Lucas 20
Mundurukú NT (MYU_WBT) vs NVT
1 Jesus imutaybitbin pima paĩyũ kukukayũ oajẽm cekay. Oajẽm ip Jesus kawẽn idipat muwẽnuwẽn pima Deus eju kawẽnwẽnap'a be―yabog̃at'a be. Oajẽm ip Moisés ekawẽn imutaybitbin'ukayũ eju, Judeuyũ kukukayũ eju dak.
1 Certo dia, quando Jesus ensinava o povo e anunciava as boas-novas no templo, os principais sacerdotes, os mestres da lei e os líderes do povo se aproximaram dele
2 Soat ip o'jekawẽn Jesus eju. — Abu-a'õbi juk ija'a beayũ eg̃ujẽm? — io'e ip. — Abu-a'õbi ẽn jekukum? — io'e ip. — Iboam cuy ocemukũyjom ece — io'e ip.
2 e perguntaram: “Com que autoridade você faz essas coisas? Quem lhe deu esse direito?”.
3 — Eyju ma omukũyjom cuy epe'e — Jesus o'e.
3 “Primeiro, deixe-me fazer uma pergunta”, respondeu ele.
4 — Abu-a'õbi g̃u juk João ijodiat mubatisasan oeku? Deus a'õbi du? Ijodiat a'õbi g̃u xe'e? Iboam cuy epe'e omukũyjom — io'e cebe ip.
4 “A autoridade de João para batizar vinha do céu ou era apenas humana?”
5 G̃ebuje o'jewa'õxikxik ip jeweweju. — Apẽn xe'e acejede? — io'e ip. — “Deus a'õbi” i'e buje cebe, “Apẽnpuye juk eyetabut g̃u João kay?” i je'e Jesus wuywebe — io'e ip.
5 Eles discutiram a questão entre si: “Se dissermos que vinha do céu, ele perguntará por que não cremos em João.
6 — “Ijodiat a'õbi,” i'e buje bit cebe, adeayũ wuyabug̃bug̃ je'e wita'am, ixeyũ xe João Deus a'õbi juk adi oeku buye — io'e ip jewewebe.
6 Mas, se dissermos que era apenas humana, seremos apedrejados pela multidão, pois todos estão convencidos de que João era profeta”.
7 Imẽnpuye: — Ocetaybit g̃u abu-a'õbi juk João ijodiat mubatisasan oeku iam — io'e ip cebe.
7 Por fim, responderam a Jesus que não sabiam.
8 — Õn tak jeymukũyjo g̃u abu-a'õbi õn jekukum iam — io'e Jesus.
8 E Jesus replicou: “Então eu também não direi com que autoridade faço essas coisas”.
9 G̃ebuje Jesus wuymutaybitbinap ekawẽn o'g̃uwẽn adeayũ mukũyjo am Deus a'õbi õn jekukum iam. — Ag̃okatkat ibune'ĩcatpune o'taida uvabune — io'e Jesus. — Ixe uvadip iwat ag̃okatkayũ o'jomuy tip wiwi an. “Wekadaidip cuy epetipwiwi,” io'e cebe ip. O'ju wara'at ka be ixeyũ ag̃okatkayũ tip wiwim pima. Ibun cĩcã osunuy wara'at ka be — io'e.
9 Em seguida, Jesus se voltou para o povo e contou a seguinte parábola: “Um homem plantou um vinhedo e o arrendou a alguns lavradores. Depois, partiu para um lugar distante, onde passou um longo tempo.
10 — Yaopap ekaxi bima tip iwat uva'a kay o'e. Jebuywatwat'ukat o'tomuwã. — “Eju juy wekadaidip kay,” io'e. “Uva'a juy eyadojot oxat'am,” io'e. Imẽn jebuywatwat'ukat o'g̃uju uva'a bum. O'jẽm. Jay. Oajẽm uvadip pe. Imẽnpit tip wiwi'ukayũ ibuywatwat'ukat o'yamupãupã tip iwat buywatwat'ukat. O'g̃ujẽm ip tip pewi. Ibui pug̃ ma o'g̃ujẽm ip. Pũg̃'a dak ip o'yaũm g̃u cebe. Jebui pug̃ ma o'jepit tip iwat pe — Jesus o'e.
