1 Samuel 14
Bateli Vavaluna (MPX) vs ARIB
1 Lan etega Sol natuna Diyontan i baek heval toto wana elohaveyan ana tokaval elana i ba, “U nem ta egon opop ta nopanetan ta na Pilistiya wali abaholaviya.” Yaa nige tamana wana wasa i pepek.
1 Sucedeu, pois, um dia, que Jônatas, filho de Saul, disse ao seu escudeiro: Vem, passemos à guarnição dos filisteus, que está do outro lado. Mas não o fez saber a seu pai.
2 Saugena o Sol i miminaa abwakil pomaglenet gabulanaa awan Miglon elana panuwa Gibeya tolinaa. Tolohaveyan bolo alonau ali gewi sikis handeled (600).
2 Ora Saul estava na extremidade de Gibeá, debaixo da romeira que havia em Migrom; e o povo que estava com ele era cerca de seiscentos homens;
3 He topowon Ahaidiya iyoho gamwaliyaa holahola ipod i galoi. Ahaidiya iya Ikabod talina Ahitub natuna. Ahitub iya Pinehas natuna, ge Pinehas iya Ilai natuna, Ilai iya valila i topowon Yehoba elana panuwa Sailo. Yaa nige gamagal etega i aatena te Diyontan iyaka i egon.
3 e Aíja, filho de Aitube, irmão de Icabô, filho de Finéias, filho de Eli, sacerdote do Senhor em Siló, trazia o éfode. E o povo não sabia que Jônatas tinha ido.
4 Opop toto Diyontan nuwana ni nopanetan ni na Pilistiya wali abaholaviya bebena labui hi lebwalebwal. Lebwalebwal etega alana Bosese ge eluwana alana Sene.
4 Ora, entre os desfiladeiros pelos quais Jônatas procurava chegar à guarnição dos filisteus, havia um penhasco de um e de outro lado; o nome de um era Bozez, e o nome do outro Sené.
5 Etega i minek opop labena aluwabwa panuwa Mikmas gegelinaa, ge etega i minek labena yavanaa panuwa Gibeya gegelinaa.
5 Um deles estava para o norte defronte de Micmás, e o outro para o sul defronte de Gibeá.
6 Diyontan i baek wana elohaveyan ana tokaval elana i ba, “U nem ta egon opop ta nopanetan ta na Pilistiya wali abaholaviya, heliya nige Yehoba hi aatena ge nige gotomwa yoho paganina hi aahe. Tabam nasi Yehoba bugul etega ni ginol kaiwela. Bwagana ebo ta gewi o ebo nige ta gegewi, nige bugul etega bosowaina Yehoba ni kaus ge tage nige ni lalabela ge ta papakokovel.”
6 Disse, pois, Jônatas ao seu escudeiro: Vem, passemos à guarnição destes incircuncisos; porventura operará o Senhor por nós, porque para o Senhor nenhum impedimento há de livrar com muitos ou com poucos.
7 Yaka anana i lahe i ba, “Hauna u nuwatuan, he nu ginol ya! Ta nowa! Ya talamwagau alou owa ya!”
7 Ao que o seu escudeiro lhe respondeu: Faze tudo o que te aprouver; segue, eis-me aqui, a tua disposição será a minha.
8 Inoke Diyontan i ba, “I waisi! Ta nopanet ge ta pamasalila Pilistiya nihi kitela.
8 Disse Jônatas: Eis que passaremos àqueles homens, e nos descobriremos a eles.
9 Ebo nihi baem elala nihi ba, ‘Ku matamatana tei ana siga naha nowa eliyamiu,’ yaka ta talmilil ya abalaa.
9 Se nos disserem: Parai até que cheguemos a vós; então ficaremos no nosso lugar, e não subiremos a eles.
10 Yaa ebo nihi ba, ‘Ku nem ku ha eliyama,’ inoke ta ginol ola to. Ebo ni masal ola o, he wala etotohi to Yehoba iyaka i telel nimalaa ge nasi ta pakokovel.”
10 Se, porém, disserem: Subi a nós; então subiremos, pois o Senhor os entregou em nossas mãos; isso nos será por sinal.
11 Inoke ali toto labui hi nopanet ge hi pamasalil Pilistiya wali tolohaveyan hi kitel, yaka hi talawasi-agil hi ba, “Ku kite! Hibilu abwe hi yawal tagilem gola wali ababunsumiya.”
11 Então ambos se descobriram à guarnição dos filisteus, e os filisteus disseram: Eis que já os hebreus estão saindo das cavernas em que se tinham escondido.
