Mateus 13
PULU YILI-NGA UNG KONALE (MUX) vs ARIB
1 Yambu máku toku muluringmandu aku-sipa nimba pora sipa kene, Yesos lkuna molupa pena pupa numú-⸤Gallalli⸥ kéluna pupa mania mulurum.
1 No mesmo dia, tendo Jesus saído de casa, sentou-se à beira do mar;
2 Yambu aima pulele yu mulurumna oku máku toku muluringeliinga nona anduli sip te nona ola lirim-na sukundu pupa mania mulurum, yambuma no-numú kéluna angiliiring.
2 e reuniram-se a ele grandes multidões, de modo que entrou num barco, e se sentou; e todo o povo estava em pé na praia.
3 Yu-ni eninindu ung-mani pulele nimba simbandu ung-eku talse turum.
3 E falou-lhes muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Tanda silsiliipa andurum kene bo mare kupulanum-na mania purum, kanuma kerama-ni oku liiku nuring.
4 e quando semeava, uma parte da semente caiu à beira do caminho, e vieram as aves e comeram.
5 Bo mare ku pirimna mania pupa kene ma laye-sele mindi lirimeliinga nondupa mulie topa ola urum.
5 E outra parte caiu em lugares pedregosos, onde não havia muita terra: e logo nasceu, porque não tinha terra profunda;
6 Akiliinga-pe pulkanu naa mundurumeliinga ena tirim kene kanuma kulurum.
6 mas, saindo o sol, queimou-se e, por não ter raiz, secou-se.
7 Bo mare kumbulu-sirkambu aku-sipa mele mulurumna mania purum, sirkambu melale ola omba wit-boma topa nurumeliinga omba kaí naa tepa ⸤mong te naa turum⸥.
7 E outra caiu entre espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Bo mare ma kaína mania purum-ma ola omba mong kaíma turum. Mare mong tokapu-angere mele topa, mare mong tokapu-yupuku mele topa, mare tokapu-tilu mele turum.” ⸤nirim.⸥
8 Mas outra caiu em boa terra, e dava fruto, um a cem, outro a sessenta e outro a trinta por um.
9 ⸤Aku nimba kene⸥ “Yambu kum-peú lelemúma-ni ung ili piliai.” nirim.
9 Quem tem ouvidos, ouça.
10 Yesos lumbili andúlima yu mulurumna oku kene yundu niku mele: “Nu yambumandu ung te niníndu ung-eku taki-taki nambimuna tolluye?” niring.
10 E chegando-se a ele os discípulos, perguntaram-lhe: Por que lhes falas por parábolas?
11 Yunu-ni eninindu pundu topa nimba mele: “Pulu Yili yi nuim kingele molupa yambuma kene mélema kene nokulemáliinga ulu-pulu yu-yunu piliirim ulu-pulu kanuma ‘Ekupu eni ⸤na lumbili olemele yambuma⸥ piliangi.’ nimba kene eni nimba sikem. Akiliinga-pe we-yambuma nimba naa sikem.
11 Respondeu-lhes Jesus: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas a eles não lhes é dado;
12 Pulu Yili-nga ungele piliiku molemele yambuma aima lakupa nimba simba piliingí. Penga aima pulele piliingí. Akiliinga-pe naa piliiku molemele yambuma enini layesele piliilimili ungele kepe wendu liimba.
12 pois ao que tem, dar-se-lhe-á, e terá em abundância; mas ao que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 ‘Enini mongale-ni kanuku kene kanuku bi si naa silimele;
13 Por isso lhes falo por parábolas; porque eles, vendo, não vêem; e ouvindo, não ouvem nem entendem.
14 “Aku-siku teku molemeláliinga kórunga-ui Pulu Yili-ni “Ninjui!” nimba ung nimba sirimuma piliipa yambuma nimba sirim yi Asaya-ni “Aku-siku tingí.” ui nirim mele wendu olemú. Asaya-ni nimba mele:
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, e de maneira alguma entendereis; e, vendo, vereis, e de maneira alguma percebereis.
15 Yambu imanga numanuma aima pipi silimú;
15 Porque o coração deste povo se endureceu, e com os ouvidos ouviram tardiamente, e fecharam os olhos, para que não vejam com os olhos, nem ouçam com os ouvidos, nem entendam com o coração, nem se convertam, e eu os cure.
16 — ausente —
16 Mas bem-aventurados os vossos olhos, porque vêem, e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 — ausente —
17 Pois, em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes, e não o viram; e ouvir o que ouvis, e não o ouviram.
18 “Akiliinga, yambu te-ni rais-wit bo tanda sirim ung-ekaliinga pulele ekupu niambu piliai.
