Atos 13
Godɨn Akar Aghuim; Akar Dɨkɨrɨzir Gavgavir Igiam (MSY) vs NAA
1 Antioghɨn itir Kraisɨn adarasi, men marazi iti, Godɨn akam inigha izir gumaziba ko tisaba. Men ziaba Barnabas, ko Simeon (an ziar mam Niger,) Sairinɨn Lusius, koma Manain (a Atrivim Herotɨn roroam, a Herot koma aghungi) ko Sol.
1 Havia na igreja de Antioquia profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado Níger; Lúcio, de Cirene; Manaém, que tinha sido criado com Herodes, o tetrarca; e Saulo.
2 Ezɨma dughiar mamɨn Kraisɨn adarasi, me Godɨn apengan ikiava uari isava God ganighava, egha God ko mɨkɨmasa dagheba ta. Ezɨ Godɨn Duam kamaghɨn me mɨgei, “Kɨ Barnabas ko Sol uan ingangarim bagha aningɨn dia. Ia ingangarir kam bagh aning amɨseveghtɨma, aning nan ingangarim bagh mangɨ.”
2 Enquanto eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem-me, agora, Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho chamado.
3 Kamaghɨn me God ko mɨkɨmasava dagheba tagha, God ko mɨgei. Egha uan aghariba isava Barnabas ko Sol gisɨn atɨghava, aning amadazɨma aning zui.
3 Então, jejuando e orando, e impondo as mãos sobre eles, os despediram.
4 Ezɨma Godɨn Duam Barnabas ko Sol amadazɨma, aning Selusian nguibar ekiamɨn ghugha, ua kurim inigha Saiprusɨn arighatɨzimɨn ghu.
4 Barnabé e Saulo, enviados pelo Espírito Santo, foram até Selêucia e dali navegaram para Chipre.
5 Egha me Salamisɨn otivigha Godɨn akam Judabar God ko mɨgeir dɨpenibar akam akuri. Jon Mak aning ko ghua egha aningɨn akura.
5 Quando chegaram a Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas judaicas. Tinham também João como auxiliar.
6 Egha me Saiprusɨn nguibar arighatɨzim a garua ghuava Pafosɨn nguibar ekiamɨn oto. Egha me Judan kukunir gumazir mam bato. A Godɨn akam inigha izir ifavarir gumazim, an ziam Bar-Iesus.
6 Havendo atravessado toda a ilha até Pafos, encontraram certo judeu, de nome Barjesus, que praticava magia e era falso profeta.
7 A Sergius Paulus, gavmanɨn dapanim a ko iti. Sergius Paulus, a gumazir nɨghnɨzim koma fofozir aghuiba iti. Ezɨ a Godɨn akam baraghasava, kamaghɨn a Pol koma Barnabasɨn diazɨma aning ize.
7 Ele estava com o procônsul Sérgio Paulo, que era um homem inteligente. O procônsul, tendo chamado Barnabé e Saulo, desejava ouvir a palavra de Deus.
8 Me kukunir gumazir kam Grighɨn akamɨn ziar kam Elimas me a gatɨ, an mɨngarim kukunir gumazim. Egha Elimas, a gavmanɨn gumazim Sergius Paulus, a Iesus nɨghnɨzir gavgavim an ikian an aghua. Kamaghɨn, a Barnabas ko Solɨn ingangarim pazɨva a damuasa.
8 Porém o mago Elimas — e é assim que se traduz o nome dele — se opunha a eles, procurando afastar da fé o procônsul.
9 Ezɨma Sol, an ziar mam Pol, Godɨn Duam a gizɨvazɨma, ezɨ a dɨkɨravɨra Elimasɨn garava kamaghɨn mɨgei,
9 Mas Saulo, também chamado Paulo, cheio do Espírito Santo, olhando firmemente para Elimas, disse:
10 “Nɨ Satanɨn borim. Egha nɨ arazir aghuaribar apanimɨn iti. Egha ifavarir araziba ko arazir kuraba bar nɨ gizɨfa. Egha nɨ tizim baghavɨra Ekiamɨn arazir aghuibagh asɨghasɨsi? Nɨ ti arazir kuraba ataghraghan aghua?
