Atos 27
Tūʼún xuva kō vatā ó ntákaʼan ña ñuú Coatzospan (MIZNT) vs NTLH
1 Dā xee ntúvī é kɨ̄ꞌɨ́n Pablu ñuú Romá ne, ñéꞌē ú ni ñā dɨ. Pablu ni túku ñá ñuꞌu kutū ne, ntūvi ña kuenta ntáꞌa sntadun ñá odo nūu, ñá nanī Juliu. Odo nuū ñá uun sientú sntadun íña rei ñuú Roma.
1 Ficou resolvido que devíamos embarcar para a Itália. Então entregaram Paulo e os outros presos a Júlio, um oficial romano que era do batalhão chamado “Batalhão do Imperador”.
2 Ñúꞌū ntɨ́ ni ña tun ntōó kaꞌnu é vēꞌxí ñuú Adramitu. Te kuēꞌén tun ntōó san ne, kuítā ntiꞌxin ñuu é ntoo diñɨ ntute ñuꞌu kān, ñuu é kāduku ntée ñuú Asia. Kuéꞌēn ntɨ́ iní tun ntōó san ne, dadɨɨ kueꞌén ntɨ ni Arīstarcu, ña véꞌxi ñuú Tesalonica, ñuu é kāduku ntée ñuú Macedonia.
2 Nós embarcamos num navio da cidade de Adramítio, que estava pronto para navegar para os portos da província da Ásia. E assim começamos a viagem. Aristarco, um macedônio da cidade de Tessalônica, estava conosco.
3 Utén san ne, xéē ntɨ́ ñuú Siduun. E dóo kaiko ñuꞌū Juliú san Pablú ne, xéꞌe ña ītsi é kɨ̄ꞌɨ́n ña nú viꞌī ña váꞌa tiin niꞌi ñā vata koo é xntii ñā Pablú tē nee iña é kātaan núu ña.
3 No dia seguinte chegamos ao porto de Sidom. Júlio tratava Paulo com bondade e lhe deu licença para ir ver os seus amigos e receber deles o que precisava.
4 Dā ntáka ntɨ́ ñuú Siduún ne, kuéꞌēn ntɨ́ diñɨ ñuu é nanī Chipre, mí e dií ka ña kadúku tatsin, tsí dóo kainu tatsin mí kueꞌén ntɨ.
4 Depois de sairmos de Sidom, navegamos ao norte da ilha de Chipre a fim de evitar os ventos que estavam soprando contra nós.
5 Kidáā ne, kuéꞌēn ntɨ́ méꞌñu ntute ñuꞌu kān, ído ntūú ntɨ ñuú Cilicia ni ñūú Panfiliá ne, da xée ntɨ́ ñuú Mira, ñuu é kāduku ntée ñuú Licia.
5 Atravessamos o mar em frente ao litoral da região da Cilícia e província da Panfília e chegamos a Mirra, uma cidade da província da Lícia.
6 Ikān ne, naníꞌi tóꞌō sntadún san uun tun ntōo é kɨ̄ꞌɨ́n ñuú Italia. Ñuú Alejandria véꞌxi. Kakaꞌan ñá é kūꞌun ntɨ́ iní tun ntōó san ne, dá kuēꞌen xtúku ntɨ.
6 Ali o oficial romano encontrou um navio da cidade de Alexandria, que ia para a Itália, e nos fez embarcar nele.
7 É tɨ̄tɨ́n ntuvi kueꞌén ntɨ ne, kukuií kukuií tsi ntaíka ntɨ. Dá kuētsi xeé ntɨ ñuú Nidu. Ña ni kúvi kɨ̄ꞌɨn ntáa ká ntɨ, tsi de dóo tatsín ne, kidáa kuēꞌén ntɨ diñɨ ñuú Creta, mí ña dóo nēé kaduku tatsin. Ído ntūú etsin ntɨ́ ñuú Salmuun.
7 Navegamos bem devagar vários dias e com grande dificuldade chegamos em frente da cidade de Cnido. Como o vento não nos deixava continuar naquela direção, passamos pelo cabo Salmona da ilha de Creta e seguimos pelo lado sul daquela ilha, o qual é protegido dos ventos.
