Gênesis 41

Bateli Vavaluna (MPX) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Baliman eluwa i mowasi, yaka abwe Itipita wali kin i kenonou. Tage i talmilila wewel Naile bebenaa,
1 Dois anos se passaram. Um dia o rei do Egito sonhou que estava de pé na beira do rio Nilo.
2 yaka bulumwakau meluyowau tuwaliya sasapona ge tatabwal, ali gewi seben, hi gaiheem wewela ge hi alaalamwawin wewel bebenaa.
2 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
3 Toto o enaa, yaka bulumwakau meluyowau ali gewi seben al hi gaiheem wewela, heliya tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina. Inoke hi na hi talmilila bolo hi miminaa wewel bebenaa gegeliliyaa.
3 Logo em seguida saíram do rio outras sete vacas, feias e magras, que foram ficar perto das primeiras vacas, na beira do rio.
4 Yaka bulumwakau bolo tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina bolo seben tuwaliya sasapona ge tatabwal hi anil habal. Kin i kenonou i ola o inoke matana i panana.
4 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas. Aí o rei acordou.
5 Inoke i kenu al ge kenonou eluwana i kenonou-an. Tage witi enona ali haka seben hi enona nuwana maisena elana, enowaliya hi tabwa ge ali awa i waisi.
5 Mas tornou a dormir e teve outro sonho. Desta vez ele viu sete espigas de trigo que saíam de um mesmo pé; elas eram boas e cheias de grãos.
6 Toto o enaa, yaka witi enona ali haka seben al hi siun, heliya enowaliya i yakiwa ge mana kalakalasina i neem labi kekevana iyaka i tonil.
6 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
7 Yaka haka bolo enowaliya hi yakiwa haka seben bolo enowaliya hi tabwa hi tinonil. Inoke kin i kenu lut ge i atena te i kenonou.
7 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. O rei acordou: tinha sido um sonho.
8 Lan i gan mweluluga i nuwanuwatu kenonou o kaiweliya, inoke Itipita wali tokukula ge wali tosiba gegewel ali baaba i patuna ge hi nem. Yaka kenonou labui i baunan elal, yaa nige etega bosowaina ni pasikal.
8 De manhã ele estava muito preocupado e por isso mandou chamar todos os adivinhos e todos os sábios do Egito. O rei contou os seus sonhos, mas nenhum dos sábios foi capaz de dar a explicação.
9 Yaka abwe kin ana oine ana tomatahikan wali tobwabwatana i baek elana i ba, “Tonowak, no gegi etega, bugul etega nige ya babaunan eliyam, abwe ya nuwatu te.
9 Então o chefe dos copeiros disse ao rei: — Chegou a hora de confessar um erro que cometi.
10 He valila sauga etega u huga alou ge am beleid ana totonton wali tobwabwatana eliyama, inoke u telema dela, del toto wam limi ana tomatahikan wali tohouwa wana limiya.
10 Um dia o senhor ficou com raiva de mim e do chefe dos padeiros e nos mandou para a cadeia, na casa do capitão da guarda.
11 Yaka bulin etega ama toto eluwa ha kenonou, yaa ama kenonou ali sapu tomaha ona.
11 Certa noite cada um de nós teve um sonho, e cada sonho queria dizer uma coisa.
12 Hibilu hevalina etega iyoho to aloma, iya wam limi ana tomatahikan wali tohouwa wana totuwalali loloyowanina. Ama kenonou ha baunanik elana, inoke alou ge alou ama kenonou ali sapu i pasikal kaiwema.
12 Lá na cadeia estava com a gente um moço hebreu, que era escravo do capitão da guarda. Contamos a esse moço os nossos sonhos, e ele explicou o que queriam dizer.
13 He bugul gegewena i masal i olaolaek te kenonou ali pasikal toto i baunan eliyama. Nau u teli pasikalau no abatuwalaliya, ge u ba tolohaveyan am beleid ana totonton mwamwalina hi gotomwa yaka tuwana hi pakuki ebwakil elana.”
13 E tudo deu certo, exatamente como ele havia falado. Eu voltei para o meu serviço, e o padeiro foi enforcado.
14 Sauga kin baaba o i hago, inoke Yosepa ana baaba i patuna ge ni nem elana. Yaka etimwawa Yosepa hi ahe tagilan dela, yaka i na awana pupunona i kol ge kama waiwaisana i galoi, inoke hi pwatanik kin elana.
14 Então o rei mandou chamar José, e foram depressa tirá-lo da cadeia. Ele fez a barba, trocou de roupa e se apresentou ao rei.