10 — Ó filho do diabo, cheio de todo o engano e de toda a maldade, inimigo de toda a justiça, por que você não deixa de perverter os retos caminhos do Senhor?
11 Datɨrɨghɨn Ekiam nɨn apanim damuva uan gavgavimɨn nɨn damazimning okavigham. Eghtɨma, nɨ aruer angazangarimɨn ganan kogh dughiatabar ikegham.”
11 Eis que, agora, a mão do Senhor está contra você, e você ficará cego, não vendo o sol por algum tempo. No mesmo instante, caiu sobre ele névoa e escuridão, e, andando em círculos, procurava quem o guiasse pela mão.
12 Egha gavmanɨn gumazir dapanim Ekiamɨn akam bareghava dɨgavir kuram gami. A bizir otivizir kabar ganighava egha kamaghɨn nɨghnɨzir gavgavim Ekiamɨn iti.
12 Então o procônsul, vendo o que havia acontecido, creu, maravilhado com a doutrina do Senhor.
13 Ezɨ Pol, a ko aruir gumaziba sara, me kurim Pafosɨn me inigha ghua Pergan nguibamɨn otifi. A Pamfilian Provinsɨn aven iti. Ezɨ Jon Mak kagh me ategha uamategha Jerusalemɨn ghu.
13 E, navegando de Pafos, Paulo e seus companheiros viajaram a Perge da Panfília. João, porém, deixando-os, voltou para Jerusalém.
14 Ezɨ me Pergan nguibamɨn dɨkavigha ghua Antioghɨn nguibamɨn otifi, a Pisidian Distrighɨn aven iti. Egha, Judaba avughsa Godɨn ziam fer dughiamɨn, me God ko mɨgeir dɨpenimɨn aven ghueghava apiaghav iti.
14 Mas eles, saindo de Perge, chegaram a Antioquia da Pisídia. No sábado, entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Ezɨ God ko mɨgeir dɨpenimɨn garir gumazir dapanir ekiaba, me Moses Osirizir Araziba ko Godɨn akam inigha izir gumazibar akaba dar bora me mɨgei. Me dar ponegha gɨvaghava, me Pol ko Barnabasɨn akam mɨgɨa ghaze, “Aveghbuaba, ia akurvazir mɨgɨrɨgɨatam gumazir kabav mɨkɨmsɨva, ia me mɨkɨm.”
15 Depois da leitura da Lei e dos Profetas, os chefes da sinagoga mandaram dizer-lhes: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra de consolo para o povo, falem.
16 Ezɨ Pol dɨkavighava, uan dafarimɨn me aminiva, kamaghɨn mɨgɨa ghaze, “Ia Israelɨn gumaziba ko Kantrin Igharazibar Gumaziba, Godɨn apengan ikiava uari isava God ganɨdi, ia na baragh!
16 Paulo, levantando-se e fazendo com a mão sinal de silêncio, disse: — Israelitas e todos vocês que temem a Deus, escutem!
17 Dughiar kamɨn me Israelɨn ikiava, Israelbar God en ovaviba amɨseveghava, gumazibagh amim me bar avɨraseme. Eghava a uan gavgavimɨn Isipɨn me inighava azenim gatɨ. Fomɨra Israelɨn gumazamizibar God en ovaviba amɨsevezɨma, kamaghɨn me an gumazamizibara. Egha gɨn me uan nguibam ategha ghua Isipɨn kantrin ghue. Egha dughiar kamɨn God me gamima men dɨbobonim bar pɨn ghua, me bar avɨraseme. Ezɨma gɨn God uan gavgavimɨn Isipɨn me inighava azenim gatɨ.
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos pais e exaltou o povo durante a sua peregrinação na terra do Egito, de onde os tirou com braço poderoso.
18 Egha a 40 pla azenimɨn gumaziba puvatɨzir danganim me ko ikiava, men osɨmtɨziba aterava men akurvasi.
18 Suportou os maus costumes do povo durante uns quarenta anos no deserto.
19 Eghava Kenanɨn nguazimɨn, God 7 plan gumazamizir bɨzim gasɨghasɨghava, men nguazim uan gumaziba ko amizibagh anɨngi. Ezɨma me dar ghuaviba ikiangi.
