Atos 13
Ma Mʉweni Sulumani ge Melefit (MUY) vs NVI
1 A Antiyos ti mis ndahaŋ tə̀bu təhəŋgri pakama ge Melefit ana ndam məfəki ahàr ka Yezu, mis ndahaŋ tə̀bu təcahi pakama ge Melefit ana tay. Nday gani nani ti ata : Barnabas, Simeyoŋ slimi gayaŋ nahaŋ Nizer, Lisiyʉs zal Sireŋ, Manayaŋ ya tə̀ɗəkkabu akaba bay *Erot ni, akaba Sol.
1 Na igreja de Antioquia havia profetas e mestres: Barnabé, Simeão, chamado Níger, Lúcio de Cirene, Manaém, que fora criado com Herodes, o tetrarca, e Saulo.
2 A vaɗ nahaŋ nday tə̀bu təgəs ndəra, tazləbay Bay geli ti, *Məsuf Njəlatani àhi ma ana tay. Àɗəm : « Dəmuaba ata Barnabas nday ata Sol a, aɗaba nə̀həlaba tay ga məgru tʉwi nahaŋ a. »
2 Enquanto adoravam ao Senhor e jejuavam, disse o Espírito Santo: "Separem-me Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho chamado".
3 Tàra tìcia ma na ti tə̀gəs ndəra keti, tàhəŋgalay Melefit mək tə̀bəki *ahar ka tay ga məgri *sulum ge Melefit ana tay. Tàra tə̀gria ana tay a nahkay ti tə̀vi divi ana tay ga moroni ka haɗ ndahaŋ.
3 Assim, depois de jejuar e orar, impuseram-lhes as mãos e os enviaram.
4 Məsuf Njəlatani àra àsləra ata Barnabas nday ata Sol nakəŋ a ti tòru e Selewsi. Tòru tìnjʉa ti tə̀cəliyu a *slalah ga yam vu, tòru ka haɗ Sipir.
4 Enviados pelo Espírito Santo, desceram a Selêucia e dali navegaram para Chipre.
5 Tòru tìnjʉa a Salamiŋ a ti tə̀di ahàr ana ahay gərgərani ga *mahəŋgalavù Melefit ga ndam *Zʉde, mək tə̀huriyu, tə̀hi ma ge Melefit ana tay. Eslini ti Zeŋ Mark naŋ àbu akaba tay, ajənaki tay.
5 Chegando em Salamina, proclamaram a palavra de Deus nas sinagogas judaicas. João estava com eles como auxiliar.
6 Tàra tə̀sawaɗaba kəsa Sipir na bəɗak a Pafos a ti, tə̀di ahàr ana zal Zʉde nahaŋ, slimi gani Bar-Yezu, naŋ zal maharam. Àɗəm naŋ bay mahəŋgaray pakama ge Melefit, ay ti àsəkaɗ malfaɗa.
6 Viajaram por toda a ilha, até que chegaram a Pafos. Ali encontraram um judeu, chamado Barjesus, que praticava magia e era falso profeta.
7 Naŋ gani anjəhaɗ afa ga zal Rom ya ti agur haɗ Sipir ni. Slimi ga bay ni Serjʉs Polus, àsəra zlam a. Awayay mici ma ge Melefit dal-dal, nahkay àzaloru ata Barnabas nday ata Sol afa gani.
7 Ele era assessor do procônsul Sérgio Paulo. O procônsul, sendo homem culto, mandou chamar Barnabé e Saulo, porque queria ouvir a palavra de Deus.
8 Ay zal maharam ni ezirey tay, awayay ti zal Rom ni àfəki ahàr ka Yezu ba. Zal maharam nani təzalay naŋ àna ma Gres ti Elimes.
8 Mas Elimas, o mágico ( esse é o significado do seu nome ) opôs-se a eles e tentava desviar da fé o procônsul.
9 Eslini *Məsuf Njəlatani àhuriviyu ana Sol dal-dal. (Sol ti təzalay naŋ Pol daya). Məsuf Njəlatani ni àra àhuriviya ti Pol nakəŋ àmənjaləŋ ka zal maharam ni,
9 Então Saulo, também chamado Paulo, cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para Elimas e disse:
10 mək àhi ahkado : « Nak ti wur ge *Seteni, nak zal cuɗay, nak bay magosay mis, zlam sulumani ɗek kàwayay do. Nak ti akəmbrəŋ magudar divi ga Bay geli ti ananaw ?
10 "Filho do diabo e inimigo de tudo o que é justo! Você está cheio de toda espécie de engano e maldade. Quando é que vai parar de perverter os retos caminhos do Senhor?
