Atos 19
PULU YILI-NGA UNG KONALE (MUX) vs ARC
1 Yi Apollos kolea Akaya propinj pupaliinga akuna kolea-auli Korin mulupili,
1 E sucedeu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado por todas as regiões superiores, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Kanupa kene, enini walsipa kene nimba mele: “Eni ungele piliiring akili ‘Sika’ niku tondulu munduku piliiku kene Mini Kake Tiliele liiring mola móluye?” nirim. Enini pundu toku kene niku mele: “Mólu, Mini Kake Tili te molemú akili oliu naa piliilimulu.” niring.
2 disse-lhes: Recebestes vós já o Espírito Santo quando crestes? E eles disseram-lhe: Nós nem ainda ouvimos que haja Espírito Santo.
3 Aku-siku niring kilia piliipaliinga Poll-ni eninindu nimba mele: “Aku lem eni no nambi-siku liiringiye?” nirim. Enini niku mele: “Jon-ni nirim mele ungma piliipuliinga no liirimulu.” niring.
3 Perguntou-lhes, então: Em que sois batizados, então? E eles disseram: No batismo de João.
4 Poll-ni nimba mele: “Jon-ni yambumandu nimba mele: “Ulu-pulu-kisma munduku kelku numanu topele toku no liai.” nirimeliinga-pe ung ili mindi naa nirim. Ung te wasie nimba mele: “Aelepa ombá yi Yesos ‘Yunu sika ⸤Pulu Yili-ni enini tepa liinjipa nokupa konjumba yi liipa mundurum yili⸥.’ niku tondulu munduku piliangi.” nirim.” nimba Poll-ni aku-sipa nirim.
4 Mas Paulo disse: Certamente João batizou com o batismo do arrependimento, dizendo ao povo que cresse no que após ele havia de vir, isto é, em Jesus Cristo.
5 Aku-sipa nirim kene piliikuliinga, enini “Auli Yesos-nga yambuma molomulú.” niku Yesos-nga bili leku walsiku no liiring.
5 E os que ouviram foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Kanu-kene Poll-ni eninga ⸤pengíma⸥nga ambulurum kene enini muluringna Mini Kake Tiliele urum kene enini bo-ung lupa-lupa naa piliiringma leku, Auliele-ni “Ninjai!” nimba ung nimba sirimuma piliiku yambuma niku siring.
6 E, impondo-lhes Paulo as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo; e falavam línguas e profetizavam.
7 Aku-siku tiring yi engkaki-rurepu mele muluring.
7 Estes eram, ao todo, uns doze varões.
8 Poll Epesas molupa kene, Juda-yambuma liiku máku toku Pulu Yili-nga ungele piliiring lkuna pupaliinga, Pulu Yili yi nuim kingele molupa mélema pali nokumba akili mele mundu-mong naa tepa tondulu mundupa nimba sirim. ‘Enini aima piliiku ‘Sika’ niku piliangi.’ nimba kaliimbu yupuku aku-sipa nimba sipa enini-kene tombulku niku we muluring.
8 E, entrando na sinagoga, falou ousadamente por espaço de três meses, disputando e persuadindo-os acerca do Reino de Deus.
9 Akiliinga-pe Juda-yambu mare-ni karaye teku ungele liiku su siku, “Ung ili gólu tokum naa piliamili.” niku, yambuma piliiku molangi “Poll-ni ung nikem akuma nimba kis-sikem.” niku ung-taka tunjuring. Aku-siku tiring kilia Poll-ni enini mundupa kelepa purum. Enini mundupa kelepa kene yunu-ni Yesos-nga lumbili anduli yambu kanuma liipa memba pupaliinga, Tairenas-ni lku nukurum kanuna pupa taki-taki ung nimba sipa, yambuma-kene tombulku ni-pui-upui teku muluring.
9 Mas, como alguns deles se endurecessem e não obedecessem, falando mal do Caminho perante a multidão, retirou-se deles e separou os discípulos, disputando todos os dias na escola de um certo Tirano.
10 Aku-siku teku molangi punie tale omba purum kanu-kene Juda-yambuma kepe yambu-lupa kolea Esia propinj muluring kanuma pali Auliele-nga ungele piliiring.
