Lucas 12
Aɓan 'am wiya awan (MQBNT) vs NTLH
1 Natiya, à alay ata a ite, ɗo ahay tə halay nga bayak awan, a baslay zek bay. Tinen apan ti zla nà, tə jənan pə saray ì zek ahay. Yesu a dazlan sa jan anà njavar anahan ahay, a wa: «Bənen nga a kwanay nə lele pə wuɗah sə Farisa ahay wa, anga tinen nà, ɗo sə mbaɗəmbaɗa ahay.
1 Milhares de pessoas se ajuntaram, de tal maneira que umas pisavam as outras. Então Jesus disse primeiro aos discípulos:
2 Way mi ɗer aya fok ti kay ahay zek uho mba, aday 'am mə səsœk aya asəsœk fok, ti sləne zek kutok.
2 Tudo o que está coberto vai ser descoberto, e o que está escondido será conhecido.
3 Anga nan, 'am a kwanay sa ja ì iɗe zənzen a inde ata nà, i sləne zek ì iɗe jiyjay a inde, aday 'am a kwanay sə səsœk asəsœk taayak ù doh a kwanay ataya ɗukwen, ti sləne zek kawa ki jen nə uho pə zavay wa.»
3 Assim tudo o que vocês disserem na escuridão será ouvido na luz do dia. E tudo o que disserem em segredo, dentro de um quarto fechado, será anunciado abertamente.
4 Yesu a jan atan asa, a wa: «Nen apan ni jak ikwen, car uno ahay: Kə̂ jəjiren anà ɗo sa mba apan saa ndəvak ikwen anan sifa təte ataya bay, anga pə dəɓa anahan a wa nà, ti i mba apan sa ga awan inde sabay.
4 Jesus continuou:
5 Ɗo a aday təɗe ki jəjiren anan ata nà, nen apan ni ɗakak ikwen anan: Jəjiren anan aɗəka nà, anà Mbərom. Winen nà, i mba apan sə ndəvak ikwen anan sifa təte, aday pə dəɓa anahan a wa ɗukwen, i mba apan sa zla kwanay à məke sə mərda inde re. Ayaw, sumor a nà, jəjiren anan anà ɗowan ata kutok.
5 Vou mostrar a vocês de quem devem ter medo: tenham medo de Deus, que, depois de matar o corpo, tem poder para jogar a pessoa no inferno. Sim, repito: tenham medo de Deus.
6 «Slənen asa aday, na wa kə sənen zle, tə sukom kəɗeye ahay ɗara tə dala sərɗəɗe aya cew biɗaw? Əna aday ɗukwen, Mbərom a san patan zle fok re asanaw!
6 — Por acaso não é verdade que cinco passarinhos são vendidos por algumas moedinhas? No entanto Deus não esquece nenhum deles.
7 Kə̂ jəjiren awan bay jiga awan. Kwa sibœk sa nga a kwanay ahay ɗukwen mə baslay aya kərtek kərtek fok coy. Pə Mbərom nà, kwanay kə zilen a kəɗeye ahay gəmgam asanaw!»
7 Até os fios dos cabelos de vocês estão todos contados. Não tenham medo, pois vocês valem mais do que muitos passarinhos!
8 Yesu a jan anà njavar anahan ahay asa re, a wa: «Kak ɗowan a kà jak pa 'am su ɗo sə daliyugo ahay “Nen ɗo a Yesu!” nà, nen Wan su Ɗo ɗukwen, ni ja pa 'am ana maslay a Mbərom ahay: “Winen ɗo uno!” cite re.
8 Jesus disse ainda:
9 Əna ɗowan kà jak pa 'am su ɗo sə daliyugo ahay sa jəka a san nen Yesu bay cəna, nen ɗukwen ni jan anà maslay a Mbərom ahay nà, na san anan bay ite re.
9 Mas aquele que disser publicamente que não é meu, o Filho do Homem também dirá diante dos anjos de Deus que essa pessoa não é dele.
