Mateus 13

Anutu Sua Kini Potomaxana (MNA) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Indeeŋe aigule tana na, Yesu izem ruumu, mi ipa ma isula pa tai Galilea. To mbuleene isu peende mi ikamam sua pizin tomtom.
1 Naquele mesmo dia, saindo Jesus de casa, assentou-se à beira-mar;
2 Molo som na, iwal biibi timar ma timokor la kini. Tabe ni ilu i se wooŋgo mi mbuleene isu, mi tipuzuuru wooŋgo ma iperae ŋana ri. Mi zin iwal biibi tana timaramraama su peende be tileŋ sua kini.
2 e grandes multidões se reuniram perto dele, de modo que entrou num barco e se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Mi Yesu iso zin pa koroŋ boozomen ila sua tooroŋan. Iso pizin ta kembei:
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas e dizia: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Itiyaryaara ma ila na, pakan titoptop su zaala keteene. Mi man timar ma tire su pa, to tiŋa kan ma tila.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Mi pakan na, titoptop su toono ta raŋ biibi imbot meleebe na. Tana karau men mi tindomdom.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Beso zoŋ ise ma mataana kat, to run imelle ma timetmeete. Paso, toono biibi som, tana uran isula kat toono leleene som.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Mi pakan na, titoptop su toono pakaana ta worwooro matanmatanŋan tindomdom pa i. Beso wooro tindom na, tikaukau kini tana ma isaana.
7 Outra caiu entre os espinhos, e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Mi pakan na, titoptop su toono pakaana ta ambaiŋana. Tana tise ambai ma tiur ŋonoono. Kiini pakan tiur ŋonon boozo, pakan boozo kat, mi pakan boozo ma ilip.”
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Mi Yesu ipemet sua kini ma iso: “Niom so talŋoyom, na keleŋ sua ti mi kakam ŋgar pa.”
9 Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
10 Kaimer mana naŋgaŋ kini timar kini mi tiwi i. Tiso: “Parei ta nu kamam sua pizin tomtom ila sua tooroŋan men?”
10 Então, se aproximaram os discípulos e lhe perguntaram: Por que lhes falas por parábolas?
11 Yesu ipekel kwon ma iso: “Muŋgu peeze ki kar saamba na, ka ŋgar turkeŋana. Mi iŋgi Anutu isombe ipeeze ŋgar tana ma imbot mat piom. Mi wal pakan na, ni leleene be ipeeze ma imbot mat pizin som.
11 Ao que respondeu: Porque a vós outros é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas àqueles não lhes é isso concedido.
12 Pa tomtom ta sombe ileŋ sua ki Anutu mi iurla, nako Anutu ikam le ŋgar pakan ma isala ki, bekena tomtom tana irao kat pa ŋgar. Tamen ni ta ileŋ, mi iurla som na, ŋgar kini musaari tina, Anutu kola itatke pini.
12 Pois ao que tem se lhe dará, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Tana uunu tau aŋkamam sua pizin ila sua tooroŋan men, ina ta kembei:
13 Por isso, lhes falo por parábolas; porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Tana sua ki Anutu kwoono Yesaya iur ŋonoono ise kizin. Sua ta kembei:
14 De sorte que neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Paso, wal ti ŋgar kizin imbol kat, mi lelen be tikilaala som.
15 Porque o coração deste povo está endurecido, de mau grado ouviram com os ouvidos e fecharam os olhos; para não suceder que vejam com os olhos, ouçam com os ouvidos, entendam com o coração, se convertam e sejam por mim curados.
16 “Mi niom na, leleyom ambai pa kampeŋana ta ise tiom. Paso, koroŋ ta niom kere ki motoyom mi keleŋ kat pa talŋoyom, ina ipei ŋgar tiom kek.
16 Bem-aventurados, porém, os vossos olhos, porque veem; e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Pa nio aŋso kat piom: Muŋgu Anutu kwoono bizin boozo ziŋan wal kini ndeeŋeŋan pakan lelen ilip be tire koroŋ ta niom kerre i. Tamen tire som. Mi lelen be tileŋ koroŋ ta niom keleŋleŋ i. Tamen tileŋ som.”