12 Yaka hi yoga lau Diyontan ge ana tolabe heval elal hi ba, “Ku hem elama ge naha pahenapomiu.”
12 E os homens da guarnição disseram a Jônatas e ao seu escudeiro: Subi a nós, e vos ensinaremos uma coisa. Disse, pois, Jônatas ao seu escudeiro: Sobe atrás de mim, porque o Senhor os entregou na mão de Israel.
13 Yaka i mwena hek lebwalebwala ge ana tolabe heval i mwena uliulil enaa. Inoke abwe Diyontan Pilistiya wali tolohaveyan enuna i tagapasogol, yaka ana tolabe heval i nouliulil ge i gopapaaliga-agil.
13 Então trepou Jônatas de gatinhas, e o seu escudeiro atrás dele; e os filisteus caíam diante de Jônatas, e o seu escudeiro os matava atrás dele.
14 Haveyan houwan o elana Diyontan alona ge wana elohaveyan ana tokaval Pilistiya ali gewi tuwenti (20) hi lolil labi kekeisi etega gamwanaa.
14 Esta primeira derrota, em que Jônatas e o seu escudeiro mataram uns vinte homens, deu-se dentro de meia jeira de terra.
15 Yaka Pilistiya wali tolohaveyan gegewel, bolo hi minaa abaholaviya ge bolo hi tagil hi kaluoyaoya, hi lovakun nabi ge nuwaliya i gewagewa. I ola al sauga o mwaniknik i masal. He Yehoba wana ginol eliyana te hi lovakun nabi.
15 Pelo que houve tremor no arraial, no campo e em todo o povo; também a própria guarnição e os saqueadores tremeram; e até a terra estremeceu; de modo que houve grande pânico.
16 Sol wana tolohaveyan, bolo i telel Pilistiya ali topekiti, heliya iyoho Gibeya un Beniyamina wali labiya, hi kite Pilistiya hi lou waliwali labi tomaha tomaha elal.
16 Olharam, pois, as sentinelas de Saul e Gibeá de Benjamim, e eis que a multidão se derretia, fugindo para cá e para lá.
17 Yaka hi na Sol wana wasa hi pek, inoke i baek bolo alonau elal i ba, “Tolohaveyan gegewel ku yoga gogonil, yaka nuku kite henalau hi eguluwagila ge hi na hi haveyan Pilistiya elal.” Hi ginol ola o, inoke hi pwawa te Diyontan alona ge wana elohaveyan ana tokaval nige hi gagan.
17 Disse então Saul ao povo que estava com ele: Ora, contai e vede quem é que saiu dentre nós: E contaram, e eis que nem Jônatas nem o seu escudeiro estava ali.
18 Yaka Sol i baek topowon Ahaidiya elana i ba, “Am holahola ipod u galoi ge u nem elau.” (He saugena o Ahaidiya holahola ipod i gagaloi boda Isileli mataliyaa.)
18 Então Saul disse a Aíja: Traze aqui a arca de Deus. Pois naquele dia estava a arca de Deus com os filhos de Israel.
19 Inoke topowon i nok, yaa Sol iyoho ya i baaba elana, yaka Pilistiya wali lovakun ge wali nuwa gewagewa i bwabwata nawa ge hi gan yogayoga wali abaholaviya. Inoke i ba, “Ni ola ya! Iyaka nige sauga i gagan tage Yehoba wana nuwatu ta loyaan!”
19 E sucedeu que, estando Saul ainda falando com o sacerdote, o alvoroço que havia no arraial dos filisteus ia crescendo muito; pelo que disse Saul ao sacerdote: Retira a tua mão.
20 Inoke Sol alonau ge wana tolohaveyan hi nok hi na hi tuk haveyana. Hi pwawa te Pilistiya nuwaliya i gewagewa nabi, wali haveyan kilepana elana avaliyau hi gopapaaliga-agil.
20 Então Saul e todo o povo que estava com ele se reuniram e foram à peleja; e eis que dentre os filisteus a espada de um era contra o outro, e houve mui grande derrota.
21 Hibilu bolo valila hi na hi tubwiek Pilistiya elal ge hi na hi minaa wali abaholaviya, hi mipil hi tubwi wali pan Isileli elal, bolo avaliyau Sol ge Diyontan.
21 Os hebreus que estavam dantes com os filisteus, e tinham subido com eles ao arraial, também se ajuntaram aos israelitas que estavam com Saul e Jônatas.
