Lucas 19
Tuhun cha sañahá ra Jesucristo chi yo (MXTNT) vs NVT
1 Yucuan ta quɨhvɨ̱ ra Jesús ñuu Jericó cuan. Ta cua yaha ra chichi ñuu cuan.
1 Jesus entrou em Jericó e atravessava a cidade.
2 Ta yucuan iyó noo ra tyayɨɨ vavaha. Nañí ra Zaqueo. Ta ra cuví nuu cuenda ra catava xuhun cuenda gobiernu ñuu Roma cuví ra.
2 Havia ali um homem rico chamado Zaqueu, chefe dos cobradores de impostos.
3 Ta cuñí xaan ra cohon nuu ra chi ra Jesús. Ta ña cuví nyehe ra chi ra vatyi cuaha xaan ñáyɨvɨ. Ta maa ra tyaha xaan ra.
3 Tentava ver Jesus, mas era baixo demais e não conseguia olhar por cima da multidão.
4 Yucuan ta chino vavaha ra cuahan ra ityi nuu, ta ndaa̱ ra nu noo yutun cha nañí sicómoro cha nanyaá yuhu ityi nu cua yaha ra Jesús, tacuhva cuvi nyehe ra chi ra.
4 Por isso, correu adiante e subiu numa figueira-brava, no caminho por onde Jesus passaria.
5 Ta cuhva cha yaha̱ ra Jesús nanyehé ndaa ra ityi sɨquɨ ta nanyehe ra chi ra Zaqueo. Ta quichaha catyí ra chi ra:
5 Quando Jesus chegou ali, olhou para cima e disse: “Zaqueu, desça depressa! Hoje devo hospedar-me em sua casa”.
6 Tyicuan ta numi ri noo̱ ra Zaqueo nuu yutun cuan. Ta sɨɨ vavaha cuví chi ra. Ta quehe̱n cuenda ra chi ra Jesús. Ta cuahan ra chihin ra nya vehe ra.
6 Sem demora, Zaqueu desceu e, com alegria, recebeu Jesus em sua casa.
7 Ta cha nyehe̱ ñáyɨvɨ cha tyicuan caa, ta tandɨhɨ ñu quichaha cahán nyaa ñu chi ra Jesús. Ta catyí ñu vatyi ndoo̱ ra vehe noo ra iyó cuatyi.
7 Ao ver isso, o povo começou a se queixar: “Ele foi se hospedar na casa de um pecador!”.
8 Nu canyicú ra chichi vehe cuan, ra Zaqueo nɨcuinanyaa̱ ra. Ta quichaha catyí ra chi ra Jesús:
8 Enquanto isso, Zaqueu se levantou e disse: “Senhor, darei metade das minhas riquezas aos pobres. E, se explorei alguém na cobrança de impostos, devolverei quatro vezes mais!”.
9 Tyicuan ta catyí ra Jesús:
9 Jesus respondeu: “Hoje chegou a salvação a esta casa, pois este homem também é filho de Abraão.
10 Vatyi yuhu Rayɨɨ cha quichi̱ nya gloria vachi nanduqui ta vachi sacaqui chi ñáyɨvɨ cha cua naa ―catyí ra Jesús.
10 Porque o Filho do Homem veio buscar e salvar os perdidos”.
11 Ta cha nɨ ri ca cha chiñí ñáyɨvɨ tuhun cahán ra Jesús, quichaha cahan tucu ra inga cuhva ihya. Vatyi cha cuyatyin chaa ra Jerusalén. Ta ñáyɨvɨ cuñí maa ñu vatyi cha cua quichaha ra cunyaca ñaha ra yucuan.
11 A multidão estava atenta ao que Jesus dizia. Então, como ele se aproximava de Jerusalém, contou-lhes uma parábola, pois o povo achava que o reino de Deus começaria de imediato.
12 Tyicuan ta catyí ra:
12 Disse ele: “Um nobre foi chamado a um país distante para ser coroado rei e depois voltar.
13 Ta cuhva cha cumañi cuhun ra, cana̱ ra chi uchi tahan musu ra. Ta chaha̱ cuenda ra noo xuhun chi noo noo ra. Ta catyí ra chi ra: “Sa̱ha tyiño ndo chihin xuhun chiña nyacua nya ndichi mai”, catyí ra.
