Atos 13
Mamamili Wangka (MPJ) vs NAA
1 Jiijajmili walyjakajaya Yantiyukangka nyinapayi. Karlkiya Mamamili wangka jakurlpurluka nyinapayi. Karlkin kujupaya Mamamili nintipurlukaya nyinapayi, Mamamili wangka-jananyaya nintilpayi. Nintipurlukaya jiikaja, nyinapayi, yini Panapaj, Jimiyan. Jimiyan jii wajalpayiya yini kujupa, ‘Maru’. Karlki kujupangaya yini Lujiyaja jii Jarinimartaji, Juul, Manayin. Jiingara julyju maaja Yirutkura warrkamurripayi.
1 Havia na igreja de Antioquia profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado Níger; Lúcio, de Cirene; Manaém, que tinha sido criado com Herodes, o tetrarca; e Saulo.
2 Jiijajmili walyjakajalungaya Mama nyinara marninypungkupayi, mayi ngalkunyjaparnilu. Palunya tayimu Mamamili Kurrurnju-jananya wajarnu, jilanya, “Yiyalaya-pulanya!, ngayuku warrkamupula parra nintilku, Panapajjupula Juulju. Ngayulurna-pulanya witurnin, ngayumili wangkapula parra nintilkuraku.”
2 Enquanto eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem-me, agora, Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho chamado.
3 Palunyajanuluya wituka Mamangka wangkapayi, mayiparni. Palunyajanuya-pulanya mara junu, kaluya Mamangka wangkangu, kayilaya-pulanya yiyarnu.
3 Então, jejuando e orando, e impondo as mãos sobre eles, os despediram.
4 — ausente —
4 Barnabé e Saulo, enviados pelo Espírito Santo, foram até Selêucia e dali navegaram para Chipre.
5 — ausente —
5 Quando chegaram a Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas judaicas. Tinham também João como auxiliar.
6 Parna Japurijpa kalyungka kutungka ngarapayi. Parna palunyawanaya kutuwana yankuraka jarrpangu, tawun Paapujja. Yirna yalyjirrpa jiingka nyinapayi, yini Pajijaj, yini kujupaya wajalpayi, ‘Yilimaj’. Julyju yirna palunyalu-jananya yalyjirrju kujupa kujupa jiimartajingka, nintilpayi. Jilanyalu-jananya pakiwana wajalpayi, “Ngayungarnara Mamamili wangka jakurlpurluka.” Palunga Juwu nyinapayi. Yanuluya kujungkarringu, Juulmapu.
6 Havendo atravessado toda a ilha até Pafos, encontraram certo judeu, de nome Barjesus, que praticava magia e era falso profeta.
7 Yirnanga jiingara miirti nyinapayi, maaja majuku jiimartajiku, yini Jajajpulajaku. Jiinga Jajajpulajpa nintipuka nyinapayi. Jiilu-pulampa wajarnu Panapajkamu Juulku yankurakupula, palunyamili mayakarti, Mamamili wangka-pulanya kulilkura. Palunyalunga wangka-pulanya Mamamili kulirnuka pukurlarringu.
7 Ele estava com o procônsul Sérgio Paulo, que era um homem inteligente. O procônsul, tendo chamado Barnabé e Saulo, desejava ouvir a palavra de Deus.
8 Palunyangka Pajijajju kulirnuka marrkurnu, maaja jiimartaji Jajajpulajpa, kulira-pulampa junkura.
8 Porém o mago Elimas — e é assim que se traduz o nome dele — se opunha a eles, procurando afastar da fé o procônsul.
9 Palunyangkalu Mamamili Kurrurnpa jarrpanguka murlpirrmanu Juulpa. Yini kujupaya wajalpayi, ‘Puulpa’.
9 Mas Saulo, também chamado Paulo, cheio do Espírito Santo, olhando firmemente para Elimas, disse:
10 Puulju warrkirnuka kuru wajarnu Pajijajpa. Jilanyara wajarnu, “Nyuntun malpukurnu, jungan mirta nyininpa. Wulun walyku nyinin, yalyjirrjun walykuwiyaju palyarnin. Mirtan Mamamiliwana wangkin, walyjalun kuliraka wangkinpa. Mamamili wangkan kuliraka kujupakartirnin.