11 Nihi nahəma, ci ma goro ya nəhuk ni lala : Melefit ara atraɓ kur àna ahar gayaŋ, kara kəwuluf. Ekipi fat va do duk abivoru ana vaɗ ya ti Melefit aməmbrəŋ matraɓ kur ni. » Pol àra àhia ma na nahkay ti zal maharam ni àwuluf hʉya tatuf, ègia akaɗa maslaŋa ya ti naŋ a ləvəŋ bu na. Nahkay ambatvu, aɗəbay mis ga madafəŋa ahar a.
11 Saiba agora que a mão do Senhor está contra você, e você ficará cego e incapaz de ver a luz do sol durante algum tempo". Imediatamente vieram sobre ele névoa e escuridão, e ele, tateando, procurava quem o guiasse pela mão.
12 Bay məgur haɗ ni àra èpia ere ye ti àgravu na ti àfəki ahàr ka Yezu, aɗaba ma ga Pol ya àɗəmki ka Bay geli Yezu ni àɓəlafəŋa dal-dal.
12 O procônsul, vendo o que havia acontecido, creu, profundamente impressionado com o ensino do Senhor.
13 Pol akaba ndam ya ti tagrakabu tʉwi ni tə̀cəliyu a *slalah ga yam vu, tàsləka a Pafos a, tòru e Perzi ka haɗ Pemfili. Eslini ti Zeŋ Mark àsləkafəŋa kà tay a, àŋgoru a Zerʉzalem.
13 De Pafos, Paulo e seus companheiros navegaram para Perge, na Panfília. João os deixou ali e voltou para Jerusalém.
14 Nday nakəŋ tàsləka e Perzi a, tòru a Antiyos ka haɗ Pisidi. Vaɗ *məpəsabana àra ènjia ti tə̀huriyu a ahay ga *mahəŋgalavù Melefit vu, tànjəhaɗ digʉs-gʉs.
14 De Perge prosseguiram até Antioquia da Pisídia. No sábado, entraram na sinagoga e se assentaram.
15 Eslini gəɗákani ga ahay ga mahəŋgalavù Melefit ni tìjeŋgey ma ya e *Divi ge Melefit ya Mʉwiz àbəki ni bu ni akaba ma ga ndam ndahaŋ ya tàhəŋgaray *pakama ge Melefit ni. Tàra tìjeŋga ti tə̀slərkiyu mis ka ata Pol ge məhiani ana tay ahkado : « Bəza ga məŋ geli ni, tamal pakama gekʉli àbu ga məhiani ana mis maŋgasvani ni ga məvi njəɗa ana tay ti, ɗəmum. »
15 Depois da leitura da Lei e dos Profetas, os chefes da sinagoga lhes mandaram dizer: "Irmãos, se vocês têm uma mensagem de encorajamento para o povo, falem".
16 Nahkay Pol ècikaba, àdaɗay ahar mək àɗəm : « Lekʉlʉm ndam *Izireyel ni akaba lekʉlʉm ndahaŋ ya ti kəzləbum Melefit ni, bumu slimi.
16 Pondo-se de pé, Paulo fez sinal com a mão e disse: "Israelitas e gentios que temem a Deus, ouçam-me!
17 Melefit ga ndam jiba geli Izireyel ni àdaba ata bəŋ ga bəŋ geli a. Ka ya ti ndam jiba geli nday ka haɗ Ezip ni ti Melefit àgray ti tâwuɗay, nahkay tàwuɗa. Kələŋ gani àɗafaki njəɗa gayaŋ, àhəlaba tay ka haɗ nana àna ahar gayaŋ a.
17 O Deus do povo de Israel escolheu nossos antepassados, e exaltou o povo durante a sua permanência no Egito; com grande poder os fez sair daquele país
18 Kələŋ gani ka ya ti nday tə̀bu a huɗ gili bu agray vi kru kru faɗ ni ti èɓesia ana tay a.
18 e os aturou no deserto durante cerca de quarenta anos.
19 Tòru tìnjʉa ka haɗ Kanaŋ a nahəma, Melefit àbazliaba jiba adəskəla ya ka haɗ nani na ana tay a, mək àvi haɗ gani ana tay.
19 Ele destruiu sete nações em Canaã e deu a terra delas como herança ao seu povo.
20 Zlam nday nani ɗek tàgravu ti agray vi diŋ diŋ faɗ àna kru kru zlam. Kələŋ gani àdiaba ndam magray seriya ana tay a duk àbivoru ana sarta ge Semiyel bay mahəŋgaray *pakama ge Melefit ni.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinqüenta anos. "Depois disso, ele lhes deu juízes até o tempo do profeta Samuel.
