Lucas 1
Tuhun tsaa tsa nacoo̱ jutu mañi yo Jesucristo tsi yo (MJCNT) vs ARA
1 Cuaha ñi nyɨvɨ nducu̱ ñi cuhva tyaa ñi nuu tutu tandɨhɨ tsa cuvi̱ nu yucú ndi ihya. Tyaa̱ ñi cuhva
1 Visto que muitos houve que empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 nacatyí tuhun nyɨvɨ tsihin yo, ñi tsa nyehe̱ tan caha̱n tuhun ra Jesús nda quɨvɨ jihna ñi.
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Tan yuhu tucu tsa yaha̱ cahvi̱ yu tan nducu̱ tuhun vaha yu tandɨhɨ tsa cuvi̱ nda nu quitsaha̱. Yacan cuenda cuñí yu tyaa yu tuhun ihya tsa cuenda un, yooho Teófilo, nda nu quitsaha̱ tan nda nu ndɨhɨ̱.
3 igualmente a mim me pareceu bem, depois de acurada investigação de tudo desde sua origem, dar-te por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 Tyin tacan tan coto un tyin nditsa tsa jacuaha̱ nyɨvɨ tsi un.
4 para que tenhas plena certeza das verdades em que foste instruído.
5 Quɨvɨ tsa cuví ra Herodes rey tanɨɨ cahnu cuenda Judea, tsicoo̱ iin ra cuví jutu, nañí ra Zacarías. Tan yɨhɨ́ ra cuenda ra cuví jutu naha ra tsa nañí Abías. Tan ñasɨɨhɨ ra nañí ña Elisabet. Tata ra Aarón, ra cuvi̱ jutu taha̱n tsanaha, cuví ña.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. Sua mulher era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Tan nduve maa cuatyi ñi nuu Nyoo. Tyin vaha xaan tyaá yahvi ñi tuhun caahán Nyoo Jutu yo. Tan yoñi maa cuví tyaa cuatyi tsi ñi.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo irrepreensivelmente em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Tan nduve maa sehe ñi tsicoo̱. Tyin ña Elisabet, ña cuví coo sehe ña. Tan tsa tsahnu xaan nduvi taahan ñi.
7 E não tinham filhos, porque Isabel era estéril, sendo eles avançados em dias.
8 Iin quɨvɨ taahán tsi tandɨhɨ ra jutu tsa cutahan tsihin ra Zacarías, tsa jaha tyiñu ra naha tyiñu Nyoo.
8 Ora, aconteceu que, exercendo ele diante de Deus o sacerdócio na ordem do seu turno, coube-lhe por sorte,
9 Tan cuhva iyó maa ra cuví jutu naha ra, tava̱ ra naha suerte, ndáa ra cua tahan tsi quɨhvɨ tsitsi vehe ñuhu Jutu Nyoo, tyin cahmi ra cutu. Quɨvɨ can taha̱n tsi tsi ra Zacarías.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso;
10 Tan cuaha nyɨvɨ yucú ityi tsata vehe ñuhu tsicán tahvi ñi tsi Nyoo, tsitsi tsa tsahmí ra cutu can.
10 e, durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia da parte de fora, orando.
11 Tan tsitsi tsa ndi nyií ra ican tan quituvi̱ iin ángel Jutu Nyoo nu nyií ra. Tan nyaá nyityi ángel can ityi xiin cuaha nu nyaá altar nu tsahmí ra cutu.
11 E eis que lhe apareceu um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Tan tsa nyehe̱ ra Zacarías tsi ángel ican, iyo xaan cuñi̱ ra. Tan nayuhvi̱ xaan ra.
12 Vendo-o, Zacarias turbou-se, e apoderou-se dele o temor.
13 Tan ángel ican catyí ra tsihin ra:
13 Disse-lhe, porém, o anjo: Zacarias, não temas, porque a tua oração foi ouvida; e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, a quem darás o nome de João.
