Daniel 2
Bateli Vavaluna (MPX) vs BKJ
1 Nebukanesa wana logugui ana baliman labuina gamwanaa inoke i kenonou. Kenonou o i panuwanuwatu-an ge nige i bosowaina ni kenu bubun.
1 E no segundo ano do reinado de Nabucodonosor, Nabucodonosor teve sonhos, com os quais atribulou-se o seu espírito e o seu sono cessou.
2 Inoke baaba i patuna wana totuwalali sisibal bolo hi atena hauna i mamasal sauga i nenem, aloliyau tokukula ge toolaolal, nihi nem ge ana kenonou nihi pasikal. Sauga hi nem hi talmilil matanaa,
2 Então o rei ordenou que chamassem os magos, e os astrólogos, e os feiticeiros, e os caldeus, para revelarem ao rei os seus sonhos. Então eles vieram e se puseram perante o rei.
3 yaka i baek elal i ba, “Kenonou etega ya kenonouan. He i panuwanuwatu-agau, inoke nuwau nuku pasikal.”
3 E o rei disse-lhes: Eu tive um sonho, e o meu espírito atribulou-se para entender o sonho.
4 Yaka tosiba kin anana hi lahe hi pana Alameik, hi ba, “Oo kin, yawalim ni mihot! Am kenonou u baunanim inoke naha pasikal.”
4 Então falaram os caldeus ao rei em aramaico: Ó rei, vive para sempre; diz a teus servos o sonho, e nós mostraremos a interpretação.
5 Yaka kin i baek tosiba elal i ba, “No nuwatu hot i ola hiwe. Ebo o kenonou nige nuku babaunanim ge nuku papasikal, nasi na ba nihi gotomwatomwa-agimiu ge wami limi nihi pasamwalekaleka hoti.
5 O rei respondeu e disse aos caldeus: O assunto se foi de mim; se vós não me fizerdes saber o sonho, com a sua interpretação, sereis cortados em pedaços, e as vossas casas serão feitas um monturo.
6 Yaa ebo o kenonou nuku baunanim ge nuku pasikal, nasi na pwamolamiu ge alamiu na teli heyan. He sauga ya o kenonou nuku baunanim ge nuku pasikal.”
6 Mas se revelardes o sonho e a sua interpretação, recebereis de mim presentes, e recompensas, e grande honra; portanto, revelai-me o sonho e a sua interpretação.
7 Yaka anana hi lahe al hi ba, “Oo kin, am kenonou nu baunanim inoke naha pasikal.”
7 Eles responderam novamente e disseram: Que o rei conte aos seus servos o sonho, e nós revelaremos a sua interpretação.
8 Inoke i baek elal i ba, “Iyaka ya atenamiu! Nuwamiu sauga nuku payapu, kaiwena no nuwatu iyaka ku atena, i ola hiwe.
8 O rei respondeu e disse: Eu sei certamente que vós procuraríeis ganhar tempo, porque vós vedes que o assunto se foi de mim.
9 Ebo o kenonou nige nuku babaunanim, nasi gegewemiu na lahemiu, ami lahi ni olaolaek. Iyaka gegewemiu ku nuwatu haba tage nuku lokalokakawi eliyau, kaiwena ku nuwatu tage ebo sauga ni yapu yaka abwe no nuwatu na pil. He sauga ya o kenonou ku baunanim, inoke na atena age i bosowaimiu o kenonou nuku pasikal.”
9 Todavia, se vós não me fizerdes conhecer o sonho, há somente um decreto para vós; pois vós preparastes palavras mentirosas e corruptas para falar diante de mim, enquanto passa o tempo; portanto, contai-me o sonho, e eu saberei que vós podeis mostrar-me a sua interpretação.
10 Yaka tosiba kin anana hi lahe hi ba, “Oo kin, nige etega i gagan panayawi pwatanaa ge bosowaina ni ginol ni ola wam nuwatu. Nige kin etegana sauga etegana i babaa tage wana tosiba o wana tokukula bugul ololana o nihi ginol, bwagana iya i gasisi o ebo alana i bwata.