10 «Ɗo kə̀ jənak uno pa 'am ì nen Wan su Ɗo nà, Mbərom i pəsen anan. Əna kak ɗowan a a jənan pa 'am nə anà Apasay Cəncan a nà, wita Mbərom i pəsen anan ines anahan kula itəbay.
10 — Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, porém quem
11 «Kwa siwa siwa tə bənak kwanay aday ta zlak kwanay pa 'am sə sariya ù doh sə wazay ahay, kabay pa 'am ana bahay sə daliyugo ahay, kabay pa 'am su ɗo məduwen aya dəp nà, kâ sa jilen sa jəka aday mi i mbəɗahan atan apan nə, kəkəmaw kabay mi i ja nə maw ata bay.
11 — Quando levarem vocês para serem julgados nas
12 Anga à alay ata nà, Apasay Cəncan a i ɗakak ikwen anan 'am a kwanay a saa ja ata awan.»
12 Pois naquela hora o Espírito Santo lhes ensinará o que devem dizer.
13 À wulen su ɗo a bayak ata wa kutok, ɗowan a inde a jan anà Yesu, a wa: «Miter, ənga, jan anà mərak uno â gəzlan umo anan way a bəbay a manay sa mac panan ata awan.»
13 Um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, mande o meu irmão repartir comigo a herança que o nosso pai nos deixou.
14 Əna Yesu a mbəɗahan apan, a wa: «Ɗowan a anan, nen nə tərak ɗo sa gak ikwen sariya, kabay sə gəzlak ikwen anan zlile a kwanay ahay bay asanaw?»
14 Jesus disse:
15 Natiya, a jan anà ɗo ataya fok kutok, a wa: «Bənen nga a kwanay pa sə pəlay zlile wa. Anga sə bənan anan sifa uho anà ɗo zənzen a nà, way anahan ahay, kabay zlile anahan ahay bay.»
15 E continuou, dizendo a todos:
16 Natiya awan, Yesu a təkəren atan jike sa 'am a anan kutok, a wa: «Ɗowan a inde nà, zlile awan, guvo anahan ahay inde pa man ma ndaɓ aya awan. Kà gak apan way bayak a tə mindel.
16 Então Jesus contou a seguinte parábola :
17 Ɗowan ata a jalay à mivel anahan inde kutok, a wa: “Man i sla sa pak anan uda way uno ma ga bayak a anaya fok bay kutok nà, ni ga nə kəkəmaw?”
17 Então ele começou a pensar: “Eu não tenho lugar para guardar toda esta colheita. O que é que vou fazer?
18 «Coy a jan ì zek anahan a kutok, a wa: “Nə njaɗak anan nga sa 'am a kutok. Suwan ni kaɗ anan de uno ahay fok, ni han uda məduwen aya awan, aday ni pak anan uda ndaw uno tə way sa pa uno azar ataya fok.
18 Ah! Já sei! — disse para si mesmo. — Vou derrubar os meus depósitos de cereais e construir outros maiores ainda. Neles guardarei todas as minhas colheitas junto com tudo o que tenho.
19 Aday ni jan à nga uno nà: Zek uno, way anak inde mə ndakay man a bayak awan, i ndav bay, i slak way sə ava bayak a wanahan. Man uda kutok, pa way sa pa anak ahay aday bay itəɗaw! Ənga, sak ayak way həna anan aday, mbasay, taslay mivel bayak awan.”
19 Então direi a mim mesmo: ‘Homem feliz! Você tem tudo de bom que precisa para muitos anos. Agora descanse, coma, beba e alegre-se.’ ”
20 «Əna Mbərom a mbəɗahan apan, a wa: “Ɗowan a mindel a anan awan, à luvon a sə biten a anan inde nà, ni gəɓa anan sifa anak. Əna aday way anak a sə halan nga bayak a anan ata nà, waya saa pa anan kutok anaw?”»