10 — Ó filho do diabo, cheio de todo o engano e de toda a maldade, inimigo de toda a justiça, por que você não deixa de perverter os retos caminhos do Senhor?
11 Kuwarrinta pampurulku Mamalu, nyakunyjaparnin nyinamalpa karrpuparaku.” Palunyajanu yilta pampururringu. Parra-jananya martukaja japilpayi, parraya winitiranku.
11 Eis que, agora, a mão do Senhor está contra você, e você ficará cego, não vendo o sol por algum tempo. No mesmo instante, caiu sobre ele névoa e escuridão, e, andando em círculos, procurava quem o guiasse pela mão.
12 Maaja Jajajpulajju nyangu kuru pampururrinyja, Jiijajkurnu wangkayila kulirnuka walyjarringu. Puulmili wangka julyjujanu kulirnuka pukurlarringu.
12 Então o procônsul, vendo o que havia acontecido, creu, maravilhado com a doutrina do Senhor.
13 Puulmapuya tawun jiingka puutungkaya tatirnuka yanu, parna Pampiliyakarti, tawun Paakakarti. Jiingkanga-pulanya Jaan Maakju junu yanuka marlaku yanu, Jarujalumkarti.
13 E, navegando de Pafos, Paulo e seus companheiros viajaram a Perge da Panfília. João, porém, deixando-os, voltou para Jerusalém.
14 Palunyajanupula parna Pijitiyakarti yanu, tawun Yantiyukakarti. Jiingkangapula karrpu Jarritingka Juwukurnu jaajingka jarrpangu nyinapayi.
14 Mas eles, saindo de Perge, chegaram a Antioquia da Pisídia. No sábado, entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Jaajiku maajakajaluya riitamulpayi, Muujajku wangka. Palunyajanuya wangka kujupa riitamulpayi, Mamamili wangka jakurlpurlukalu julyju wakanyjajanu. Jiikajaluya-pulanya wikarru yiyarnu japilkura. Jilanyaya japirnu, “Walyjalu-lanyajunpula mayiti Mamamili wangka nintilku? Mayitintapula julyju Mamalu nintinyjajanu.”
15 Depois da leitura da Lei e dos Profetas, os chefes da sinagoga mandaram dizer-lhes: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra de consolo para o povo, falem.
16 Puulju-jananya pakarnu maralu marrkurnu, yakaya nyinaraku. Nintilpayi-jananya jilanyalu, “Ngayunku walyjakajaluya Juwukajalu kulila!, karlkinjulurrju Mamamili walyjakajalu, Juwuparnikajalu.
16 Paulo, levantando-se e fazendo com a mão sinal de silêncio, disse: — Israelitas e todos vocês que temem a Deus, escutem!
17 — ausente —
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos pais e exaltou o povo durante a sua peregrinação na terra do Egito, de onde os tirou com braço poderoso.
18 — ausente —
18 Suportou os maus costumes do povo durante uns quarenta anos no deserto.
19 “Palunyajanuya parna Kayinanja jarrpangu. Palunyamartajiya ngurra japan wulikajangka jaalpu jaalpu nyinapayi. Parna jiimartaji-jananya Mamalu pungkura wiyarnu. Ka-jananya ngurra jiingka palumili walyjakaja junu, parna palunyangkangaya nyinangu walyjarringu. Rawaya nyinapayi, puu yantartan pipiti yiiya.
19 E, havendo destruído sete nações em Canaã, deu essas terras como herança ao seu povo.
20 Palunyajanu-janampa maajakaja junkupayi, Mamalu. Maaja-janampa nyinara wiyarripayi. Palunyangka kujupa junkupayi. Jilanyartukaya nyinapayi, maaja yarnnga. Maajakaja nyinaraya, maaja Jamiyul tayimurringu. Jiinga Mamamili wangka jakurlpurluka nyinapayi.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinquenta anos. Depois disso, lhes deu juízes, até o profeta Samuel.
21 “Mitunyjanirrikajaluya japirnu Jamiyulpa, maaja kujupa-janampa kiingu nyinara. Palunyajanu-janampa Mamalu junu yini Juulpa, maaja maju-janampa wulu nyinangu, puuti yiiya. Juulpanga jiinga nyinapayi, Kiijaku kaja. Kiijamapungaya nyinapayi Pinjaminkurnu marlajanukaja.
21 Então eles pediram um rei, e Deus lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, e isto durante quarenta anos.