10 E durou isto por espaço de dois anos, de tal maneira que todos os que habitavam na Ásia ouviram a palavra do Senhor Jesus, tanto judeus como gregos.
11 Pulu Yili-ni Poll liipa tapunjurum kene ulu-tondulu aima lupa-lupa kanu mele mare tirim.
11 E Deus, pelas mãos de Paulo, fazia maravilhas extraordinárias,
12 Poll-ni kongun tembandu yunga mulumbale panjurum-ma yambu kanuma sirim kene liiku meku puku kuru turum yambuma simbi tunjuring kene eninga kuru turum-ma pora nimba, eninga numanuna kuru muluring kanuma oku wendu puring.
12 de sorte que até os lenços e aventais se levavam do seu corpo aos enfermos, e as enfermidades fugiam deles, e os espíritos malignos saíam.
13 Juda-yi mare anduku yambumanga numanuna kuruma toku makuruku “Wendu pai!” niku ku-moni kongun anduku tiring. Enini mare Auli Yesos-nga bili leku walsiku kuruma ‘Oku wendu pai.’ ningíndu i-siku niring: “Poll-ni ung-mani silimú yi Yesos-nga bili lepu walsipu kene ‘Eni oku wendu pai.’ nikimulu.” niring.
13 E alguns dos exorcistas judeus, ambulantes, tentavam invocar o nome do Senhor Jesus sobre os que tinham espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Yi Sipa yunga malupili angere yupuku-guli aku-siku tiring. Sipa yunu Pulu Yili popu tunjuring yimanga yi-auli te. Yi akiliinga malupili-ni aku-siku Yesos-nga bili leku walsiku kurumandu “Oku wendu pai!” niring kene
14 Os que faziam isto eram sete filhos de Ceva, judeu, principal dos sacerdotes.
15 — ausente —
15 Respondendo, porém, o espírito maligno, disse: Conheço a Jesus e bem sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 — ausente —
16 E, saltando neles o homem que tinha o espírito maligno e assenhoreando-se de dois, pôde mais do que eles; de tal maneira que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Penga Epesas taon-na muluring Juda-yambuma kene yambu-lupama kene ulu-pulu wendu urum akili piliiku kene enini mini-wale munduku, Auli Yesos-nga bili paka tonjuku yunu kape niring.
17 E foi isto notório a todos os que habitavam em Éfeso, tanto judeus como gregos; e caiu temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Akiliinga, yambu pulele uinga Yesos ‘Yunu sika.’ niku tondulu munduku piliiring yambu kanuma-ni ulu kanili wendu urum kene oku uinga ulu-pulu-kis tiringma niku para siring.
18 Muitos dos que tinham crido vinham, confessando e publicando os seus feitos.
19 Aku-siku tiringimanga yambu mare uinga kuru ála toku teku kis-siring yambu kanuma-ni yambuma kanuku molangi eninga ála turing bukma pali tepina kaluring. Buk kaluring akumanga ku-moni purum mele ku-sillipa pipti-tausen aku-sipa mele purum.
19 Também muitos dos que seguiam artes mágicas trouxeram os seus livros e os queimaram na presença de todos, e, feita a conta do seu preço, acharam que montava a cinquenta mil peças de prata.
20 Aku-sipaliinga Auliele-nga ungeliinga tondulale-ni ulu-pulu-kis kanuma topa mania mundurum kilia ungele tondulu pupa koleamanga pali pupa kapula tinjirim.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia poderosamente e prevalecia.
21 Ulu kanuma pali uinga tiring kene penga Poll-ni numanale-ni piliipaliinga ‘Kolea Masedonia propinj pupu kolea Akaya propinj pupu kene, kolea-auli Jerusallem pumbu. Jerusallem pupu kene, penga kolea-auli Rom pumbu.’ nimba piliirim.
21 E, cumpridas estas coisas, Paulo propôs, em espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia, dizendo: Depois que houver estado ali, importa-me ver também Roma.
22 Poll yunu liiku tapunjuring yi kanumanga Timoti kene Erastas-sele “Kolea Masedonia pale.” nimba liipa mundupaliinga yunu ena marenga kolea Esia propinj we mulurum.
