1 Reis 18
Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs ARC
1 Aruem dughiar ruarimɨn iti, ezɨ an dughiar namba 3ɨn azenimɨn, Ikiavɨra Itir God kamaghɨn Elaija mɨgei, “Nɨ mangɨ Atrivim Ahapɨn ganigh, eghtɨ kɨ uam amozim amadaghtɨ a izam.”
1 E sucedeu que, depois de muitos dias, a palavra do Senhor veio a Elias no terceiro ano, dizendo: Vai e mostra-te a Acabe, porque darei chuva sobre a terra.
2 Ezɨ Elaija dɨkavigha Ahap bagha ghu. Dughiar kamɨn, Samariaba dagheba bar puvatɨ.
2 E foi Elias mostrar-se a Acabe; e a fome era extrema em Samaria.
3 Atrivim Ahap, faragha uabɨn ganasa Obadia bagh akam amada. Obadia a gumazir atrivimɨn dɨpenimɨn garim. Obadia Ikiavɨra Itir Godɨn ziam fa bar an apengan iti.
3 E Acabe chamou a Obadias, o mordomo. (Obadias temia muito ao Senhor ,
4 Dughiar Atrivir Amizim Jesebel Ikiavɨra Itir Godɨn akam inigha izir gumazibav sozi me ariaghɨrimɨn, Obadia akam inigha izir gumazir 100pla inigha, me isa dagɨar torir ekiabar me monge. A 50pla isa torir mamɨn me muegha, egha 50pla isa torir mamɨn me monge. Egha a dagheba ko dɨpaba me ganɨga men gara iti.
4 porque sucedeu que, destruindo Jezabel os profetas do Senhor , Obadias tomou cem profetas, e de cinquenta em cinquenta os escondeu, numa cova, e os sustentou com pão e água.)
5 Ezɨ Obadia Ahap bagha izezɨ, Ahap kamaghɨn a mɨgei, “Ga kantrin danganiba bar dar mangɨva, tintinibar danganir mozir dɨpaba faragha ikeziba ko, daghurir muziarir dɨpaba faragha ikeziba bar adar mangam. Egh ga ti danganir kamɨn dadaba buriam, eghtɨ hoziaba ko donkiba dar amam. Dadaba ikɨtɨ, en hoziaba ko donkiba arɨmɨghiran kogham.”
5 E disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água e a todos os rios; pode ser que achemos erva, para que em vida conservemos os cavalos e mulas e não estejamos privados dos animais.
6 Egha aning kantrin aven danganiba amɨsefe, Ahap tamɨn mangɨ dadaba buritɨ, Obadia tamɨn mangɨ dadaba buriam. Egha aning ghu.
6 E repartiram entre si a terra, para passarem por ela; Acabe foi à parte por um caminho, e Obadias também foi à parte por outro caminho.
7 Obadia zuima, Elaija iza tuavimɨn a bato. Ezɨ Obadia an ganigha fogha, uan guam isa nguazim gatɨgha Elaijan ziam fe. Egha a kamaghɨn an azara, “Elaija, nan gumazir ekiam, kar nɨrara?”
7 Estando, pois, Obadias já em caminho, eis que Elias o encontrou; e, conhecendo-o ele, prostrou-se sobre o seu rosto e disse: És tu o meu senhor Elias?
8 Ezɨ Elaija kamaghɨn an akam ikaragha ghaze, “Are, kɨ Elaija. Nɨ ua mangɨ Atrivim Ahap kamaghɨn a mɨkɨm suam, Elaija izegha gɨfa.”
8 E disse-lhe ele: Eu sou; vai e dize a teu senhor: Eis que aqui está Elias.
9 Ezɨ Obadia kamaghɨn an azara, “Gumazir ekiam, kɨ bar arazir kurar manam gamizɨ, Atrivim Ahap na mɨsueghtɨ kɨ aremeghasa nɨ ifonge?