10 Na época da colheita da uva, enviou um de seus servos para receber sua parte da produção. Os lavradores atacaram o servo, o espancaram e o mandaram de volta, de mãos vazias.
11 — Ibocewi tip iwat wara'at o'g̃uju uva'a kay jebuywatwat'ukat. — “Eju juy uvadip kay wekadaidip kay,” io'e wara'at pe. “Uva'a juy eyadojot oxat'am,” io'e. — Xerewun. O'jẽm ibuywatwat'ukat. Jay. Oajẽm uvadip pe. Imẽnpit ixe wara'acat tak o'g̃ujẽm ip. Ixe dak ip o'yaokaka jĩjã. Warẽmtag̃ ma o'jukuk ip. Ibui pug̃ ma o'g̃ujẽm ip. Pũg̃'a dak ip o'yaũm g̃u cebe. Jebui pug̃ ma o'jepit kadai iwat pe — io'e.
11 Então o dono da propriedade enviou outro servo, mas eles também o insultaram, o espancaram e o mandaram de volta, de mãos vazias.
12 — Ibocewi wara'at o'g̃uju uva'a kay jebuywatwat'ukat. Ixe wara'acat oajẽm tip pe. Ixe dak ip o'yamupãupã. Ixe dak o'g̃ujẽm ip tip pewi. Jebui pug̃ ma o'jepit tip iwat pe — io'e. — Imẽn kadaidip wiwi'ukayũ ebapũg̃ayũ o'g̃ujẽm tip pewi. Tip iwat buywatwat'ukayũ o'g̃ujẽm ip. Ebapũg̃ em ip ibui pug̃ ma o'g̃uypit kadaidip iwat kay.
12 Enviou ainda um terceiro, e eles o feriram e o expulsaram do vinhedo.
13 — Imẽneju tip iwat o'jekawẽn jewebe ma. — “Apẽn paxi oce?” io'e jewebe ma. Okpot cuy og̃uju tip kay yabum,” io'e. “Oxe ikukpin cĩcãat cuy og̃uju. Ibuyxim ma ip okpot jukuk,” io'e jewebe ma.
13 “‘Que farei?’, disse o dono do vinhedo. ‘Já sei; enviarei meu filho amado. Certamente eles o respeitarão.’
14 — Kadaidip tip iwat jekpot o'g̃uju tip kay. Xerewun. O'jẽm. Jay. Oajẽm tip pe. Imẽnpit ipot co buje, tip wiwi'ukayũ o'jekawẽn jewewebe. — “G̃a'a tip iwat ipot ayaoka,” io'e ip jewewebe. “Cebay e'ũ buje, teku soat je'jat jebay'ũm pubut,” io'e ip. “Tip kukan je'e,” io'e ip. “G̃a'a ayaoka. Wuyju ma ibubut ajat. Wuyju ma tip kukan acesop,” io'e ip jewewebe.
14 “No entanto, quando os lavradores viram o filho, disseram uns aos outros: ‘Aí vem o herdeiro da propriedade. Vamos matá-lo e tomar posse desta terra!’.
15 — Tip iwat ipot o'tujujẽm ip tip pewi. Kacũg̃ kay o'tujowat ip. Ipot'ũm o'yaoka ip — io'e Jesus imutaybitbin. — Apẽn je'e tip iwat jekpot'ũm o'yaoka'iayũ be? — io'e Jesus ja'ĩjojomayũ be.
15 Então o arrastaram para fora do vinhedo e o mataram. “O que vocês acham que o dono do vinhedo fará com eles?”, perguntou Jesus.
16 — Og̃uwẽn eywebe. Kadaidip iwat je'ju tip wiwi'ukayũ kay. Yaoka ip. Warara'acayũ jomuy ixeyũ'ũm'ũm tieg̃ jekadaidip wiwi an — io'e. — Cẽm tu? — io'e Jesus ekawẽn cocoayũ. — Imẽn xe'e je'e? — io'e ip Jesus pe.
16 “Ele virá, matará os lavradores, e arrendará o vinhedo a outros.” “Que isso jamais aconteça!”, disseram os que o ouviam.