15 Inoke kin i baek Yosepa elana i ba, “Kenonou etega ya kenonou-an, yaa nige gamagal etega i bosowaina ni pasikal. He no wasa hi pem tage ebo gamagal etega ana kenonou ni baunaniwa, inoke owa bosowaim nu pasikal.”
15 Então o rei disse: — Eu tive um sonho que ninguém conseguiu explicar. Ouvi dizer que você é capaz de explicar sonhos.
16 Yosepa kin anana i lahe i ba, “Tonowak, nau nige bosowaiu i oola kenonou na pasikal. Yaa Yabowaine am kenonou ana pasikal ni pamasal eliyam ge ana sapu ni waisi.”
16 — Isso não depende de mim — respondeu José. — É Deus quem vai dar uma resposta para o bem do senhor, ó rei.
17 Yaka kin i baek Yosepa elana i ba, “O kenonou i ola hiwe. Tage ya talmilila wewel Naile bebenaa,
17 Aí o rei disse: — Sonhei que estava de pé na beira do rio Nilo.
18 yaka bulumwakau meluyowau tuwaliya sasapona ge tatabwal, ali gewi seben, hi gaiheem wewela ge hi alaalamwawin wewel bebenaa.
18 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
19 Yaka bulumwakau meluyowau ali gewi seben al hi gaiheem wewela, heliya tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina. Nige sauga etega bulumwakau ololal o ya kikitel panuwa Itipita gamwanaa.
19 Depois saíram do rio outras sete vacas, mas estas eram feias e magras. Em toda a minha vida eu nunca vi no Egito vacas tão feias como aquelas.
20 Yaka bulumwakau bolo tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina bolo houwan hi gaiheem wewela tatabwal hi anil habal.
20 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas,
21 Yaa bwagana hi an habal, ali kite i ola te nige hi aanan. He tuwaliya ana awa nanakina i ola ya te valila. Inoke matau ya panana.
21 mas nem dava para notar isso, pois elas continuavam tão feias como antes. Então eu acordei.
22 “Yaka abwe ya kenu al ge kenonou eluwana ya kenonou-an. Witi enona ali haka seben ya kitel hi enona nuwana maisena elana, enowaliya hi tabwa ge ali awa i waisi.
22 Depois tive outro sonho. Eu vi sete espigas de trigo boas e cheias de grãos, as quais saíam de um mesmo pé.
23 Toto o enaa, yaka witi enona ali haka seben al hi siun, heliya enowaliya i yakiwa ge mana kalakalasina i neem labi kekevana iyaka i tonil.
23 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
24 Yaka haka bolo enowaliya hi yakiwa haka seben bolo ali awa i waisi hi tinonil. He sauga ya lut, inoke o kenonou ya baunan tokukula elal, yaa nige etega bosowaina ni pasikal eliyau.”
24 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. Eu contei os sonhos aos adivinhos, mas nenhum deles foi capaz de explicá-los.
25 Inoke Yosepa i baek kin elana i ba, “Tonowak, am kenonou bolo eluwa o ali sapu maisena. Yabowaine i pankitewa hauna gun abwe ni ginol.
25 Então José disse ao rei: — Os dois sonhos querem dizer a mesma coisa. Por meio deles Deus está dizendo ao senhor o que ele vai fazer.
26 Bulumwakau meluyowau tatabwal ali gewi seben, he baliman ana gewi seben bana, ge witi enona ali haka ali awa waiwaisana ali gewi seben, heliya al baliman ana gewi seben bana. Ali toto eluwa ali sapu maisena ya.
26 As sete vacas bonitas são sete anos, e as sete espigas boas também são. Os dois sonhos querem dizer uma coisa só.
27 Ge bulumwakau tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina ali gewi seben, bolo mulaa abwe hi masal, he baliman ana gewi seben bana, ge i ola al witi enona ali haka seben, bolo enowaliya nanakina ge mana kalakalasina iyaka i tonil. Heliya hi pamasal baliman ana gewi seben galebu bwabwatana ni masal.
27 As sete vacas magras e feias que saíram do rio depois das bonitas e também as sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto são sete anos em que vai faltar comida.
28 “Tonowak, he i ola te ewasi ya baunan eliyam: Yabowaine iyaka i pamasal elam hauna gun abwe ni ginol.
28 É exatamente como eu disse: Deus mostrou ao senhor, ó rei, o que ele vai fazer.
29 Baliman ana gewi seben malul bwabwatana ni gan panuwa Itipita ana labi gegewena elana.
29 Virão sete anos em que vai haver muito alimento em todo o Egito.
30 Enaa, inoke baliman ana gewi seben galebu bwabwatana ni masal. Yaka Itipita ana malul baliman seben gamwanaa nige mulina ni gagan, kaiwena galebu o nasi panuwa ni pagulagula.