22 E, enviando à Macedônia dois daqueles que o serviam, Timóteo e Erasto, ficou ele por algum tempo na Ásia.
23 Ena akumanga Epesas taon kanuna Auliele-nga temani kaiéle toku siringeliinga buni auli te wendu urum. Wendu urum akili i-sipa mele:
23 Naquele mesmo tempo, houve um não pequeno alvoroço acerca do Caminho.
24 Yi te, yunga bili Demitrias, yunu-ni ku-moni méle taropu tombandu yambuma-ni eninga pulu-yili niku popu turing pulu-ambu gólu tuli Atemis-mele ku-sillipa-ni mélema tepa mimi tepa nosupa ku-moni liirim. Ambu-mele ku-sillipa-ni tili mélema ‘eninga pulu-ambale’ niku lkumanga angnjiku popu tungíndu taropu toku liiringeliinga Demitrias ku-moni pulele liipaliinga yunga kongun tinjiring yima méle pulele kalurum.
24 Porque um certo ourives da prata, por nome Demétrio, que fazia, de prata, nichos de Diana, dava não pouco lucro aos artífices,
25 Yi kanili-ni yunga kongun tinjiring yima kene gólu tuli pulu-ambu Atemis-nga kongun lupa-lupama tinjiring yima kene “Eni wai.” nimbaliinga, liipa máku topa kene nimba mele: “Yima, pulu-ambu Atemis-mele ku-sillipa-ni mélema tepu mimi tepuliinga, ku-moni aima auli-tepu liilimulu.
25 aos quais, havendo-os ajuntado com os oficiais de obras semelhantes, disse: Varões, vós bem sabeis que deste ofício temos a nossa prosperidade;
26 Yi Poll akili-ni ung nilimále-ni yambu pulele kundi topa wendu liilimú akili eni piliiku kanolemele. Yunu-ni nimba mele: “Kíli-ni teku mimi telemele pulu-yambu akuma gólu toku telemele.” nilimú ungele mindi Epesas taon-na yambuma kene kolea Esia propinj pali kepe yambuma piliiku liiku yunu lumbili pulimelé.
26 e bem vedes e ouvis que não só em Éfeso, mas até quase em toda a Ásia, este Paulo tem convencido e afastado uma grande multidão, dizendo que não são deuses os que se fazem com as mãos.
27 Yunu-ni nilimú ungele-ni oliunga ku-moni kongunale mindi topa mania naa mundunjumba. ‘Pulu-ambale’ nimbu popu tunjuli ambu Atemis molemú popu tolemulu kuru-tamandu lkuli kepe yambuma-ni “Akili ulu te mólu.” niku kanuku kis piliingí. Atemis yunu kepe yunga bili aima ola-kilia molemále topa mania mundunjumba tekem. Poll-ni temani kanili we topa mulúm lem kolea Esia propinj kepe we-koleamanga pali kepe pulu-ambu akili popu toku bi paka tonjilimele akili munduku kilingí lem.” nirim.
27 Não somente há o perigo de que a nossa profissão caia em descrédito, mas também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja estimado em nada, vindo a majestade daquela que toda a Ásia e o mundo veneram a ser destruída.
28 Enini ung kanili piliikuliinga aima arerembi kolku kene nangale toku kene niku mele: “Oliu Epesas yambumanga pulu-ambu Atemis aima lakupa olandupale molemú.” niring.
28 Ouvindo isto, encheram-se de ira e clamaram, dizendo: Grande é a Diana dos efésios!
29 Aku-siku niring kene yambuma pali nangale toku sukundu-sukundu lkisiku oku liiku máku toku kene, Gayas kene Aristakas-sele ambolku liiku meku puku, eninga liiku máku turing kolea akuna puring. Yi kanusele elsele kolea Masedonia propinj yisele, Poll-kene wasie tapú-toku anduring.
29 E encheu-se de confusão toda a cidade, e unânimes correram ao teatro, arrebatando a Gaio e a Aristarco, macedônios, companheiros de Paulo na viagem.
30 Poll enini liiku máku turing akuna ung nimbá pumba tirimeliinga-pe Yesos-nga lumbili anduli yambuma-ni “Mólu.” niring.
30 E, querendo Paulo apresentar-se ao povo, não lho permitiram os discípulos.
31 Kolea Esia propinj yi-nuim mare Poll-kene toku kupula kanuring yima-ni kepe niku mundukuliinga niku mele: “Poll nu liiku máku tokomele akuna aima naa pui.” niring.