9 Porém ele disse: Em que pequei, para que entregues teu servo na mão de Acabe, para que me mate?
10 Ikiavɨra Itir God, nɨn Godɨn zurara itimɨn ziamɨn, kɨ bar guizbangɨra mɨgei, atrivim ua nɨn ganasa bar ifongegha, nguazir kamɨn danganiba bar nɨ buria nɨ bagha gari. Eghtɨ kantrin tamɨn gumazir dapanitam kamagh mɨkɨm suam, nɨ an kantrin itir puvatɨ, egha Ahap akar gavgavimɨn gumazir dapanibav gɨa ghaze, nɨ itir puvatɨ. Eghtɨ Ahap kamaghɨn guizbangɨra darɨgh mɨkɨm suam, nɨ itir puvatɨ.
10 Vive o Senhor , teu Deus, que não houve nação nem reino aonde o meu senhor não mandasse em busca de ti; e dizendo eles: Aqui não está, então, ajuramentava os reinos e as nações, se eles te não tinham achado.
11 Ezɨ datɨrɨghɨn nɨ ifueghtɨ, kɨ mangɨ atrivim mɨkɨm suam, Elaija ua izegha gɨfa. Kɨ kamaghɨn damuan bar aghua.
11 E, agora, dizes tu: Vai, dize a teu senhor: Eis que aqui está Elias.
12 Kɨ nɨ ateghtɨ, Ikiavɨra Itir Godɨn Duam ti nɨ inigh danganir kɨ fozir puvatɨzimɨn mangan maraghe. Eghtɨ Atrivim Ahap izɨ nɨ buri nɨn apighan kogh, nan atar na mɨsueghtɨ kɨ aremegham. Nɨ na amangan markɨ. Markiam. Guizbangɨra, kɨ igiamra ikia zurara Ikiavɨra Itir Godɨn apengan ikia, an ziam fa iza datɨrɨkɨn. Kamaghɨn amizɨ, nɨ nan apangkufigh.
12 E poderia ser que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te tomasse, não sei para onde, e, vindo eu a dar as novas a Acabe, e não te achando ele, me mataria; porém eu, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 Egha Jesebel Ikiavɨra Itir Godɨn akam inigha izir gumazibav soghezɨ me ariaghirir dughiamɨn, kɨ 100plan akam inigha izir gumaziba dagɨar torir ekiabar me monge. Kɨ 50pla mozir igharazimɨn me mongegha, 50pla mozir igharazimɨn me monge. Egha kɨ dagheba ko dɨpaba me ganɨga men gara iti. Nɨ ti ingangarir aghuir kɨ amizir kam gɨfos, o?
13 Porventura, não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do Senhor , como escondi a cem homens dos profetas do Senhor , de cinquenta em cinquenta, numas covas, e os sustentei com pão e água?
14 Ezɨ datɨrɨghɨn nɨ kamaghɨn ifonge, kɨ mangɨ atrivim mɨkɨm suam, Elaija ua izegha gɨfa. Egh kɨ nɨ mɨkemezɨ moghɨn damightɨ, atrivim gɨn izɨ nɨn apighan kogh na mɨsueghtɨ kɨ aremegham.”
14 E, agora, dizes tu: Vai e dize a teu senhor: Eis que aqui está Elias; ele me mataria.
15 Ezɨ Elaija a ikaragha ghaze, “Nɨ atiatingan markɨ. Kɨ Ikiavɨra Itir Godɨn Gavgaviba Bar Itimɨn ingangarir gumazim, a zurara ikia mamaghɨra itim. Ezɨ an ziamɨn kɨ ghaze, bar guizbangɨra, Ahap aruer kamɨn nan ganam.”
15 E disse Elias: Vive o Senhor dos Exércitos, perante cuja face estou, que deveras hoje me mostrarei a ele.
16 Ezɨ Obadia ghua, Atrivim Ahap bativasa ghua a batogha, kamaghɨn a mɨgei, “Elaija ua izegha gɨfa.” Ezɨ Ahap dɨkavigha Elaija bativasa zui.