22 Juulpanga payirnu yiyarnuka maaja kujupa junu, yini Tayipitpa. Mamalu wajarnu jilanya, ‘Tayipitpanga yilta kunyjunyu nyininpa. Ngayulurnara pukurlarrinpa, Jiijiyiku kajaku. Ngayulurna wajanyjangka yirnilu palyarnin.’
22 E, tendo tirado Saul, levantou-lhes o rei Davi, do qual também, dando testemunho, disse: “Achei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração, que fará toda a minha vontade.”
23 Jiijajpanga yilta mitunyjarripurlukakura Tayipitku marlajanu nyinapayi. Mamalu-lampa Jiijajpanga junu, wankalkura-langku, Yijurilmili marlajanukaja. Wankalkura-langku julyju-lanya Mamalu jamartapungu, Jiijajpa-lampa yiyalkura.
23 Da descendência deste, conforme a promessa, Deus trouxe a Israel o Salvador, que é Jesus.
24 “Julyju-jananya Jaanju Yijurilmili marlajanukaja nintilpayi, Jiijajpanga marlawana yankurarni. Jilanya Jaanju-jananya nintilpayi, walykuwintikajalungaya walyku junkurakaya junga Mamaku nyinara. Kaya kalyungka jarrpara palyarrira palya nyinaku.
24 Antes da manifestação dele, João pregou um batismo de arrependimento a todo o povo de Israel.
25 “Jaanju-jananya wululu nintilpayi. Palunyajanu maaja kujupalu kulirnu jiilja mankura jarrpajunkura. Palunyangka Jaanju-jananya martukaja jilanya nintilpayi, ‘Nganarninyurra ngayu kulirni? Kurayijpa-lampa julyju jamartapungu maaja-lampa yiyalkurarni. Mirtarna ngayu maaja Kurayijpa, paki. Kurayijpa-lampa jii yankurni, maaja majuminyirri, karnara ngayu palumili warrkamupurluka.’”
25 Quando João estava completando a sua carreira, disse: “Quem vocês pensam que sou? Não sou aquele que vocês esperam. Mas depois de mim vem aquele de cujos pés não sou digno de desamarrar as sandálias.”
26 Puulju-jananya wituka wajarnu, “Walyjararranjuya kulila! Yipurammili walyjakajala nyininpa. Wulikajaluya kulila!, karlki kujupalulurrju, Juwuparnikajalu, Mamamili walyjakajalu. Wulikajaku-lampa wangka kunyjunyu yiyarnu Mamalu, ngayunpala wankarrira.
26 — Irmãos, descendência de Abraão e todos vocês que temem a Deus, a nós foi enviada a palavra desta salvação.
27 Jarujalumumartaji martukajakamu maajakajaraya ngurrpa nyinapayi, Kurayijku, martukaja-langku wankalku. Mamamili wangka jakurlpurlukaluya julyju wakarnu, Kurayijpa yankurni. Jarriti kujupa Jarriti kujupaluya Jarujalummapulu purtuya kulilpayi, wangka palunyanga, riitamunyjanjanu. Jiikajaluya wajarnuraya Jiijajpaya mitu pungkura. Wangka palunyanga yiltarringu, Jiijajpa miturrinyjangka.
27 Pois os moradores e as autoridades de Jerusalém, não conhecendo Jesus nem as palavras dos profetas que são lidas todos os sábados, cumpriram as profecias, quando condenaram Jesus.
28 Purturaya kulirnu Jiijajpaya mitu pungkuraku. Mirta putamanu, wiya. Manngarripayiraya Jiijajpaya pungkuraku, Payilatparaya muunpungkupayi.
28 E, embora não achassem nenhuma causa de morte, pediram a Pilatos que ele fosse morto.
29 “Mitunyjarrikajalukamu Mamamili wangka jakurlpurlukaluya kulirnuka julyju wakara wanarnu, Jiijajpaya mankura wartangka wiltijunku. Wangka palunyawananga yiltarringu. Yiltaluya Jiijajpanga wiltijunu miturntanu. Palunyajanuya wartajanu tipujunu katingu pirnkingka ngarrijunu.