8 Kidáā ne, dá kuētsi kakuvi kaika tun ntōó san diñɨ ntute ñuꞌu kān, xéē ntɨ́ mí é nanī Bueno Puertu, étsin ñuú Lasea.
8 Assim fomos navegando bem perto do litoral e, ainda com dificuldade, chegamos a um lugar chamado “Bons Portos”, perto da cidade de Laseia.
9 E dóo kúkuií ntɨ ne, dōó īó kuenta te kɨꞌɨ́n ka ntɨ, tsí e dokó sa xee ntúvi víꞌxin. Dukuān ne, xéꞌē Pablu ítsi nté koo vií ña,
9 Ficamos ali muito tempo, e tornou-se perigoso continuar a viagem porque o inverno estava chegando . Então Paulo avisou:
10 kakaꞌan ña:
10 — Homens, estou vendo que daqui para diante a nossa viagem será perigosa. Haverá grandes prejuízos não somente com o navio e com a sua carga, mas também haverá perda de vidas.
11 Ntá tsi sntadun ñá odo nūú san ne, ña ni íde ña kuēnta é kākaꞌán Pablu. Mii tsi īde ña kuenta é ntákaꞌan ñá kanakāká tun ntōó san nī tóꞌo ī.
11 Mas o oficial romano tinha mais confiança no capitão e no dono do navio do que em Paulo.
12 Tsi mí ntoo daꞌna ntɨ́ ne, ñá vāꞌá o é kuntōo ntɨ́ dá ntūvi víꞌxin, tsí dóo kaduku tátsin. Dukuān ne, dókō sá un ntɨɨ́ ntɨɨ̄ ñá ntio ña é kɨ̄ꞌɨ́n ka ntɨ́ ntute ñuꞌu kān da nté xēé ntɨ ñuu é nani Fēnice, túku ñuu é tuví xio diñɨ ñuú Cretá ne, ikan kuntōo ntɨ́ dá ntūvi víꞌxin. Tsí ikān ne, ña dóo nēé kaduku tatsin é vēꞌxi nínu kān.
12 O porto não era bom para passar o inverno. Por isso a maioria achava que devíamos sair dali e tentar chegar a Fênix. Essa cidade é um porto de Creta que tem um lado para o sudoeste e o outro para o noroeste. E eles achavam que poderíamos passar o inverno ali.
13 Dā iñɨ ntuꞌu kaínu kudii tatsin kaꞌní san ne, váꞌa koo kuvi te kɨ̄ꞌɨ́n ntɨ, kuiní ña. Kidáā ne, nakiꞌi ña káa é katɨɨn ntiī é kōó daꞌna tun ntōó san ne, dá kuēꞌén ka ntɨ, ntaíka etsin ntɨ́ ntíkō diñɨ ñuú Creta.
13 Começou a soprar do sul um vento fraco, e por isso eles pensaram que podiam fazer o que tinham planejado. Levantamos âncora e fomos navegando o mais perto possível do litoral de Creta.
14 Ntá tsi da nêní ntɨ iñɨ ntuꞌu é dóo ntii kainu tatsin é vēꞌxi nínu kān.
14 Mas, de repente, um vento muito forte, chamado “Nordeste”, veio da ilha
15 Un ntii tsi kāduku ntée tatsín san tun ntōó ntɨ ne, ñá ni kūtíi ka kɨꞌɨn mí vēꞌxí tatsín san. Tsíkān ne, ñá ni xīó ntiī ká ntɨ é kɨ̄ꞌɨ́n ntɨ. Dotō tsí kueꞌén ntɨ mí katɨꞌvi tātsín san ntɨ.
15 e arrastou o navio de tal maneira, que não pudemos fazer com que ele seguisse na direção certa. Por isso desistimos e deixamos que o vento nos levasse.
16 Ítā ntiꞌxin ntɨ mí tuví ñuú luꞌnti é nanī Clauda, mí kaedɨ́ nuu kudii tatsín san ne, dá kuētsi kúvi nákiꞌni kutú ntɨ tun ntōó luꞌnti é kāntikɨn áta tun ntōó kaꞌnu san.