20 Mas Deus lhe disse: “Seu tolo! Esta noite você vai morrer; aí quem ficará com tudo o que você guardou?”
21 Yesu a ndav anan ta sa jan atan kutok, a wa: «Matanan awan, pu ɗo sə halan nga anà zlile bayak a, anà nga anahan a ɗəkɗek ata nà, i naa təran matana re, bina pə iɗe a Mbərom nə winen ɗo mətawak awan.»
21 Jesus concluiu:
22 Pə dəɓa anahan a wa kutok, Yesu a jan anà njavar anahan ahay, a wa: «Nen apan ni jak ikwen həna: Kâ sa jilen pə way sa pa tə zana bay.
22 Então Jesus disse aos seus discípulos:
23 Sifa si zek a zalay way sa pa, aday zek ɗukwen a zalay zana re.
23 Pois a vida é mais importante do que a comida, e o corpo é mais importante do que as roupas.
24 Ənga, cen pə ngahak ahay aday. Ta casl awan bay, ta car awan bay, aday de a tinen ahay ɗukwen ibay. Əna Mbərom winen apan i varan atan way sa pa re. Əna kwanay, pə iɗe a Mbərom nà, kə zilen a məvuhom ahay lele biɗaw?
24 Vejam os corvos: não semeiam, não colhem, não têm despensas nem depósitos, mas Deus dá de comer a eles. Será que vocês não valem muito mais do que os pássaros?
25 «Waya à wulen a kwanay saa mba apan tə ajalay nga anahan a sə zəga anan apan luvon sə njahay anahan mənjœk anaw?
25 Qual de vocês pode encompridar a sua vida, por mais que se preocupe com isso?
26 Kak ki mben apan sa ga way mənjœk kawa wita bay asənə, aday kə jilen pə way azar aya nà, angama kutok anaw?
26 Portanto, se vocês não podem conseguir uma coisa assim tão pequena, por que se preocupam com as outras?
27 Ənga, cen pə avərez sə way ahay sa hay ahay à kiɓe ataya aday. Ta ga mer sə awan bay, ta han awan pi zek bay. Tə winen ata təke nà, nen apan ni jak ikwen: Kwa abay bahay Sulimanu tə zlile anahan a bayak ata təkeɗe nà, kula kə̀ pəkak zana lele aya pi zek kawa avərez sə way ahay à kiɓe ataya bay re.
27 Vejam como crescem as flores do campo: elas não trabalham, nem fazem roupas para si mesmas. Mas eu afirmo a vocês que nem mesmo Salomão, sendo tão rico, usava roupas tão bonitas como uma dessas flores.
28 Həna dəp nà, Mbərom winen apan i rəɓa anan daslam sə kiɓe ahay, aday sidew a ɗukwen ti i han anan uko tə daslam ataya re. Kwanay ɗo ma kac aɗaf nga a anan aya awan, kak Mbərom kà mbak apan sa ga mer su way matana nà, i mba apan sə pəkak ikwen zana pi zek lele aya zal way ahay, à kiɓe ataya biɗaw?
28 É Deus quem veste a erva do campo, que hoje está aqui e amanhã desaparece, queimada no forno. Então é claro que ele vestirá também vocês, que têm uma fé tão pequena!
29 «Matana awan, kwanay nà, kâ sa yan anan nga ì zek a kwanay ahay sə pəlay nə way sa pa kabay way saa sa ata bay. Kə̂ jilen pə way ataya bay re.
29 Portanto, não fiquem aflitos, procurando sempre o que comer ou o que beber.
30 Anga jəba sə way kawa way ataya ata nà, sa ya apan nga sə pəlay nà, ɗo sa san Mbərom bay ataya awan. Əna kwanay a nà, ki gen anan may anà way ataya ɗukwen, Mbərom Bəbay a kwanay a san apan zle re.
30 Pois os pagãos deste mundo é que estão sempre procurando todas essas coisas. O Pai de vocês sabe que vocês precisam de tudo isso.
31 Suwan, pəlen aɗəka nà, bahay a Mbərom, aday way a kwanay sa gan may ataya nà, Mbərom awan, i varak ikwen atan kutok re.