21 Kələŋ gani tìhindifiŋa bay kè Melefit a, mək Melefit àdiaba Seyʉl ana tay a. Seyʉl ti naŋ wur ge Kis, ge dini ge Benjemeŋ. Naŋ gani àgur tay vi kru kru faɗ.
21 Então o povo pediu um rei, e Deus lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, que reinou quarenta anos.
22 Ay ka ya ti Melefit àwayay naŋ va do ni ti Melefit àdiaba Devit ana tay a ti mîgi bay gatay. Devit nakəŋ Melefit àgrakia sedi a, àɗəm : “Nə̀ŋgəta Devit wur ge Zese a. Bay ya ti nàɗəbay ni ti naŋ ; amagray ere ye ti nu nawayay ni ɗek.”
22 Depois de rejeitar Saul, levantou-lhes Davi como rei, sobre quem testemunhou: ‘Encontrei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração; ele fará tudo o que for da minha vontade’.
23 Nihi ti Melefit àdaba mis nahaŋ e kiɗiŋ ga bəza huɗ ge Devit ba, àfəkaɗ naŋ Bay mahəŋgay ndam Izireyel, àgray akaɗa ga pakama gayaŋ ya àɗəm ahaslani ni. Maslaŋa gani nani ti Yezu.
23 "Da descendência desse homem Deus trouxe a Israel o Salvador Jesus, como prometera.
24 Wuɗaka Yezu àra ànjəki ke tʉwi gayaŋ nahəma, Zeŋ àhi ana ndam Izireyel ɗek ahàr àɗəm tâmbatkaba majalay ahàr gatay a ti *tâbaray kwa.
24 Antes da vinda de Jesus, João pregou um batismo de arrependimento para todo o povo de Israel.
25 Zeŋ àra èndeveriŋaba tʉwi gayaŋ a wuɗak ti àhi ana mis : “Lekʉlʉm kəhumi ana ahàr ti nu way ? Bay ya ti lekʉlʉm kə̀bum kəjəgum ni ti nu do. Nəɗəm nahəma, ka ya ti enindeveriŋaba tʉwi goro na ti bay gani amara. Naŋ ti nìsli ga mepicehiaba ezeweɗ ga kimaka gayaŋ a do.”
25 Quando estava completando sua carreira, João disse: ‘Quem vocês pensam que eu sou? Não sou quem vocês pensam. Mas eis que vem depois de mim aquele cujas sandálias não sou digno nem de desamarrar’.
26 « Bəza ga mmawa, lekʉlʉm bəza huɗ ga Abraham akaba lekʉlʉm ndahaŋ ya kəzləbum Melefit ni, pakama hini ya kìcʉm ni ti Melefit ahəŋgay mis àna naŋ. Melefit àhi pakama hini ti ana leli.
26 "Irmãos, filhos de Abraão, e gentios que temem a Deus, a nós foi enviada esta mensagem de salvação.
27 Ndam Zerʉzalem akaba gəɗákani gatay tə̀sər Yezu ti naŋ *Bay gəɗakani ya amara ni ndo, tìci ma ga ndam mahəŋgaray pakama ge Melefit ya tijeŋgey kəla vaɗ məpəsabana ni ndo daya. Nahkay tə̀ɗəm tâkaɗ Yezu kwa. Tàgray nahkay ti, tàgra ere ye ti ndam mahəŋgaray pakama ge Melefit tə̀ɗəm amagravu na.
27 O povo de Jerusalém e seus governantes não reconheceram Jesus, mas, ao condená-lo, cumpriram as palavras dos profetas, que são lidas todos os sábados.
28 Ku tamal ndam Zerʉzalem ni tə̀ŋgətfəŋa zlam magudarani ga makaɗki naŋ di ndo nəŋgu ni, tə̀hi ana Pilet tâkaɗ naŋ.
28 Mesmo não achando motivo legal para uma sentença de morte, pediram a Pilatos que o mandasse executar.
29 Tə̀gria zlam na ɗek akaɗa ga pakama ya àbu məbəkiani a Wakita ge Melefit bu na. Yezu àra àməta ti tə̀zaya kisim gana kà təndal na, tə̀fiyu e mindiviŋ vu.