19 E, havendo destruído sete nações em Canaã, deu essas terras como herança ao seu povo.
20 Bizir kaba 450 azenimɨn aven otifi.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinquenta anos. Depois disso, lhes deu juízes, até o profeta Samuel.
21 “Ezɨ me atrivim bagha Godɨn azangsɨsi. Ezɨma a Sol me ganɨngi, Kisɨn otarim, Benjaminɨn adarasi, a 40 plan azenibar men gari.
21 Então eles pediram um rei, e Deus lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, e isto durante quarenta anos.
22 Ezɨ God Sol agɨvaghava, Devit amɨsevezɨma an an danganim inighava atrivimɨn oto. Ezɨma a Devitɨn gun me mɨgei, ‘Kɨ Devitɨn gani, Jesin otarim, gumazir kɨ bar ifongezim, a bar bizir kɨ ifongezibar amuam.’
22 E, tendo tirado Saul, levantou-lhes o rei Davi, do qual também, dando testemunho, disse: “Achei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração, que fará toda a minha vontade.”
23 “God fomɨra akam akɨrɨzir moghɨn, God gumazir mam amadazɨ a Israelɨn ize. A Iesus, Devitɨn ovavir mam, en Akurvazir Gumazim.
23 Da descendência deste, conforme a promessa, Deus trouxe a Israel o Salvador, que é Jesus.
24 “Iesus tɨghar izamin dughiamɨn, Jon faragha izava navibagh iraghamin akam ko rurumɨn akamɨn Israelɨn gumazibav gei.
24 Antes da manifestação dele, João pregou um batismo de arrependimento a todo o povo de Israel.
25 Jonɨn ingangarir dughiam gɨvasava amima, a kamaghɨn me mɨgei, ‘Ia ghaze, kɨ tina? Kɨ gumazir ia mɨzuaim puvatɨ. A nan gɨn izi. Kɨ an dagarir asuabar beniba fɨran kogham. Kɨ gumazir kɨnim.’
25 Quando João estava completando a sua carreira, disse: “Quem vocês pensam que sou? Não sou aquele que vocês esperam. Mas depois de mim vem aquele de cujos pés não sou digno de desamarrar as sandálias.”
26 “Aveghbuaba, ia Abrahamɨn igiaba, koma ia God gɨfuegha an apengan itir Kantrin Igharazibar Gumaziba, e bagha, God uam e iniasava mɨgɨrɨgɨar kam amadazɨma a ize.
26 — Irmãos, descendência de Abraão e todos vocês que temem a Deus, a nós foi enviada a palavra desta salvação.
27 Jerusalemɨn gumazamiziba koma gumazir dapanir ekiaba, me kamaghɨn fozir puvatɨ, Iesus en Akurvazir Gumazim. Egha me zurara Sabatɨn dughiamɨn Godɨn akam inigha izir gumazimɨn akaba dɨbora, egha deragha dagh fozir puvatɨ. Egha ghaze gumazir kam aremegham. Kamaghɨn amizɨma, Godɨn akam inigha izir gumazimɨn akaba guizbangɨra otos.
27 Pois os moradores e as autoridades de Jerusalém, não conhecendo Jesus nem as palavras dos profetas que são lidas todos os sábados, cumpriram as profecias, quando condenaram Jesus.
28 Egha me a mɨsueghtɨma an aremeghan mɨgɨrɨgɨar otevir aghuitam batozir puvatɨ. Ezɨ me kamaghɨn Pailat pamten a mɨgɨa ghaze, nɨ mɨdorozir gumazibav kemeghtɨ me a mɨsoghtɨ an aremegham.
28 E, embora não achassem nenhuma causa de morte, pediram a Pilatos que ele fosse morto.
29 Me fomɨrama Godɨn akam inigha izir gumaziba mɨkemezɨ moghɨn ami. Egha me ter ighuvimɨn anedeghava a inigha dagɨar torim gatɨ.