18 Ouvi, pois, vós a parábola do semeador.
19 Bo mare tanda sirim kene kupulanum-na mania purum kanumanga ⸤ung-pulele i-sipa mele:⸥ Yambu te-ni Pulu Yili yi nuim kingele molupa mélema nokulemáliinga ungele piliipa naa liilimú kene ulu-kísimanga pali ulu-pulele pelemú ⸤kur⸥ ale-ni omba langi-bo tanda sili numanuna pupa pelemúma walsekale torulupa wendu liilimú.
19 A todo o que ouve a palavra do reino e não a entende, vem o Maligno e arrebata o que lhe foi semeado no coração; este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Bo mare tanda sirim kene ku pirimna mania purum kanumanga ⸤ung-pulele i-sipa mele:⸥ Yambu mare aku-sílima molemele. Enini ungele piliiku walsekale sumbi-siku numanu siku piliiku liilimele.
20 E o que foi semeado nos lugares pedregosos, este é o que ouve a palavra, e logo a recebe com alegria;
21 Akiliinga-pe enini pulkanu naa munduku kene ungele layesele mindi piliiku molemele. Penga enini numanuna buni telemú kene mola enini Pulu Yili-nga ungele piliiku liiku molemele mele yambu lupama-ni kanuku kis piliiku kene ung-taka tonjuku teku kis-siku mindili silimele kene eninga piliilimili ungma munduku kelelemele.
21 mas não tem raiz em si mesmo, antes é de pouca duração; e sobrevindo a angústia e a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Bo mare tanda sirim kene kumbulu-sirkambu mele mulurumna mania purum kanumanga ⸤ung-pulele i-sipa mele:⸥ Yambu mare kepe aku-sílima molemele. Enini ungele piliilimili kene numanuna buni telemú bunima kene, méle pulele nosuku kene ‘Méle akuma-ni oliu liipa tapunjilimú tapunjumba.’ niku piliiku molemele uluma kene, kanu sili ulu mare wendu omba ung kanili topa nolemú kene ungele-ni ulu te naa tepa langi mong naa tolemú.
22 E o que foi semeado entre os espinhos, este é o que ouve a palavra; mas os cuidados deste mundo e a sedução das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Bo mare tanda sirim kene ma kaína mania purum ⸤kanumanga ung-pulele i-sipa mele:⸥ Yambu mare aku-sílima molemele. Enini ungele piliiku liiku kene ung-pulele piliiku konjulemele. Penga enini langi mong tolemele. Yambu mare kanumanga langi mong tokapu-angere mele topa, yambu marenga mong tokapu-yupuku mele topa, marenga mong tokapu-tilu mele topa, aku-sipa tolemú.
23 Mas o que foi semeado em boa terra, este é o que ouve a palavra, e a entende; e dá fruto, e um produz cem, outro sessenta, e outro trinta.
24 Yesos-ni ung-eku te wasie yambuma topa sipa kene nimba mele:
24 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O reino dos céus é semelhante ao homem que semeou boa semente no seu campo;
25 Akiliinga-pe yambuma uru piring kene yunga ele-tu yi te omba era-kis ⸤rais-wit mele era te⸥ akiliinga bo te wit-puniena tanda sipa kene kelepa purum.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou joio no meio do trigo, e retirou-se.
26 Kanu-kene bo kaíma ola omba wit-mong turum kene era-kisele kene wasie ola uringli mele mokeringa mulurum kanuring.
26 Quando, porém, a erva cresceu e começou a espigar, então apareceu também o joio.
27 Kanu-kene punie pulu yilinga kongun tinjili yima oku yunundu niku mele: “Auliele, nunga puniena langi-bo kaí te tanda naa sirinuye? Pe ekupu era-kisele nambi-sipa ola okumuye?” niring.
27 Chegaram, pois, os servos do proprietário, e disseram-lhe: Senhor, não semeaste no teu campo boa semente? Donde, pois, vem o joio?
28 Yunu-ni eninindu nimba mele: “Tena. Ele-tu yi te-ni era-bo kis akuma omba tanda sirim lam.” nirim.
28 Respondeu-lhes: Algum inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, pois, que vamos arrancá-lo?
29 Akiliinga-pe yunu-ni nimba mele: “Mólu. Era tíngi lem wit wasie pulu ukungínje.
29 Ele, porém, disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis com ele também o trigo.
30 Penga kamu wit liipu máku tomuláliinga ui wasie okulu molangli. Penga wit kamu liimulú enale wendu ombá kene na-ni wit kari leku linjingí yambumandu nimbu mele: “Ui era kalangi liiku oru toku máku toku kene, penga wit liiku nanga wit nosiliu lkuna máku toku nosai.” nimbú.” nirim.” nimba, Yesos-ni “Pulu Yili yi nuim kingele molupa yambuma nokulemú akili aku-sipa mele.” nirim.