17 Pois em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não viram; e ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 Mi Yesu iso mini ma iso: “Keleŋ! Sua tooroŋana ta aŋkam pa tomtom ta itiyaara kini iweniwen na, ka uunu ta kembei.
18 Atendei vós, pois, à parábola do semeador.
19 Kini iweniwen ta titoptop su zaala keteene, ina ise kizin wal ta tileŋ sua pa peeze ki kar saamba, mi tamen ipei ŋgar kizin som. Tabe Tomtom Sanaana imar ma itatke sua ta tileŋ na.
19 A todos os que ouvem a palavra do reino e não a compreendem, vem o maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Mi kini iweniwen ta titoptop su toono ta raŋ biibi imbot pa meleebe na, ina ise kizin wal ta tileŋ Anutu sua kini, mi loŋa men tikan la mi menmeen zin pa.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e a recebe logo, com alegria;
21 Tamen sua tina isula kat pa lelen som. Tana pataŋana sa isombe indeeŋe zin, som sua ki Anutu iwe uunu pa wal pakan be tiseeze matan, to loŋa men mi tizem urlaŋana kizin.
21 mas não tem raiz em si mesmo, sendo, antes, de pouca duração; em lhe chegando a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Mi kini iweniwen ta titoptop su lele ta worwooro matanmatanŋan tindomdom pa i, ina ise kizin wal ta tileŋ sua ki Anutu, mi tamen tikam ŋgar biibi mete pa koroŋ ki toono ma matan berber pa koroŋ bozboozo. Tabe koroŋ soroksorok tina ikaukau zin ma urlaŋana kizin ipiyooto ŋonoono ambaiŋana sa som.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém os cuidados do mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera.
23 Mi kini iweniwen ta titoptop su toono ambaiŋana na, ina ise kizin wal ta tileŋ la sua ki Anutu mi tikam ŋgar pa. Tabe urlaŋana kizin ipiyooto ka ŋonoono. Pakan tipiyooto uraata ambaimbaiŋan boozo, pakan boozo kat, mi pakan boozo ma ilip.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 To Yesu ikam sua tooroŋana toro pizin. Iso: “Peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei tomtom tau ikam kini iweniwen tau ambaimbaiŋan ma ipaaza sula mokleene kini.
24 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um homem que semeou boa semente no seu campo;
25 Mbeŋ ma zin tikeene, mi ka koi imar mi ikam ro sananŋana iweniwen mi ipaaza sula mokleene tana tomini raama kini ambaimbaiŋan. To iko ma ila lene.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e retirou-se.
26 Beso kini tina indom ma ise, na ro ise ramaki.
26 E, quando a erva cresceu e produziu fruto, apareceu também o joio.
27 Tana zin uraata kan tila ma tisotaara mokleene katuunu. Tiso: ‘Biibi, nu paaza kini iweniwen ambaimbaiŋan men. Parei ta ro sananŋan taiŋgi tise tomini?’
27 Então, vindo os servos do dono da casa, lhe disseram: Senhor, não semeaste boa semente no teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 Ni ipekel kwon ma iso: ‘Inako koŋ koi sa ma koroŋ.” Tana zin uraata kan tiwi i ma tiso: ‘Kenako parei? Ko amla ma ampuru ro sananŋan ma tila len?’
28 Ele, porém, lhes respondeu: Um inimigo fez isso. Mas os servos lhe perguntaram: Queres que vamos e arranquemos o joio?
29 To ni ipekel kwon ma iso: ‘E-e, kembena pepe. Timbot ta kembena. Kokena kupuru ramaki kini ambaiŋana.
29 Não! Replicou ele, para que, ao separar o joio, não arranqueis também com ele o trigo.
30 Kezem zin ma timbot ma irao gorgor ki kini ŋgaamaŋana. Tonabe tikilaala kat zin. Pa nio ko aŋso pizin uraata kan be tipuru zin muŋgu ma tipezekat, mi tigiibi sala you. Mana kaimer to tila tikam kini ŋonoono, mi tindou lela diditu tio.”