30 Depois virão sete anos de fome.
31 Gamagalau sauga malumalulina nige al nihi nunuwatu-an, kaiwena galebu o nasi ni bwata hot.
31 E a fome será tão terrível, que ninguém lembrará do tempo em que houve muito alimento no Egito.
32 Kenonou u kenonou-an paeluwa puna kaiwena Yabowaine bugul ya iyaka i nuwatuan haba, ge kaiwena sauga kekeisi ya inoke ni ginol.
32 A repetição do sonho quer dizer que Deus resolveu fazer isso e vai fazer logo.
33 “Inoke tau etega nu hile, toto wana siba i gan ge nuwana i sapu, ge nu teli panuwa Itipita gegewena ni logugui-an.
33 E José continuou: — Portanto, será bom que o senhor, ó rei, escolha um homem inteligente e sábio e o ponha para dirigir o país.
34 Tologugui enuna al nu hilel panuwa nihi logugui-an. Inoke malul ana baliman seben gamwanaa, pahi ana sauga elana pahi enona nihi wali panimala panuna ge wali maisena nihi ahe gamaman kaiwena.
34 O rei também deve escolher homens que ficarão encarregados de viajar por todo o país para recolher a quinta parte de todas as colheitas, durante os sete anos em que elas forem boas.
35 Yaka aanan gegewena toto nihi ahe malul ana baliman toto i nenem gamwaliyaa, nihi bugul papahe. Inoke wam logugui ana gasisi elana witi enona o nihi teli hikan ali limi gamwanaa panuwa ona elal ge nihi matahikan.
35 Durante os anos bons que estão chegando, esses homens ajuntarão todo o trigo que puderem e o guardarão em armazéns nas cidades, sendo tudo controlado pelo senhor.
36 Aanan o ni ola etagalou. Yaka galebu ana baliman seben gamwaliyaa toto i nenem panuwa Itipita elana, nihi patuwalali nihi pek gamagalau elal. Inoke bahi gamagalau galebu bwabwatana kaiwena ge nihi aaliga.”
36 Assim, o mantimento servirá para abastecer o país durante os sete anos de fome no Egito, e o povo não morrerá de fome.
37 Sauga kin alonau ge wana tologugui bwabwatal Yosepa wana baaba hi hago, inoke nuwatu o hi awa wawaisi-an.
37 O conselho de José agradou ao rei e aos seus funcionários.
38 Yaka kin i baek elal i ba, “Nige bosowaina gamagal etega al ta pwawa wana siba ni ola tau ya, iya Yabowaine Yayaluwana i minaa elana.”
38 E o rei lhes disse: — Não poderíamos achar ninguém melhor para dirigir o país do que José, um homem em quem está o Espírito de Deus.
39 Inoke i baek Yosepa elana i ba, “Yabowaine bugul bolo ya gegewel iyaka i pankitewa, he nige gamagal etega wana siba ge wana nuwasapu i oola owa.
39 Depois virou-se para José e disse: — Deus lhe mostrou tudo isso, e assim está claro que não há ninguém que tenha mais capacidade e sabedoria do que você.
40 Na telewa nu tabwa tologugui bwabwatana no panuwa elana, inoke no gamagalau gegewel wam baaba nihi henapuan. He nau kin maiseu ya te alau alam ni bwata lake.”
40 Você vai ficar encarregado do meu palácio, e todo o meu povo obedecerá às suas ordens. Só eu terei mais autoridade do que você, pois sou o rei.
41 Inoke i ba vevehe al Yosepa elana i ba, “Ya telewa nu tologugui bwabwatana Itipita ana labi gegewena elana.”
41 Neste momento eu o ponho como governador de todo o Egito.
42 Inoke nimana gigina ana lin toto kin etotohena iyoho lin tuwanaa, i palo ge i pahek Yosepa nimana giginaa. Yaka kaliko matana waiwaisana i ahe Yosepa i pagaloi, ge bobot gold elana hi ginoliya i telek Yosepa mwamwalinaa.
42 Então o rei tirou do dedo o seu anel-sinete e o colocou no dedo de José. Em seguida mandou que o vestissem com roupas de linho fino e pôs uma corrente de ouro no pescoço dele.
43 I ola al i ba ni heya kin wana waga momomol labuina pwatanaa, yaka gamagalau nihi nohouwa manininaa nihi yogayoga nihi ba, “Ku legi! Ku legi!” He kin i ginol ola o ge i pamasal Yosepa i teli i tologugui bwabwatana panuwa Itipita ana labi gegewena elana.