30 Deixai crescer ambos juntos até a ceifa; e, por ocasião da ceifa, direi aos ceifeiros: Ajuntai primeiro o joio, e atai-o em molhos para o queimar; o trigo, porém, recolhei-o no meu celeiro.
31 Ung-eku te wasie yambuma topa sipa kene nimba mele:
31 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda que um homem tomou, e semeou no seu campo;
32 yunga puniena bo mundurum. Mastet-bo akili langi-bomanga pali yu aima wallú-mele-wele akiliinga-pe ola omba ai lelemú kene puniena molemú mélemanga pali yu aima auliele. Kamu ai lepa unji mele angiliimú kene kerama unji kanuna oku polamanga pelemelé. ⸤Pulu Yili yi nuim kingele molumba mele aku-sipa.⸥” nirim.
32 o qual é realmente a menor de todas as sementes; mas, depois de ter crescido, é a maior das hortaliças, e faz-se árvore, de sorte que vêm as aves do céu, e se aninham nos seus ramos.
33 Ung-eku te wasie yambuma topa sipa kene nimba mele:
33 Outra parábola lhes disse: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e misturou com três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Ung kanuma pali Yesos-ni yambumandu ung-eku mindi topa nirim. We-ung te eninindu sumbi-sipa naa nimba ung-eku mindi topa nirim.
34 Todas estas coisas falou Jesus às multidões por parábolas, e sem parábolas nada lhes falava;
35 Aku-sipa tirimeliinga kórunga-ui Pulu Yili-ni “Ninjui!” nimba ung nimba sirimuma piliipa yambuma nimba sirim yi te-ni ui nirim ung te kamu wendu urum. Akili i-sipa mele:
35 para que se cumprisse o que foi dito pelo profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a fundação do mundo.
36 ⸤Yesos-ni ung-eku akuma topa pora sipa kene,⸥ yu máku toku muluring yambuma mundupa kelepa lkundu purum kene yu lumbili anduli yima-ni yu mulurumna oku kene niku mele: “Puniena era-kis urum ung-ekaliinga ung-pulele oliu niku para si.” niring.
36 Então Jesus, deixando as multidões, entrou em casa. E chegaram-se a ele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Yunu-ni pundu topa nimba mele:
37 E ele, respondendo, disse: O que semeia a boa semente é o Filho do homem;
38 Puniele ma-koleale pali. Langi-bo kaíma yambu ‘Pulu Yili nanga yi nuim kingele mulupili.’ nilimeláliinga eninga numanumanga Pulu Yili-ni tápu-tepa molupa nokulemú yambuma. Era-bo akuma ulu-kísimanga pali ulu-pulele pelemú ⸤kuru⸥ akiliinga yambuma.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 Era-bo kis tanda sirim ele-tu yi akili ⸤kurumanga nuim⸥ depollale. Wit lkundu liiku máku tungí ena akili ma-kolea pora nimbá enale. Wit-monguma lkundu liingí yambuma mulú-koleana angkellama.
39 o inimigo que o semeou é o Diabo; a ceifa é o fim do mundo, e os celeiros são os anjos.
40 “Era-kísima liiku máku toku kene tepina kalemele mele ma-kolea pora nimbá enaliinga aku-sipa.
40 Pois assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim será no fim do mundo.
41 Mania Omba Mana-Yi Au Talurum Yili-ni yunga angkellama liipa mundumba, enini ‘Yambuma Pulu Yili-nga ungma naa piliiku, teku kis-siku molangi.’ nilimele yambuma pali kene, ulu-pulu-kis telemele yambuma pali kene, Pulu Yili-ni tápu-tepa molupa nokulemú yambuma mulungína wendu liiku máku toku kene,
41 Mandará o Filho do homem os seus anjos, e eles ajuntarão do seu reino todos os que servem de tropeço, e os que praticam a iniqüidade,
42 tepi auli nomba pelemú koleana suku toku mundungí, kanuna yambuma aima mindili noku kola teku mindili noku mulungí.
42 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Ena kanuna numanu sumbi nili yambuma eninga Lapa yi nuim kingele molupa nokulemú koleana ena talang pulimú mele enini aku-siku kanuna talang pupili mulungí.
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos, ouça.
44 ⸤Yesos-ni aku nimba kene kelepa nimba mele:⸥
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem, ao descobri-lo, esconde; então, movido de gozo, vai, vende tudo quanto tem, e compra aquele campo.