13 Antes de partir, reuniu dez de seus servos e deu a cada um deles dez moedas de prata, dizendo: ‘Invistam esse dinheiro enquanto eu estiver fora’.
14 Soco suhva ñáyɨvɨ ñuu ra, tasɨ cuñí ñu nyehe ñu chi ra ta ña cuñí ñu cha cuví ra rey chi ñu. Ta tachi̱ ñu chi suhva ra cuhun chata ra, vatyi catyi ra vatyi ña cuñí ñu cha cuví ra rey chi ñu.
14 Seu povo, porém, o odiava, e enviou uma delegação atrás dele para dizer: ‘Não queremos que ele seja nosso rei’.
15 Soco ra cuan nduvi̱ ra rey. Tyicuan ta nachaa̱ ra nya ñuu ra. Ta quɨvɨ cha nachaa̱ ra, cana̱ ra chi musu ra, ra cha sandoo̱ ra xuhun chii. Vatyi coto ra yoso saha̱ ganaa xuhun ra cha nɨ ri ca cha chaha̱n ra.
15 “Depois de ser coroado, ele voltou e chamou os servos aos quais tinha confiado o dinheiro, pois queria saber quanto haviam lucrado.
16 Ta chaa̱ noo ra cuan. Ta catyí ra: “Tata, saha̱ ganai uchi ca tahan chaha sɨquɨ xuhun cha sandou̱n chii”, catyí ra.
16 O primeiro servo informou: ‘Senhor, investi seu dinheiro, e ele rendeu dez vezes a quantia recebida.
17 Tyicuan ta quichaha catyí rey cuan chi ra: “Vaha xaan. Yoho vaha musu cuvún. Vatyi vaha saha̱ tyiñon chihin chiin xuhun cha chahi̱ chuun. Ta vityin cunyaca ñahun uchi tahan ñuu”, catyí rey cuan chi ra.
17 “‘Muito bem!’, disse o rei. ‘Você é um bom servo. Foi fiel no pouco que lhe confiei e, como recompensa, governará dez cidades.’
18 Tyicuan ta chaa̱ tucu inga ra cha chaha̱ ra xuhun chii. Ta quichaha catyí ra: “Ma xuhun ihya. Saha̱ ganai ohon tahan ca chaha sɨquɨ xuhun cha sandou̱n chii”, catyí ra.
18 “O servo seguinte informou: ‘Senhor, investi seu dinheiro, e ele rendeu cinco vezes a quantia recebida’.
19 Tyicuan ta catyí rey chi ra: “Yoho cunyaca ñahun ohon tahan ñuu”, catyí ra.
19 “‘Muito bem!’, disse o rei. ‘Você governará cinco cidades.’
20 Tyicuan ta chaa̱ tucu inga ra cuan. Ta quichaha catyi ra: “Ma xuhun ihya cha chahu̱n chii. Yuhu chicumi̱ vahi chichi noo pañitu.
20 “O terceiro servo, porém, trouxe de volta apenas a quantia recebida e disse: ‘Senhor, escondi seu dinheiro para mantê-lo seguro.
21 Vatyi yuhví xain chuun, vatyi yoho cuvún noo ra xaan. Vatyi naquehun cha ñima chuun cuví. Ta naquehun tyiño saha inga ñáyɨvɨ”, catyí ra cuan.
21 Tive medo, pois o senhor é um homem severo. Toma o que não lhe pertence e colhe o que não plantou’.
22 Tyicuan ta rey cuan catyí ra chi ra: “Yoho musu ña vaha cuvún. Vityin suri chihin tuhun cha catyun chii, cucatyi tucu yuhu chuun. Tatu chitón vatyi yuhu, xain, ta chitón vatyi naquehin cha ñima chii cuví, ta naquehín cha ña saha̱ tyiñe,
22 “‘Servo mau!’, exclamou o senhor. ‘Suas próprias palavras o condenam. Se você sabia que sou homem severo, que tomo o que não me pertence e colho o que não plantei,
23 ¿ñáá tuhun ña chahu̱n ta chityihu̱n xuhin banco vatyi nachai soco cha nducuaha ca xuhin?” catyí rey cuan.