30 Deixai-os crescer juntos até à colheita, e, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ajuntai primeiro o joio, atai-o em feixes para ser queimado; mas o trigo, recolhei-o no meu celeiro.
31 To Yesu ikam sua tooroŋana toro pizin. Iso: “Peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei mastet iweene musaari ta tomtom ikam mi ila ipaaza sula mokleene kini.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda, que um homem tomou e plantou no seu campo;
32 Koroŋ tina na somto kat pa koroŋ iweniwen ta boozomen. Tamen sombe indom ma ise, na isala ma ilip pa zeere boozomen ma iwe kembei ta ke i, mi iur namannaman boozo. Tana zin man tila ma tipo len ŋgini isala.”
32 o qual é, na verdade, a menor de todas as sementes, e, crescida, é maior do que as hortaliças, e se faz árvore, de modo que as aves do céu vêm aninhar-se nos seus ramos.
33 Mi Yesu ikam sua tooroŋana taiŋgi pizin tomini. Iso: “Peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei ta yis. Sombe moori sa ikam mi itooro raama palawa, to koroŋ ri tana irao izil pa palawa biibi ma imap.”
33 Disse-lhes outra parábola: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e escondeu em três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Sua ta boozomen tana Yesu ikam pizin iwal biibi ila sua tooroŋan men. Mi iswe kat pizin som.
34 Todas estas coisas disse Jesus às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia;
35 Tana sua ki Anutu kwoono iur ŋonoono. Sua ta kembei:
35 para que se cumprisse o que foi dito por intermédio do profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a criação [do mundo].
36 Yesu izem iwal biibi tana, mi ila pa ruumu, to naŋgaŋ kini tila kini mi tiwi i. Tiso: “Sua ta nu tooro pa ro sananŋana na, peeze ka uunu piam.”
36 Então, despedindo as multidões, foi Jesus para casa. E, chegando-se a ele os seus discípulos, disseram: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Tana Yesu iso: “Tomtom ta ipaaza kini iweniwen ambaimbaiŋan na, Tomtom Lutuunu tau.
37 E ele respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem;
38 Mi mokleene, ina toono ti. Mi kini iweniwen ambaimbaiŋan, ina zin wal ta titoto peeze ki kar saamba. Mi ro sananŋan, ina zin tau titoto peeze ki Tomtom Sanaana.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 Tomtom tana ka koi ta ipaaza ro sananŋan isula mokleene, ina Tomtom Sanaana. Mi gorgor ki kini ŋgaamaŋana, ina toono swoono. Mi zin uraata kan, ina zin aŋela.
39 o inimigo que o semeou é o diabo; a ceifa é a consumação do século, e os ceifeiros são os anjos.
40 Indeeŋe toono swoono, nako tikam pizin wal sananŋan kembei ta zin uraata kan tikam pa ro sananŋan tana. Ko tilup zin mi tipiri zin sala you ma ikan.
40 Pois, assim como o joio é colhido e lançado ao fogo, assim será na consumação do século.
41 Pa Tomtom Lutuunu ko iŋgo zin aŋela kini be tiyo wal boozomen ta timololo tutu na, mi zin wal ta tiyaryaaru zin tomtom ma titoptop pa sanaana na. Kokena tigaaba zin wal ta timbot lela peeze kini leleene.
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, que ajuntarão do seu reino todos os escândalos e os que praticam a iniquidade
42 Mi ko tipiri zin sula you sananŋana leleene, to tiyeryer ma zoŋon ŋekŋek ma timbotmbot.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Mi zin wal ndeeŋeŋan ki Anutu, nako kan azuŋka biibi kembei ta zoŋ, mi timbotmbot lela kar ki Taman Anutu. Niom sombe talŋoyom, na keleŋ sua tio ti mi kakam ŋgar pa!”
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
44 Mi Yesu iso mini ma iso: “Peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei ta tomtom ta iwwa pa lele pakaana ta ma indeeŋe koroŋ ndabokŋana kat. Tana ikel toono, mi iturke koroŋ tana ma imbot. To ila raama menmeeni, mi ikam koroŋ kini ta boozomen ma iŋgomoono zin lup, bekena iŋgiimi toono tana ramaki koroŋ tana ma iwe lene.
