nāka'an ña:
60 De modo nenhum! Respondeu sua mãe. Pelo contrário, ele deve ser chamado João.
61 Tajan te'en nāka'an tuku na chi'an:
61 Disseram-lhe: Ninguém há na tua parentela que tenha este nome.
62 Tajan chi'in mamaa señani kà'an na chi'in tatá ma ravali, nde'o tuva kùu koto na nda sivi kùuni ra jakunani ra ra.
62 E perguntaram, por acenos, ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Tajan tatá ma ravali chīkan ra iin vitu ña kùuni ra taa ra. Ta nuu ma vitu ikan te'en tāa ra: “Xuva, ni kunani ra.” Takan kāti ra chi'in ma ña tāa ra. Yakan va ora ndē'e na ña takan tāa ra, ndava kuà'an anima na.
63 Então, pedindo ele uma tabuinha, escreveu: João é o seu nome. E todos se admiraram.
64 Ta juuni ma ora ikan kūu naka'an ndiko Zacaría. Tajan kīcha'a ra jàka'nu ra Ndioo.
64 Imediatamente, a boca se lhe abriu, e, desimpedida a língua, falava louvando a Deus.
65 Yakan va tandi'i ma ñivi nàkoto vi, ndava kuà'an anima na ña kūu takan chi'in Zacaría. Ta ndisaa ma ñuu kuati ña kàndii kuenda ma ñu'u' Judea, chìtakuati ma tu'un yu'u na cha'a' ña kūu.
65 Sucedeu que todos os seus vizinhos ficaram possuídos de temor, e por toda a região montanhosa da Judeia foram divulgadas estas coisas.
66 Yakan va tandi'i ma ndian chīni yi, te'en chīkatu'un na chi'in juuni maa na:
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: Que virá a ser, pois, este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Yakan va chi'in Tati Ií Ndioo, te'en nāka'an Zacaría ña jàka'nu ra Ndioo cha'a' ña ja'a ma ravali se'e ra:
67 Zacarias, seu pai, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 ¡Ya'a ga ií kùu ma Racha'nu Ndioo ma ñivi ñuu Israel,
68 Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 Vati cha tāchi ra iin ra ya'aga ìyo ndatu, kuenda ña na jakakú ra ñivi ra.
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 Ta ma tu'un i'ya kùu ma tutu chā'a Ndioo nuu ma ndra ií, ndra kā'an chi'in tu'un yu'u ra ña chīyo taji'na,
70 como prometera, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 ta kā'an ndra ña ni jakakú ra yo nda'a' ma ndian xaani nde'o,
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 Ti kùnda'vini Ndioo ma ñivio chīyo taji'na niku,
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 Ta ma tu'un i'ya kùu ma tu'un ña chā'a ra nuu ra kūu tatá yo Abraham taji'na,
73 e do juramento que fez a Abraão, o nosso pai,
74 ña ni jakakú ra yo nuu ndian xaani nde'e yo,
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 Ta takan chi'in ña ndaa, ta ña ií,
75 em santidade e justiça perante ele, todos os nossos dias.
76 Yakan va yo'o se'yu, cha kāchin ma Ndioo ñu̱n,
76 Tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque precederás o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 ikan na koto ma ñivi ñuu ra,
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, no redimi-lo dos seus pecados,
78 Vati ma Racha'nu Ndioo yo,
78 graças à entranhável misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 Ta chi'in ma tu'un jàna'a Ndioo, jàndondichin yi nuu ndian chàkunuu jà'a kuati ora naa,
79 para alumiar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.
80 Takan kūu ta ma ravali Xuva kuàkua'nu va'a ra chi'in tundeeni ña chà'a Racha'nu Ndioo nuu ra. Yakan va ma ravali ikan endee chīyo ra tichi ku'u, nda kati kēta iin kivi ña kīcha'a jàna'a ra nuu ñivi ñuu Israel.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até ao dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.