23 por que não depositou meu dinheiro? Pelo menos eu teria recebido os juros.’
24 Ta quichaha catyí ra chi ra canyicú cuan: “Ti̱nyaa ndo xuhun cha chahi̱ chi ra, ta cu̱hva ndo chi ra cha saha ganaa uchi ca tahan cuan”, catyí ra.
24 “Então, voltando-se para os outros que estavam ali perto, o rei ordenou: ‘Tomem o dinheiro deste servo e deem ao que tem dez moedas.
25 Tyicuan ta quichaha catyi ra chi rey cuan: “Tata, soco ra cuan, cha iyó uchi tahan chi ra”, catyí ra.
25 “‘Mas senhor!’, disseram eles. ‘Ele já tem dez!’
26 Tyicuan ta rey cuan catyí ra: “Soco catyi yuhu chi ndo. Vatyi ra cha vaha ca sahá tyiño chihin cha chahi̱ chi, cucuhva que chi ra. Ta ra cha chahi̱ chiin ri, ta ña cuñí ra sahá tyiño ra chihin cuan, cutinyaa ndɨhi chi ra.
26 “Então o rei respondeu: ‘Sim, ao que tem, mais lhe será dado; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tomado.
27 Ta tandɨhɨ ñu xaan iñi chii, ñu ña cuñí vatyi cunyaca ñahi chi ñu, nya̱ca ndo chi ñu tyehe vatyi cahñi ndo chi ñu nui”, catyí rey cuan ―catyí ra Jesús.
27 E, quanto a esses meus inimigos que não queriam que eu fosse seu rei, tragam-nos aqui e executem-nos na minha presença’”.
28 Cha yaha̱ cahan ra Jesús cuhva cuan, ta sañihi ra cuahan ra ityi Jerusalén.
28 Depois de contar essa história, Jesus prosseguiu rumo a Jerusalém.
29 Yucuan ta cua chaa ra ñuu Betfagé chihin ñuu Betania, yatyin ri noo yucu cha nañi Olivo, vatyi maa maa ri maa tun Olivo iyó yucuan. Ta tava̱ ra tyiño chi uvi tahan ra cachicá noo chihin ra.
29 Quando chegou a Betfagé e Betânia, próximo ao monte das Oliveiras, enviou dois de seus discípulos.
30 Ta catyí ra chi ra:
30 “Vão àquele povoado adiante”, disse ele. “Assim que entrarem, verão amarrado ali um jumentinho no qual ninguém jamais montou. Desamarrem-no e tragam-no para cá.
31 Tatu yóó cha catyí chi ndo: “¿Ñáá tuhun cha ndachi ndo chi tɨ?” ca̱tyi ndo chi ñu: “Vatyi chiñuhú tɨ chi maa ra nyaca ñaha chi yo.”
31 Se alguém perguntar: ‘Por que estão soltando o jumentinho?’, respondam apenas: ‘O Senhor precisa dele’.”
32 Tyicuan ta ra cachicá noo chihin ra, cuahan coyo ra. Ta nañihi̱ ra chi tɨ tari cuhva catyí maa ra Jesús.
32 Eles foram e encontraram o jumentinho, exatamente como Jesus tinha dito.
33 Ta cuhva cha candachi ra chi tɨ, chaa̱ coyo chitoho tɨ. Ta candaca tuhun ra chi ra:
33 E, enquanto o desamarravam, seus donos perguntaram: “Por que estão soltando o jumentinho?”.
34 Tyicuan ta canacaha̱n ra cuan ta cacatyi ra:
34 Os discípulos responderam: “O Senhor precisa dele”.
35 Tyicuan ta quehe̱n ra chi tɨ. Ta chinyaca̱ ra chi tɨ nu nyaá ra Jesús. Ta tyiso̱ ra sahma ra sɨquɨ tɨ. Tyicuan ta casandaa̱ ra chi ra Jesús sɨquɨ tɨ.
35 Então trouxeram o jumentinho e lançaram seus mantos sobre o animal, para que Jesus montasse nele.
36 Tyicuan ta cuahan ra Jesús. Ta cuaha vavaha ñáyɨvɨ cachacu̱n ñu sahma ñu ityi nu cua yaha ra, yosó ra burru cuan.
36 À medida que Jesus ia passando, as multidões espalhavam seus mantos ao longo do caminho diante dele.