10 Os caldeus responderam perante o rei, e disseram: Não existe um homem sobre a terra que possa revelar o assunto do rei; portanto, não há nenhum rei, senhor ou governante que tenha pedido tais coisas a qualquer mago, ou astrólogo, ou caldeu.
11 Bugul toto owa kin u ba naha ginol i pulowan hot. Nige gamagal etega i bosowaina ni pamasal elam, iyai te yabowaineyau, yaa anamusa nige hi miminaa gamagal elala.”
11 E é uma coisa rara o que o rei pede, e não há nenhum outro que possa mostrá-lo perante o rei, exceto os deuses, cuja morada não é com a carne.
12 Baaba ya kaiwena kin i huga nabi, inoke i ba tosiba gegewel Babiloni gamwanaa nihi lolil.
12 Por causa disso o rei ficou irado e muito furioso, e ordenou a destruição de todos os homens sábios de Babilônia.
13 Yaka logugui i ginol i ola to ge i patuna tagilan, inoke Daniyela ge alonau hi loyaagil ge nihi lolil.
13 E o decreto estabelecia que os homens sábios deviam ser mortos; e eles procuraram Daniel e os seus companheiros para os matarem.
14 Aliyoka, iya kin wana tolohaveyan bolo wana limi ana tomatahikan wali tohouwa, i tagil i nana Babiloni ana tosiba ni tagapaaligal. Sauga i vin Daniyela elana, inoke Daniyela alona wana siba ge wana nuwasapu i baaba elana.
14 Então Daniel respondeu com conselho e sabedoria a Arioque, o capitão da guarda do rei, que havia saído para matar os homens sábios de Babilônia;
15 I nel i ba, “Hauna kaiwena kin logugui pupulowanina ya i ginol?” Inoke Aliyoka kin wana logugui puna i baunan elana.
15 ele respondeu e disse a Arioque, o capitão do rei: Por que o decreto do rei é tão precipitado? Então Arioque fez o assunto conhecido a Daniel.
16 Yaka Daniyela i na kin elana i awanun sauga enuna al ni talamwan ge abwe ana kenonou ni pasikal.
16 Então Daniel entrou e desejou que o rei lhe desse tempo, para que ele revelasse ao rei a interpretação.
17 Inoke Daniyela i sikal wana limiya bugul ya i wasaan wana heliyamwau Hananaya, Miseil ge Asalaiya elal.
17 Então Daniel foi para a sua casa, e fez o assunto conhecido a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros;
18 Yaka i baek elal nihi awanun Yabowaine labulabumwa elana ni atilomwan-agil, inoke bugul misusumena ya ni pwamwananal eliyalil ge bahi avaliyau ge Babiloni ana tosiba nihi tatagapaaligal.
18 para que eles desejassem as misericórdias do Deus do céu concernentes a este segredo; para que Daniel e seus companheiros não perecessem juntamente com o restante dos homens sábios de Babilônia.
19 Yaka bulin o Yabowaine bugul misusumena o ana mwananal i pamasal Daniyela ana pankite elana. Inoke Yabowaine labulabumwa i tobalan,
19 Então o segredo foi revelado a Daniel em uma visão noturna. Depois Daniel bendisse ao Deus do céu.
20 i ba:
20 Daniel respondeu e disse: Bendito seja o nome de Deus para sempre e sempre, pois seus são a sabedoria e o poder;
21 Iya baliman ge huwalu ali sauga i logugui-an,
21 e ele muda os tempos e as estações; ele remove reis, e estabelece reis; ele dá sabedoria ao sábio, e conhecimento àqueles que conhecem o entendimento;
22 Bugul misusumena ge limwalimwanina iya i pankitela,
22 ele revela as coisas secretas e profundas; ele sabe o que há na escuridão, e a luz habita com ele.