14 Sɨɨ xaan cua cuñi un. Tan cuaha xaan nyɨvɨ cua cusɨɨ ndɨhɨ iñi quɨvɨ cua cacu ra.
14 Em ti haverá prazer e alegria, e muitos se regozijarão com o seu nascimento.
15 Tyin sehe un, cahnu xaan cua cuvi ra nuu Nyoo Jutu yo. Ña cua coho ra vinu tan ndi nyixi. Tan ñihi xaan cua quɨhɨ Tatyi Ii Nyoo tsi ra tsa ndi cumañi ca cacu ra tan tandɨhɨ tyembu tsa cua coo ra.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte e será cheio do Espírito Santo, já do ventre materno.
16 Tan cuaha xaan nyɨvɨ Israel cua cunyicun ñi tsi Jutu yo Nyoo jaha ra.
16 E converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Juvin ra cua cuhun ityi nuu Jutu Mañi yo. Tan cua coo tunyee iñi Nyoo tsi ra. Tan cua quɨhɨ xaan Tatyi Ii Nyoo tsi ra. Tyin cua cuvi ra tumaa ra Elías, ra cuvi̱ ndusu yuhu Nyoo taha̱n tsanaha. Tan cua cuhva cuenda ra nácaa coo vaha nyɨvɨ iyó sehe tsihin sehe ñi. Tan cua janaha ra tsi nyɨvɨ caquiñi, na tyaa yahvi ñi tuhun caahán Nyoo. Tacan cua janduvaha ra tsi nyɨvɨ tan cua cuatu vaha ñi tsi Nyoo ―catyí ángel tsihin ra Zacarías.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Tan tsica̱ tuhun ra Zacarías tsi ángel can, tan catyí ra:
18 Então, perguntou Zacarias ao anjo: Como saberei isto? Pois eu sou velho, e minha mulher, avançada em dias.
19 Tan ángel can nacaha̱n ra tan catyí ra:
19 Respondeu-lhe o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para falar-te e trazer-te estas boas-novas.
20 Tan vityin cua nduñɨɨhɨ un. Tyin ña tsinú iñi un tsa caahán yu tsihin un. Tan ña cua cuvi cahan un nda cuanda tsa yaha cacu sehe ñasɨɨhɨ un. Tan nda quɨvɨ cundaa tandɨhɨ tsa caha̱n yu tsihin un ―catyí ángel ican tsihin ra.
20 Todavia, ficarás mudo e não poderás falar até ao dia em que estas coisas venham a realizar-se; porquanto não acreditaste nas minhas palavras, as quais, a seu tempo, se cumprirão.
21 Tan nyɨvɨ tsa ndatú tsi ra Zacarías ityi tsata vehe ñuhu, iyo xaan cuñí ñi tyin cucuee xaan ra tsitsi vehe ñuhu can.
21 O povo estava esperando a Zacarias e admirava-se de que tanto se demorasse no santuário.
22 Tan cuhva tsa quita̱ ra Zacarías, ña cuví maa cahan ra tsihin ñi. Tan tuvi̱ iñi ñi tyin iyó tsa nyehe̱ ra tsitsi vehe ñuhu can. Tacan tan quitsaha̱ caahán ra tsihin ñi tsihin ndaha ra. Tyin ña cuví cahan ra.
22 Mas, saindo ele, não lhes podia falar; então, entenderam que tivera uma visão no santuário. E expressava-se por acenos e permanecia mudo.