29 Depois de cumprirem tudo o que estava escrito a respeito dele, tirando-o do madeiro, puseram-no em um túmulo.
30 Palunyajanu Mamalu palunyanga wankarnu.
30 Mas Deus o ressuscitou dentre os mortos,
31 Palunyajanuluya palunyamilikajalunga karrpuparakungka nyakupayi, wanka parra yankunyjan. Julyjuya Jiijajmili walyjakajaya Jiijajjaluya kujungkarringulu yanu Jarujalumkarti, parna Kaliliyajanu. Palunyakajaluya-jananya kuwarrilu parlparri parra wajarnin, Jiijajmili wangka.
31 e durante muitos dias ele foi visto pelos que o tinham acompanhado da Galileia para Jerusalém, os quais são agora as suas testemunhas diante do povo.
32 Ngayunjulaju-nyurranya jakurljuninpa wangka kunyjunyu Mamamili. Mama ngarnawarrapurlukalu-jananya julyju mitunyjanirringka jamartapungu, Kurayijpa mitujanu wankalkura.
32 E nós anunciamos a vocês o evangelho da promessa feita aos nossos pais,
33 “Kuwarri Mamalu jilanyalu Jiijajpa yilta wankarnu, mitujanu. Jilanyalu julyju, mitunyjarripurlukalu Tayipitju Mamamili wangka wakarnu. Turlku laltu wakarnu. Nampa tuungka ngarrin jilanya.
33 como Deus a cumpriu plenamente a nós, seus filhos, ressuscitando Jesus, como também está escrito no Salmo número dois: “Você é meu Filho; hoje eu gerei você.”
34 Puulju-jananya wituka nintilpayi, “Yarrarnu-jananya wajarnu Mamalu, Jiijaj Kurayijpa mitujanu wankalku, mitu ngarrira kawu yurnarrijaku. Jilanya julyju wajarnu,
34 — E quanto ao fato de que o ressuscitaria dentre os mortos para que jamais voltasse à corrupção, Deus o expressou desta maneira: “E cumprirei a favor de vocês as santas e fiéis promessas feitas a Davi.”
35 Tayipitjulu wangka kujupa wajarnu, Mamangka. Jilanyalu wajarnu,
35 — Por isso, também diz em outro Salmo: “Não permitirás que o teu Santo veja corrupção.”
36 Puulju-janampa wituka wajarnu, “Mitu Tayipit palunyangara Mamaku junga nyinangu, miturringu. Palunyangaya katingu mitunyjanirri karlkinjaya-jananya tuunyjunu. Mitu yilta yurnarringu.
36 — Porque tendo Davi, no seu tempo, servido conforme o plano de Deus, morreu, foi sepultado ao lado de seus pais e viu corrupção.
37 Martu kujupa mitujanu Mamalu wankarnu, mirta ngarringu yurnarringu. Martu palunyanga Jiijajpa, Mamalu wankarnu, mitujanu.
37 Porém aquele a quem Deus ressuscitou não viu corrupção.
38 — ausente —
38 Portanto, meus irmãos, saibam que é por meio de Jesus que a remissão dos pecados é anunciada a vocês;
39 — ausente —
39 e, por meio dele, todo o que crê é justificado de todas as coisas das quais vocês não puderam ser justificados pela lei de Moisés.
40 Puulju-jananya wituka wajarnu, “Purrkaluya kulila!, jilanyarrijakunyurra. Mamamili wangka jakurlpurlukalu julyju jilanya wajarnu,
40 Portanto, tenham cuidado para que não lhes aconteça o que os profetas disseram:
41 ‘Karlkinjuluyurra Mama ngarnawarrapurluka jankani. Kulilaya! Purtu kulilkunyurra nyinaku miturriku. Ngayulurna-nyurrampa yalyjirrju kujupa kujupa ngapirninpa, kuwarri. Nyakuranyurra purtu kulilku. Palunyangka-nyurranya martu kujupalu purrkalu kujupa kujupa nintijunku, palunyangkaranyurra purtu kulilku, wululu.’” Kulirnuya yakarringu, jiimartajilu.
41 “Vejam, ó desprezadores! Fiquem maravilhados e desapareçam, porque, no tempo de vocês, eu realizo obra tal que vocês não acreditarão se alguém lhes contar.”
42 Palunyajanupula wangkangu wiyarringu, Juwukurnu jaajingka. Palunyangkaya-pulanya martu karlkilu japirnu, Jarriti kujupangkapula marlakurrira, wangka palunyayuru-jananyapula nintilkura.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo, as pessoas pediram que, no sábado seguinte, lhes falassem estas mesmas palavras.