29 Tendo cumprido tudo o que estava escrito a respeito dele, tiraram-no do madeiro e o colocaram num sepulcro.
30 Ay ti Melefit àhəŋgaraba naŋ e kisim ba, àhəŋgriviya sifa.
30 Mas Deus o ressuscitou dos mortos,
31 Kələŋ gani Yezu nakəŋ àŋgazlivu ana ndam ya tàsləka akaba naŋ e Gelili a, tòru akaba naŋ a Zerʉzalem ni vaɗ ehimeya. Nihi ti nday gani nani tagrakia sedi kè meleher ga ndam *Zʉde a.
31 e, por muitos dias, foi visto por aqueles que tinham ido com ele da Galiléia para Jerusalém. Eles agora são testemunhas dele para o povo.
32 Leli gani hini day məhi *Ma Mʉweni Sulumani gani ana kʉli. Ere gani nani ti Melefit àhibiya pakama gana ana ata bəŋ geli a kwa ahaslana,
32 "Nós lhes anunciamos as boas novas: o que Deus prometeu a nossos antepassados
33 ay nihi ti àgria ere ye ti àhibiyu ana ata bəŋ geli na ana leli bəza gatay na. Àgray ti àna mahəŋgaraba Yezu e kisim ba, akaɗa ya àbu məbəkiani a wakita ge Limis bu ni. A limis ye cʉ ni bu Melefit àɗəm :
33 ele cumpriu para nós, seus filhos, ressuscitando Jesus, como está escrito no Salmo segundo: ‘Tu és meu filho; eu hoje te gerei’.
34 « Melefit àɗəmbiya amahəŋgaraba naŋ e kisim ba ti èzi ba. Àɗəmki ma nahkay hi :
34 O fato de que Deus o ressuscitou dos mortos, para que nunca entrasse em decomposição, é declarado nestas palavras: ‘Eu lhes dou as santas e fiéis bênçãos prometidas a Davi’.
35 « Nahkay a məlaŋ nahaŋ bu a Wakita ge Melefit bu keti Devit àɗəm :
35 Assim ele diz noutra passagem: ‘Não permitirás que o teu Santo sofra decomposição’.
36 « Devit ka sarta gayaŋ ti àgria tʉwi ana Melefit akaɗa ge Melefit ya àwayay na. Kələŋ gani Devit nakəŋ àməta, ènjikibiya ata bəŋana, kisim gayaŋ day èzia.
36 "Tendo, pois, Davi servido ao propósito de Deus em sua geração, adormeceu, foi sepultado com os seus antepassados e seu corpo se decompôs.
37 Ay Bay ya ti Melefit àhəŋgaraba naŋ e kisim ba ni ti, kisim gayaŋ ni èzi ndo.
37 Mas aquele a quem Deus ressuscitou não sofreu decomposição.
38 Bəza ga mmawa, sərum lala : leli məhi ana kʉli Melefit aməmbərfəŋa zlam magudarani gekʉli ni kè kʉli a ti azuhva Yezu. Melefit àmbərfəŋa zlam magudarani gekʉli kè kʉli àna *Divi gayaŋ ya àbu məbəkiani a wakita ge Mʉwiz ni bu na koksah.
38 "Portanto, meus irmãos, quero que saibam que mediante Jesus lhes é proclamado o perdão dos pecados.
39 Ay azuhva tʉwi ge *Krist ya àgray ni ti Melefit ambərfəŋa zlam magudarani kà ndam ya təfəki ahàr ke Krist na ɗek.
39 Por meio dele, todo aquele que crê é justificado de todas as coisas das quais não podiam ser justificados pela lei de Moisés.
40 Nahkay ti bumvu slimi, do ni ti zlam ya ti ndam mahəŋgaray pakama ge Melefit tə̀ɗəmkibiyu ma ni ara agrakivu ke kʉli. Ma gatay ya tə̀ɗəmbiyu ni ti nihi :
40 Cuidem para que não lhes aconteça o que disseram os profetas:
41 “Lekʉlʉm ndam ya kə̀ɗəmum pakama ge Melefit zlam masakani ni ti
41 ‘Olhem, escarnecedores, admirem-se e pereçam; pois nos dias de vocês farei algo que vocês jamais creriam se alguém lhes contasse! ’"
42 Pol àra àhia ma gana ana tay a, ka ya ti nday ata Barnabas tàhəraya a ahay ni ba ni ti, mis ya tə̀bu eslini ni tə̀hi ana tay : « A vaɗ məpəsabana nahaŋ ya amara ni ti ŋguma ga məhikivu pakama àki ka ma hini ana leli keti. »
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da sinagoga, o povo os convidou a falar mais a respeito dessas coisas no sábado seguinte.