23 Tan quɨvɨ ndɨhɨ̱ tyiñu jahá ra Zacarías vehe ñuhu can, tan cuanuhu̱ ra yuvehe ra.
23 Sucedeu que, terminados os dias de seu ministério, voltou para casa.
24 Tsa yaha̱ quɨvɨ can tan tsicuhu̱n sehe ñasɨɨhɨ ra, ña Elisabet. Tan ña quita̱ maa ña tsata vehe tsa tandɨhɨ tsa uhun yoo. Tan tsicá iñi ña:
24 Passados esses dias, Isabel, sua mulher, concebeu e ocultou-se por cinco meses, dizendo:
25 “Tyehen javaha̱ Jutu Mañi yu tsihin yu, tyin tacan tan ña cahan nyaa ca nyɨvɨ tsi yu”, cuñí ña tsicá iñi ña.
25 Assim me fez o Senhor, contemplando-me, para anular o meu opróbrio perante os homens.
26 Tsa quita̱ iñu yoo tsa ñuhú sehe ña Elisabet, tan jacuhu̱n Nyoo tsi ra ángel Gabriel ñuu Nazaret tsa canyií Galilea.
26 No sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado, da parte de Deus, para uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 Tyin cahan ra tsihin iin ñaha yoco tsa nañí María. Tan tsa nyaa̱ maa tsa cua tindaha ña tsihin ra nañí José, ra cuví tata ra rey David.
27 a uma virgem desposada com certo homem da casa de Davi, cujo nome era José; a virgem chamava-se Maria.
28 Tan quɨhvɨ̱ ángel ican nu iyó ña María. Tan catyí ra tsihin ña:
28 E, entrando o anjo aonde ela estava, disse: Alegra-te, muito favorecida! O Senhor é contigo.
29 Tan tsa tsiñi̱ ña tsa caha̱n ra, iyo xaan cuñí ña tsa caha̱n ra. Tan tsica̱ iñi ña: “¿Nacuenda tacan caahán ra ihya nacumi tsi yo?” tsicá iñi ña.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que significaria esta saudação.
30 Tan catyí ángel ican:
30 Mas o anjo lhe disse: Maria, não temas; porque achaste graça diante de Deus.
31 Vityin cua cuhun sehe un. Tan cua cunañi ra Jesús.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, a quem chamarás pelo nome de Jesus.
32 Cahnu xaan ra cua cuvi ra. Tan Sehe Nyoo cahnu cua cuvi ra. Tan cua cuvi ra rey jaha Nyoo Jutu yo, tumaa cuvi̱ ra David, tsii tsaahnu ra.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo; Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai;
33 Tyin cua cundaca ñaha ra tsi nyɨvɨ Israel tandɨhɨ maa tyembu. Tan ña cua ndɨhɨ maa tsa cundaca ñaha ra ―catyí ángel can tsihin ña.
33 ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Tacan tan tsica̱ tuhun ña María tsi ángel, tan catyí ña:
34 Então, disse Maria ao anjo: Como será isto, pois não tenho relação com homem algum?
35 Tan nacaha̱n ángel tan catyí ra:
35 Respondeu-lhe o anjo: Descerá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Tacan tucu ña Elisabet ña tsatsin un cua cacu iin sehe ña vasu tsa tsahnu ña. Tan catyí nyɨvɨ tyin ñaha can ña cuví coo sehe ña. Maa tyin vityin tsa ñuhú sehe ña. Tsa iñu yoo tsa ñuhú sehe ña.
36 E Isabel, tua parenta, igualmente concebeu um filho na sua velhice, sendo este já o sexto mês para aquela que diziam ser estéril.
37 Tyin Nyoo nduve tsa ña cuví jaha ra ―catyí ángel tsihin ña.
37 Porque para Deus não haverá impossíveis em todas as suas promessas.
38 Tan catyí ña María:
38 Então, disse Maria: Aqui está a serva do Senhor; que se cumpra em mim conforme a tua palavra. E o anjo se ausentou dela.
39 Tan iin quɨvɨ can, numi ñi cuahán ña María iin ñuu tsa canyií Judea nu maa ñi maa yucu iyó.
39 Naqueles dias, dispondo-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Tan quɨhvɨ̱ ña tsitsi vehe ra Zacarías. Tan nacuhva̱ ña nacumi tsi ña Elisabet.