31 Portanto, ponham em primeiro lugar na sua vida o
32 Kə̂ jəjiren awan bay, dəna uno ahay, anga Mbərom a gan may sə varak ikwen anan bahay anahan.»
32 Jesus continuou:
33 Yesu a jan atan asa, a wa: «Sukumen anan way tə way a kwanay ahay, aday kə̂ viren anan anan dala awan, anà ɗo mətawak aya awan. Təmen mbulo sa ɗaf dala lele aya, aday sa nes itəbay ataya awan. Ndiken ayak man pə zlile a kwanay ahay à bagəbaga mburom. Anga à man ata nà, zlile a kwanay ahay ti lize itəbay. Ɗo sə akar ahay ti njaɗ apan alay bay, mumok ahay ɗukwen ti mba apan sa pa anan sabay re.
33 Vendam tudo o que vocês têm e deem o dinheiro aos pobres. Arranjem bolsas que não se estragam e guardem as suas riquezas no céu, onde elas nunca se acabarão; porque lá os ladrões não podem roubá-las, e as traças não podem destruí-las.
34 Anga, zlile a kwanay ma ɗaf a à man ata nà, mivel a kwanay a ɗukwen i ga nə cezlezlen'e à man ata re.»
34 Pois onde estiverem as suas riquezas, aí estará o coração de vocês.
35 Yesu a jan atan asa, a wa: «Liven zek lele. Hinen anan lalam a kwanay ahay lele.
35 E Jesus disse ainda:
36 Təren nà, kawa ɗo sa ga mer su way ahay, tinen sa ba anan bahay su doh a tinen i may ahay à man sə gəɓa uwar wa ata awan. Kwa â ga nə bahay su doh ata â may ahay agay nə siwa siwa cəna, tinen inde mə lavay zek a sə təɓan ayak wa.
36 Sejam como os empregados que esperam pelo patrão, que vai voltar da festa de casamento. Logo que ele bate na porta, os empregados vão abrir.
37 Kak bahay su doh ata a may agay, aday a tan à nga anà ɗo si mer su way anahan ataya ma njak ahan aya bay, tinen apan ti ban pu doh cekərkərre nà, ngama i təran anà ɗo ataya awan. Nen apan ni jak ikwen tə ɗiɗem a həna: Winen a ta nga anahan awan, i jawaɗ zek, i ngaman atan ahay, i varan atan man sə njahay, aday i gəzlan atan way sa pa tə alay anahan awan, ti pa kutok.
37 Felizes aqueles empregados que o patrão encontra acordados e preparados! Eu afirmo a vocês que isto é verdade: o próprio patrão se preparará para servi-los, mandará que se sentem à mesa e ele mesmo os servirá.
38 Kak bahay su doh a tinen ata a may nə man luvon kabay əduw təkeɗe, aday a tan atan ahay à nga nə tinen tə iɗe cekərkərre nà, ngama i təran anà ɗo sa ba pu doh ataya awan.
38 Eles serão felizes se o patrão os encontrar alertas, mesmo que chegue à meia-noite ou até mais tarde.
39 «Sənen pə way inde lele aday: Kak bahay su doh awan, a san apan zle, à alay a həna anan nà, ɗo sə akar ahay ti nay ahay àga winen saa zləray anan ahay nà, ɗowan ata i nahay nə tə iɗe cekərkərre anga aday ɗo sə akar ataya tâ zlan ù doh bay, biɗaw?
39 Lembrem disto: se o dono da casa soubesse a que hora o ladrão viria, não o deixaria arrombar a sua casa.
40 Kwanay ɗukwen, njihen mə lavay zek aya cekərkərre matanan re, bina, nen Wan su Ɗo nà, ni i may ahay à alay a ɗuwuraw ɗukwen, ki sənen apan bay re.»
40 Vocês, também, fiquem alertas, porque o
41 Natiya, pə dəɓa ana 'am a Yesu a sa jan atan ata wa kutok nà, Piyer a jan, a wa: «Ba Məduwen, ka ja 'am sə jike a anan ata nà, anga manay ɗaw, bəzi anga ɗo ahay fok ɗaw?»