17 — Icẽmãn — io'e Jesus. — Omuwẽg̃aptup imẽn e'em: “Ite'a wita'a xipat g̃u,” io'e uk'a muymuy'ukayũ jewewebe, i. Ite'a o'yaxik ip, i. Imẽnpit o'yaxikiat'a xipat cĩcãat'am o'e, i. Wara'at'a muycemap'am o'e ce'aeduap puxim, i. Imẽn e'em Deus ekawẽntup―omuwẽg̃aptup — io'e Jesus.
17 Jesus olhou para eles e perguntou: “Então o que significa esta passagem das Escrituras: ‘A pedra que os construtores rejeitaram se tornou a pedra angular’?
18 — Ig̃o'a jejewi je'at puje, o'jewenõmnõmnõm kuka. Ijodiat ceje ig̃o'a at puje, tõm ã kuka o'e ip — io'e. Iboap ekawẽn o'g̃uwẽn Deus a'õbi õn jekukum iam ixeyũ mukũyjoap ojuy.
18 Quem tropeçar nessa pedra será despedaçado, e aquele sobre quem ela cair será reduzido a pó”.
19 O'ya'ĩjojo'iayũ oitakomãn Jesus kay ibo ekawẽn cocom puye―Moisés ekawẽn imutaybitbin'ukayũ, paĩyũ kukukayũ dak. — Jesus ijop ekawẽn o'g̃uwẽn wuymukorẽm ãm — io'e ip jewewebe. Imẽnpuye Jesus pu ojuy o'e ip. Imẽnpit iparara o'e ip adeayũ buxim.
19 Os mestres da lei e os principais sacerdotes queriam prender Jesus ali mesmo, pois perceberam que eles eram os lavradores maus a que Jesus se referia. No entanto, tinham medo da reação do povo.
20 Ixeyũ dak dinheiro o'g̃ũm ag̃okatkayũ be Jesus ekawẽn puyxijo am. — Jewexe juy Jesus ekawẽn kay epeku — io'e ip. — Ixe dobatban cuy epeku — io'e ip cebe. — Ixe ekawẽn puyxijojom cuy epeku — io'e ip. — Warẽmtag̃ ma aco'i jekawẽn — io'e ip. — Warẽmtag̃ ma cekawẽn puje, iecug̃ap kay juy atujowat — io'e ip. — Iecug̃ap a'õbi acã yaoka but wuywebe — io'e ip. O'ju ip Jesus kay. Jay. Oajẽm ip.
20 Esperando uma oportunidade, os líderes enviaram espiões que fingiam ser pessoas sinceras. Tentaram fazer Jesus dizer algo que pudesse ser relatado ao governador romano, de modo que ele fosse preso.
21 — Tapu — io'e ip. — Ocetaybit cedag̃ ma ẽn kawẽnwẽn iam. Cedag̃ ma ẽn ocemutaybitbin tak — io'e ip cebe. — Kocũg̃ kadi kay g̃u ẽn ag̃―badiat kay acã — io'e ip. Imẽn o'e ip ya'ĩjojoayũ mug̃uykuku ojuy Jesus kay oceju iam.
21 Disseram: “Mestre, sabemos que o senhor fala e ensina o que é certo, não se deixa influenciar por outros e ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade.
22 — Cedag̃ tu exe wuywebe dinheiro ũm ãm soat xe ya'õbuyxiat pe―wuyeipi kukat pe―César be? Aceg̃ũm g̃u xe'e? — io'e ip Jesus pe.
22 Então, diga-nos: É certo pagar impostos a César ou não?”.
23 Jesus pit o'e jewebe ma: — Iteyũ wekawẽn puyxijo ojuy — i.
23 Jesus percebeu a hipocrisia deles e disse:
24 — Dinheiro isurũg̃at cuy epetojot okay — io'e Jesus cebe ip―jedobatbanayũ be―jekawẽn puyxijojo ojuyacat pe. — Juku — io'e ip. O'g̃ubapuk cebe. — Abu-biõg̃buk ija cebe? — io'e. — Abu-butet tak? — io'e. — César biõg̃buk―soat xe ya'õbuyxiat biõg̃buk — io'e ip. — Ixe butet tak opop cebe — io'e ip.