31 Também alguns dos principais da Ásia, que eram seus amigos, lhe rogaram que não se apresentasse no teatro.
32 Máku turing yambuma eninga numanu-bóli naa pirim kilia enini topa kelep mundurum. Enini nangale toku, ung lupa-lupama niring. Yambu pulele-ni enini liiku máku turing akiliinga pulele naa piliiring.
32 Uns, pois, clamavam de uma maneira, outros, de outra, porque o ajuntamento era confuso; e os mais deles não sabiam por que causa se tinham ajuntado.
33 Juda-yambuma-ni eninga yi-nuim Alleksenda yambu muluringna suku-singina liiku munduring. Kanu-kene yunu “Ung te niambu.” nimbaliinga ki ola mundupa, ung te nimbá tirim.
33 Então, tiraram Alexandre dentre a multidão, impelindo-o os judeus para diante; e Alexandre, acenando com a mão, queria dar razão disto ao povo.
34 Akiliinga-pe enini ‘Yunu ⸤Atemis popu naa tolemú⸥ Juda-yi te.’ niku piliiku kene enini nangale toku kene niku mele: “Atemis yunu oliu Epesas-yambuma nokulemú pulu-ambu auliele.” niku molangi ena-mong tale omba purum.
34 Mas, quando conheceram que era judeu, todos unanimemente levantaram a voz, clamando por espaço de quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Kanu-kene Epesas taon-na yi-kuskusele ola angiliipaliinga “Ung naa niai!” nirim. Yambuma táka-niku muluring kene yunu-ni nimba mele: “Epesas-yi namelé, oliu kolea Epesas yambuma-ni pulu-ambu auli Atemis molemú kuru-tamandu lkuli oliunga taon-na angiliimále kene akuna yunu-mele ku-mulálena mania urum ku-mulú akili angiliimú-sele oliu-ni nokulemulú, yambu nae-ni naa kanolemúye?
35 Então, o escrivão da cidade, tendo apaziguado a multidão, disse: Varões efésios, qual é o homem que não sabe que a cidade dos efésios é a guardadora do templo da grande deusa Diana e da imagem que desceu de Júpiter?
36 Akiliinga, yambu te-ni “Gólu tokomele.” kapula naa ningí akiliinga eni táka-niku molku ulu te lkisiku naa teai.
36 Ora, não podendo isto ser contraditado, convém que vos aplaqueis e nada façais temerariamente;
37 Andi yi meku úngi-seleni ulu te teku kis naa sikulu, oliunga pulu-ambale ung-taka tonjukulu yunga kuru-tamandu lkuna méle te wa naa lííngli akiliinga-pe we meku úngi.
37 porque estes homens que aqui trouxestes nem são sacrílegos nem blasfemam da vossa deusa.
38 Demitrias kene yunga kongun-yima kene eni yambu te kene ung te pimu lem kapula, kot ena te wendu ombá kene kot tenjangi, gapman-yi-auli kiapma-ni kot-na kapula liiku sumbi sinjingí.
38 Mas, se Demétrio e os artífices que estão com ele têm alguma coisa contra alguém, há audiências e há procônsules; que se acusem uns aos outros.
39 ‘Ung mare wasie niamili.’ niku pilííngi lem yambu máku tungí ena tenga-lupa niku sumbi sangi.
39 Mas, se alguma outra coisa demandais, averiguar-se-á em legítimo ajuntamento.
40 Ekupu we máku toku ele teku ung pulele tombulku niku nangale tokomelaliinga oliu-kene mong pemba. Kiapma-ni oliu ekupu ulu-pulu tekemulaliinga kot tenjilkemelanje oliu kot-na ung te pundu topu kene nimulú kupulanum te naa lelka. Tekemulaliinga pulu te naa pekemu-na we tekemulu.” nirim.
40 Na verdade, até corremos perigo de que, por hoje, sejamos acusados de sedição, não havendo causa alguma com que possamos justificar este concurso.
41 Aku-sipa nimbaliinga, taon-na kuskusele-ni yambu kanumandu “Bulu-bale niku pai!” nirim kene piliiku liikuliinga puring.
41 E, tendo dito isto, despediu o ajuntamento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.