40 entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Tan tsa tsiñi̱ ña Elisabet tsa caha̱n ña María, tan natuñu̱ sehe ña tsitsi ña. Tan ñihi nyaá Tatyi Ii Nyoo tsihin ña.
41 Ouvindo esta a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre; então, Isabel ficou possuída do Espírito Santo.
42 Tan ñihi xaan nacaha̱n ña, tan catyí ña:
42 E exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito o fruto do teu ventre!
43 ¿Tan yóo cuví yuhu? Tyin quitsi̱ sɨhɨ Jutu Mañi yu quitsi̱ nyehe ña nu nyaá yu.
43 E de onde me provém que me venha visitar a mãe do meu Senhor?
44 Cuhva tsa tsiñi̱ yu tsa caha̱n un, tan natuñu̱ sehe yu tsitsi yu. Tyin sɨɨ xaan cuñí ra.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 Tan sɨɨ xaan cuñí tucu maa añima un tyin tsinú iñi un. Tyin cua cuvi cuhva tsa caha̱n Nyoo tsihin un ―catyí ña Elisabet.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Tan catyí ña María:
46 Então, disse Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Tan sɨɨ xaan cuñí añima yu tsihin Nyoo ra jacacú tsi yu.
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 Tyin cuví yuhu iin ñaha ndaahvi tan Nyoo nyehe̱ ndaahvi ra tsi yu.
48 porque contemplou na humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 Tyin Nyoo, cahnu xaan cuví ra. Tan cahnu tsa javahá ra tsihin yu.
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Tan ndaahvi cuñí ra tsihin tandɨhɨ nyɨvɨ tsa cua coo tan tyaa yahvi ñi tsi ra.
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Cahnu xaan tsa javahá ra tsihin tunyee iñi tsa iyó tsi ra.
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 Quinyaa̱ ra tunyee iñi iyó tsi nu cuví rey.
52 Derribou do seu trono os poderosos e exaltou os humildes.
53 Tsahá Nyoo tsa vaha tsi nyɨvɨ cuñí coto tsa vaha.
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 Jatyinyeé ra tsi nyɨvɨ Israel tsa cuví ñi musu ra.
54 Amparou a Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Tumaa cuhva catyi̱ Nyoo tsihin ra Abraham, tsii tsaahnu yo, tan tsihin sehe ra, tacan ñi javahá maa Nyoo ―catyí ña María.
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como prometera aos nossos pais.
56 Tan ña María ndoo̱ ña tsihin ña Elisabet uñi yoo. Tan tsa yaha̱ uñi yoo can tan cuanuhu̱ ña nda yuvehe ña.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Tsa tsaa̱ quɨvɨ tsa cacu̱ sehe ña Elisabet, jacacu̱ ña iin rayɨɨ.
57 A Isabel cumpriu-se o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Tan nyɨvɨ vehe ña tsihin nyɨvɨ tsa iyó yatyin ñi yuvehe ña, sɨɨ xaan cuñí ñi. Tacan tucu maa ña. Tyin vaha xaan tsa javaha̱ Nyoo tsihin ña.
58 Ouviram os seus vizinhos e parentes que o Senhor usara de grande misericórdia para com ela e participaram do seu regozijo.
59 Tan tsa quita̱ una quɨvɨ tsa cacu̱ ra, tan tyaa̱ ra naha tuñi Nyoo tsi ra tumaa cuhva iyó maa ñi. Tan cuñí ra naha tsa cunañi ra Zacarías tumaa nañí maa jutu ra.