16 Para escaparmos do vento, passamos ao sul de uma pequena ilha chamada Cauda. Ali, com muita dificuldade, conseguimos recolher o bote do navio.
17 Nādita ntɨ́ ne, dā náxntēkú vaꞌá ntɨ iní tun ntōó kaꞌnu kān. Kidáā né, nāxnuu nenu ña xoꞌo ata tún ntōó kaꞌnu san vata koo é ña ntii nuu táꞌan. Úꞌvī ñá te dūku ntée tun ntōó san deꞌve nú ñutɨ é kādita. Dukuān ne, nakíꞌi ña doo ntakɨn é kādita tatsín san ne, dotō tsí xtuvi ñá é kāka tun ntōó san.
17 Os marinheiros levantaram o bote para dentro do navio e amarraram o casco do navio com cordas grossas. Estavam com medo de que o navio fosse arrastado para os bancos de areia que ficam perto do litoral da Líbia. Então desceram as velas e deixaram que o navio fosse levado pelo vento.
18 Ñá ni xīó kadin kueꞌén tsi tatsín san. Utén san ne, eni ntuꞌu ñā ntaété nuu ña xido san ntute ñúꞌu kān.
18 E a terrível tempestade continuou. No dia seguinte começaram a jogar a carga no mar.
19 Dā kúvi uni ntúvi ne, miī ntɨ́ éte nuu ntɨ́ utun tún ntoo ni dōo é kādita tatsín san.
19 E, no outro dia, os marinheiros, com as próprias mãos, jogaram no mar uma parte do equipamento do navio.
20 Tɨtɨ́n ntuvi ita ntíꞌxin e ña díto ngántii, nté xntɨvi. Da mii kuēꞌen tsí tatsín san kainu. Kidáā né, da miī é kunaá ntɨ, kuiní ntɨ.
20 Durante muitos dias não pudemos ver o sol nem as estrelas, e o vento continuava soprando forte. Finalmente perdemos toda a esperança de nos salvarmos.
21 É kū tɨtɨ́n ntuvi ñuꞌu ntité ntɨ ne, kidáā ne, nákuntītsí Pablu, kakáꞌan ña:
21 Fazia muito tempo que eles não comiam nada. Então Paulo ficou de pé no meio deles e disse: — Homens, vocês deviam ter dado atenção ao que eu disse e ter ficado em Creta; e assim não teríamos tido toda esta perda e este prejuízo.
22 Ntá tsi kiní nto é kākaꞌán u ni ntō ve: Ñá ku dē kuení nto, tsí nté uun ō ñá kunáa o. Mii tsi tun ntōó san kunaa.
22 Mas agora peço que tenham coragem. Ninguém vai morrer; vamos perder somente o navio.
23 Iní u, tsí xuꞌú ne, iña Xúva kō u; kuenta iña ñá kade tsiñu u. Vetún ne, xée ūun ánjē e táxnuu Xuva kō, ntii díto ña nuú ko ne,
23 Digo isso porque, na noite passada, um anjo do Deus a quem pertenço e sirvo apareceu a mim
24 kakaꞌan ñá nī ko: “Ña ku úꞌvī ó, Pablu, tsí da miī é xēen mí tuví rei ñuú Roma da nté xntēkú kuꞌvē ñá iña o. Dukuān ne, kunuu méꞌñu Xuva ko o ni ūn ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ña ntaíkan niꞌin. Nté uun ña ña kunáa ña kuenta iña o”, kaꞌan ñá nī ko.
24 e disse: “Paulo, não tenha medo! Você precisa ir até a presença do Imperador. E Deus, na sua bondade, já lhe deu a vida de todos os que estão viajando com você.”