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro oculto no campo, o qual certo homem, tendo-o achado, escondeu. E, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 “Mi peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei ta tomtom tau irru natabu ndabokŋana kat be iŋgiimi.
45 O reino dos céus é também semelhante a um que negocia e procura boas pérolas;
46 Sombe indeeŋe tasa ta ambaiŋana kat, inako ila mi iŋgomoono koroŋ kini ta munŋaana men bekena iŋgiimi natabu tana ma iwe lene.
46 e, tendo achado uma pérola de grande valor, vende tudo o que possui e a compra.
47 “Mi peeze ki kar saamba na, ka mbulu kembei ta pu ye tau zin wal ye kan tila tipiri sula tai mi tiraara. Mi ye matakiŋa boozo tila titi la pu tana.
47 O reino dos céus é ainda semelhante a uma rede que, lançada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Ye sombe tila pu ma sik, to wal ye kan tiyaaru ma tilela peende. Tona tikinke zin ye pa pu, mi tipitpeleele zin ma tila ndelndelŋa. Ye ambaimbaiŋan, to tiyo zin sula ŋgamar. Mi sananŋan na, tipiri zin ma tila len.
48 E, quando já está cheia, os pescadores arrastam-na para a praia e, assentados, escolhem os bons para os cestos e os ruins deitam fora.
49 Indeeŋe toono swoono na, mbulu raraate men ta ko ipet pizin tomtom. Pa Anutu aŋela kini ko tisu ma tipitpeleele zin tomtom. Wal ambaimbaiŋan ko tila ndel, sananŋan tila ndel.
49 Assim será na consumação do século: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 Tona zin ko tipiri zin wal sananŋan sula you leleene ma you ikan zin ma tiyeryer mi zoŋon ŋekŋek ma timbotmbot.”
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Yesu iso sua ma imap, to iwi zin naŋgaŋ kini ma iso: “Parei, sua ta aŋzzo na, kakam ŋgar pa ma imap?” Mi zin tiso: “E, niam amkam ŋgar pa kek.”
51 Entendestes todas estas coisas? Responderam-lhe: Sim!
52 To ni ipekel kwon ma iso: “Tana zin ŋgarŋan ki tutu ta so ŋgar kizin ipet mi tito peeze ki kar saamba, na zin ko tirao be tipaute zin tomtom pa sua muŋguŋana mi sua popoŋana tomini. Kembei ta ruumu katuunu tau iweene koroŋ muŋguŋan mi koroŋ popoŋan pa diditu kini.”
52 Então, lhes disse: Por isso, todo escriba versado no reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu depósito coisas novas e coisas velhas.
53 Yesu ikam sua tooroŋana ta boozomen tana ma imap, to izem lele tina,
53 Tendo Jesus proferido estas parábolas, retirou-se dali.
54 mi imiili ma ila pa itunu kar kini. Mi ilela lupŋana muriini mi ikamam sua pizin tomtom. Mi wal ta tileŋ sua kini na, timurur pa ŋgar kini ma tiso: “Wai, asiŋ ipaute tomtom ti, ta le ŋgar biibi ta kembei? Mi ni ikam mburaana biibi swoi, ta irao ikam uraata bibip ta kembei?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de tal sorte que se maravilhavam e diziam: Donde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 E-e, ni kar toro sa bekena takankaana pini? To ti tamaana, ni tomtom ki iwwo ruumu. Mi naana Maria tau. Mi tiziini bizin ta Yems, Yosep, Simon mi Yudas.
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas?
56 Mi lunuri bizin tomini ta itiŋan tombotmbot i. Ko ni ikam ŋgar mi mburaana tiŋgi be parei?”
56 Não vivem entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 Tana tirepiili i mi tiurla kini som.
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, senão na sua terra e na sua casa.
58 Tana ni itooro mos boozo pe som isu kar kini. Paso, zin tiurla kini som.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.