24 “Mostrem-me uma moeda de prata. De quem são a imagem e o título nela gravados?”. “De César”, responderam.
25 — César emukaypin cuy epeg̃ũm cebe — io'e. — Deus emukaypin pit cuy epeg̃ũm cebe — io'e Jesus.
25 “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele.
26 Jesus ekawẽn puyxijo ba'ore o'e cebe ip soat etabun. Cede ba'ore o'e ip. Mũg̃ ma osodop ip. — Itaybit cĩcã teku jede am — io'e ip. — Ya'õmuypit pa'ore wuywebe — io'e ip jewewebe.
26 Eles não conseguiam apanhá-lo em nada que ele dizia diante do povo. Em vez disso, admiraram-se de sua resposta e se calaram.
27 Saduceuyũ oajẽm Jesus kay. Saduceuyũ Judeuyũ dak osodop ip. Tũybe wuye'ũ buje acejetait'ũma waram iãn o'e ip. O'jekawẽn ip Jesus eju.
27 Então vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos,
28 — Tapu — io'e ip. — Moisés Deus pe wuyawẽwẽaptup cuk adi o'tupmubararak ocewebeaptum — io'e ip. — Imẽn e'em ibodup: Ag̃okatkat wag̃o'ũm e'ũ buje, ikitpit puk cuy jewebumũn jewago'ũm tayxibuk eju itayxibuk i'it'et'ũm pima, i. Jewebumũn cuy imu'ukreg̃ am, bekicat muaypan am jewag̃o'ũm tieg̃, i.
28 e perguntaram: “Mestre, Moisés nos deu uma lei segundo a qual se um homem morrer e deixar a esposa sem filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho que dará continuidade ao nome do irmão.
29 Imẽn Moisés o'tupmubararak — io'e ip. G̃ebuje 7 beayũ o'g̃uwẽn ip Jesus pe―ikitpitpiyũ. — Koapat o'jewebumũn. Ixe koapat'ũm oe'ũ jekpotpet'ũm pima ma — io'e ip.
29 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos.
30 — G̃ebuje jewag̃o'ũm tomujuat o'jewebumũn jewag̃o'ũm tayxibuk eju. Ixe tomujuat'ũm oe'ũ jekpotpet'ũm pima ma'g̃uto — io'e ip.
30 O segundo irmão se casou com a viúva, mas também morreu.
31 — Ibocewi warara'acayũ o'jewebumũnmũn jewag̃o'ũm tayxibuk eju 5 beayũ―koapat tayxibuk eju―pũg̃ eju ma. Soat ip o'jewebumũnmũn ceweju. Jekpotpet'ũm pima ma oe'ũ'ũ ip soat ma — io'e ip.
31 Então o terceiro irmão se casou com ela. O mesmo aconteceu aos sete irmãos, que morreram sem deixar filhos.
32 — Soat ip ce'ũ buje, ayacat'ũm tak oe'ũ.
32 Por fim, a mulher também morreu.
33 Soat o'jewebumũnmũn ceweju 7 beayũ. Imẽneju waram wuyetait puje, abu-tayxim xe'e je'e? — io'e ip Jesus pe.
33 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
34 G̃ebuje Jesus o'jekawẽn Saduceuyũ be. — Ijodiat ma jewebumũnmũn — io'e. — Waram o'jetait'iayũ bit jewebumũnmũn g̃u. Deus ixeyũ o'g̃utait ce'ũap tomukadi. Jewebumũnmũn g̃u ip.
34 Jesus respondeu: “O casamento é para pessoas deste mundo.
35 — ausente —
35 Mas, na era futura, aqueles que forem considerados dignos de ser ressuscitados dos mortos não se casarão nem se darão em casamento,
36 Waram o'jetait'iayũ waram g̃u je'ũ, Deus ekawẽn tojotjot'ukat puxim ip puye. Deus ipotpoyũ ip, Deus ixeyũ o'g̃utait ce'ũap tomukadi buye — io'e Jesus.
36 e nunca mais morrerão. Nesse sentido, serão como os anjos. São filhos de Deus e filhos da ressurreição.