23 Owa tubuwau wali Yabowaine, ya ba mulolu ge ya tobalagiwa.
23 Eu te agradeço e te louvo, ó tu, Deus dos meus pais, que me deste sabedoria e poder, e me fizeste conhecer agora o que nós desejamos de ti; pois tu nos deste a conhecer agora o assunto do rei.
24 Inoke Daniyela i na Aliyoka eliyana, toto kin i ba tage Babiloni ana tosiba ni tagapaaligal, ge i baek elana i ba, “Bahi Babiloni ana tosiba nu tatagapaaligal. U aheyau ta na kin elana ge ana kenonou na pasikal.”
24 Então, Daniel foi a Arioque, a quem o rei tinha ordenado que destruísse os homens sábios de Babilônia. Ele foi e assim lhe disse: Não destruas os homens sábios de Babilônia. Apresente-me perante o rei, e eu revelarei ao rei a interpretação.
25 Yaka sauga o Aliyoka Daniyela i ahe ge alona hi na kin elana ge i ba, “Tau etega ya pwawa Yuda bolo yowayowanil gamwaliyaa, iya bosowaina am kenonou ni pasikal.”
25 Então Arioque trouxe Daniel perante o rei apressadamente, e desta forma lhe disse: Eu encontrei um homem dos cativos de Judá que fará conhecida ao rei a interpretação.
26 Yaka kin i nel Daniyela elana, alana al hi ba Beltesesa, i ba, “I bosowaim ya o kenonou nu baunanim ge nu pasikal?”
26 O rei respondeu e disse a Daniel, cujo nome era Beltessazar: És tu capaz de dar-me a conhecer o sonho que vi, e a sua interpretação?
27 Yaka anana Daniyela i lahe i ba, “Nige tosiba etega, o ebo tokukula ge toolaolal etega bosowaina am kenonou ni baunaniwa.
27 Daniel respondeu na presença do rei, e disse: O segredo que o rei exigiu não podem os homens sábios, os astrólogos, os magos e os adivinhos mostrar ao rei;
28 Yaa Yabowaine etega i gan labulabumwa, iya bosowaina bugul misusumena ni pankitela. Inoke owa kin Nebukanesa i pankitewa hauna abwe ni masal sauga i nenem. He am kenonou ge am pankite toto i masal eliyam sauga owa iyoho u kenukenu wam abakenuwa i ola hiwe.
28 porém há um Deus no céu que revela segredos, e dá a conhecer ao rei Nabucodonosor o que acontecerá nos últimos dias. O teu sonho e as visões de tua cabeça sobre tua cama são estes:
29 “Oo kin, sauga u kenukenu, inoke bugul bolo abwe nihi gan hi nem wam nuwatu elana, ge Yabowaine toto bugul misusumena ali topapamasal i pankitewa hauna abwe ni masal.
29 Quanto a ti, ó rei, os teus pensamentos adentraram a tua mente sobre tua cama, o que deverá acontecer doravante; e aquele que revela segredos faz-te conhecer o que acontecerá.
30 Bugul misusumena ya i pamasal elau, puna nige i oola tage nau no siba gamagal gegewel wali siba i bwata lake. Yaa i pamasal elau, kaiwena nuwana owa kin am kenonou, toto i nem wam nuwatu elana, ana sapu nu atena.
30 Porém, quanto a mim, este segredo não me é revelado por qualquer sabedoria que eu tenha mais do que qualquer vivente, mas por causa deles se fará conhecida a interpretação ao rei, e para que tu possas conhecer os pensamentos do teu coração.
31 “Oo kin, am kenonou elana gogoginol bwabwatana etega, gamagal kakanununa, u kite i talmilila maninimwa, i namanamal ge ana kite i lolovakun.
31 Tu, ó rei, viste e observaste uma grande imagem. Esta grande imagem, cujo brilho era excelente, estava diante de ti; e a sua forma era terrível.