43 Mis tə̀bu tedevu ti mis ndahaŋ kay tàɗəboru ata Pol nday ata Barnabas. Nday nani ti ndam Zʉde akaba mis ndahaŋ ya taɗəbay divi ga ndam Zʉde ga mazləbay Melefit ni. Nahkay ata Pol nday ata Barnabas nakəŋ tə̀zlapi ana tay, tə̀vi njəɗa ana tay ti tə̂gəskabu *sulum ge Melefit ya àgri ana tay ni, tə̀mbrəŋ ba.
43 Despedida a congregação, muitos dos judeus e estrangeiros piedosos convertidos ao judaísmo seguiram Paulo e Barnabé. Estes conversavam com eles, recomendando-lhes que continuassem na graça de Deus.
44 Vaɗ məpəsabana àra ènjia nahəma, mis ga kəsa ni ahar gəɗakani tàra ɗek ga məbi slimi ana ma ya təɗəmki ka Bay geli ni.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade se reuniu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Ndam Zʉde ni tàra tìpia ndam ga kəsa na ɗek macakalavani ti tə̀zumki ɓəruv ka tay, tə̀njəki ke mindivi Pol akaba ka məhiani ana mis pakama gayaŋ ni ti ma ga malfaɗa.
45 Quando os judeus viram a multidão, ficaram cheios de inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo estava dizendo.
46 Ata Pol nday ata Barnabas tàra tìcia pakama ga ndam Zʉde na ti aŋgwaz àwər tay ndo, tə̀hi ana tay vay-vay ahkado : « Ahàr àɗəm mə̀hia ma ge Melefit na ana kʉli ndam Zʉde na enjia day. Ay nihi ti lekʉlʉm kə̀gəsumkabu pakama gani do ni ti, lekʉlʉm lekʉlʉmeni kə̀ɗəfumkia kìslʉm ga məŋgət *sifa ya àndav ɗay-ɗay do ni do. Ègia nahkay ti leli məhi ma gani ana ndam ya ti nday ndam Zʉde do ni.
46 Então Paulo e Barnabé lhes responderam corajosamente: "Era necessário anunciar primeiro a vocês a palavra de Deus; uma vez que a rejeitam e não se julgam dignos da vida eterna, agora nos voltamos para os gentios.
47 Məhi ana tay nahkay ti aɗaba Bay geli àhi ana leli nahkay hi :
47 Pois assim o Senhor nos ordenou: ‘Eu fiz de você luz para os gentios, para que você leve a salvação até aos confins da terra’ ".
48 Mis ya ti nday ndam Zʉde do ni tàra tìcia ma ga ata Pol nday ata Barnabas na ti tə̀mərvu, tàzləbay Melefit azuhva pakama gayaŋ ni. Eslini nday ya ti Melefit àdaba tay ga məŋgət sifa ya àndav ɗay-ɗay do ni na, nday ɗek tə̀fəki ahàr ka Yezu.
48 Ouvindo isso, os gentios alegraram-se e bendisseram a palavra do Senhor; e creram todos os que haviam sido designados para a vida eterna.
49 Kələŋ gani mis tə̀ɗəmkioru pakama àki ka Bay geli, nahkay mis ga haɗ ni ɗek tìcia ma gana.
49 A palavra do Senhor se espalhava por toda a região.
50 Ay ndam Zʉde ni tə̀ɗəmki ma magədavani ka ata Pol nday ata Barnabas, ti wál ya elimeni gatay àbu, tazləbay Melefit ni akaba gəɗákani ga kəsa ni tîzirey ata Pol nday ata Barnabas. Nahkay ndam ga kəsa ni tə̀njəki ka məgri daliya ana ata Pol nakəŋ, mək tàgaraba tay ka haɗ gatay na.
50 Mas os judeus incitaram as mulheres piedosas de elevada posição e os principais da cidade. E, provocando perseguição contra Paulo e Barnabé, os expulsaram do seu território.
51 Ka ya ti ata Pol nday ata Barnabas tawayay tasləka ni ti tə̀tukaba haɗ ga kəsa na ka asak gatay a ga məɗəfiki ana tay araŋa gani gatay va do. Mək tàsləka, tòru a Ikoniyum.
51 Estes sacudiram o pó dos seus pés em protesto contra eles e foram para Icônio.
52 Ndam Antiyos ya taɗəbay divi ga Yezu ni tə̀bu təmərvu, *Məsuf Njəlatani èsliva a vu vu ana tay a.
52 Os discípulos continuavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.