16 Então, foi Obadias encontrar-se com Acabe e lho anunciou; e foi Acabe encontrar-se com Elias.
17 Egha Ahap an garavɨra a mɨgɨa ghaze, “Datɨrɨghɨn, kɨ nɨn apigha gɨfa. Nɨn osɨmtɨzim bangɨn, Israelia osɨmtɨzir ekiam ini.”
17 E sucedeu que, vendo Acabe a Elias, disse-lhe Acabe: És tu o perturbador de Israel?
18 Ezɨ Elaija kamaghɨn Ahapɨn akam ikaragha ghaze, “Nɨ ifari. Ia Ikiavɨra Itir Godɨn Akar Gavgaviba batoke, egha aser Balbar ziaba fe. Kamaghɨn amizɨ, kar nɨn afeziamɨn adarazi ko ian osɨmtɨzim. Nan osɨmtɨzim puvatɨ.
18 Então, disse ele: Eu não tenho perturbado a Israel, mas tu e a casa de teu pai, porque deixastes os mandamentos do Senhor e seguistes os baalins.
19 Nɨ datɨrɨghɨn Israelian gumazamiziba bagh akam amadaghtɨ, me izɨ Karmelɨn Mɨghsɨamɨn na bativam. Egh nɨ uaghan asem Balɨn akam inigha izir gumazir 450pla, ko aser amizim Aseran akam inigha izir gumazir 400pla inigh izɨ. Kar Atrivir Amizim Jesebel akuaghapir akam inigha izir gumaziba.”
19 Agora, pois, envia, ajunta a mim todo o Israel no monte Carmelo, como também os quatrocentos e cinquenta profetas de Baal e os quatrocentos profetas de Aserá, que comem da mesa de Jezabel.
20 Ezɨ Ahap Israelian gumazamiziba ko akam inigha izir gumazir ifavariba bar moghɨra men diazɨ, me ghua Karmelɨn Mɨghsɨamɨn uari akufa.
20 Então, enviou Acabe os mensageiros a todos os filhos de Israel e ajuntou os profetas no monte Carmelo.
21 Ezɨ Elaija ghua gumazamizibar boroghɨn tughav ikia, kamaghɨn mɨgei, “Ia gumazamizir nɨghnɨzir pumuning itiba, ia manadɨzoghɨn nɨghnɨzir vamɨra ikiam? Egh Ikiavɨra Itir God, a guizbangɨra God, ia anarɨra an ziam fam. Eghtɨ Bal a guizbangɨra God, ia anarɨra an ziam fam.” Ezɨ gumazamiziba tong akatam ikarazir puvatɨ. Bar puvatɨ.
21 Então, Elias se chegou a todo o povo e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o; e, se Baal, segui-o. Porém o povo lhe não respondeu nada.
22 Ezɨ Elaija me mɨgɨa ghaze, “Ikiavɨra Itir Godɨn akam inigha izir gumazitam ua itir puvatɨ. Kɨ uabɨra iti. Ezɨ asem Balɨn akam inigha izir gumazir 450pla iti.
22 Então, disse Elias ao povo: Só eu fiquei por profeta do Senhor , e os profetas de Baal são quatrocentos e cinquenta homens.
23 Ia bulmakaun apurir igiar pumuning inigh na bagh izɨ. Eghtɨ Balɨn akam inigha izir gumaziba uari bagh bulmakaun kamningɨn tam inigh. Egh a mɨsuegh an aghoregh ofa damusɨ, a isi ofa gamir dakozimɨn dazibagh isɨn anetɨgh. Egh avim a darɨghan markɨ. Eghtɨ kɨ uaghan bulmakaun igharazim inigh ofa damuamin arazimɨn a damuam. Egh kɨ uaghan avim a datɨghan kogham.
23 Deem-se-nos, pois, dois bezerros, e eles escolham para si um dos bezerros, e o dividam em pedaços, e o ponham sobre a lenha, porém não lhe metam fogo, e eu prepararei o outro bezerro, e o porei sobre a lenha, e não lhe meterei fogo.