29 Depois de cumprirem tudo o que estava escrito a respeito dele, tirando-o do madeiro, puseram-no em um túmulo.
30 Ezɨma God a gamizɨma a ua dɨkafi.
30 Mas Deus o ressuscitou dentre os mortos,
31 A koma Galilin ikiava Jerusalemɨn zuir gumazamiziba dughiar avɨribar an gani. Ezɨ datɨrɨghɨn gumazir uari an ganizir kaba, me an gun Judan gumazamizibav gei.
31 e durante muitos dias ele foi visto pelos que o tinham acompanhado da Galileia para Jerusalém, os quais são agora as suas testemunhas diante do povo.
32 “E akar aghuim kamaghɨn ia mɨgei. God fomɨra en ovaviba bagha amizir akam akɨra ghaze, a gumazir uam e iniamim amadagham.
32 E nós anunciamos a vocês o evangelho da promessa feita aos nossos pais,
33 Datɨrɨghɨn a Iesus a gamizɨma a matmatɨn ua dɨkafi. E men boriba, kamaghɨn amizɨma an e bagha uan akar dɨkɨrɨzir kam gamizɨma a guizbangɨra oto. Ighiamɨn Akɨnafarir Namba 2, kamaghɨn a mɨgei,
33 como Deus a cumpriu plenamente a nós, seus filhos, ressuscitando Jesus, como também está escrito no Salmo número dois: “Você é meu Filho; hoje eu gerei você.”
34 E fo, God a gamizɨma a ua matmatɨn dɨkafi. Ezɨ a ua matmatɨn mangɨ kurighan kogham. God bizir kamɨn kamaghɨn mɨkeme,
34 — E quanto ao fato de que o ressuscitaria dentre os mortos para que jamais voltasse à corrupção, Deus o expressou desta maneira: “E cumprirei a favor de vocês as santas e fiéis promessas feitas a Davi.”
35 Ezɨ akar igharazir mam uaghan Godɨn Akɨnafarimɨn iti. A kamaghɨn mɨgei,
35 — Por isso, também diz em outro Salmo: “Não permitirás que o teu Santo veja corrupção.”
36 “E fo, dughiar kamɨn Devit nguazimɨn ikiava, a Godɨn nɨghnɨzimɨn gɨn zui. Egha a gɨn aremezɨma, me an kuam inigha ghua an ovaviba afir naghɨn anefa. Ezɨma an kuam kuri.
36 — Porque tendo Davi, no seu tempo, servido conforme o plano de Deus, morreu, foi sepultado ao lado de seus pais e viu corrupção.
37 — ausente —
37 Porém aquele a quem Deus ressuscitou não viu corrupção.
38 — ausente —
38 Portanto, meus irmãos, saibam que é por meio de Jesus que a remissão dos pecados é anunciada a vocês;
39 Moses Osirizir Araziba ian akuragh ian arazir kuraba gɨn amadaghan koghtɨ, ia Godɨn damazimɨn deragham. Puvatɨ. Gumazir kam Iesusɨn ingangarimɨn, God gumazir nɨghnɨzir gavgaviba itiba bar, men akuragha men arazir kuraba bar, da gɨn amagava, me gamima me an damazimɨn dera.
39 e, por meio dele, todo o que crê é justificado de todas as coisas das quais vocês não puderam ser justificados pela lei de Moisés.
40 Ia uari bagha gan, Godɨn akam inigha izir gumaziba fomɨra mɨkemezir moghɨn, bizitam ia batoghan kogham:
40 Portanto, tenham cuidado para que não lhes aconteça o que os profetas disseram:
41 ‘Kɨ ian dughiamɨn bizir igharazitam damightɨma
41 “Vejam, ó desprezadores! Fiquem maravilhados e desapareçam, porque, no tempo de vocês, eu realizo obra tal que vocês não acreditarão se alguém lhes contar.”
42 Egha Pol ko Barnabas Judabar God ko mɨgeir dɨpenim ataghrazima, gumazamiziba kamaghɨn aningɨn mɨgei, “Gua Sabatɨn munamɨn dughiamɨn uamategh izɨva bizir kabar mɨgɨrɨgɨar tabar uam e mɨkɨm.”