25 Dukuān ne, nákuꞌūn kaꞌnu nima ko, un ntɨɨ́ ntɨɨ̄ o. Tsí kakuintiꞌxe ko tsí kuan koo kuvi vata ō kaꞌan Xúva ko nī ko.
25 Por isso, homens, tenham coragem! Eu confio em Deus e estou certo de que ele vai fazer o que me disse.
26 Mii tsī é dūku ntée o uun ñuu é tuvi méꞌñu ntute ñuꞌu kān —kaꞌan ña.
26 Porém vamos ser arrastados para alguma ilha.
27 Dā kú xeꞌun ntúvi ntaíka ntɨ́ ne, dotō tsí ntaíka ntɨ́ méꞌñu ntute ñūꞌu é nanī Adria. Dā kú dava ñúu ne, kūtuni ñá ntánakaka tun ntōó san tsí ña te íka ntōo ntɨ́ ñuꞌu kān.
27 Duas semanas depois, à noite, continuávamos sendo levados pela tempestade no mar Mediterrâneo. Mais ou menos à meia-noite, os marinheiros começaram a sentir que estávamos chegando perto de terra.
28 Kīꞌi kúꞌvē ña nté kaa kūnú ntute sán ne, xée tāꞌan oko xeꞌun uun métrū. Kuéꞌēn ká ntɨ un sīin né, kīꞌi kúꞌve xtúku ña. Kidáā ne, oko úꞌxē métrū.
28 Então jogaram no mar uma corda com um peso na ponta e viram que a água ali tinha trinta e seis metros de fundura. Mais adiante tornaram a medir, e deu vinte e sete metros.
29 Úꞌvī ñá te duku ntée taꞌan tun ntōó san xuu. Dukuān ne, nantíi ña kɨ̄mi káa ī é katɨɨn ntii āta tún ntōó san, ntákaꞌan ntâꞌví ña te tūví náneꞌe.
29 Eles ficaram com muito medo de que o navio fosse bater contra as rochas. Por isso jogaram quatro âncoras da parte de trás do navio e oraram para que amanhecesse logo.
30 Ña ntánakaka tun ntōó san ne, ntukū nuu iní ña nté koo nakakū ña kúñu ñā. Kidáā ne, nanúu ña tun ntōó luꞌntí san vata tsi te nantii xtúku ña káa ī é katɨɨn ntii nuu i kan. Ntá tsi ña te nuu é ntaā i, tsí ncho kunu ña.
30 Aí os marinheiros tentaram escapar do navio. Baixaram o bote no mar, fingindo que iam jogar âncoras da parte da frente do navio.
31 Pablú ne, kakaꞌan ñá nī tóꞌō sntadún san ni ūn ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ sntadun ña:
31 Então Paulo disse ao oficial romano e aos soldados: — Se os marinheiros não ficarem no navio, vocês não poderão se salvar.
32 Kidáā né, ēꞌnté sntadún xoꞌo é kantīkɨn tún ntōó luꞌntí san vata koo é kɨꞌɨn niꞌi ntuté san.
32 Aí os soldados cortaram as cordas que prendiam o bote e o largaram no mar.
33 Dā dokó sa tuví ne, kakaꞌán Pablu ni ūn ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ñaꞌa san te kāꞌxi kúdii ña. Kakaꞌan ñá ni ñā:
33 De madrugada Paulo pediu a todos que comessem alguma coisa e disse: — Já faz catorze dias que vocês estão esperando e durante este tempo não comeram nada.
34 Viꞌa ve ne, vií nto da xeꞌe, kaꞌxí kudii nto, na nākuꞌún ntii ntō, tsí nté uun nto ña kunáa nto —kaꞌan ña.
34 Agora comam alguma coisa, por favor. Vocês precisam se alimentar para poder continuar vivendo. Pois ninguém vai perder nem mesmo um fio de cabelo.
35 Kūvi kaꞌan ñá ne, dā kíꞌi ña tañúꞌū sán ne, dā nakuéꞌe ña sintiáꞌvi ntaꞌa Xuva kō méꞌñu ūn ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ñaꞌa san. Kidáā né, kātsin dava ña tañúꞌū sán ne, dā éꞌxi ña.