37 Tyicuan ta cha cua cuyatyin tandɨhɨ ñu chihin ra Jesús nu iñi noo yucu Olivo cuan. Ta quichaha cana̱ chaa tandɨhɨ ñu chinó iñi chi ra chihin cha sɨɨ cuví chi ñu. Ta sacahnú ñu chi Nyoo vatyi cuaha xaan cha vaha nyehe̱ ñu cha sacuvi̱ ra.
37 Quando ele chegou próximo à descida do monte das Oliveiras, seus seguidores começaram a gritar e a cantar enquanto o acompanhavam, louvando a Deus por todos os milagres maravilhosos que tinham visto.
38 Yucuan chaha catyí ñu:
38 “Bendito é o Rei que vem em nome do Senhor! Paz no céu e glória nas maiores alturas!”.
39 Tyicuan ta suhva ra fariseo cha cuahan coyo chihin ñáyɨvɨ cuan quichaha cacatyi ra:
39 Alguns dos fariseus que estavam entre a multidão disseram: “Mestre, repreenda seus seguidores por dizerem estas coisas!”.
40 Nacaha̱n ra Jesús ta catyí ra:
40 Ele, porém, respondeu: “Se eles se calarem, as próprias pedras clamarão!”.
41 Yucuan ta cha cua chaa ra yatyin ri Jerusalén cuan. Ta nanyehe ra Jesús chi ñuu cuan ta quichaha chacu chaa ra vatyi cuihya iñi ra.
41 Quando Jesus se aproximou de Jerusalém e viu a cidade, começou a chorar.
42 Ta catyí ra:
42 “Como eu gostaria que hoje você compreendesse o caminho para a paz!”, disse ele. “Agora, porém, isso está oculto a seus olhos.
43 Soco cuchaa quɨvɨ ña vaha vatyi ra xaan iñi chi ndo cutyihi chacu ra chi ndo. Vatyi tandɨhɨ ri ityi cuquichi coyo ra sɨquɨ ndo. Ta cucañi tahan ra chihin ndo.
43 Chegará o tempo em que seus inimigos construirão rampas para atacar seus muros e a rodearão e apertarão o cerco por todos os lados.
44 Ta cucacun ñuhú ra chi ndo ta cucahñi ra chi ndo. Ta ni noo yuu yoso nyitahan ta ma sandoo ra. Tyicuan caa cucuvi vatyi ña cuñí ndo nacoto ndo cha quichi̱ Nyoo quichi sacacu ra chi ndo.
44 Esmagarão você e seus filhos e não deixarão pedra sobre pedra, pois você não reconheceu que Deus a visitou.”
45 Tyicuan ta ra Jesús quɨhvɨ̱ ra chichi nuquehe vehe ñuhu cahnu. Ta quichaha tava ñehe ra tandɨhɨ ra caxicó ta casatá yucuan.
45 Então Jesus entrou no templo e começou a expulsar os que ali vendiam,
46 Ta catyí ra chi ra:
46 dizendo: “As Escrituras declaram: ‘Meu templo será casa de oração’, mas vocês o transformaram num esconderijo de ladrões!”.
47 Ta tandɨhɨ quɨvɨ chahán ra Jesús chisañaha ra chi ñáyɨvɨ chichi vehe ñuhu cuan. Soco ra cacuví nuu chi tata sutu, ta ra casacuahá cuenda ley vehe ñuhu, ta ra cacuví nuu chi ñuu cuan, canducú ra cuhva yoso caa ta cahñi ra chi ra.
47 Jesus ensinava todos os dias no templo, mas os principais sacerdotes, os mestres da lei e outros líderes do povo planejavam matá-lo.
48 Soco ña ñihí maa ra cuhva yoso caa sacuvi ra. Vatyi tandɨhɨ ñáyɨvɨ ta vaha tyasohó ñu tuhun cahán ra Jesús.
48 Contudo, não conseguiam pensar num modo de fazê-lo, pois o povo ouvia atentamente tudo que ele dizia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.