32 Balomana gold enowana hot elana hi ginoliya, babagalina ge nimana silba elana hi ginoliya, tinena ge nagilina kopa elana hi ginoliya,
32 A cabeça desta imagem era de ouro fino, o seu seio e os seus braços de prata, e o seu ventre e as suas coxas de bronze,
33 aibibilana aiyan elana hi ginoliya, ge aena pwatana ge gamwana aiyan ginebi ge ulun hi ginoliya.
33 suas pernas de ferro, seus pés parte de ferro e parte de barro.
34 Sauga owa iyoho u gagayawa, inoke pat bwabwatana hi gotomwa yohem labilabiya, yaa nige gamagal nimaliya elana i oola. Kakanun aena pwatana toto aiyan ginebi ulun hi ginoliya i lol ge i tagamukumuku-an.Daniyela 2:34|alt="Daniel and king, vision of stone hitting statue" src="CO01349B.TIF" size="col" ref="Daniyela 2:34"
34 Tu viste até que uma pedra foi cortada sem mãos, a qual golpeou a imagem sobre os pés que eram de ferro e barro, e os quebrou em pedaços.
35 Sauga o pamaisena, aiyan, ulun, kopa, silba ge gold i tagamukumuku-agil. Mumwina i kekeisisi hot, i ola witi musana sauga witi enona alona ge musana hi asiasi. Mumwina gegewena mana i yu yoho, nige mulina i gagan. Yaa pat toto kakanun i lol i tabwa oya bwabwatana ge panayawi gegewena i pakalaopop.
35 Então o ferro, o barro, o bronze, a prata e o ouro foram quebrados em pedaços juntamente, e tornaram-se como a palha das eiras do verão; e o vento os carregou para longe, de modo que nenhum lugar foi encontrado para eles; e a pedra que golpeou a imagem tornou-se um grande monte, e preencheu a terra toda.
36 “He am kenonou i ola to, inoke sauga ya na pasikal.
36 Este é o sonho; e nós revelaremos a sua interpretação diante do rei.
37 Oo kin, owa kin gegewel wali kin. Yabowaine toto labulabumwa i telewa owa tologugui bwabwatana, gasisi ge wasawasa i pewa eliyam.
37 Tu, ó rei, és um rei de reis, pois o Deus do céu concedeu-te um reino, poder, e força, e glória.
38 Gamagalau ge bwasumu, bolo bilibiliya ge bolo hawawala, i telel nimwamwa. Ebo hauna labi ona hi minaana, i telewa nu logugui-agil. He owa to, baloma toto gold elana hi ginoliya.
38 E onde quer que os filhos dos homens habitem, os animais do campo e as aves do céu ele as deu em tua mão, e fez de ti o governador sobre todos. Tu és esta cabeça de ouro.
39 “Emwa, yaka abwe abalogugui etega al ni milil, yaa nige wana gasisi ni oola wam abalogugui wana gasisi. Toto o enaa, yaka abalogugui etonina wana gasisi ni ola kopa, panayawi bwalibwaligena ni logugui-an.
39 E depois de ti, levantar-se-á outro reino inferior ao teu, e um terceiro reino de bronze, o qual assumirá o governo de toda a terra.
40 He mowamowasena abalogugui esopalena wana gasisi ni ola aiyan. He aiyan bosowaina bugul gegewena ni tagagebagebal-an ge ni mukumuku-an. Inoke abalogugui ya, abwe abalogugui bolo houwan ni pasamwalekaleka-agil ni ola aiyan wana ginol.
40 E o quarto reino será forte como ferro; assim como o ferro quebra em pedaços e subjuga todas as coisas, e como ferro, que quebra tudo, ele quebrará em pedaços e ferirá.
41 U kite al aena pwatana ge aena gigina aiyan ginebi ulun hi ginoliya. He ana mwananal heiya abalogugui ya nihi waliwali-an. Yaa nasi kekeisi wana gasisi ni ola aiyan, kaiwena aiyan ginebi ulun hi vikuhu.