24 Eghtɨ ia uan asem Bal ko mɨkɨm an dɨm, eghtɨ kɨ Ikiavɨra Itir God ko mɨkɨm an dɨmam. Eghtɨ godɨn manam en azangsɨzim baregh avim amadaghtɨ, a izighirɨ ofan kamɨn isightɨ, e bar fogh suam, a guizbangɨra God.”
24 Então, invocai o nome do vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor ; e há de ser que o deus que responder por fogo esse será Deus. E todo o povo respondeu e disse: É boa esta palavra.
25 Ezɨ Elaija kamaghɨn Balɨn akam inigha izir gumazibav gɨa ghaze, “Ia avɨraseme, kamaghɨn amizɨ ia faragh mangɨ, uan bulmakau amɨsevegh a mɨsuegh aneghoregh, a isɨ ofa gamir dakozim darɨgh. Egh avim arɨghan markɨ. Egh ia uan asem ko mɨkɨm an diaghtɨ an avim amadaghtɨ, a izighirɨ ofan kamɨn isi.”
25 E disse Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós um dos bezerros, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome do vosso deus, e não lhe metais fogo.
26 Ezɨ asem balɨn akam inigha izir gumaziba, bulmakaun gumazamiziba inigha izezir kamningɨn mam ini. Egha ofa damuasa bizibar kɨri. Egha me mɨzaraghara asem Bal ko mɨgɨa, an dɨa ghua aruer arɨzimɨn tu. Me kamaghɨn dɨa mɨgɨa ghaze, “Bal, nɨ en dɨmdiam baraghasa e ifonge.” Ezɨ me dɨa mɨgeir mɨgɨrɨgɨabar ikarvaziba pu. Bar puvatɨ. Me onger akaba banga, igha uari akura ofa gamir dakozir gumaziba ingarizir kam gighuagha rui.
26 E tomaram o bezerro que lhes dera e o prepararam; e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até ao meio-dia, dizendo: Ah! Baal, responde-nos! Porém nem havia voz, nem quem respondesse; e saltavam sobre o altar que se tinha feito.
27 Egha aruer arɨzimɨn Elaija kamaghɨn me dɨpova ghaze, “Ia amɨrvaghan markɨ. Kar ti godra. Ia tong mɨghɨgh a ko ua mɨkɨm. A ti bizitam gɨnɨghnɨgha iti, o a ti daviasa ghu, egha ian dɨmdiam baraghizir puvatɨ. A bizir igharazibagh amuama, o a ti nguibar igharazitamɨn ghughama. O, a ti akuama, kamaghɨn amizɨ ia a gaghuragh.”
27 E sucedeu que, ao meio-dia, Elias zombava deles e dizia: Clamai em altas vozes, porque ele é um deus; pode ser que esteja falando, ou que tenha alguma coisa que fazer, ou que intente alguma viagem; porventura, dorme e despertará.
28 Ezɨ akam inigha izir gumaziba pamtemɨn dia, egha afuaba ko mɨdorozir sababa inigha uan asemɨn ziam fer arazibar gɨn ghua, uari uan namnaba aghori. Ezɨ ghuziba men namnabar emɨra izaghiri.
28 E eles clamavam a grandes vozes e se retalhavam com facas e com lancetas, conforme o seu costume, até derramarem sangue sobre si.
29 Me mati gumazir onganibar mɨn dia ghuavɨra itima, guaratɨzimɨn ofa damuamin dughiam oto. Ezɨ men dɨmdɨar ararebar ikarvaziba puvatɨ, ezɨ bizitam bar otozir puvatɨ. Bar puvatɨ.
29 E sucedeu que, passado o meio-dia, profetizaram eles, até que a oferta de manjares se oferecesse; porém não houve voz, nem resposta, nem atenção alguma.