22 I ola al, bolo valila hi lou hi na hi bunsumi un Ipileimi wali labi oyana gaganina elana, wasa hi hago te Pilistiya hi lou, inoke heliya al hi petaki Pilistiya eliyaa.
22 E todos os homens de Israel que se haviam escondido na região montanhosa de Efraim, ouvindo que os filisteus fugiam, também os perseguiram de perto na peleja.
23 Yaka hi mimi hahaveyan ya hi na panuwa Bet-Aben hi eguluwan ge hi nok al. Inoke lan o elana Yehoba Isileli i pwamwalil ali topihigelgel elal.
23 Assim o Senhor livrou a Israel naquele dia, e a batalha passou além de Bete-Aven.
24 Mulaa abwe hi na haveyana, Sol lopwal gasigasisena iyaka i baunanik elal i ba, “Bahi tolohaveyan etega aanan ni aan ga ana siga na lohaveyan lahi o topihigelgel elal. Ebo henala no logugui ya nige ni hehenapuan ge aanan ni an mulaa abwe sabwelu ni lobek, he Yehoba ni nuwamutan.” Inoke toto o kaiwena Isileli wali tolohaveyan nige aanan etega hi aan, yaka lan o elana galebu kaiwena tuwaliya i sasawowol.
24 Ora, os homens de Israel estavam já exaustos naquele dia, porquanto Saul conjurara o povo, dizendo: Maldito o homem que comer pão antes da tarde, antes que eu me vingue de meus inimigos. Pelo que todo o povo se absteve de comer.
25 Sauga heliya iyoho hi pepetaki, gegewel hi na hi nosolaa ula etega gamwanaa ge luvi ali pom hi gewi hi kitel bilibiliya.
25 Mas todo o povo chegou a um bosque, onde havia mel à flor da terra.
26 Hi kite luvi i sulusulu tagil ali pom elal, yaa nige tolohaveyan etega i aahe i iim, kaiwena Sol wana lopwal gasigasisena hi lovakunan.
26 Chegando, pois, o povo ao bosque, viu correr o mel; todavia ninguém chegou a mão à boca, porque o povo temia a conjuração.
27 Yaa Diyontan nige tamana wana lopwal wasana i hahago. Inoke wana suki buhuna i paelu tukan luvi ana pom etega gamwanaa, yaka suina enuna i ahe i im, ge tuwana i gasisi.
27 Jônatas, porém, não tinha ouvido quando seu pai conjurara o povo; pelo que estendeu a ponta da vara que tinha na mão, e a molhou no favo de mel; e, ao chegar a mão à boca, aclararam-se-lhe os olhos.
28 Inoke tolohaveyan aloliya etega i baek elana i ba, “Tamwam lopwal gasigasisena i baunanim eliyama i ba, ‘Ebo lan ebe tolohaveyan etega aanan ni an, Yehoba ni nuwamutan.’ Heiya te kaiwena gegewema tuwama i sasawowol.”
28 Então disse um do povo: Teu pai solenemente conjurou o povo, dizendo: Maldito o homem que comer pão hoje. E o povo ainda desfalecia.
29 Yaka anana Diyontan i lahe i ba, “Nam wana lopwal kila Isileli ala pulowan i pwabwata. He ku kiteyau! Luvi suina kekeisi ya im inoke tuwau i gasisi al.
29 Pelo que disse Jônatas: Meu pai tem turbado a terra; ora vede como se me aclararam os olhos por ter provado um pouco deste mel.
30 Binimala tolohaveyan ni talamwagila aanan toto ta pwawa ala topihigelgel hi lou luwai ta an! He binimala ni ola o, bosowaila Pilistiya nihi gewi al ta lolil.”
30 Quanto maior não teria sido a derrota dos filisteus se o povo hoje tivesse comido livremente do despojo, que achou de seus inimigos?
31 Inoke lan bwabwaligena o Isileli Pilistiya hi takel ge hi mimi lololil, i telipunaa panuwa Mikmas i na ana siga Aiyalon. Yaka galebu kaiwena tuwaliya i sasawowol.
31 Feriram, contudo, naquele dia aos filisteus, desde Micmás até Aijalom. E o povo desfaleceu em extremo;
32 Inoke sauga sabwelu iyaka i lobek, etimwawa hi na bugubugul elal bolo hi oem haveyana, yaka sipi, bulumwakau ge bulumwakau natuliyau hi ahel. Inoke hi loliliya to labi o elana. Yaa nige saliyaliya hi papasulu i lolohaba ga, inoke bunum salisaliyana hi ahe hi liga hi an.