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, essa
42 Yesu a mbəɗahan apan, a wa: «Ɗo sa ga mer su way lele awan, aday winen nə wurwer a ata nà, wayaw? Winen nà, ɗowan a aday bahay su doh anahan a sə mbakan anan ɗo si mer su way ahay fok à alay anahan inde ata awan. Winen i varan atan way sa pa lele à alay aday təɗe sa pa way ata awan.
42 O Senhor respondeu:
43 Zay i təran anà ɗowan ata awan, kak bahay su doh anahan kà mak agay aday kà tak anan ahay à nga winen apan i gan nga anà ɗo si mer su way anahan ataya lele nà, na.
43 Feliz aquele empregado que estiver fazendo isso quando o patrão chegar!
44 Matana awan, nen apan ni jak ikwen lele, bahay su doh anahan ata i mbəsakan anan way ahay à alay inde nə fok.
44 Eu afirmo a vocês que, de fato, o patrão vai colocá-lo como encarregado de toda a sua propriedade.
45 «Aya əna, hinahibay ite, ɗo sa ga mer su way ata kà sak a jalay à nga anahan inde: “I ga nà, bahay su doh uno i may bəse bay.” Winen gədek sa ga anan alay tə azar su ɗo si mer su way ahay, gədek pə way sa pa anahan ahay, sa pa, aday winen apan i vaway nga tə mahay anahan ahay re.
45 Mas imaginem o que acontecerá se aquele empregado pensar que o seu patrão está demorando muito para voltar. E imaginem que esse empregado comece a bater nos outros empregados e empregadas e a comer e a beber até ficar bêbado.
46 Sənen apan lele kutok, bahay su doh ana ɗowan ata i may ahay nà, pə luvon a aday winen a i san apan bay jiga ata awan, kabay à alay a ɗukwen i san bay re. Bahay su doh anahan ata kà sak a may ahay aday kà tak anan ahay à nga nà, winen apan i ga mer su way lelibay aya ata nà, i ga anan alay tə ɗowan ata tə mindel. I razl anan, i sa njahay tu ɗo lelibay aya awan.
46 Então o patrão voltará no dia em que o empregado menos espera e na hora que ele não sabe. Aí o patrão mandará cortar o empregado em pedaços e o condenará a ir para o lugar aonde os desobedientes vão.
47 «Hinahibay ɗo si mer su way a inde, aday a san way kawa ana bahay su doh anahan sa gan may â ga anan ata awan. Aya əna, ɗowan ata kə̀ lavak anan zek, aday kà gak anan way kawa sa zlan à nga anà bahay su doh anahan ata bay re. Kak matanan nà, ti jan pə akəta nə lele, ti vaɗ anan alay bayak awan.
47 — O empregado que sabe qual é a vontade do patrão, mas não se prepara e não faz o que ele quer, será castigado com muitas chicotadas.
48 Əna ɗo si mer su way hinen inde, winen a san sa ga way a kawa sa zlan à nga anà bahay su doh anahan ata bay. Winen nà, ti jan pə akəta nə mənjœk kəriya awan, anga a san bay. Tə varak anan way anà ɗowan a bayak a nà, ti cəce panan wa nə bayak a re. Ɗowan a aday tə mbakak anan anan way à alay inde bayak nà, ti naa cəce panan ɗukwen bayak a re.»
48 Mas o empregado que não sabe o que o patrão quer e faz alguma coisa que merece castigo, esse empregado será castigado com poucas chicotadas. Assim será pedido muito de quem recebe muito; e, daquele a quem muito é dado, muito mais será pedido.
49 Natiya awan, Yesu a dazlan sa ja asa, a wa: «Nen na nay ahay nà, anga sa naa ɗəfan uko anà daliyugo, aday na gan may nə uko ata abay â han kwayan'a.
49 Jesus continuou:
50 Nen ni dazay təzlev həna à ɗəce inde kawa ɗo sə dazay à a'am inde à alay a winen sa ga baptisma ata awan. Əna hwiya nen ni sa məndolor sə ɗəce ata hus à andav a inde.