37 — Napa ma eyju e'em “Waram acejetait g̃u,” i. Waram epeyetait — io'e. — Waram acejetait wuye'ũ buje iam cuk adi o'g̃utaybitbin Moisés — io'e. — Ixe Moisés tipsopat ekawẽntup o'tupmubararak. “Deus Abraão kukukat, Isaque kukukat tak, Jacó kukukat tak,” i juk o'e Moisés, ce'ũ'ũ ip puje.
37 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, o próprio Moisés provou isso quando escreveu a respeito do arbusto em chamas. Ele se referiu ao Senhor como ‘o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’.
38 Deus ce'ũat kukukat g̃u―itaicat kukukat acã. Imẽnpuye wuyetaybit ixeyũ'ũm'ũm waram o'jetait ce'ũap tomukadi iam. Soat itait Deus xe―itaicayũ, waram o'jetait'iayũ dak — Jesus o'e.
38 Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos, pois para ele todos vivem”.
39 — Etaybit cĩcã ma jede am — io'e Moisés ekawẽn imutaybitbin'ukat.
39 “Mestre, o senhor disse bem!”, comentaram alguns mestres da lei.
40 Ya'õbabi'ũm ip o'e Jesus a'õbu am.
40 E ninguém mais teve coragem de lhe fazer perguntas.
41 Jesus pit o'e cebe ip: — Addeayũ e'em “Deus emunaẽ Davi naxeg̃ebit,” i — io'e Jesus cebe ip.
41 Então Jesus lhes perguntou: “Por que se diz que o Cristo é filho de Davi?
42 — Imẽn e'em Davi Salmodup pe: Deus o'e okukukat pe: “Xik'i abik oba'at kadi,” i.
42 Afinal, o próprio Davi escreveu no Livro de Salmos: ‘O Senhor disse ao meu Senhor, Sente-se no lugar de honra à minha direita
43 “Ekay itakomaat a'õbacaap og̃u'ũm,” i. Kũyjobit jeedop ip a'õ kay, i — io'e.
43 até que eu humilhe seus inimigos, e os ponha debaixo de seus pés’.
44 — Imẽn Davi e'em Salmodup pe―jebibododonaptup pe — io'e. — Davi o'e Deus emunaẽ be “Okukukat” i. Imẽnpuye Deus emunaẽ Davi naxeg̃ebit acã g̃u osunuy. Davi kukukat tak osunuy — io'e Jesus cebe ip.
44 Uma vez que Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”.
45 G̃ebuje Jesus o'jekawẽn jeweju etaybitbinayũ eju. 12 beayũ eju o'jekawẽn adeayũ a'õpiju.
45 Então, enquanto as multidões o ouviam, Jesus se voltou para seus discípulos e disse:
46 — Eyday'em'um cuy epesop Moisés ekawẽn eymutaybitbin'ukayũ be eymug̃uykukuap puxim — io'e. — Tũybe soat podi ma oca'õbuyxi iãn e'em ip — io'e. — Jesay ukpi wẽnẽg̃wẽnẽg̃ãn ip jekukum soat pe jejojoan. Icokcok cĩcã ip warara'acat pe ibuyxim ikuk am soat etabutpe — io'e. — Kariwa yobog̃at tũyap pe abik ojuy ip Deus eju kawẽnwẽnap'a be. Peta kabia be dak cucum ip kariwa yobog̃at tũyap kay yabikap ojuy.
46 “Cuidado com os mestres da lei! Eles gostam de se exibir com vestes longas e de receber saudações respeitosas quando andam pelas praças. E como gostam de sentar-se nos lugares de honra nas sinagogas e à cabeceira da mesa nos banquetes!
47 Ag̃okatkat'ũm e'ũ buje, itayxibuk pubut pupum ip. Cekawẽn wa'ũm cĩcã ip Deus eju warara'acat pe “Eyetaybit cĩcã Deus eju kawẽn ãm” i'e am cebe ip. Jewexe Deus eju ip kawẽnwẽn. Deus xe g̃u ip ya'õbuyxi―jewexe acã. Imẽnpuye soat podi ma ipiat supi'ajo ip — io'e Jesus.
47 No entanto, tomam posse dos bens das viúvas de maneira desonesta e, depois, para dar a impressão de piedade, fazem longas orações em público. Por causa disso, serão duramente castigados”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.