35 Em seguida Paulo pegou pão e deu graças a Deus diante de todos. Depois partiu o pão e começou a comer.
36 Kidáā ne, nákuꞌūn kaꞌnu nima ña, un ntɨɨ́ ntɨɨ̄ ñá ne, kuan ō kíꞌi ña tañúꞌū sán, dā éꞌxi ñā.
36 Então eles ficaram com mais coragem e também comeram.
37 Tsí uví sientu úni díkō xéꞌun uun ñaꞌa ntɨ é ñūꞌu ntɨ́ tun ntōó san.
37 No navio éramos ao todo duzentas e setenta e seis pessoas.
38 Dā kúvi éꞌxi ntaꞌa ntɨ́ ne, eni ntuꞌū ntɨ́ ntaété nuu ntɨ́ trigu é ntoó san iní ntute ñuꞌu kān vata koo é ntūkamá kudii é kuido tun ntōó san.
38 Depois que todos comeram, jogaram o trigo no mar para que o navio ficasse mais leve.
39 Dā tuví ne, ñá ni īni ñá ntánakaka tun ntōó san míꞌi ñuú xeé ntɨ. Ntá tsi díto uun itsī mí īó ñutɨ, mí vāꞌá o é nākutúvi tun ntōó san. Tē dɨ́ kuvi ne, ntío ña é nakɨꞌvī ñá tun ntōó san ikān.
39 Quando amanheceu, os marinheiros não reconheceram a terra, mas viram uma baía onde havia uma praia. Então resolveram fazer o possível para encalhar o navio lá.
40 Dukuān né, ēꞌnté ña xoꞌō é kāntikɨn káa i é ntátɨɨn ntiī sán, tsóo mii ña īní ntute ñuꞌu kān né, dā nántuté ña xoꞌo é ntánuꞌní utun é ntánakaka nuu ña tun ntōó san. Kidáā ne, náxnteē ñá doo ntakɨn é kādita tatsín san núu i kān ne, dá kuēꞌén ntɨ nte mí īó ñutɨ́ san.
40 Eles cortaram as cordas das âncoras, e as largaram no mar, e desamarraram os lemes. Em seguida suspenderam a vela do lado dianteiro, para que pudessem seguir na direção da praia.
41 Ntá tsi dā ntaíka ntɨ mí e dóo kaido ntute sán ne, dúku ntēé ntɨ deꞌve nú ñutɨ é tuví má ntute kān. Tɨ̄ɨn nuu kueꞌen núu tun ntōó san nú ñutɨ́ san. Áta ī ne, uun ito tsi ntíi nuu taꞌan da dóo ntiī duku ntée ntute san.
41 Mas o navio bateu num banco de areia e ficou encalhado. A parte da frente ficou presa, e a de trás começou a ser arrebentada pela força das ondas.
42 Kidáā né, ntīo sntadún san é kuan tsī koo kaꞌní ña ña ñuꞌu kutū sán vata koo é ña kunu ña.
42 Os soldados combinaram matar todos os prisioneiros, para que nenhum pudesse chegar até a praia e fugir.
43 Ntá tsi tóꞌō sntadún san ne, ñá ni xēꞌé ña itsi é kuān koo vií ña, tsí ña ni ntío ña é kūví Pablu. Kakaꞌan ñá tē xoo é kūvi duté i ne, diꞌna ña nakoꞌxó nuu ña kúñu ña īní ntute kān ne, dá kɨ̄ꞌɨn ña, kiduté ña te kūvi ntii ña diñɨ i kān.
43 Mas o oficial romano queria salvar Paulo e não deixou que fizessem isso. Pelo contrário, mandou que todos os que soubessem nadar fossem os primeiros a se jogar na água e a nadar até a praia.
44 Ña nguiī sán ne, kūvi kíꞌi ña rkunū sán ne, o da nēé ka taꞌvi i tun ntōó san é dute núu ña tē ntíi ña diñɨ i kān. Dukuān ne, váꞌa tsi ō ntíi ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ntɨ diñɨ i kān.
44 E mandou também que os outros se salvassem, segurando-se em tábuas ou em pedaços do navio. E foi assim que todos nós chegamos a terra sãos e salvos.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.