41 E enquanto tu viste os pés e os dedos, parte de barro do oleiro e parte de ferro, o reino se dividirá, porém haverá nele a força do ferro, visto que tu observaste o ferro misturado com barro lamacento.
42 Aen gigina, aiyan ginebi ulun hi ginoliya. He i ola al, abalogugui o kekeisi ni gasisi ge kekeisi ni pweyata.
42 E como os dedos dos pés eram parte de ferro, e parte de barro, assim o reino será parcialmente forte, e parcialmente fraco.
43 U kite aiyan alona ge ulun hi vikuhu. He ana mwananal heiya gamagalau tomaha ge tomaha nihi gan gamwanaa. Yaa nige nihi boboda pamaisena, i ola nige bosowaina aiyan ginebi ulun ta vikuhu bubun.
43 E enquanto tu viste ferro misturado com barro lamacento, eles irão se misturar à semente de homens; porém eles não se apegarão um ao outro, assim como o ferro não se mistura ao barro.
44 “Kin bolo o wali sauga logugui gamwanaa, inoke Yabowaine toto labulabumwa abalogugui etega ni pamilil, toto nige nihi aapapanak-an ge nige boda getoga nihi aahe. Inoke abalogugui gegewel o ni pasamwalekaleka-agil ge ni pwamowasel, yaa iya ni mihot.
44 E nos dias destes reis o Deus do céu irá erguer um reino, que nunca será destruído; e o reino não será deixado para outro povo, porém quebrará em pedaços e consumirá todos estes reinos, e permanecerá para sempre.
45 He pat toto u kite hi gotomwa yohem labilabiya, yaa nige gamagal nimaliya elana i oola, yaka aiyan, kopa, ulun, silba ge gold i tagagebagebal-agil, ana sapu i ola to.
45 Assim como tu observaste que a pedra foi cortada do monte sem mãos, e que ela quebrou em pedaços o ferro, o bronze, o barro, a prata e o ouro, o grande Deus fez conhecido ao rei aquilo que acontecerá doravante; e o sonho é certo, e a sua interpretação correta.
46 Inoke kin Nebukanesa i talpo Daniyela manininaa, ge i ba bwasumu nihi powonan ge bugul bwaleliya waiwaisana nihi ton Daniyela ana awatauwan kaiwena.
46 Então o rei Nabucodonosor caiu sobre sua face e adorou Daniel, e ordenou que lhe oferecessem uma oferta e aromas suaves.
47 Yaka i baek Daniyela elana i ba, “I tunahot wam Yabowaine iya yabowaineyau wali Yabowaine, ge kin wali Babala, iya bugul misusumel ali topapamasal. He iyaka ya atena to, kaiwena bugul misusumena ya iyaka u pwamwananal.”
47 O rei respondeu a Daniel, e disse: Bem verdade é que o seu Deus é um Deus de deuses, e um Senhor de reis, e um revelador de segredos, visto que tu pudeste revelar este segredo.
48 Inoke abatuwalali mihahaina i pek Daniyela elana, ge ana mulolu waiwaisal hi gewi i pek. Yaka i teli labi Babiloni ni logugui-an, ge ana tosiba gegewel ni houwaagil.
48 Então o rei fez Daniel um grande homem, e deu-lhe muitos presentes valiosos, e o fez governante sobre toda a província de Babilônia, e chefe dos governadores sobre todos os homens sábios de Babilônia.
49 I ola al, Daniyela wana nuwatu eliyana yaka kin, Setaleki, Mesake ge Abedenigo i telel labi Babiloni nihi matahikan. He Daniyela iya i miminaa kin ana tolabe elal kin wana awana.
49 Então Daniel pediu ao rei, e ele estabeleceu Sadraque, Mesaque e Abednego sobre os negócios da província de Babilônia, porém Daniel sentou-se ao portão do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.