43 Depois fez com que José subisse no carro reservado para a maior autoridade do Egito depois do rei e mandou que os seus homens fossem na frente dele, gritando: “Abram caminho!” Assim, José foi posto como governador de todo o Egito.
44 He i baek Yosepa elana i ba, “Nau te kin, yaa nige gamagal etega al panuwa Itipita ana labi gegewena elana bugul etega totona ni giginol, houwan ga ni papatalam eliyam.”
44 O rei disse a José: — Eu sou o rei, mas sem a sua licença ninguém poderá fazer nada em toda a terra do Egito. José tinha trinta anos quando entrou para o serviço do rei do Egito. Ele saiu da presença do rei e viajou por todo o Egito.
45 Yaka kin Yosepa alana i tun Sepenat Peneya, ge lagona i pek yova alana Asinata, iya panuwa Heliyopelis wali topowon Potipela natuna. Inoke Yosepa alana i bwata i tabwa tologugui Itipita elana.
45 — ausente —
46 He Yosepa wana baliman teti te i tuwalali telipuna Itipita wali kin elana. Inoke Yosepa i notagil kin i eguluwan ge wana waga momomol elana i nawanawa panuwa Itipita gamwana gegewena i anugayawa-an.
46 — ausente —
47 Malul ana baliman seben gamwanaa Itipita wali eyowa enona i bwata nabi.
47 Durante os sete anos de fartura a terra produziu cereais em grande quantidade.
48 Inoke baliman seben o elana Yosepa aanan i gewi hot i bugulan ge i teli hikan ali limi gamwanaa panuwa ona elal. He panuwa maisena ge maisena ana eyowa enowana i teliya panuwa o elana.
48 E José ajuntou todos os cereais e os guardou em armazéns nas cidades, ficando em cada cidade os cereais colhidos nos campos vizinhos.
49 Witi enona i gewi nabi i ola hoga gilesana Yosepa i pwahin abaliyaa, inoke nige al bosowaina ana gewi ni ahe.
49 José ajuntou tanto mantimento, que desistiu de pesar, pois não dava mais: parecia a areia da praia do mar.
50 Galebu ana baliman nigeya ga i mamasal, inoke Yosepa lagona Asinata natuliyau bolau labui i abil. Asinata iya panuwa Heliyopelis wali topowon Potipela natuna.
50 Antes de começarem os anos de fome, José teve dois filhos com a sua mulher Asenate.
51 Yosepa natuna gamaun alana i tun Manasa, ge i ba, “Alana ya tun ola o kaiwena Yabowaine i labeyau yaka o pulowan gegewena ge nam wana limi ana heniheni gegewel ya nuluwagil.”
51 Pôs no primeiro o nome de Manassés e explicou assim: “Deus me fez esquecer todos os meus sofrimentos e toda a família do meu pai.”
52 Natuna eluwana alana i tun Ipileimi, ge i ba, “Alana ya tun ola o kaiwena Yabowaine natuwau i pem no lomwan panuwana ya elana.”
52 No segundo filho pôs o nome de Efraim e disse: “Deus me deu filhos no país onde tenho sofrido.”
53 Malul ana baliman seben i mowasi panuwa Itipita elana,
53 Então acabaram-se os sete anos de fartura no Egito,
54 inoke galebu bwabwatana ana baliman seben i telipuna, i ola Yosepa wana baaba. He galebu bwabwatana i masal al panuwa gegewel elal, yaa Itipita ana labi gegewena elana aanan i gan.
54 e, como José tinha dito, começaram os sete anos de fome. Nos outros países o povo passava fome, mas em todo o Egito havia o que comer.
55 Sauga Itipita gamagaliliyau hi galebu, inoke hi na kin elana ge aanan kaiwena hi awanun gagasisi. Yaka kin i baek elal i ba, “Nuku na Yosepa elana, yaka hauna gun ni baunan eliyamiu nuku ginol ola.”
55 Quando os egípcios começaram a passar fome, foram pedir alimentos ao rei. Ele disse: — Vão falar com José e façam o que ele disser.
56 He galebu i bwata nabi ge iyaka panuwa Itipita ana labi gegewena i pwawa, inoke Yosepa witi enona ana limi i lopwelaan ge i palian Itipita elal.
56 Quando a fome aumentou no país inteiro, José abriu todos os armazéns e começou a vender cereais aos egípcios.
57 Panuwa gegewena labi o elana hi na Itipita ge witi enona hi pwapwamola Yosepa elana, kaiwena labi gegewena galebu i apapanak-an.
57 E de todos os países vinha gente ao Egito para comprar cereais de José, pois no mundo inteiro havia uma grande falta de alimentos.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.