50 Tenho de receber um batismo e como estou aflito até que isso aconteça!
51 Kwanay ki jen nà, nen na nay ahay anga aday zay â ga inde pə daliyugo ɗaw? Cəkəbay matanan bay, na nay sə gəzla anan ɗo ahay pi zek wa aɗəka bugol.
51 Vocês pensam que eu vim trazer paz ao mundo? Pois eu afirmo a vocês que não vim trazer paz, mas divisão.
52 Azanan ɗo ahay ɗara a gulom su doh kərtek a inde nà, ti gəzla. Ɗo ahay maakan awan, 'am i zlan atan pi zek tu ɗo cew aya sabay. Ɗo a cew ataya ɗukwen, 'am i zlan atan pi zek tu ɗo maakan ataya sabay re.
52 Porque daqui em diante uma família de cinco pessoas ficará dividida: três contra duas e duas contra três.
53 Bəbay sa wan i nes pi zek ta wan anahan, aday wan ata ɗukwen, ti nes pi zek tə bəbay anahan ata re. May sa wan i nes pi zek tə dəna anahan, aday dəna ata ɗukwen, ti nes pi zek tə may anahan ata re. May sa wan ɗukwen i nes pi zek tə dalay ana wan anahan, aday dalay ana wan anahan ata ɗukwen, ti nes pi zek tə jəje anahan ata re.»
53 Os pais vão ficar contra os filhos, e os filhos, contra os pais. As mães vão ficar contra as filhas, e as filhas, contra as mães. As sogras vão ficar contra as noras, e as noras, contra as sogras.
54 Yesu a jan atan asa, a wa: «Kə cinen anan anà mburom kə̀ gəɓak ahay vegege tə day sə dəlon wa nà, ki wen, iven i gay ahay, aday a ga ike acəkan re.
54 Jesus disse também ao povo:
55 Ka sak a cinen anan à maɗ winen apan i ma nga à dəlon nà, ki wen ata herreɓ i ga, aday a ga ike acəkan re.
55 E, quando sentem o vento sul soprando, dizem: “Vai fazer calor.” E faz mesmo.
56 Matana awan, kwanay ɗo sə mbaɗəmbaɗa ahay, way sa ga à mburom tə way saa təra pə daliyugo fok nə kə sənen a agəzlan anan alay pi zek wa nə lele, aday kə sənen pə way sə təra à alay a wuswes a anan inde sabay ata nà, angama kutok anaw?»
56 Hipócritas! Vocês sabem explicar os sinais da terra e do céu. Então por que não sabem explicar o que querem dizer os sinais desta época?
57 Pə dəɓa anahan a wa, Yesu a jan atan asa, a wa: «Kwanay a ki mben apan sə gəzlan alay pi zek wa anà way lele aya tə lelibay aya ta nga a kwanay a bay jiga nà, angamaw?
57 E Jesus terminou, dizendo:
58 Hinahibay, ɗowan a kə̀ zlahak apak, aday kwanay pə cəveɗ sa zla à man sə sariya mba nə, suwan 'am â zlak ikwen pi zek. Njiɗen zay à wulen a kwanay inde, à alay a kwanay pə cəveɗ mba ata awan. Bina tə mungok anak ata təke, ɗowan ata kà sak a dəzle iken à man su ɗo sa ga sariya ahay nà, ti mak anan mungok aday ɗo sa ga sariya i varan iken à alay inde anà suje ahay, ti tacak ayak iken à dangay.
58 Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, faça o possível para resolver a questão enquanto ainda está no caminho com essa pessoa. Isso para que ela não o leve ao juiz, o juiz o entregue ao guarda, e o guarda ponha você na cadeia.
59 Nen apan ni jak: Hus pə ananak saa hamay anan way anahan a sa zlah anan apak ata bay cəna, ti mbəsakay ahay iken ù doh sə dangay ata wa bay jiga awan.»
59 Eu lhe afirmo que você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.