32 então o povo se lançou ao despojo, e tomou ovelhas, bois e bezerros e, degolando-os no chão, comeu-os com o sangue.
33 Yaka Sol wana wasa hi pek hi ba, “Tolohaveyan hi gegi Yehoba elana, kaiwena bunum salisaliyana hi an.”
33 E o anunciaram a Saul, dizendo: Eis que o povo está pecando contra o Senhor, comendo carne com o sangue. Respondeu Saul: Procedestes deslealmente. Trazei-me aqui já uma grande pedra.
34 Yaka i baek elal i ba, “Ku nok tolohaveyan gamwaliyaa ge ku baek elal wali bulumwakau ge sipi nihi pwatanim te eliyau. Yaka nihi lolil pat ya pwatanaa ge saliyaliya ni lohaba, inoke abwe bunumwiliya nihi liga ge nihi an. Bahi Yehoba wana logugui nihi leleke ge bunum salisaliyana nihi aan.” Inoke bulin o tolohaveyan gegewel wali bulumwakau hi pwatanik ge hi loliliya to.
34 Disse mais Saul: Dispersai-vos entre e povo, e dizei-lhes: Trazei-me aqui cada um o seu boi, e cada um a sua ovelha e degolai-os aqui, e comei; e não pequeis contra e Senhor, comendo com sangue. Então todo o povo trouxe de noite, cada um o seu boi, e os degolaram ali.
35 Inoke Sol pat o abapowon i ginoliya ge eliyana bwasumu bolo o hi powonagil Yehoba elana. He abwe pamaisena te abapowon i ginol.
35 Então edificou Saul um altar ao Senhor; este foi o primeiro altar que ele edificou ao Senhor.
36 Yaka Sol i baek wana tolohaveyan elalil i ba, “Bulin e ta na ta lau ta petaki Pilistiya eliyaa, yaka wali bugubugul ta kaluoyaoya-an ana siga lan ni gan mweluluga. He ta lolil habal, bahi etega ni mwamwal.”
36 Depois disse Saul: Desçamos de noite atrás dos filisteus, e despojemo-los, até e amanhecer, e não deixemos deles um só homem. E o povo disse: Faze tudo o que parecer bem aos teus olhos. Disse, porém, o sacerdote: Cheguemo-nos aqui a Deus.
37 Inoke Sol Yabowaine i neli i ola hiwe: “Na lopetaki Pilistiya eliyaa o ebo bahiwa? Tab nu telel nimameya ge naha pakokovel?” Yaa bulin o elana Yabowaine nige Sol wana nel i lalahe.
37 Então consultou Saul a Deus, dizendo: Descerei atrás dos filisteus? entregá-los-ás na mão de Israel? Deus, porém, não lhe respondeu naquele dia.
38 Yaka Sol tolohaveyan wali tohouwa gegewel i yogaagil ge i ba, “Ku nem ta loya henala gegi i ginol lan ebe ge hauna wana gegi.
38 Disse, pois, Saul: Chegai-vos para cá, todos os chefes do povo; informai-vos, e vede em que se cometeu hoje este pecado;
39 Ya papasila Yehoba yawalina gaganina alanaa, iya Isileli wala Topwamwal, henala ta pwawa gegi i ginol, bwagana ebo natu Diyontan, nasi ni aliga.” Yaa nige gamagal etega anana i lalahe.
39 porque, como vive o Senhor que salva a Israel, ainda que seja em meu filha Jônatas, ele será morto. Mas de todo o povo ninguém lhe respondeu.
40 Inoke Sol i baek tolohaveyan elal i ba, “Komiu nuku talmililek huwo, nau ge natu Diyontan naha talmililem hiwe.”
40 Disse mais a todo o Israel: Vós estareis dum lado, e eu e meu filho Jônatas estaremos do outro. Então disse o povo a Saul: Faze o que parecer bem aos teus olhos.
41 Yaka Sol i baek Yehoba, Isileli wali Yabowaine elana i ba, “Yehoba, hauna kaiwena ge bulin ebe nige no nel u lalahe? Ebo nak puna i minaa nau ge Diyontan elama, he nu pamasal pat Ulim|lemma="UlimgeTamim" elana, yaa ebo i minaa tolohaveyan elal, he nu pamasal pat Tamim elana.” Inoke topowon pat bolo o i patuwalali ge i pwawa nak i minaa Sol ge Diyontan elal, nige i miminaa tolohaveyan elal.