30 Ezɨ datɨrɨghɨn Elaija kamaghɨn gumazamizibav gei, “Ia nan boroghɨra izɨ.” Ezɨ me bar iza uari akuvagha an ekɨaru. Ezɨ Elaija uam Ikiavɨra Itir Godɨn ofa gamir dakozim akɨri, gumaziba fomɨram a gasɨghasɨki.
30 Então, Elias disse a todo o povo: Chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele; e reparou o altar do Senhor , que estava quebrado.
31 A ofa gamir dakozimɨn ingarasa 12plan dagɨaba ini. Dagɨar kaba, dar dɨbobonim, men inazir afeziam Jekopɨn otarir 12plan otivizir ababanim gami. Fomɨra Ikiavɨra Itir God kamaghɨn Jekop mɨkeme, “Gumazamiziba ziar kam Israel nɨ darɨgham.”
31 E Elias tomou doze pedras, conforme o número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual veio a palavra do Senhor , dizendo: Israel será o teu nome.
32 Egha Elaija dagɨar kaba inigha Ikiavɨra Itir God bagha ofa damuamin dakozimɨn ingari. An ofa gamir dakozimɨn ingarigha gɨvagha, egha afemozir mam gɨkua dakozim gighui. Afemozir kam, me 14 litan dɨpam a gingeghtɨ a izɨvagham.
32 E com aquelas pedras edificou o altar em nome do Senhor ; depois, fez um rego em redor do altar, segundo a largura de duas medidas de semente.
33 Egha Elaija daziba inigha ofa gamir dakozim gatɨgha, bulmakaun tuziba aghoregha da isa dazibagh isɨn arɨki.
33 Então, armou a lenha, e dividiu o bezerro em pedaços, e o pôs sobre a lenha,
34 Egha a kamaghɨn gumazamizibav gei, “Ia 4plan mɨner dɨpar izeveziba inigh izɨ ofan asɨzir tuziba ko dazibagh isɨn dagh ingegh.” Me amigha gɨvazɨ, a me mɨkemezɨ me uam ami. Ezɨ me uam amigha gɨvazɨ, a ua me mɨkemezɨ me uam ami. Ezɨ me kamaghɨn ami.
34 e disse: Enchei de água quatro cântaros e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha. E disse: Fazei-o segunda vez; e o fizeram segunda vez. Disse ainda: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez,
35 Ezɨ dɨpam ofa gamir dakozimɨn mɨriamɨn emɨra uaghira afemozir kam gizɨfa.
35 de maneira que a água corria ao redor do altar, e ainda até o rego encheu de água.
36 Egha bar guaratɨzimɨn, ofa damuamin dughiamra, akam inigha izir gumazim Elaija ofa gamir dakozim boroghɨn ghugha kamaghɨn God ko mɨgei, “O Ikiavɨra Itir God, nɨ Abraham ko Aisak ko Israelɨn God, kɨ kamaghɨn ifonge, nɨ datɨrɨghɨn gumazamiziba kamaghɨn men akagh, nɨ uabɨra Israelian God. Egh nɨ uaghan kamaghɨn men akagh suam, kɨ nɨn ingangarir gumazim, egha nɨn akamra gɨn ghua bizir kaba bar dagh ami.
36 Sucedeu, pois, que, oferecendo-se a oferta de manjares, o profeta Elias se chegou e disse: Ó Senhor , Deus de Abraão, de Isaque e de Israel, manifeste-se hoje que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo, e que conforme a tua palavra fiz todas estas coisas.
37 O Ikiavɨra Itir God, nɨ nan dɨmdiam baregh, egh kɨ nɨn azarazɨ moghɨn damu, eghtɨ gumazamizir kaba fogh suam, nɨrara guizbangɨra Ikiavɨra Itir God, egh nɨ men navir averiabar amightɨ, me ua nɨ bagh izɨ.”
37 Responde-me, Senhor , responde-me, para que este povo conheça que tu, Senhor , és Deus e que tu fizeste tornar o seu coração para trás.