45 “Pulu Yili yi nuim kingele molupa yambuma nokulemú akili i-sipako:
45 Outrossim, o reino dos céus é semelhante a um negociante que buscava boas pérolas;
46 Kanu-kene sisipalé-kaí ku-moni aima pulele puli te kanupa kene, yu pupa yunga mélema pali taropu topa ku-moni yandu liipa kene sisipalé-kaí kanili taropu topa yandu liirim. ⸤Pulu Yili yi nuim kingele molumba mele aku-sipa.⸥” ⸤nirim.⸥
46 e encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo quanto tinha, e a comprou.
47 “Pulu Yili yi nuim kingele molupa yambuma nokulemú akili i-sipa meleko:
47 Igualmente, o reino dos céus é semelhante a uma rede lançada ao mar, e que apanhou toda espécie de peixes.
48 Walale aima peka lirim kene kunduku liiku no-numú kéluna nosuku kene, mania molku apuruku kaíma liiku wale-basket marenga liiku munduring akiliinga-pe kísima toku munduku kiliring.
48 E, quando cheia, puxaram-na para a praia; e, sentando-se, puseram os bons em cestos; os ruins, porém, lançaram fora.
49 “Ma-koleale pora nimbá enaliinga aku-sipako: Mulú-koleana angkellama oku kene, yambu teku kis-siku mulungíma kene yambu sumbi-siku molku kunjingíma kene liiku apuruku
49 Assim será no fim do mundo: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 yambu teku kis-siku mulungíma liiku tepi auli we nomba pelemú koleana toku suku mundungí, kanuna aima mindili noku kola teku mindili siku mulungí.” ⸤nirim.⸥
50 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 ⸤Ung-ekuma topa pora sipa kene Yesos-ni lumbili andúlima walsipa piliipa kene nimba mele:⸥
51 Entendestes todas estas coisas? Disseram-lhe eles: Entendemos.
52 Yunu-ni eninindu nimba mele: “Aku lem Pulu Yili-nga ung-manimanga puluma piliiku mani siku ung-bo tonjilimele yima-ni Pulu Yili yi nuim kingele molupa yambuma nokulemáliinga ungma mani sipu ung-bo tonjilimulu kene piliiku liiku molemele yima enini i-sipa mele: Lku pulu yi te-ni yunga méle kaí lupa-lupa nosilimáliinga méle konama kene méle uima kene wasie wendu liilimú.” nirim.
52 E disse-lhes: Por isso, todo escriba que se fez discípulo do reino dos céus é semelhante a um homem, proprietário, que tira do seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Yesos-ni ung-eku akuma topa pora sipa kene kolea kanili mundupa kelepa yu purum.
53 E Jesus, tendo concluído estas parábolas, se retirou dali.
54 Mundupa kelepa pupa kene yunga pulu-kolea ⸤Nasaret⸥ taon-na omba kene Juda-yambuma máku toku Pulu Yili-nga ungele piliiring lkuna lkundu pupa yambuma ung-bo tonjupa mani sirim kene piliikuliinga enini suru niku mini-wale munduku kene niku mele: “Yi ili yunga piliipa kungnjuliele kene yunga ulu-tondulu telemúmanga tondulale kene yu tena liirimuye?
54 E, chegando à sua terra, ensinava o povo na sinagoga, de modo que este se maravilhava e dizia: Donde lhe vem esta sabedoria, e estes poderes milagrosos?
55 Yu lkuma takurum yilinga málale móluye? Maria yunga anum naa molemúye? Jemis mene, Josep mene, Saimon mene, Judas mene, yunga anginipili móluye?
55 Não é este o filho do carpinteiro? e não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos Tiago, José, Simão, e Judas?
56 Yunga kimulupili pali oliu kene wasie naa molemuluye? ⸤Yu aima sika yi akili molemále.⸥ Aku lem yunga piliipa kungnjuliele kene yunga ulu-tondulu telemúmanga tondulale kene yu tena liirimuye?” niring.
56 E não estão entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 ⸤Aku-siku ungma niku⸥ yu ung nimba uluma tepa mulurum mele kanuku kis piliiku yunu-kene aima numanu kis piliiring.
57 E escandalizavam-se dele. Jesus, porém, lhes disse: Um profeta não fica sem honra senão na sua terra e na sua própria casa.
58 Kanu-kene yu ⸤ung nimba uluma tepa yu-yunu mulurum mele ‘Sika’ niku⸥ tondulu munduku naa piliiringeliinga yu kolea kanuna ulu-tondulu pulele naa tirim, koltale mendepolu tirim.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.