41 Falou, pois, Saul ao Senhor Deus de Israel: Mostra o que é justo. E Jônatas e Saul foram tomados por sorte, e o povo saiu livre.
42 Yaka Sol i ba, “Pat u patuwalali al nau ge natu Diyontan eliyama.” Inoke i ginol ola ge i pwawa te Diyontan iya gegi puna.
42 Então disse Saul: Lançai a sorte entre mim e Jônatas, meu filho. E foi tomado Jônatas.
43 Sol i baek Diyontan elana i ba, “No wasa u pem hauna u ginol.”
43 Disse então Saul a Jônatas: Declara-me o que fizeste. E Jônatas lho declarou, dizendo: Provei, na verdade, um pouco de mel com a ponta da vara que tinha na mão; eis-me pronto a morrer.
44 Yaka Sol i ba, “E natu, tunahot nu aliga. Ebo nigeya, ya awanun Yehoba lahi pupulowanina hot ni ginol elau.”
44 Ao que disse Saul: Assim me faça Deus, e outro tanto, se tu, certamente, não morreres, Jônatas.
45 Yaa tolohaveyan hi baek Sol elana hi ba, “Diyontan iya te kila Isileli i pwamwalila! Inoke nasi nu ba ni aliga? Bahiwa! Ha papasila Yehoba yawalina gaganina alanaa, nige tuwana gabomwina kekeisi etega ni nanak. Kaiwena lan ebe Yehoba i labe ge ginol bwabwatana i ginol.” Yaka Diyontan hi sokal nige i aaliga.
45 Mas o povo disse a Saul: Morrerá, porventura, Jônatas, que operou esta grande salvação em Israel? Tal não suceda! como vive o Senhor, não lhe há de cair no chão um só cabelo da sua cabeça! pois com Deus fez isso hoje. Assim o povo livrou Jônatas, para que não morresse.
46 Inoke Sol i bakuhu nige al Pilistiya i tatakel, ge Pilistiya hi sikalan wali labiya.
46 Então Saul deixou de perseguir os filisteus, e estes foram para o seu lugar.
47 Sauga Sol i tabwa Isileli wali kin ge iyaka i mibubun abamina o eliyana, yaka i lohaveyan Isileli ali topihigelgel, bolo hi mipainagil labi tomaha ge tomaha elal: Mowabi, Amoni, Idom, Soba ana kin ona avaliyau wali gamagalau, ge Pilistiya. Hauna labi ni haveyan noek, yaka ana topihigelgel ni pakokovel ge ni apapanak-agil.
47 Tendo Saul tomado o reino sobre Israel, pelejou contra todos os seus inimigos em redor: contra Moabe, contra os filhos de Amom, contra Edom, contra os reis de Zobá e contra os filisteus; e, para onde quer que se voltava, saía vitorioso.
48 I ola al, alona wana atimatuwa i haveyan gagasisi ge Amaleki i pakokovel. Inoke Isileli i pwamwalil ali topihigelgel nimaliyaa, bolo valila hi haveyan elal ge wali bugubugul hi kaluoel.
48 Houve-se valorosamente, derrotando os amalequitas, e libertando Israel da mão dos que o saqueavam.
49 He Sol natunau bolau alaliya i ola hiwe: Diyontan, Isbi ge Malki-Suwa. Natunau yowau labui, toto bwabwatana alana Melab ge kekeisena alana Mikal.
49 Ora, os filhos de Saul eram Jônatas, Isvi e Malquisua; os nomes de suas duas filhas eram estes: o da mais velha Merabe, e o da mais nova Mical.
50 Sol lagona alana Ahinowam, iya Ahimas natuna. Wana tolohaveyan wali tohouwa alana Abna, iya Sol tamana talina alana Nel natuna.
50 O nome da mulher de Saul era Ainoã, filha de Aimaaz; e o nome do chefe do seu exército, Abner, filho de Ner, tio de Saul.
51 Sol tamana Kisi, ge Abna tamana Nel, heliya tonowak Abiyel natunau.
51 Quis, pai de Saul, e Ner, pai de Abner, eram filhos de Abiel.
52 He Sol yawalina ana sauga bwalibwaligena, alonau ge wana tolohaveyan hi lohalohaveyan gagasisi Pilistiya elal. Ebo Isileli bolauiliyau enuna i kitel ateliya i matuwa ge hi gasisi, yaka ni ahel tukagil nihi tabwa wana tolohaveyan hot.
52 E houve forte guerra contra os filisteus, por todos os dias de Saul; e sempre que Saul via algum homem poderoso e valente, o agregava a si.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Samuel 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.