43 Laltu kujupangaya yanu ngurra walyjakarti, karlki kujupaluya-pulanya wanarnu. Wanaraya kulilkura Mamamili wangka, jiikajangaya Juwukajakamu Juwuparni. Juwuparnikajangaya Mamakuraya walyja nyinapayi. Palunyakajangka-jananyapula wajarnu, “Wuluraya junga nyinama!, palulu-nyurranya Mamalu ngampurrju kanyilku.”
43 Terminada a reunião na sinagoga, muitos dos judeus e dos prosélitos piedosos seguiram Paulo e Barnabé, e estes, falando com eles, os persuadiam a continuar firmes na graça de Deus.
44 Palunyajanuya Jarriti kujupangka martu laltukuyarra kujungkarripayi, Mamamili wangkaya kulilkura.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade se reuniu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Martu laltukuya-janampa Juwukaja nyangu wirrilyirringu, jumajiya mirta martukajaya-jananya kujungkarripayi Juwukajangka. Kaya-pulampa Puulkukamu Panapajku mikurringu. Palunyajanuya Puulpa warrkirnuka pinyijunu.
45 Mas os judeus, vendo as multidões, ficaram com muita inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo falava.
46 Junkuparnipula wulu wangkapayi, jilanyapula, “Juwukajaluya kulila! Mamalu-linyaju nintirnu Juwukajaliju-nyurranya kurranyilu nintilkura. Mirtanyurra jungalu kulirni, kuliranyurra junin, palujanu mirtanyurra wanka wulu nyinaku Mamamili ngurrangka. Palunyajanu juninpaliju-nyurranya. Yankuliju-jananya Juwuparniwana, parra nintilmal.
46 Então Paulo e Barnabé, falando ousadamente, disseram: — Era necessário pregar a palavra de Deus primeiro a vocês. Mas, como vocês a rejeitam e se julgam indignos da vida eterna, eis que nos voltamos para os gentios.
47 “Mamalu-linyaju julyju wangka yungu. Jilanya nyininpa,
47 Porque o Senhor assim nos determinou: “Eu coloquei você como luz dos gentios, a fim de que você seja para salvação até os confins da terra.”
48 Wangka jilanyaya kulirnuka pukurlarringu, Juwuparnikaja, kaya Mama ngarnawarrapurluka marninypungama, Juwuparnilurrju-jananya wankalkura. Laltuluya Jiijajmili wangka kulirnukaya Jiijajmilikaja yarnngarringu. Jiinga Jiijajmilikajanga julyjungulyu-janampa wangka junu, Mama ngarnawarralu.
48 Os gentios, ouvindo isto, se alegravam e glorificavam a palavra do Senhor. E creram todos os que haviam sido destinados para a vida eterna.
49 Palunyajanuya martukajalunga Mamamili wangka kulirnuka, laltukuyarraya Jiijajmili walyjarringu.
49 E a palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Tawun jiingka Yantiyukangka Juwu karlkinjuya-jananya maaja jiimartaji muunpungu, Puulkukamu Panapajku wirrilyiya-pulampa nyinara. Jiingkangaya maaja Juwukaja yirnakajakamu Juwuparnikaja, wantikaja nyinapayi. Jiikajalungaya wantikajalunga Mama marninypungkupayi, Juwuyurulu. Palunyangka jii maajakajalungaya-jananya muunpungu martu karlkinjuya-pulanya yiyalkura, parna kujupakarti, Puulkamu Panapaj.
50 Mas os judeus instigaram as mulheres piedosas de alta posição e os principais da cidade e levantaram perseguição contra Paulo e Barnabé, expulsando-os do seu território.
51 Yanupula tawun yitiwanalu jakapiri yarrarnuka, wiilypungu. Murrarniluya Juwukajalu jilanyarninpa, martukajaya-jananya jankanyjangka. Palunyajanupula tawun Yakuniyamkarti yanu.
51 E estes, sacudindo contra eles o pó dos pés, foram para Icônio.
52 Jiijajku walyjakaja, Yantiyukamartajiya pukurlarringu nyinapayi, Mamamili Kurrurnpa-jananya jarrpanyjangka
52 Os discípulos, porém, estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.