59 Sucedeu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Maa tyin sɨhɨ ra catyí ña:
60 De modo nenhum! Respondeu sua mãe. Pelo contrário, ele deve ser chamado João.
61 Tan catyí ra naha:
61 Disseram-lhe: Ninguém há na tua parentela que tenha este nome.
62 Tan quitsaha̱ tsicá tuhun ra naha tsihin ndaha ra naha tsi jutu ra. Tyin coto ra naha náa sɨvɨ cuñí ra tsa cunañi ra.
62 E perguntaram, por acenos, ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Tan tsica̱n jutu ra iin vitu, tan nuu vitu ican tyaa̱ ra: “Juan cua cunañi ra”, tyaa̱ ra.
63 Então, pedindo ele uma tabuinha, escreveu: João é o seu nome. E todos se admiraram.
64 Juvin ñi maa hora can nacaha̱n ra Zacarías. Tan quitsaha̱ jacahnú ra tsi Nyoo.
64 Imediatamente, a boca se lhe abriu, e, desimpedida a língua, falava louvando a Deus.
65 Tan tandɨhɨ maa nyɨvɨ iyó yatyin yuvehe ñi, iyo xaan cuñí ñi cuvi̱. Tan tandɨhɨ maa nyɨvɨ tsa iyó yucu iyó Judea ican nacatyí tuhun tahan ñi tsa cuvi̱ can.
65 Sucedeu que todos os seus vizinhos ficaram possuídos de temor, e por toda a região montanhosa da Judeia foram divulgadas estas coisas.
66 Tan tandɨhɨ maa nyɨvɨ tsa tsito̱ can, tsicá iñi ñi, tan tsicá tuhun tahan ñi tsi ñi:
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: Que virá a ser, pois, este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Ra Zacarías jutu ra Juan, ñihi nyaá Tatyi Ii Nyoo tsihin ra. Tan tsaha̱ cuenda ra tsa caahán Nyoo tsihin ra, tan catyí ra:
67 Zacarias, seu pai, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 ―Cahnu xaan ra cuví Jutu yo Nyoo cuenda yo nyɨvɨ Israel.
68 Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 Tan tsaha̱ ra iin ra tsa cahnu xaan cuví tsi yo, ra cua jacacu tsi yo.
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 Tacan cua javaha ra, catyi̱ Nyoo taha̱n tsanaha, quɨvɨ caha̱n ra cuvi̱ ndusu yuhu ra, tan catyi̱ ra naha tyehen:
70 como prometera, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 Cua jacacu Nyoo tsi yo ndaha nu xaan iñi tsi yo, tan nuu tandɨhɨ nu tsa ndasɨ cuñí nyehe tsi yo.
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 Tan cua cundaahvi iñi ra nyehe ra tsi nyɨvɨ yo tsa tsicoo̱ taha̱n tsanaha.
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 Caha̱n maa Nyoo tsihin ra Abraham, tsii tsaahnu yo,
73 e do juramento que fez a Abraão, o nosso pai,
74 tan catyi̱ ra tyin cua jacacu ra tsi yo ndaha nu xaan iñi tsi yo.
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 Tan maa ra cua janaha ra cuhva coo yo.
75 em santidade e justiça perante ele, todos os nossos dias.
76 Tan catyí ra Zacarías tsihin lee can:
76 Tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque precederás o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 Tan cua jacoto un tsi nyɨvɨ tyin cua jaha Nyoo tucahnu iñi tsi ñi.
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, no redimi-lo dos seus pecados,
78 Tyin Jutu yo Nyoo cuñí ra tsi yo. Tan cundaahví xaan iñi ra tsi yo.
78 graças à entranhável misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 Tyin cua janaha ra ñuhu̱ nditsin nu iyó nyɨvɨ nu naa, nu ndatú tuhun tsiihí tsi ñi.
79 para alumiar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.
80 Tan ra luhlu can cua cuahnu ca ra. Ñihi xaan tsicoo̱ tunyee iñi tsi ra tsihin Tatyi Ii Nyoo. Tan tsicoo̱ ra iin tsɨquɨ ndɨɨ nda cuanda quɨvɨ tsa nacoto̱ nyɨvɨ Israel tsi ra.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até ao dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.