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo, as pessoas pediram que, no sábado seguinte, lhes falassem estas mesmas palavras.
43 Egha me bar God ko mɨgeir dɨpenim ateghava azenan ghue. Ezɨ Judan avɨrim ko gumazir igharaziba, me Judan araziba bar dar gɨn zuir gumaziba, me Pol koma Barnabasɨn gɨn zui. Ezɨma aning me mɨgɨava, men nɨghnɨziba fa ghaze, ia Godɨn nɨghnɨzimɨn gɨn mangɨva an apangkuvimɨn apengan ikɨ.
43 Terminada a reunião na sinagoga, muitos dos judeus e dos prosélitos piedosos seguiram Paulo e Barnabé, e estes, falando com eles, os persuadiam a continuar firmes na graça de Deus.
44 Ezɨ Sabatɨn dughiar igharazim otozɨ, nguibar ekiar kamɨn itir gumazamizir avɨrim bar iza uari akuvaghava Ekiamɨn akam barasi.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade se reuniu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Ezɨ Judaba gumazamizir okuruar kamɨn ganigha, men naviba bar ikufi. Ezɨma me Polɨn akaba kurakuraghava a mɨgei.
45 Mas os judeus, vendo as multidões, ficaram com muita inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo falava.
46 Kamaghɨn amizɨma Pol ko Barnabas atiatir puvatɨgha, akar bar gavgavimɨn me mɨgei, “Ia Judaba, ga faragha Godɨn akamɨn ia mɨkeme. Ezɨ ia akɨrim ragha akar kam gasara. Egha ghaze, e ikɨrɨmɨrir aghuir zurara itim inian kogham. Kamaghɨn amizɨma, ia oragh, ga uam akar kamɨn ia mɨkɨman kogham. Ga Kantrin Igharazibar Gumazibav kɨmam.
46 Então Paulo e Barnabé, falando ousadamente, disseram: — Era necessário pregar a palavra de Deus primeiro a vocês. Mas, como vocês a rejeitam e se julgam indignos da vida eterna, eis que nos voltamos para os gentios.
47 Ekiam bizir kam bagha kamaghɨn e mɨkeme:
47 Porque o Senhor assim nos determinou: “Eu coloquei você como luz dos gentios, a fim de que você seja para salvação até os confins da terra.”
48 Ezɨ Kantrin Igharazibar Gumaziba, me akar kam baregha, bar akuegha ghaze, akar kam bar dera. Ezɨ gumazamizir God ikɨrɨmɨrir aghuir zurara ikiam bagha mɨseveziba, me bar nɨghnɨzir gavgavim an iti.
48 Os gentios, ouvindo isto, se alegravam e glorificavam a palavra do Senhor. E creram todos os que haviam sido destinados para a vida eterna.
49 Ezɨ Ekiamɨn akam bar nguibaba bar dar ghu.
49 E a palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Amizir maba God gifueghava an apengan ikiava ziar ekiaba iti, ezɨ gumazir iziaba itir maba, me uaghan nguibar ekiar kamɨn iti. Judaba men navibagh inivima, me osɨmtɨziba Pol ko Barnabas garɨsi. Egha me uan distrighɨn aning batoke.
50 Mas os judeus instigaram as mulheres piedosas de alta posição e os principais da cidade e levantaram perseguição contra Paulo e Barnabé, expulsando-os do seu território.
51 Kamaghɨn amizɨma, Pol ko Barnabas, uan dagarimningɨn itir nguaziba apɨsi, eghtɨma gumazamiziba fogh suam, men arazir kam osɨmtɨzim me ganɨngi. Ezɨma, Pol ko Barnabas Antiok ategha Aikoniam nguibamɨn ghu.
51 E estes, sacudindo contra eles o pó dos pés, foram para Icônio.
52 Kamaghɨn amizɨ Antioghɨn itir Kraisɨn suren gumaziba, Godɨn Duam bar me gizɨvazɨma me bar akonge.
52 Os discípulos, porém, estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.