38 Ezɨ Ikiavɨra Itir God avim amadazɨ, a izaghira ofan bar isia mɨghɨrir kam bar an isia, daziba ko ofa gamir dakozimɨn dagɨaba, ko nguazir mɨnemeniar an mɨriamɨn itim sara isi. Ezɨ afemozimɨn itir dɨpam uaghan bar dake.
38 Então, caiu fogo do Senhor , e consumiu o holocausto, e a lenha, e as pedras, e o pó, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Ezɨ gumazamiziba kamaghɨn ganigha, uari isa nguazimɨn uari akunigha kamaghɨn dɨa mɨgei, “Ikiavɨra Itir God, a uabɨra guizbangɨra God! Ikiavɨra Itir God, a uabɨra guizbangɨra God!”
39 O que vendo todo o povo, caiu sobre os seus rostos e disse: Só o Senhor é Deus! Só o Senhor é Deus!
40 Ezɨ gɨn Elaija kamaghɨn me mɨgei, “Ia dɨkavigh Balɨn akam inigha izir gumaziba bar moghɨra men suikigh. Ia men tav ateghtɨ an arɨmangan markɨ!” Ezɨ me akam inigha izir gumazir ifavarir kabar suighizɨ, Elaija me inigha Kisonɨn Daghurimɨn mɨriamɨn uaghirɨgha me mɨsoghezɨ, me ariaghire.
40 E Elias lhes disse: Lançai mão dos profetas de Baal, que nenhum deles escape. E lançaram mão deles; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom e ali os matou.
41 Me danganir kamɨn ikiavɨra ikiava, Elaija kamaghɨn Ahap mɨgei, “Nɨ zuamɨra mangɨ egh damɨ. Kɨ amozir ekiam barazi, a iza nɨdi.”
41 Então, disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque ruído há de uma abundante chuva.
42 Ezɨ Ahap ghuava api. Ezɨ Elaija uan ingangarir gumazim ko Karmelɨn Mɨghsɨar orazimɨn ghuavanabo. Egha Elaija uan guam aviragha uan tevimningɨn tizim gatɨ.
42 E Acabe subiu a comer e a beber; mas Elias subiu ao cume do Carmelo, e se inclinou por terra, e meteu o seu rosto entre os seus joelhos.
43 Egha kamaghɨn uan ingangarir gumazim mɨgei, “Nɨ munagh mangɨ ongarimɨn gan.”
43 E disse ao seu moço: Sobe agora e olha para a banda do mar. E subiu, e olhou, e disse: Não há nada. Então, disse ele: Torna lá sete vezes.
44 Egha namba 7ɨn dughiamɨn ingangarir gumazim ua iza kamaghɨn mɨgei, “Kɨ ghuariar muziarir mamɨn garima, an ongarim gisɨn oto. A suvigha gumazimɨn dafarimɨn mɨn gari.”
44 E sucedeu que, à sétima vez, disse: Eis aqui uma pequena nuvem, como a mão de um homem, subindo do mar. Então, disse ele: Sobe e dize a Acabe: Aparelha o teu carro e desce, para que a chuva te não apanhe.
45 Ezɨ ghuariar pɨziba zuamɨra otivigha overiam bar anevara. Ezɨ amɨnim dɨkavizɨ amozir ekiam suaghiri. Ezɨ Ahap uan karisɨn ghuanabogha, Jesrilɨn zuir tuavimɨn zui.
45 E sucedeu que, entretanto, os céus se enegreceram com nuvens e vento, e veio uma grande chuva; e Acabe subiu ao carro e foi para Jezreel.
46 Ezɨ Ikiavɨra Itir Godɨn gavgavim Elaijan ize. Ezɨ Elaija pamtemɨn uan inim ikegha Ahapɨn karisɨn faraghavɨra ivegha zui. A kamaghɨra ivemara ghua aning Jesrilɨn oto.
46 E a mão do Senhor estava sobre Elias, o qual cingiu os lombos, e veio correndo perante Acabe, até à entrada de Jezreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.